#tarix #qurol
R.J.GATLING VA GATLING QUROLI
Richard Jordan Gatling amerikalik ixtirochi va muhandis-mexanik boʻlib, 1818-yil 12-sentabrda Shimoliy Karolina shtatining Uinton shahrida tugʻilgan. U birinchi tez o'q otish qurollaridan biri bo'lgan Gatling qurolini ixtiro qilgani bilan mashhur.
Gatling tibbiyotni o'rgandi va shifokor sifatida daraja oldi, lekin u mexanik ixtirolarga juda qiziqdi. 1861 yilda Amerika fuqarolar urushi paytida U opzining mashxur Gatling tez otar qurolini yaratdi.
1862 yilda Gatling Gatling quroli dizaynini patentladi. Bu qo'lda boshqariladigan qurol bo'lib, dumaloq shaklda joylashtirilgan bir nechta barrelli qurol edi. Operator tutqichni aylantirganda, har bir barrel aylanib, bo'shatilmasdan oldin otish holatiga to'g'ri keladi. Bu yuqori issiqliksiz doimiy o‘q otishga imkon berdi.
Gatling quroli butun dunyo bo'ylab turli harbiy mojarolar paytida mashhurlikka erishdi va birinchi marta Amerika fuqarolik urushi paytida janglarda ishlatilgan. Keyinchalik u turli mamlakatlarning qurolli kuchlari, jumladan Amerika Qo'shma Shtatlari armiyasi tomonidan qabul qilingan.
Richard Jordan Gatling o'zining Gatling qurolini ixtirosidan tashqari, hayoti davomida bir nechta boshqa ixtirolarni ham patentladi. Bularga sholi va bug‘doy urug‘ini ekish uchun mo‘ljallangan mashinalar, bug‘ omochlari, daraxtlarni mexanik usulda ekish uchun moslamalar, sigaret tayyorlash mashinalarini takomillashtirish kiradi.
Gatling 1903-yil 26-fevralda Nyu-York shahrida 84 yoshida vafot etdi. Uning ixtirosi urushda inqilob qildi va uning dizayn tamoyillariga amal qiladigan zamonaviy pulemyotlarga asos soldi.
Umuman olganda, Richard Jordan Gatling innovatsion ixtirochi bo'lib, Gatling qurolini yaratishi bilan harbiy texnologiyaga doimiy ta'sir ko'rsatdi.
@toponomik
R.J.GATLING VA GATLING QUROLI
Richard Jordan Gatling amerikalik ixtirochi va muhandis-mexanik boʻlib, 1818-yil 12-sentabrda Shimoliy Karolina shtatining Uinton shahrida tugʻilgan. U birinchi tez o'q otish qurollaridan biri bo'lgan Gatling qurolini ixtiro qilgani bilan mashhur.
Gatling tibbiyotni o'rgandi va shifokor sifatida daraja oldi, lekin u mexanik ixtirolarga juda qiziqdi. 1861 yilda Amerika fuqarolar urushi paytida U opzining mashxur Gatling tez otar qurolini yaratdi.
1862 yilda Gatling Gatling quroli dizaynini patentladi. Bu qo'lda boshqariladigan qurol bo'lib, dumaloq shaklda joylashtirilgan bir nechta barrelli qurol edi. Operator tutqichni aylantirganda, har bir barrel aylanib, bo'shatilmasdan oldin otish holatiga to'g'ri keladi. Bu yuqori issiqliksiz doimiy o‘q otishga imkon berdi.
Gatling quroli butun dunyo bo'ylab turli harbiy mojarolar paytida mashhurlikka erishdi va birinchi marta Amerika fuqarolik urushi paytida janglarda ishlatilgan. Keyinchalik u turli mamlakatlarning qurolli kuchlari, jumladan Amerika Qo'shma Shtatlari armiyasi tomonidan qabul qilingan.
Richard Jordan Gatling o'zining Gatling qurolini ixtirosidan tashqari, hayoti davomida bir nechta boshqa ixtirolarni ham patentladi. Bularga sholi va bug‘doy urug‘ini ekish uchun mo‘ljallangan mashinalar, bug‘ omochlari, daraxtlarni mexanik usulda ekish uchun moslamalar, sigaret tayyorlash mashinalarini takomillashtirish kiradi.
Gatling 1903-yil 26-fevralda Nyu-York shahrida 84 yoshida vafot etdi. Uning ixtirosi urushda inqilob qildi va uning dizayn tamoyillariga amal qiladigan zamonaviy pulemyotlarga asos soldi.
Umuman olganda, Richard Jordan Gatling innovatsion ixtirochi bo'lib, Gatling qurolini yaratishi bilan harbiy texnologiyaga doimiy ta'sir ko'rsatdi.
@toponomik
👍1🔥1
#shunchaki
AMERIKADAGI G‘ALATI QONUNLAR
1. Alabama shtatida cherkovda kulgiga sabab bo‘ladigan soxta mo‘ylov taqish taqiqlangan.
2. Arizonada eshaklarning vannalarda uxlashi taqiqlangan.
3. Kaliforniyada yo'qolgan kanareyka uchun ertalab soat 7 dan oldin hushtak chalish taqiqlangan.
4. Koloradoda ayvonga divan o‘rnatish noqonuniy hisoblanadi.
5. Konnektikutda tuzlangan bodring rasmiy ravishda tuzlangan bodring deb hisoblanishi uchun sakrashi kerak.
6. Jorjiyada jirafani telefon ustuniga yoki ko‘cha chiroqqa bog‘lash qonunga ziddir.
7. Gavayida bilbordlar taqiqlangan va ular ko‘zni qamashtiruvchi hisoblanadi.
8. Aydaxoda oyoq kiyimsiz odamning biron bir jamoat joyiga yoki biznes muassasasiga kirishi noqonuniy hisoblanadi.
9. Illinoysda, agar cho‘ntagingizda kamida bir dollarlik banknot bo'lmasa, sizni sargardonlik uchun hibsga olishlari mumkin.
10. Indianada maymunlarning sigaret chekishi qonunga ziddir.
11. Ayova shtatida otlarning o‘t o‘chirish gidrantlarini yeyishi taqiqlangan.
12. Kanzasda sizning pulingizni o'g'irlagan avtomatni urish taqiqlanadi, chunki 50 dollardan ortiq mulkka zarar yetkazish jinoyatga olib kelishi mumkin.
13. Luiziana shtatida tabiiy tishlari bo'lgan odamni tishlash oddiy tajovuzni tashkil qiladi, ammo soxta tishlari bo'lgan odamni tishlash og'irlashtirilgan hujum sifatida tasniflanadi.
14. Meyn shtatida jamoat joylarida ayollarni iyagi ostiga patlar bilan qitiqlash taqiqlangan.
15. Merilend shtatida avtomagistralda harakatlanayotganda so‘kinish jarima yoki hatto qamoq jazosiga sabab bo‘lishi mumkin (noto‘g‘ri ish deb hisoblanadi).
16. Massachusets shtatida avval to‘liq cho‘milmasdan uxlash taqiqlangan.
17. Michigan shtatida ayolning erining ruxsatisiz sochini o‘zi kesishi qonunga ziddir.
18. Minnesota shtatida yalang'och uxlash taqiqlangan.
19. Missisipi shtatida ko'pxotinlilik nima ekanligini boshqalarga o'rgatish noqonuniy hisoblanadi.
20. Missuri shtatida ayiqlar kurashi o'yinlari taqiqlangan.
21. Montana shtatida turmush qurgan ayollarning yakshanba kunlari yolg‘iz baliq oviga borishi qonunan taqiqlangan, turmushga chiqmagan ayollar esa faqat korset kiyib, qo‘llarida faqat qarmoq ushlab tursalargina baliq ovlashlari mumkin.
22. Nebraskada bar egalari bir vaqtning o'zida sho'rva pishirmasalar, pivo sotishlari noqonuniy hisoblanadi.
23. Nevadada siz yo‘l o‘rtasiga skameyka qo‘yganingiz uchun 500 dollargacha jarimaga tortilishi mumkin
24. Nyu-Jersi shtatida jinoyat sodir etayotganda o‘q o‘tkazmaydigan jilet kiyish taqiqlangan.
25. Nyu-Meksikoda ahmoqlar saylovlarda ovoz bera olmaydi (bu qonun kuchga kirmagan).
26. Shimoliy Karolinada fillarni paxta dalalarini haydashda ishlatish mumkin emas.
27. Shimoliy Dakotada biron bir bar yoki restoranda bir vaqtning o‘zida pivo va simit berilishi mumkin emas.
28. Ogayoda baliqni mast qilish qonunga ziddir.
29. Oklaxomada kit ovlash noqonuniy hisoblanadi (garchi Oklaxomada okeanga chiqish imkoni bo'lmasa ham
30. Janubiy Dakotada pishloq zavodida uxlab qolish qonunga ziddir (yong‘in xavfi bor deb hisoblanadi).
@toponomik
AMERIKADAGI G‘ALATI QONUNLAR
1. Alabama shtatida cherkovda kulgiga sabab bo‘ladigan soxta mo‘ylov taqish taqiqlangan.
2. Arizonada eshaklarning vannalarda uxlashi taqiqlangan.
3. Kaliforniyada yo'qolgan kanareyka uchun ertalab soat 7 dan oldin hushtak chalish taqiqlangan.
4. Koloradoda ayvonga divan o‘rnatish noqonuniy hisoblanadi.
5. Konnektikutda tuzlangan bodring rasmiy ravishda tuzlangan bodring deb hisoblanishi uchun sakrashi kerak.
6. Jorjiyada jirafani telefon ustuniga yoki ko‘cha chiroqqa bog‘lash qonunga ziddir.
7. Gavayida bilbordlar taqiqlangan va ular ko‘zni qamashtiruvchi hisoblanadi.
8. Aydaxoda oyoq kiyimsiz odamning biron bir jamoat joyiga yoki biznes muassasasiga kirishi noqonuniy hisoblanadi.
9. Illinoysda, agar cho‘ntagingizda kamida bir dollarlik banknot bo'lmasa, sizni sargardonlik uchun hibsga olishlari mumkin.
10. Indianada maymunlarning sigaret chekishi qonunga ziddir.
11. Ayova shtatida otlarning o‘t o‘chirish gidrantlarini yeyishi taqiqlangan.
12. Kanzasda sizning pulingizni o'g'irlagan avtomatni urish taqiqlanadi, chunki 50 dollardan ortiq mulkka zarar yetkazish jinoyatga olib kelishi mumkin.
13. Luiziana shtatida tabiiy tishlari bo'lgan odamni tishlash oddiy tajovuzni tashkil qiladi, ammo soxta tishlari bo'lgan odamni tishlash og'irlashtirilgan hujum sifatida tasniflanadi.
14. Meyn shtatida jamoat joylarida ayollarni iyagi ostiga patlar bilan qitiqlash taqiqlangan.
15. Merilend shtatida avtomagistralda harakatlanayotganda so‘kinish jarima yoki hatto qamoq jazosiga sabab bo‘lishi mumkin (noto‘g‘ri ish deb hisoblanadi).
16. Massachusets shtatida avval to‘liq cho‘milmasdan uxlash taqiqlangan.
17. Michigan shtatida ayolning erining ruxsatisiz sochini o‘zi kesishi qonunga ziddir.
18. Minnesota shtatida yalang'och uxlash taqiqlangan.
19. Missisipi shtatida ko'pxotinlilik nima ekanligini boshqalarga o'rgatish noqonuniy hisoblanadi.
20. Missuri shtatida ayiqlar kurashi o'yinlari taqiqlangan.
21. Montana shtatida turmush qurgan ayollarning yakshanba kunlari yolg‘iz baliq oviga borishi qonunan taqiqlangan, turmushga chiqmagan ayollar esa faqat korset kiyib, qo‘llarida faqat qarmoq ushlab tursalargina baliq ovlashlari mumkin.
22. Nebraskada bar egalari bir vaqtning o'zida sho'rva pishirmasalar, pivo sotishlari noqonuniy hisoblanadi.
23. Nevadada siz yo‘l o‘rtasiga skameyka qo‘yganingiz uchun 500 dollargacha jarimaga tortilishi mumkin
24. Nyu-Jersi shtatida jinoyat sodir etayotganda o‘q o‘tkazmaydigan jilet kiyish taqiqlangan.
25. Nyu-Meksikoda ahmoqlar saylovlarda ovoz bera olmaydi (bu qonun kuchga kirmagan).
26. Shimoliy Karolinada fillarni paxta dalalarini haydashda ishlatish mumkin emas.
27. Shimoliy Dakotada biron bir bar yoki restoranda bir vaqtning o‘zida pivo va simit berilishi mumkin emas.
28. Ogayoda baliqni mast qilish qonunga ziddir.
29. Oklaxomada kit ovlash noqonuniy hisoblanadi (garchi Oklaxomada okeanga chiqish imkoni bo'lmasa ham
30. Janubiy Dakotada pishloq zavodida uxlab qolish qonunga ziddir (yong‘in xavfi bor deb hisoblanadi).
@toponomik
👍2❤1
#shunchaki
CHUPAKABRA
Chupakabra ko'pincha folklor va afsonalar bilan bog'liq bo'lgan afsonaviy mavjudotdir. Bu odatda it va kenguru aralashmasiga o'xshash kichik, tuksiz va sudraluvchilarga o'xshash jonzot sifatida tasvirlangan. Xalq og'zaki ijodiga ko'ra, chupakabra chorva mollarining, xususan qo‘y va echkilarga hujum qiladi va qonini ichadi, shuning uchun uning nomi ispan tilida "echki so'rg'ich" deb tarjima qilingan. Ammo shuni ta'kidlash kerakki, chupakabraning mavjudligi hech qachon ilmiy jihatdan isbotlanmagan va ko'pchilik buni afsona yoki boshqa hayvonlarning noto'g'ri identifikatsiyasi deb hisoblashadi.
@toponomik
CHUPAKABRA
Chupakabra ko'pincha folklor va afsonalar bilan bog'liq bo'lgan afsonaviy mavjudotdir. Bu odatda it va kenguru aralashmasiga o'xshash kichik, tuksiz va sudraluvchilarga o'xshash jonzot sifatida tasvirlangan. Xalq og'zaki ijodiga ko'ra, chupakabra chorva mollarining, xususan qo‘y va echkilarga hujum qiladi va qonini ichadi, shuning uchun uning nomi ispan tilida "echki so'rg'ich" deb tarjima qilingan. Ammo shuni ta'kidlash kerakki, chupakabraning mavjudligi hech qachon ilmiy jihatdan isbotlanmagan va ko'pchilik buni afsona yoki boshqa hayvonlarning noto'g'ri identifikatsiyasi deb hisoblashadi.
@toponomik
👍3
Juma ayyomi muborak bo‘lsin.Hayri va barokati barchamizga bo‘lsin.
#shunchaki
NATRONA KO‘LI
1. Natrona koʻli — Tanzaniya shimolidagi Arusha mintaqasida joylashgan shoʻr koʻl.
2. Ko'l o'zining yorqin qizil rangi bilan mashhur bo'lib, bu suv o'tlari va sho'rlanish darajasi yuqori bo'lgan boshqa mikroorganizmlarning mavjudligidan kelib chiqadi.
3. Natrona ko'li suvlarining yuqori ishqoriyligi, pH darajasi 10,5 ga yetadi,ba‘zi manbalarda pH darajasi 12 ko‘rsatiladi. Bu uni ko'pchilik baliqlar va boshqa suvda yashovchi hayvon turlari uchun yashashga yaroqsiz qiladi.
4. Og'ir sharoitlarga qaramay, Natrona ko'li flamingolar, xususan, mayda flamingo turlari uchun ko'payish joyidir. Bu qushlar oziq-ovqat manbalari va yirtqichlarning kamligi tufayli ko'lga jalb qilinadi.
5. Ko'l ajoyib landshaftlar, jumladan, faol vulqonli Ol Doinyo Lengay tog'i bilan o'ralgan bo'lib, bu uning o'ziga xos jozibasini oshiradi.
6. Natrona koʻli oʻzining ekologik ahamiyati va flamingolar koʻpayish joyi sifatidagi ahamiyati tufayli Ramsar hududi (xalqaro ahamiyatga ega boʻlgan suv-botqoq hududi) sifatida belgilangan.
7. Natrona ko‘lining minerallarga boy suvlari tarixan mahalliy Masai xalqi tomonidan turli maqsadlarda, masalan, hayvonlar terisini saqlash va xalq dori-darmonlarini tayyorlashda foydalanilgan.
8. Flamingolardan tashqari, Natrona ko'li turli xil qush turlarini yashashini ham qo'llab-quvvatlaydi, bu esa uni qushlarni kuzatish ishqibozlari uchun mashhur joyga aylantiradi.
9. Ko'lning uzoqda joylashganligi va cheklangan turistik infratuzilmasi uning "tegilmagan" tabiiy go'zalligi va toza muhitiga yordam beradi.
10. Natrona ko‘li o‘zining noyob xususiyatlaridan kelib chiqib, yovvoyi tabiat va tabiatni muhofaza qilishga qaratilgan hujjatli filmlar suratga olish joyi sifatida ishlatiladi.
11.Ma’lumki, suvning kimyoviy xossalari ko‘lda nobud bo‘lgan qushlar va boshqa hayvonlarning jasadlarini ohaklashtirib , parchalanishdan oldin ularni toshga aylantiradi.
@toponomik
NATRONA KO‘LI
1. Natrona koʻli — Tanzaniya shimolidagi Arusha mintaqasida joylashgan shoʻr koʻl.
2. Ko'l o'zining yorqin qizil rangi bilan mashhur bo'lib, bu suv o'tlari va sho'rlanish darajasi yuqori bo'lgan boshqa mikroorganizmlarning mavjudligidan kelib chiqadi.
3. Natrona ko'li suvlarining yuqori ishqoriyligi, pH darajasi 10,5 ga yetadi,ba‘zi manbalarda pH darajasi 12 ko‘rsatiladi. Bu uni ko'pchilik baliqlar va boshqa suvda yashovchi hayvon turlari uchun yashashga yaroqsiz qiladi.
4. Og'ir sharoitlarga qaramay, Natrona ko'li flamingolar, xususan, mayda flamingo turlari uchun ko'payish joyidir. Bu qushlar oziq-ovqat manbalari va yirtqichlarning kamligi tufayli ko'lga jalb qilinadi.
5. Ko'l ajoyib landshaftlar, jumladan, faol vulqonli Ol Doinyo Lengay tog'i bilan o'ralgan bo'lib, bu uning o'ziga xos jozibasini oshiradi.
6. Natrona koʻli oʻzining ekologik ahamiyati va flamingolar koʻpayish joyi sifatidagi ahamiyati tufayli Ramsar hududi (xalqaro ahamiyatga ega boʻlgan suv-botqoq hududi) sifatida belgilangan.
7. Natrona ko‘lining minerallarga boy suvlari tarixan mahalliy Masai xalqi tomonidan turli maqsadlarda, masalan, hayvonlar terisini saqlash va xalq dori-darmonlarini tayyorlashda foydalanilgan.
8. Flamingolardan tashqari, Natrona ko'li turli xil qush turlarini yashashini ham qo'llab-quvvatlaydi, bu esa uni qushlarni kuzatish ishqibozlari uchun mashhur joyga aylantiradi.
9. Ko'lning uzoqda joylashganligi va cheklangan turistik infratuzilmasi uning "tegilmagan" tabiiy go'zalligi va toza muhitiga yordam beradi.
10. Natrona ko‘li o‘zining noyob xususiyatlaridan kelib chiqib, yovvoyi tabiat va tabiatni muhofaza qilishga qaratilgan hujjatli filmlar suratga olish joyi sifatida ishlatiladi.
11.Ma’lumki, suvning kimyoviy xossalari ko‘lda nobud bo‘lgan qushlar va boshqa hayvonlarning jasadlarini ohaklashtirib , parchalanishdan oldin ularni toshga aylantiradi.
@toponomik
👍2
#mifologiya
RONOVE
Demonologiyada Ronove , jinlarning yigirma legionini boshqaradigan Markiz va Jahannamning Buyuk Grafi . U san'atni, ritorikani , tillarni o'rgatadi va yaxshi va sodiq xizmatkorlarga do'stlar va dushmanlarning marhamatini beradi.
Ronove "Infernal Dictionnaire"da tasvirlanganidek
U o'zining tashqi ko'rinishi haqida batafsil ma'lumot bermasdan, tayoqni ushlab turgan yirtqich hayvon sifatida tasvirlangan. U, shuningdek, eski qalblarni oluvchi sifatida tasvirlangan. Ko'pincha o'limga yaqin odamlar va hayvonlarning ruhlarini yig'ish uchun yerga keladi.
@toponomik
@mifologikk
RONOVE
Demonologiyada Ronove , jinlarning yigirma legionini boshqaradigan Markiz va Jahannamning Buyuk Grafi . U san'atni, ritorikani , tillarni o'rgatadi va yaxshi va sodiq xizmatkorlarga do'stlar va dushmanlarning marhamatini beradi.
Ronove "Infernal Dictionnaire"da tasvirlanganidek
U o'zining tashqi ko'rinishi haqida batafsil ma'lumot bermasdan, tayoqni ushlab turgan yirtqich hayvon sifatida tasvirlangan. U, shuningdek, eski qalblarni oluvchi sifatida tasvirlangan. Ko'pincha o'limga yaqin odamlar va hayvonlarning ruhlarini yig'ish uchun yerga keladi.
@toponomik
@mifologikk
👻1
#shunchaki
OKKULTIZM
OKKULTIZM (lot. occultus-sirli, yashirin, botiniy) maxsus ruhiy mashqlar, alohida marosimlar natijasida ayrim insonlargina bila oladigan koinotdagi sirli kuchlar mavjudligini eʼtirof etadigan taʼlimot.
Okkultizm gilozoizm va panteizmga yaqin turadi. Okkultizmning mustaqil soha sifatida ajralib chiqishi soʻnggi antik davrdagi ellinlar dini sinkretizm bilann bogʻliq.
I-IV asrlarda Aleksandriyada Okkultizmning afsonaviy asoschisi Regmas Trismegista nomi bilan bogʻlik adabiyotlar toʻplami vujudga keladi. Shu davrda germetik fanlar hisoblanmish alkimyo, astrologiya paydo boʻldi. Okkultizmda insonning irodaviy xatti-xarakatlariga olamga toʻgridan-toʻgri tasir eta olishi mumkin boʻlgan oʻziga xos tabiat kuchlari sifatida qaraladi.
Xristianlikni xukmron dinga aylanishi bilann Okkultizm taʼqib ostiga olingan va yashirin faoliyatga o‘tgan.Yevropadagi uygonish davrida Okkultizm dunyoning oʻrta asrlar manzarasi yemirilishiga, sxolastik anglashni bartaraf qilishga va eksperimental tabiatshunoslikning rivojiga taʼsir koʻrsatdi. XVII asrlarda tabiiy fanlarning rivoji esa Okkultizmga boʻlgan ishonchni maʼlum maʼnoda yoʻqqaa chiqardi. Dunyoviy Okkultizm jamiyatlari shakllana boshladi. Mas., T. Kompanellaning „Quyosh shahri“, F. Bekon- ning „Yangi Atlantida“ kabi asarlarida sotsial utopiya Okkultizm anʼanalari b-n bogʻlik. XIX asrning oxirlaridan turli davrlar va xalqlar okkultiv va diniy- Falsafiy taʼlimotlarni birlashtirish asosida yangi "universal" dinni yaratishga urinishlar boʻlgan. hozir ham Okkultizm ekstrasensorika, munajjimlar faoliyatlari va shu kabilar orqali jamiyatda mavjud.
@toponomik
OKKULTIZM
OKKULTIZM (lot. occultus-sirli, yashirin, botiniy) maxsus ruhiy mashqlar, alohida marosimlar natijasida ayrim insonlargina bila oladigan koinotdagi sirli kuchlar mavjudligini eʼtirof etadigan taʼlimot.
Okkultizm gilozoizm va panteizmga yaqin turadi. Okkultizmning mustaqil soha sifatida ajralib chiqishi soʻnggi antik davrdagi ellinlar dini sinkretizm bilann bogʻliq.
I-IV asrlarda Aleksandriyada Okkultizmning afsonaviy asoschisi Regmas Trismegista nomi bilan bogʻlik adabiyotlar toʻplami vujudga keladi. Shu davrda germetik fanlar hisoblanmish alkimyo, astrologiya paydo boʻldi. Okkultizmda insonning irodaviy xatti-xarakatlariga olamga toʻgridan-toʻgri tasir eta olishi mumkin boʻlgan oʻziga xos tabiat kuchlari sifatida qaraladi.
Xristianlikni xukmron dinga aylanishi bilann Okkultizm taʼqib ostiga olingan va yashirin faoliyatga o‘tgan.Yevropadagi uygonish davrida Okkultizm dunyoning oʻrta asrlar manzarasi yemirilishiga, sxolastik anglashni bartaraf qilishga va eksperimental tabiatshunoslikning rivojiga taʼsir koʻrsatdi. XVII asrlarda tabiiy fanlarning rivoji esa Okkultizmga boʻlgan ishonchni maʼlum maʼnoda yoʻqqaa chiqardi. Dunyoviy Okkultizm jamiyatlari shakllana boshladi. Mas., T. Kompanellaning „Quyosh shahri“, F. Bekon- ning „Yangi Atlantida“ kabi asarlarida sotsial utopiya Okkultizm anʼanalari b-n bogʻlik. XIX asrning oxirlaridan turli davrlar va xalqlar okkultiv va diniy- Falsafiy taʼlimotlarni birlashtirish asosida yangi "universal" dinni yaratishga urinishlar boʻlgan. hozir ham Okkultizm ekstrasensorika, munajjimlar faoliyatlari va shu kabilar orqali jamiyatda mavjud.
@toponomik
👍1
#tarix
ROZA PARKS
Rosa Parks afro-amerikalik fuqarolik huquqlari faoli bo'lib, Montgomeri avtobusiga boykotdagi asosiy roli bilan tanilgan. U 1913-yil 4-fevralda Alabama shtatining Tuskegi shahrida tug‘ilgan va irqiy jihatdan ajratilgan jamiyatda o‘sgan.
1955-yil 1-dekabrda Parks Alabama shtatining Montgomeri shahridagi alohida avtobusda oq tanli yo‘lovchiga o‘z o‘rnini berishdan bosh tortdi. Bu bo'ysunmaslik harakati uning hibsga olinishiga olib keldi va afro-amerikaliklar tomonidan butun shahar bo'ylab avtobuslarni boykot qilishga sabab bo'ldi. Boykot bir yildan ortiq davom etdi va oxir-oqibat Montgomeri jamoat transporti tizimining desegregasiyasiga olib keldi.
Parksning harakatlari fuqarolik huquqlari harakatiga milliy e'tiborni qaratdi va uni irqiy segregatsiyaga qarshi kurashda taniqli shaxsga aylantirdi. U "fuqarolik huquqlari harakatining onasi" sifatida tanildi va butun hayoti davomida faol ishtirok etishda davom etdi.
Montgomeri avtobus boykotidan so'ng Parks Michigan shtatining Detroyt shahriga ko'chib o'tdi va u yerda u AQSh vakili kichik Jon Konyersning kotibi bo'lib ishladi. Shuningdek, u "Roza va Raymond Parks" o'z-o'zini rivojlantirish institutiga ham asos solgan, uning maqsadi yoshlarga fuqarolik huquqlari tarixi haqida ma'lumot berish va ularni yetakchi bo‘lishga undashdir.
Parks hayoti davomida ko'plab mukofotlarga sazovor bo'lgan, jumladan, Prezidentning "Ozodlik" medali va Kongress oltin medali. U 2005-yil 24-oktabrda vafot etdi va Amerika tarixidagi eng nufuzli shaxslardan biri sifatida ortda abadiy meros qoldirdi.
@toponomik
ROZA PARKS
Rosa Parks afro-amerikalik fuqarolik huquqlari faoli bo'lib, Montgomeri avtobusiga boykotdagi asosiy roli bilan tanilgan. U 1913-yil 4-fevralda Alabama shtatining Tuskegi shahrida tug‘ilgan va irqiy jihatdan ajratilgan jamiyatda o‘sgan.
1955-yil 1-dekabrda Parks Alabama shtatining Montgomeri shahridagi alohida avtobusda oq tanli yo‘lovchiga o‘z o‘rnini berishdan bosh tortdi. Bu bo'ysunmaslik harakati uning hibsga olinishiga olib keldi va afro-amerikaliklar tomonidan butun shahar bo'ylab avtobuslarni boykot qilishga sabab bo'ldi. Boykot bir yildan ortiq davom etdi va oxir-oqibat Montgomeri jamoat transporti tizimining desegregasiyasiga olib keldi.
Parksning harakatlari fuqarolik huquqlari harakatiga milliy e'tiborni qaratdi va uni irqiy segregatsiyaga qarshi kurashda taniqli shaxsga aylantirdi. U "fuqarolik huquqlari harakatining onasi" sifatida tanildi va butun hayoti davomida faol ishtirok etishda davom etdi.
Montgomeri avtobus boykotidan so'ng Parks Michigan shtatining Detroyt shahriga ko'chib o'tdi va u yerda u AQSh vakili kichik Jon Konyersning kotibi bo'lib ishladi. Shuningdek, u "Roza va Raymond Parks" o'z-o'zini rivojlantirish institutiga ham asos solgan, uning maqsadi yoshlarga fuqarolik huquqlari tarixi haqida ma'lumot berish va ularni yetakchi bo‘lishga undashdir.
Parks hayoti davomida ko'plab mukofotlarga sazovor bo'lgan, jumladan, Prezidentning "Ozodlik" medali va Kongress oltin medali. U 2005-yil 24-oktabrda vafot etdi va Amerika tarixidagi eng nufuzli shaxslardan biri sifatida ortda abadiy meros qoldirdi.
@toponomik
👍1
#adabiyot
JANE AUSTEN-JEYN OSTIN
Jeyn Osten 1775 -1817 yillarda yashagan taniqli ingliz yozuvchisi. U o'zining oltita yirik romani bilan tanilgan, jumladan "Andisha va G'urur", "Sense and sensibility", "Emma", "Mensfild Park", "Nortanjer Abbey, " va "Ishontirish". Ostenning asarlari ingliz adabiyotining klassikasi hisoblanadi va u o'zining aql-zakovati, ijtimoiy sharhlari va qahramonlarni chuqur tasvirlashi bilan mashhur.
Osten 1775 yil 16 dekabrda Angliyaning Gempshir shtatidagi Stiventon shahrida tug'ilgan. U sakkiz farzandli oilada ettinchi farzand edi. Uning otasi ruhoniy bo'lib, Ostenga o'sha davrning ijtimoiy dinamikasiga xos katta ta'sir ko'rsatdi. Oilasining kamtarona moliyaviy ahvoliga qaramay, Osten otasining keng kutubxonasidan samarali foydalandi.
Ostenning aksariyat romanlari 1795-1813 yillar orasida yozilgan. Biroq uning oʻlimidan keyingina u muhim adabiyot arbobi sifatida tan olindi. Hayoti davomida u "A Lady" taxallusi yordamida anonim ravishda asarlarini nashr qildi. Uning romanlari kitobxonlar tomonidan yaxshi kutib olindi.
Ostenning romanlari, birinchi navbatda, britaniyalik zodagonlar kontekstida sevgi va nikoh mavzulari atrofida aylanadi. Uning qahramonlari ko'pincha baxtga intilishda jamiyatning umidlari, sinfiy farqlar va shaxsiy istaklarni boshqaradi. Ostenning yozish uslubi istehzo, satira va inson tabiatiga oid keskin mushohadalar bilan ajralib turadi.
Osten o'z romanlaridan tashqari, she'rlar va xatlar kabi turli xil qisqa asarlar ham yozgan. Uning maktublarida uning hayoti va ijodi haqidagi fikrlari haqida qimmatli tushunchalar berilgan.
Jeyn Osten hech qachon turmushga chiqmagan, lekin hayoti davomida bir nechta romantik munosabatlarga ega edi. Biroq, bu munosabatlarning birortasi jiddiymi yoki takliflarga sabab bo'lganmi, bu yopiq mavzu bo'lib qolmoqda.
Afsuski, Jeyn Ostenning adabiy karerasi 1817 yil 18 iyulda 41 yoshida vafot etganida nihoyasiga yetdi. Uning o'limining aniq sababi noma'lum, ammo bu Addison kasalligi yoki Xojkin limfomasi bilan bog'liq deb ishoniladi.
Nisbatan qisqa umr ko'rishiga qaramay, Ostenning asarlari butun dunyo bo'ylab o'quvchilarni o'ziga jalb etishda davom etmoqda. Uning romanlari ko'plab filmlar, teleseriallar va sahna spektakllariga moslashtirilgan. Ostenning inson tabiatini sinchkovlik bilan kuzatishi, irodali ayol qahramonlar obrazi uni adabiyotning sevimli siymosiga aylantirgan.
@toponomik
JANE AUSTEN-JEYN OSTIN
Jeyn Osten 1775 -1817 yillarda yashagan taniqli ingliz yozuvchisi. U o'zining oltita yirik romani bilan tanilgan, jumladan "Andisha va G'urur", "Sense and sensibility", "Emma", "Mensfild Park", "Nortanjer Abbey, " va "Ishontirish". Ostenning asarlari ingliz adabiyotining klassikasi hisoblanadi va u o'zining aql-zakovati, ijtimoiy sharhlari va qahramonlarni chuqur tasvirlashi bilan mashhur.
Osten 1775 yil 16 dekabrda Angliyaning Gempshir shtatidagi Stiventon shahrida tug'ilgan. U sakkiz farzandli oilada ettinchi farzand edi. Uning otasi ruhoniy bo'lib, Ostenga o'sha davrning ijtimoiy dinamikasiga xos katta ta'sir ko'rsatdi. Oilasining kamtarona moliyaviy ahvoliga qaramay, Osten otasining keng kutubxonasidan samarali foydalandi.
Ostenning aksariyat romanlari 1795-1813 yillar orasida yozilgan. Biroq uning oʻlimidan keyingina u muhim adabiyot arbobi sifatida tan olindi. Hayoti davomida u "A Lady" taxallusi yordamida anonim ravishda asarlarini nashr qildi. Uning romanlari kitobxonlar tomonidan yaxshi kutib olindi.
Ostenning romanlari, birinchi navbatda, britaniyalik zodagonlar kontekstida sevgi va nikoh mavzulari atrofida aylanadi. Uning qahramonlari ko'pincha baxtga intilishda jamiyatning umidlari, sinfiy farqlar va shaxsiy istaklarni boshqaradi. Ostenning yozish uslubi istehzo, satira va inson tabiatiga oid keskin mushohadalar bilan ajralib turadi.
Osten o'z romanlaridan tashqari, she'rlar va xatlar kabi turli xil qisqa asarlar ham yozgan. Uning maktublarida uning hayoti va ijodi haqidagi fikrlari haqida qimmatli tushunchalar berilgan.
Jeyn Osten hech qachon turmushga chiqmagan, lekin hayoti davomida bir nechta romantik munosabatlarga ega edi. Biroq, bu munosabatlarning birortasi jiddiymi yoki takliflarga sabab bo'lganmi, bu yopiq mavzu bo'lib qolmoqda.
Afsuski, Jeyn Ostenning adabiy karerasi 1817 yil 18 iyulda 41 yoshida vafot etganida nihoyasiga yetdi. Uning o'limining aniq sababi noma'lum, ammo bu Addison kasalligi yoki Xojkin limfomasi bilan bog'liq deb ishoniladi.
Nisbatan qisqa umr ko'rishiga qaramay, Ostenning asarlari butun dunyo bo'ylab o'quvchilarni o'ziga jalb etishda davom etmoqda. Uning romanlari ko'plab filmlar, teleseriallar va sahna spektakllariga moslashtirilgan. Ostenning inson tabiatini sinchkovlik bilan kuzatishi, irodali ayol qahramonlar obrazi uni adabiyotning sevimli siymosiga aylantirgan.
@toponomik
👍2
#tarix
MELILLA KUNI
Melilla kuni Ispaniyada 17-sentyabrda nishonlanadi. Bu bayram Marokashning shimoli-sharqiy sohilida joylashgan Ispaniya avtonom shahri Melilla rasman Ispaniya tarkibiga kirgan kunni nishonlaydi.
Melilla Shimoliy Afrikadagi boshqa Ispaniya anklavi Seuta bilan bir qatorda Ispaniyaning avtonom shahri sifatida noyob maqomga ega. Bu anklavlar 15-asrdan beri Ispaniya nazorati ostida boʻlib, Ispaniya bilan muhim madaniy va tarixiy aloqalarga ega.
Melilla kunida shaharning Ispaniyaga integratsiyalashuvini nishonlash uchun turli tadbirlar tashkil etiladi. Bu paradlar, kontsertlar, an'anaviy raqslar, sport musobaqalarini o'z ichiga olishi mumkin. Bayramlar Melillaning madaniy xilma-xilligini namoyish etish va uning Ispaniya va Shimoliy Afrika bilan aloqasini ta'kidlashni maqsad qilgan.
Bu kun, shuningdek, mahalliy aholi uchun Ispaniyaning bir qismi ekanligidan g'ururlanishlarini izhor qilish va Melilla shahrida yashovchi turli jamoalar o'rtasida birlikni targ'ib qilish imkoniyatidir.
Umuman olganda, Melilla kuni ushbu ispan anklavining tarixiy ahamiyatini eslatib turadi va aholiga Ispaniyaning bir qismi sifatida,o'zlarining umumiy kimligini nishonlash uchun va birlashishlari uchun imkoniyat yaratadi.
@toponomik
MELILLA KUNI
Melilla kuni Ispaniyada 17-sentyabrda nishonlanadi. Bu bayram Marokashning shimoli-sharqiy sohilida joylashgan Ispaniya avtonom shahri Melilla rasman Ispaniya tarkibiga kirgan kunni nishonlaydi.
Melilla Shimoliy Afrikadagi boshqa Ispaniya anklavi Seuta bilan bir qatorda Ispaniyaning avtonom shahri sifatida noyob maqomga ega. Bu anklavlar 15-asrdan beri Ispaniya nazorati ostida boʻlib, Ispaniya bilan muhim madaniy va tarixiy aloqalarga ega.
Melilla kunida shaharning Ispaniyaga integratsiyalashuvini nishonlash uchun turli tadbirlar tashkil etiladi. Bu paradlar, kontsertlar, an'anaviy raqslar, sport musobaqalarini o'z ichiga olishi mumkin. Bayramlar Melillaning madaniy xilma-xilligini namoyish etish va uning Ispaniya va Shimoliy Afrika bilan aloqasini ta'kidlashni maqsad qilgan.
Bu kun, shuningdek, mahalliy aholi uchun Ispaniyaning bir qismi ekanligidan g'ururlanishlarini izhor qilish va Melilla shahrida yashovchi turli jamoalar o'rtasida birlikni targ'ib qilish imkoniyatidir.
Umuman olganda, Melilla kuni ushbu ispan anklavining tarixiy ahamiyatini eslatib turadi va aholiga Ispaniyaning bir qismi sifatida,o'zlarining umumiy kimligini nishonlash uchun va birlashishlari uchun imkoniyat yaratadi.
@toponomik
👍1
#tarix
AQSH KONSTITUTSIYASI KUNI
AQSh Konstitutsiyasi Amerika Qo'shma Shtatlarining oliy qonuni bo'lib xizmat qiladigan asosiy hujjatdir. U 1787-yil 17- sentyabrda Pensilvaniya shtatining Filadelfiya shahridagi Konstitutsiyaviy konventsiya tomonidan qabul qilingan. Konstitutsiya federal hukumatning tuzilishini belgilaydi, har bir filialning vakolatlari va cheklovlarini belgilaydi va Amerika fuqarolariga ma'lum huquqlarni kafolatlaydi.
Yangi konstitutsiyaga ehtiyoj Amerika 1776 yilda Buyuk Britaniyadan mustaqilligini e'lon qilganidan keyin boshqaruv asosi bo'lib xizmat qilgan Konfederatsiya moddalarining zaif tomonlari tufayli yuzaga keldi.Bu davrda kuchli markaziy hukumat yo'q edi va Kongressga cheklangan vakolatlar berildi, bu esa turli qiyinchiliklarga olib keldi.Masalan: Iqtisodiy beqarorlik va qonunlarni amalga oshirishdagi qiyinchiliklar kabi. Ushbu muammolarni bartaraf etish va yanada samarali boshqaruv tizimini yaratish uchun o'n ikki shtatdan (Rod-Aylenddan tashqari) delegatlar Konstitutsiyaviy konventsiya sifatida tanilgan Mustaqillik zalida yig'ilishdi.
1787 yilning yozi davomida delegatlar yangi hukumat tuzish bo'yicha turli takliflarni muhokama qildilar va muzokaralar olib bordilar. Konstitutsiyani shakllantirishda ishtirok etgan asosiy shaxslar orasida: Jorj Vashington, Benjamin Franklin, Jeyms Medison, Aleksandr Hamilton va Tomas Jefferson bor edi (garchi u qatnashmagan bo'lsa-da, lekin yozishmalar orqali ta'sir o'tkazgan). Konventsiya Kongressdagi vakillik, alohida shtatlarning federal hokimiyatga nisbatan vakolatlari, qullik masalalari va boshqa ko'plab murakkab tafsilotlar bo'yicha ko'plab kelishmovchiliklarga duch keldi.
Ushbu munozaralardan "Konnektikut murosasi"yoki "Buyuk kelishuv" deb nomlanuvchi murosa paydo bo'ldi. U ikkita palatadan iborat ikki palatali qonun chiqaruvchi organni yaratdi: biri aholi soniga asoslangan (Vakillar palatasi) va ikkinchisi har bir shtat uchun teng vakillik bilan (Senat). Bu murosa katta va kichik shtatlarning Kongress ichidagi ta'siri haqidagi xavotirlarini kamaytirdi.
Yana bir muhim munozara, Kongressda vakillikni aniqlash va soliqqa tortish kabi maqsadlarda-qullarni qanday hisoblash kerakligi atrofida bo'ldi. Bu beshdan uch (5/3)murosasi deb nomlanuvchi narsaga olib keldi, bu yerda qul bo'lgan shaxslar fuqarolarning beshdan uch qismi hajmida hisoblanardi.
1787-yil 17-sentyabrda Loyiha Konstitutsiyaviy Konventsiya tomonidan yakunlanganidan so'ng, Konstitutsiya kuchga kirishi uchun o'n uchta shtatdan kamida to'qqiztasi tomonidan ratifikatsiya qilinishi kerak edi. Bu jarayon hokimiyatning markazlashuvidan va shaxsiy erkinliklarni himoya qiluvchi Huquqlar to'g'risidagi Bill yo'qligidan qo'rqqan anti-federalistlarning qarshiliklariga duch keldi. Ushbu xavotirlarni bartaraf etish uchun Jeyms Medison 1791 yilda Konstitutsiyaga keyinchalik qo'shiluvchi Huquqlar to‘g‘risidagi Bill deb nomlanuvchi bir qator tuzatishlarni taklif qildi.
Delaver 1787-yil 7-dekabrda Konstitutsiyani ratifikatsiya qilgan birinchi shtat bo'ldi, undan keyin Pensilvaniya, Nyu-Jersi, Jorjiya, Konnektikut, Massachusets, Merilend, Janubiy Karolina, Nyu-Xempshir, Virjiniya va Nyu-York. Shimoliy Karolina va Rod-Aylend dastlab ratifikatsiya qilishdan bosh tortdi, ammo keyinchalik Huquqlar to'g'risidagi Bill qo'shilishi kafolatlanganidan keyin buni qildi.
AQSH Konstitutsiyasi 1789-yil 4-martda uning hokimiyati ostida birinchi Kongress yigʻilgandan soʻng toʻliq kuchga kirdi. O'shandan beri u Amerika demokratiyasi uchun poydevor bo'lib xizmat qildi va o'zgaruvchan vaqt va ijtimoiy ehtiyojlarga moslashish uchun 27 marta o'zgartirildi.
Bugun, 17-sentabr Amerika Qo‘shma Shtatlarida davlat boshqaruvini shakllantirish va fuqarolarning huquq va erkinliklarini himoya qilishda davom etuvchi ushbu muhim hujjat qabul qilinganligi munosabati bilan Konstitutsiya kuni sifatida nishonlanadi.
@toponomik
AQSH KONSTITUTSIYASI KUNI
AQSh Konstitutsiyasi Amerika Qo'shma Shtatlarining oliy qonuni bo'lib xizmat qiladigan asosiy hujjatdir. U 1787-yil 17- sentyabrda Pensilvaniya shtatining Filadelfiya shahridagi Konstitutsiyaviy konventsiya tomonidan qabul qilingan. Konstitutsiya federal hukumatning tuzilishini belgilaydi, har bir filialning vakolatlari va cheklovlarini belgilaydi va Amerika fuqarolariga ma'lum huquqlarni kafolatlaydi.
Yangi konstitutsiyaga ehtiyoj Amerika 1776 yilda Buyuk Britaniyadan mustaqilligini e'lon qilganidan keyin boshqaruv asosi bo'lib xizmat qilgan Konfederatsiya moddalarining zaif tomonlari tufayli yuzaga keldi.Bu davrda kuchli markaziy hukumat yo'q edi va Kongressga cheklangan vakolatlar berildi, bu esa turli qiyinchiliklarga olib keldi.Masalan: Iqtisodiy beqarorlik va qonunlarni amalga oshirishdagi qiyinchiliklar kabi. Ushbu muammolarni bartaraf etish va yanada samarali boshqaruv tizimini yaratish uchun o'n ikki shtatdan (Rod-Aylenddan tashqari) delegatlar Konstitutsiyaviy konventsiya sifatida tanilgan Mustaqillik zalida yig'ilishdi.
1787 yilning yozi davomida delegatlar yangi hukumat tuzish bo'yicha turli takliflarni muhokama qildilar va muzokaralar olib bordilar. Konstitutsiyani shakllantirishda ishtirok etgan asosiy shaxslar orasida: Jorj Vashington, Benjamin Franklin, Jeyms Medison, Aleksandr Hamilton va Tomas Jefferson bor edi (garchi u qatnashmagan bo'lsa-da, lekin yozishmalar orqali ta'sir o'tkazgan). Konventsiya Kongressdagi vakillik, alohida shtatlarning federal hokimiyatga nisbatan vakolatlari, qullik masalalari va boshqa ko'plab murakkab tafsilotlar bo'yicha ko'plab kelishmovchiliklarga duch keldi.
Ushbu munozaralardan "Konnektikut murosasi"yoki "Buyuk kelishuv" deb nomlanuvchi murosa paydo bo'ldi. U ikkita palatadan iborat ikki palatali qonun chiqaruvchi organni yaratdi: biri aholi soniga asoslangan (Vakillar palatasi) va ikkinchisi har bir shtat uchun teng vakillik bilan (Senat). Bu murosa katta va kichik shtatlarning Kongress ichidagi ta'siri haqidagi xavotirlarini kamaytirdi.
Yana bir muhim munozara, Kongressda vakillikni aniqlash va soliqqa tortish kabi maqsadlarda-qullarni qanday hisoblash kerakligi atrofida bo'ldi. Bu beshdan uch (5/3)murosasi deb nomlanuvchi narsaga olib keldi, bu yerda qul bo'lgan shaxslar fuqarolarning beshdan uch qismi hajmida hisoblanardi.
1787-yil 17-sentyabrda Loyiha Konstitutsiyaviy Konventsiya tomonidan yakunlanganidan so'ng, Konstitutsiya kuchga kirishi uchun o'n uchta shtatdan kamida to'qqiztasi tomonidan ratifikatsiya qilinishi kerak edi. Bu jarayon hokimiyatning markazlashuvidan va shaxsiy erkinliklarni himoya qiluvchi Huquqlar to'g'risidagi Bill yo'qligidan qo'rqqan anti-federalistlarning qarshiliklariga duch keldi. Ushbu xavotirlarni bartaraf etish uchun Jeyms Medison 1791 yilda Konstitutsiyaga keyinchalik qo'shiluvchi Huquqlar to‘g‘risidagi Bill deb nomlanuvchi bir qator tuzatishlarni taklif qildi.
Delaver 1787-yil 7-dekabrda Konstitutsiyani ratifikatsiya qilgan birinchi shtat bo'ldi, undan keyin Pensilvaniya, Nyu-Jersi, Jorjiya, Konnektikut, Massachusets, Merilend, Janubiy Karolina, Nyu-Xempshir, Virjiniya va Nyu-York. Shimoliy Karolina va Rod-Aylend dastlab ratifikatsiya qilishdan bosh tortdi, ammo keyinchalik Huquqlar to'g'risidagi Bill qo'shilishi kafolatlanganidan keyin buni qildi.
AQSH Konstitutsiyasi 1789-yil 4-martda uning hokimiyati ostida birinchi Kongress yigʻilgandan soʻng toʻliq kuchga kirdi. O'shandan beri u Amerika demokratiyasi uchun poydevor bo'lib xizmat qildi va o'zgaruvchan vaqt va ijtimoiy ehtiyojlarga moslashish uchun 27 marta o'zgartirildi.
Bugun, 17-sentabr Amerika Qo‘shma Shtatlarida davlat boshqaruvini shakllantirish va fuqarolarning huquq va erkinliklarini himoya qilishda davom etuvchi ushbu muhim hujjat qabul qilinganligi munosabati bilan Konstitutsiya kuni sifatida nishonlanadi.
@toponomik
👍1
#mifologiya
BROKKR VA SINDRI
Norse mifologiyasida Brokkr va Sindri ikki mitti aka-uka bo'lib, ular turli xil kuchli ob'ektlarni, shu jumladan Fenrir zanjirini yaratishda muhim rol o'ynaydi.
Brokkr va Sindri o'zlarining hunarmandchiligi bilan mashhur bo'lgan mohir temirchilar edi. Ularga ayyor xudo Loki murojaat qildi va Lokining garoviga-qarshi tikish uchun Ular uchta g'ayrioddiy buyumni yaratdi. Agar ular Loki garovidan yaxshiroq narsalarni yaratishga muvaffaq bo'lishsa, ular Lokining boshini yutib olishar edi.
Ular yaratgan dastlabki ikkita narsa havo va suvda yugurish qobiliyatiga ega oltin cho'chqa Gullinbursti va har to'qqizinchi kechada sakkizta yangi uzuk yaratish orqali o'zini ko'paytirishga qodir bo'lgan sehrli uzuk Draupnir edi.
Uchinchi ijodi uchun Brokkr va Sindri kuchli Gleipnir zanjirini yasashdi. Bu mushukning qadam tovushi, tog‘larning ildizlari, ayiq paylari, baliq nafasi, qushlarning tupurig‘i, ayol soqoli kabi bir qarashda ilojsiz bo‘lib ko‘ringan materiallardan yasalgan nihoyatda mustahkam va uzilmas zanjir edi. Gleipnir juda nozik ko'rinishga ega ediki, u ipak lentaga o'xshardi.
Bu zanjir xudolarning so'nggi jangi - Ragnarok paytida halokatga olib kelishi bashorat qilingan dahshatli bo'ri Fenrirni qo'lga olishda hal qiluvchi rol o'ynadi. Xudolar Fenrirni aldab, Gleipnirni undan xalos bo'lishga chaqirishdi. Fenrir kuchsizdek tuyulgan zanjirdan qutula olmasligini tushungach, g‘azablanib, Tirning (xudolardan biri) qo‘lini tishlab oldi. Oxir-oqibat, Ragnarok paytida Fenrir Gleipnirdan xalos bo'ladi va Asgardni vayron qiladi.
Umuman olganda, Brokkr va Sindri o'zlarining ajoyib mahoratlari va Gleipnir kabi ijodlari orqali Norvegiya mifologiyasiga qo'shgan hissalari bilan mashhur.
@toponomik
@mifologikk
BROKKR VA SINDRI
Norse mifologiyasida Brokkr va Sindri ikki mitti aka-uka bo'lib, ular turli xil kuchli ob'ektlarni, shu jumladan Fenrir zanjirini yaratishda muhim rol o'ynaydi.
Brokkr va Sindri o'zlarining hunarmandchiligi bilan mashhur bo'lgan mohir temirchilar edi. Ularga ayyor xudo Loki murojaat qildi va Lokining garoviga-qarshi tikish uchun Ular uchta g'ayrioddiy buyumni yaratdi. Agar ular Loki garovidan yaxshiroq narsalarni yaratishga muvaffaq bo'lishsa, ular Lokining boshini yutib olishar edi.
Ular yaratgan dastlabki ikkita narsa havo va suvda yugurish qobiliyatiga ega oltin cho'chqa Gullinbursti va har to'qqizinchi kechada sakkizta yangi uzuk yaratish orqali o'zini ko'paytirishga qodir bo'lgan sehrli uzuk Draupnir edi.
Uchinchi ijodi uchun Brokkr va Sindri kuchli Gleipnir zanjirini yasashdi. Bu mushukning qadam tovushi, tog‘larning ildizlari, ayiq paylari, baliq nafasi, qushlarning tupurig‘i, ayol soqoli kabi bir qarashda ilojsiz bo‘lib ko‘ringan materiallardan yasalgan nihoyatda mustahkam va uzilmas zanjir edi. Gleipnir juda nozik ko'rinishga ega ediki, u ipak lentaga o'xshardi.
Bu zanjir xudolarning so'nggi jangi - Ragnarok paytida halokatga olib kelishi bashorat qilingan dahshatli bo'ri Fenrirni qo'lga olishda hal qiluvchi rol o'ynadi. Xudolar Fenrirni aldab, Gleipnirni undan xalos bo'lishga chaqirishdi. Fenrir kuchsizdek tuyulgan zanjirdan qutula olmasligini tushungach, g‘azablanib, Tirning (xudolardan biri) qo‘lini tishlab oldi. Oxir-oqibat, Ragnarok paytida Fenrir Gleipnirdan xalos bo'ladi va Asgardni vayron qiladi.
Umuman olganda, Brokkr va Sindri o'zlarining ajoyib mahoratlari va Gleipnir kabi ijodlari orqali Norvegiya mifologiyasiga qo'shgan hissalari bilan mashhur.
@toponomik
@mifologikk
👍4
#tarix #qurol
KATAFRAKTLAR
Katafraktlar qadimgi va o'rta asrlardagi urushlarda ishlatiladigan og'ir zirhli otliq qo'shinlar edi. "Katafrakt" atamasi yunoncha "kataphraktos" so'zidan kelib chiqqan bo'lib, "to'liq zirhli" degan ma'noni anglatadi. Bu elita jangchilar turli sivilizatsiyalarda, jumladan, forslar, parfiyaliklar, vizantiyaliklar va sosoniylarda keng tarqalgan.
Katafraktlar chavandozni ham, otni ham qoplagan dahshatli qurol-aslahalari bilan mashhur edi. Ular to'liq zirh kiygan, shu jumladan metall dubulg'a, ko'krak nishoni, qo'l himoyasi, oyoq himoyasi va ko'pincha katta dumaloq qalqon bo'lgan. Ularning otlari ham zirh bilan himoyalangan.
Katafraktlarning asosiy quroli nayza yoki nayza edi. Ular uzun nayzalari bilan dushman qatorlarini yorib o'tish yoki tuzilmalarni buzish uchun katta tezlikda dushman tuzilmalariga hujum qilishardi. Bundan tashqari, agar kerak bo'lsa, ular ko'pincha yaqin janglar uchun qilich yoki to'qmoqlarni olib yurishardi.
Katafraktlar janglarda muhim rol o'ynagan va piyoda va yengil otliq qo'shinlarga qarshi juda samarali bo'lgan. Ularning og'ir zirhlari o'qlar va boshqa snaryadlardan himoya qilib, ularni jang maydonida mag'lub etishni qiyinlashtirdi.
Katafraktlar jang maydonida kuchli qism bo'lsada, porox qurollari paydo bo'lishi bilan ularning samaradorligi pasayib ketdi. O'qotar qurollarning kiritilishi ularning og'ir zirhlarini o'qlarga nisbatan samarasiz qildi va yengil otliq bo'linmalarga nisbatan harakatchanligini pasaytirdi.
Umuman olganda, katafraktlar otliq janglarda o'zlarining ajoyib mahorati bilan mashhur bo'lgan va qadimgi va o'rta asrlarda harbiy taktikani shakllantirishda muhim rol o'ynagan.
@toponomik
KATAFRAKTLAR
Katafraktlar qadimgi va o'rta asrlardagi urushlarda ishlatiladigan og'ir zirhli otliq qo'shinlar edi. "Katafrakt" atamasi yunoncha "kataphraktos" so'zidan kelib chiqqan bo'lib, "to'liq zirhli" degan ma'noni anglatadi. Bu elita jangchilar turli sivilizatsiyalarda, jumladan, forslar, parfiyaliklar, vizantiyaliklar va sosoniylarda keng tarqalgan.
Katafraktlar chavandozni ham, otni ham qoplagan dahshatli qurol-aslahalari bilan mashhur edi. Ular to'liq zirh kiygan, shu jumladan metall dubulg'a, ko'krak nishoni, qo'l himoyasi, oyoq himoyasi va ko'pincha katta dumaloq qalqon bo'lgan. Ularning otlari ham zirh bilan himoyalangan.
Katafraktlarning asosiy quroli nayza yoki nayza edi. Ular uzun nayzalari bilan dushman qatorlarini yorib o'tish yoki tuzilmalarni buzish uchun katta tezlikda dushman tuzilmalariga hujum qilishardi. Bundan tashqari, agar kerak bo'lsa, ular ko'pincha yaqin janglar uchun qilich yoki to'qmoqlarni olib yurishardi.
Katafraktlar janglarda muhim rol o'ynagan va piyoda va yengil otliq qo'shinlarga qarshi juda samarali bo'lgan. Ularning og'ir zirhlari o'qlar va boshqa snaryadlardan himoya qilib, ularni jang maydonida mag'lub etishni qiyinlashtirdi.
Katafraktlar jang maydonida kuchli qism bo'lsada, porox qurollari paydo bo'lishi bilan ularning samaradorligi pasayib ketdi. O'qotar qurollarning kiritilishi ularning og'ir zirhlarini o'qlarga nisbatan samarasiz qildi va yengil otliq bo'linmalarga nisbatan harakatchanligini pasaytirdi.
Umuman olganda, katafraktlar otliq janglarda o'zlarining ajoyib mahorati bilan mashhur bo'lgan va qadimgi va o'rta asrlarda harbiy taktikani shakllantirishda muhim rol o'ynagan.
@toponomik
👍4
#tarix
RIMNING OLTIN ASRI YOXUD BESHTA "SAMIMIY" IMPERATORLAR
Qadimgi Rimdagi beshta "samimiy" imperatorlar davri Rim tarixidagi besh imperator ketma-ket hukmronlik qilgan va imperiyaga barqarorlik va farovonlik olib kelgan deb hisoblangan davrni anglatadi. "Nerva-Antonin"lar sulolasi deb ham ataladigan bu davr milodiy 96 yildan 192-yilgacha bo'lgan davrni qamrab olgan.
1- NERVA
Bu davrning birinchi imperatori eramizning 96-yilida Domitianning oʻldirilishidan keyin hokimiyatni oʻz qoʻliga olgan Nerva edi. Nerva hukmronligi Domitianning shov-shuvli hukmronligidan keyin barqarorlikni tiklash va imperiyani yarashtirishga qaratilgan harakatlari bilan ajralib turardi. U senatga koʻproq huquqlar berish, viloyatlar bilan munosabatlarni yaxshilash kabi bir qancha islohotlarni amalga oshirdi. Nerva, shuningdek, muvaffaqiyatli general Trayanni merosxo'ri sifatida qabul qilib, hokimiyatning unga silliq o'tishini ta'minladi.
2-TRAYAN
Trayan milodiy 98-yilda imperator bo'ldi va Rimning eng buyuk imperatorlaridan biri hisoblanadi. Uning hukmronligi davrida Rim imperiyasi oʻzining hududiy choʻqqisiga koʻtarilib, Dakiya (hozirgi Ruminiya) va Mesopotamiya (hozirgi Iroq) hududlariga yoyildi. Trayan, shuningdek, keng ko'lamli jamoat qurilishi loyihalarini, jumladan, Rimda Trayan forumi va Trayan ustunini qurishni amalga oshirdi.
3-ADRIAN
Adrian eramizning 117-yilda Trayandan so'ng taxtga oʻtirdi va Rim chegaralarini mustahkamlash va barqarorlashtirish bilan mashg'ul bo'ldi. U Trayan tomonidan bosib olingan ba'zi hududlardan voz kechib, o'rniga mavjud chegaralarni mustahkamlashga e'tibor qaratdi. Adrian o'zining me'moriy loyihalari, xususan, Britaniyadagi Adrian devori bilan ham mashhur.
4-ANTONIY PIY
Miloddan avvalgi 138-yilda Adrian vafotidan so'ng Antoninus Pius imperator bo'ldi. Uning hukmronligi butun imperiyada tinchlik va farovonlik bilan ajralib turardi. Antoninus Pius ma'muriy islohotlar va imperiya ichidagi ijtimoiy keskinlikni yumshatish orqali Rimning o'zida barqarorlikni saqlashga e'tibor qaratdi.
5-MARK AVRELIY
Mark Avreliy milodiy 161-yilda Antoninus Piusdan keyin imperator va faylasuf sifatida mashhur. Uning hukmronligi Rimning shimoliy chegaralari bo'ylab german qabilalariga qarshi harbiy to'qnashuvlar bilan ajralib turdi. Mark Avreliy o'zining falsafiy asarlari, xususan, "Meditatsiyalar" bilan mashhur.
Miloddan avvalgi 180-yilda Mark Avreliyning o'limi bilan beshta muqaddas imperatorlar davri tugadi. Uning o'g'li Kommod taxtni meros qilib oldi, lekin uning hukmronligi bu gullab-yashnagan davrning tanazzuliga olib kelgan beqarorlik bilan ajralib turardi.
Umuman olganda, Qadimgi Rimdagi beshta muqaddas imperatorlar davri barqarorlik, hududiy kengayish va madaniy yutuqlar bilan ajralib turadi. Bu imperatorlar oʻzlarining harbiy yutuqlari, meʼmoriy loyihalari va maʼmuriy islohotlari orqali oʻzlarining abadiy merosini qoldirganlar. Ularning hukmronligi ko'pincha Rim tarixida oltin asr sifatida ko'riladi.
@toponomik
RIMNING OLTIN ASRI YOXUD BESHTA "SAMIMIY" IMPERATORLAR
Qadimgi Rimdagi beshta "samimiy" imperatorlar davri Rim tarixidagi besh imperator ketma-ket hukmronlik qilgan va imperiyaga barqarorlik va farovonlik olib kelgan deb hisoblangan davrni anglatadi. "Nerva-Antonin"lar sulolasi deb ham ataladigan bu davr milodiy 96 yildan 192-yilgacha bo'lgan davrni qamrab olgan.
1- NERVA
Bu davrning birinchi imperatori eramizning 96-yilida Domitianning oʻldirilishidan keyin hokimiyatni oʻz qoʻliga olgan Nerva edi. Nerva hukmronligi Domitianning shov-shuvli hukmronligidan keyin barqarorlikni tiklash va imperiyani yarashtirishga qaratilgan harakatlari bilan ajralib turardi. U senatga koʻproq huquqlar berish, viloyatlar bilan munosabatlarni yaxshilash kabi bir qancha islohotlarni amalga oshirdi. Nerva, shuningdek, muvaffaqiyatli general Trayanni merosxo'ri sifatida qabul qilib, hokimiyatning unga silliq o'tishini ta'minladi.
2-TRAYAN
Trayan milodiy 98-yilda imperator bo'ldi va Rimning eng buyuk imperatorlaridan biri hisoblanadi. Uning hukmronligi davrida Rim imperiyasi oʻzining hududiy choʻqqisiga koʻtarilib, Dakiya (hozirgi Ruminiya) va Mesopotamiya (hozirgi Iroq) hududlariga yoyildi. Trayan, shuningdek, keng ko'lamli jamoat qurilishi loyihalarini, jumladan, Rimda Trayan forumi va Trayan ustunini qurishni amalga oshirdi.
3-ADRIAN
Adrian eramizning 117-yilda Trayandan so'ng taxtga oʻtirdi va Rim chegaralarini mustahkamlash va barqarorlashtirish bilan mashg'ul bo'ldi. U Trayan tomonidan bosib olingan ba'zi hududlardan voz kechib, o'rniga mavjud chegaralarni mustahkamlashga e'tibor qaratdi. Adrian o'zining me'moriy loyihalari, xususan, Britaniyadagi Adrian devori bilan ham mashhur.
4-ANTONIY PIY
Miloddan avvalgi 138-yilda Adrian vafotidan so'ng Antoninus Pius imperator bo'ldi. Uning hukmronligi butun imperiyada tinchlik va farovonlik bilan ajralib turardi. Antoninus Pius ma'muriy islohotlar va imperiya ichidagi ijtimoiy keskinlikni yumshatish orqali Rimning o'zida barqarorlikni saqlashga e'tibor qaratdi.
5-MARK AVRELIY
Mark Avreliy milodiy 161-yilda Antoninus Piusdan keyin imperator va faylasuf sifatida mashhur. Uning hukmronligi Rimning shimoliy chegaralari bo'ylab german qabilalariga qarshi harbiy to'qnashuvlar bilan ajralib turdi. Mark Avreliy o'zining falsafiy asarlari, xususan, "Meditatsiyalar" bilan mashhur.
Miloddan avvalgi 180-yilda Mark Avreliyning o'limi bilan beshta muqaddas imperatorlar davri tugadi. Uning o'g'li Kommod taxtni meros qilib oldi, lekin uning hukmronligi bu gullab-yashnagan davrning tanazzuliga olib kelgan beqarorlik bilan ajralib turardi.
Umuman olganda, Qadimgi Rimdagi beshta muqaddas imperatorlar davri barqarorlik, hududiy kengayish va madaniy yutuqlar bilan ajralib turadi. Bu imperatorlar oʻzlarining harbiy yutuqlari, meʼmoriy loyihalari va maʼmuriy islohotlari orqali oʻzlarining abadiy merosini qoldirganlar. Ularning hukmronligi ko'pincha Rim tarixida oltin asr sifatida ko'riladi.
@toponomik
#tarix
"THE NEW YORK TIMES"
The New York Times dunyodagi eng taniqli gazetalardan biridir. U 160 yildan ortiq davom etgan uzoq tarixga ega.Quyida uning kelib chiqishi va asosiy bosqichlari haqida qisqacha ma'lumot keltiramiz:
- The New York Times birinchi marta 1851-yil 18-sentyabrda The New York Daily Times nomi bilan nashr etilgan. Unga Genri Jarvis Raymond va Jorj Jons tomonidan asos solingan bo'lib, ular o'z hisobotlarida mustaqil va ob'ektiv bo'ladigan gazeta yaratishni maqsad qilgan.
Dastlabki yillarida The New York Times moliyaviy qiyinchiliklarga duch keldi va o'zini taniqli gazeta sifatida ko'rsatish uchun kurashdi. Biroq, 1896-yilda gazetani sotib olgan Adolf Ochs boshchiligida The New York Times gullab-yashnay boshladi.
Ochs gazetaning obro'si va ta'sirini yaxshilash uchun bir nechta o'zgarishlarni amalga oshirdi. U to'g'ri hisobot berishga, sensatsiyani kamaytirishga urg'u berdi va bugungi kungacha gazetaning shiori bo'lib qolayotgan "Bosma uchun mos bo'lgan barcha yangiliklar" shiorini kiritdi.
Muhim tarixiy voqealar paytida jamoatchilik fikrini shakllantirishda “Nyu-York Tayms” muhim rol o‘ynadi. Ikkinchi jahon urushi paytida u Xolokost haqida keng ma'lumot berdi va natsistlarning vahshiyliklari haqida xabardorlikni oshirishda muhim rol o'ynadi.
1970-yillarda The New York Times Pentagon hujjatlari deb nomlanuvchi maxfiy hujjatlarni chop etishda eng katta muammolardan biriga duch keldi. Bu hujjatlar Vetnam urushi haqidagi hukumat sirlarini ochib berdi va AQSh hukumati bilan matbuot erkinligi uchun qonuniy kurash olib bordi. Oliy sud yakunda The New York Times foydasiga qaror chiqardi va bu matbuot erkinligi uchun muhim pretsedent o'rnatdi.
The New York Times o'zining ajoyib jurnalistikasi uchun ko'plab Pulitser mukofotlarini olgan. Unda Uotergeyt, 11-sentabr xurujlari va Iroq urushi kabi yirik voqealar yoritilgan.
So'nggi yillarda The New York Times 1996-yilda o'z veb-saytini ishga tushirish va 2011-yilda to'lov "devori"ni joriy etish orqali raqamli asrga moslashdi(ya'ni 2011-yildan gazetalar chiqarilmaydi). Shuningdek, u o'z qamrovini multimedia kontenti, podkastlar va virtual haqiqat jurnalistikasini qamrab olgan holda kengaytirdi.
Bugungi kunda The New York Times yangiliklarning yetakchi manbasi bo'lib qolmoqda va keng ko'lamli mavzular bo'yicha chuqur reportajlarni taqdim etishda davom etmoqda. U global o'quvchilarga ega va sifatli jurnalistikaning ramzi hisoblanadi.
@toponomik
"THE NEW YORK TIMES"
The New York Times dunyodagi eng taniqli gazetalardan biridir. U 160 yildan ortiq davom etgan uzoq tarixga ega.Quyida uning kelib chiqishi va asosiy bosqichlari haqida qisqacha ma'lumot keltiramiz:
- The New York Times birinchi marta 1851-yil 18-sentyabrda The New York Daily Times nomi bilan nashr etilgan. Unga Genri Jarvis Raymond va Jorj Jons tomonidan asos solingan bo'lib, ular o'z hisobotlarida mustaqil va ob'ektiv bo'ladigan gazeta yaratishni maqsad qilgan.
Dastlabki yillarida The New York Times moliyaviy qiyinchiliklarga duch keldi va o'zini taniqli gazeta sifatida ko'rsatish uchun kurashdi. Biroq, 1896-yilda gazetani sotib olgan Adolf Ochs boshchiligida The New York Times gullab-yashnay boshladi.
Ochs gazetaning obro'si va ta'sirini yaxshilash uchun bir nechta o'zgarishlarni amalga oshirdi. U to'g'ri hisobot berishga, sensatsiyani kamaytirishga urg'u berdi va bugungi kungacha gazetaning shiori bo'lib qolayotgan "Bosma uchun mos bo'lgan barcha yangiliklar" shiorini kiritdi.
Muhim tarixiy voqealar paytida jamoatchilik fikrini shakllantirishda “Nyu-York Tayms” muhim rol o‘ynadi. Ikkinchi jahon urushi paytida u Xolokost haqida keng ma'lumot berdi va natsistlarning vahshiyliklari haqida xabardorlikni oshirishda muhim rol o'ynadi.
1970-yillarda The New York Times Pentagon hujjatlari deb nomlanuvchi maxfiy hujjatlarni chop etishda eng katta muammolardan biriga duch keldi. Bu hujjatlar Vetnam urushi haqidagi hukumat sirlarini ochib berdi va AQSh hukumati bilan matbuot erkinligi uchun qonuniy kurash olib bordi. Oliy sud yakunda The New York Times foydasiga qaror chiqardi va bu matbuot erkinligi uchun muhim pretsedent o'rnatdi.
The New York Times o'zining ajoyib jurnalistikasi uchun ko'plab Pulitser mukofotlarini olgan. Unda Uotergeyt, 11-sentabr xurujlari va Iroq urushi kabi yirik voqealar yoritilgan.
So'nggi yillarda The New York Times 1996-yilda o'z veb-saytini ishga tushirish va 2011-yilda to'lov "devori"ni joriy etish orqali raqamli asrga moslashdi(ya'ni 2011-yildan gazetalar chiqarilmaydi). Shuningdek, u o'z qamrovini multimedia kontenti, podkastlar va virtual haqiqat jurnalistikasini qamrab olgan holda kengaytirdi.
Bugungi kunda The New York Times yangiliklarning yetakchi manbasi bo'lib qolmoqda va keng ko'lamli mavzular bo'yicha chuqur reportajlarni taqdim etishda davom etmoqda. U global o'quvchilarga ega va sifatli jurnalistikaning ramzi hisoblanadi.
@toponomik
#mifologiya
BOKU(YANIORI)
Boku shuningdek, Baku no Emono nomi bilan ham tanilgan, yapon folkloridagi mifologik mavjudotdir. Afsonaga ko'ra, ular xudolar boshqa barcha hayvonlarni yaratishni tugatgandan keyin qolgan zaxira qismlardan yaratilgan.U tapir tanasi va filning boshi bo'lgan g'ayritabiiy mavjudot sifatida tasvirlangan, ko'pincha yo'lbars panjalari va ho'kizga o'xshash dumi bilan tasvirlangan. Boku tushlarni yeyish va yutish qobiliyatiga ega ekanligiga ishonishadi.
Yapon mifologiyasida aytilishicha, odam yomon tush yoki dahshatli tush ko'rsa, uni iste'mol qilishga Bokuni chaqirishi mumkin. Shunday qilib, Boku tush bilan bog'liq salbiy energiyani olib tashlaydi, odamga tasalli va tinchlik keltiradi. Bu e'tiqod yomon tushlarni oldini olish uchun uyqu joylari yaqinida yoki yostiq ostiga Boku tasvirlangan talismanlar qo'yish an'analariga olib keldi.
Afsonaga ko'ra, Boku ham omad va farovonlik olib kelishi mumkin. Agar kimdir tushida Bokuni ko'rsa, bu ularning real hayotida omadli bo'lishini anglatadi, deb ishoniladi. Biroq, Bokuni tez-tez chaqirmaslik tavsiya etiladi, chunki u juda kuchli bo'lib, yaxshi orzularni ham yuta boshlaydi.
Zamonaviy davrda Boku anime, manga va video o'yinlar kabi ommaviy axborot vositalarining turli shakllarida mashhur bo'ldi. Ushbu afsonaviy jonzotning surati butun Yaponiyada daxshatli tushlardan himoyalanish ramzi sifatida keng tan olinmoqda.
@toponomik
@mifologikk
BOKU(YANIORI)
Boku shuningdek, Baku no Emono nomi bilan ham tanilgan, yapon folkloridagi mifologik mavjudotdir. Afsonaga ko'ra, ular xudolar boshqa barcha hayvonlarni yaratishni tugatgandan keyin qolgan zaxira qismlardan yaratilgan.U tapir tanasi va filning boshi bo'lgan g'ayritabiiy mavjudot sifatida tasvirlangan, ko'pincha yo'lbars panjalari va ho'kizga o'xshash dumi bilan tasvirlangan. Boku tushlarni yeyish va yutish qobiliyatiga ega ekanligiga ishonishadi.
Yapon mifologiyasida aytilishicha, odam yomon tush yoki dahshatli tush ko'rsa, uni iste'mol qilishga Bokuni chaqirishi mumkin. Shunday qilib, Boku tush bilan bog'liq salbiy energiyani olib tashlaydi, odamga tasalli va tinchlik keltiradi. Bu e'tiqod yomon tushlarni oldini olish uchun uyqu joylari yaqinida yoki yostiq ostiga Boku tasvirlangan talismanlar qo'yish an'analariga olib keldi.
Afsonaga ko'ra, Boku ham omad va farovonlik olib kelishi mumkin. Agar kimdir tushida Bokuni ko'rsa, bu ularning real hayotida omadli bo'lishini anglatadi, deb ishoniladi. Biroq, Bokuni tez-tez chaqirmaslik tavsiya etiladi, chunki u juda kuchli bo'lib, yaxshi orzularni ham yuta boshlaydi.
Zamonaviy davrda Boku anime, manga va video o'yinlar kabi ommaviy axborot vositalarining turli shakllarida mashhur bo'ldi. Ushbu afsonaviy jonzotning surati butun Yaponiyada daxshatli tushlardan himoyalanish ramzi sifatida keng tan olinmoqda.
@toponomik
@mifologikk
#tarix
BOSTONDAGI SHINNI TO'FONI
Boston shinni hodisasi, shuningdek, Buyuk Pekmez To'foni sifatida ham tanilgan, 1919-yil 15-yanvarda Massachusets shtatining Boston shahridagi North End mahallasida sodir bo'lgan. Bu 21 kishining o'limiga sabab bo'lgan va binolar va infratuzilmaga katta zarar etkazgan fojiali sanoat avariyasi edi.
O'sha paytda Purity Distilling kompaniyasi ikki million gallondan ortiq (8700 kub metr)shinni bo'lgan katta tankga ega edi. Tank aholi zich joylashgan hududda joylashgan bo‘lib, turli sanoat maqsadlarida shinni saqlash, jumladan, Birinchi jahon urushi uchun spirtli ichimliklar tayyorlash uchun ishlatilgan.
O'sha mudhish kunda Bostonda ob-havo keskin o'zgarib ketdi. Tankda saqlangan shinni tashish va ishlatishni osonlashtirish uchun qizdirilgan edi. Biroq, o'sha kuni haroratning pasayishi tufayli qalin shinni qotib, tankga kuchli bosim o'tkaza boshladi.
Tush atrofida guvohlar po‘lat tank yorilib ketganda kuchli portlashga o‘xshash ovoz eshitilganini aytishdi. Taxminan 25 fut ( 7 metrdan ortiq) balandlikdagi va soatiga 35 milya (soatiga 56 km) tezlikda harakatlanadigan yopishqoq shinni to'lqini Bostonning North End ko'chalarini shinni bosdi.
To'lqin binolarni, transport vositalarini va hatto otlarni supurib tashlaydigan darajada kuchli edi. Odamlar yopishqoq to'fonga tushib qolishdi va uning changalidan qutulish uchun kurashdilar. Ko'pchilik yaralangan yoki bo'g'ilib qolgan, chunki ular qalin shinni qatlami ostida qolib ketishgan.
Qutqaruv ishlariga shinnining yopishqoqligi ham, havo ta'sirida tez sovib ketishi ham to'sqinlik qildi. Favqulodda xizmat xodimlari barcha jabrlanganlarni vayronalardan olib chiqish uchun bir necha kun kerak bo'ldi.
Hodisa oqibatida jami 21 kishi halok bo‘ldi, yana 150 kishi jarohat oldi. Tozalash jarayoni uzoq va mashaqqatli edi, chunki ishchilar ko'chalar, binolar va hatto daraxtlardan qalin shinni qatlamlarini olib tashlashlari kerak edi.
Tankning ishdan chiqishiga nima sabab bo'lganini o'rganish natijasida ushbu falokatga sabab bo'lgan ko'plab omillar aniqlandi. Tankning noto‘g‘ri qurilishi va texnik xizmat ko‘rsatilishi, tegishli xavfsizlik tekshiruvlarining yo‘qligi va hodisa oldidan mavsumiy issiq havo-sabab bo‘lgan omillar sifatida aniqlangan.
Boston shinni hodisasi sanoat xavfsizligi qoidalariga doimiy ta'sir ko'rsatdi. Bu qurilish qoidalari, muhandislik standartlari va ishlab chiqarishdagi baxtsiz hodisalar uchun javobgarlik bo'yicha kelajakdagi qonunchilikni shakllantirishda muhim rol o'ynadi.
Bugungi kunga qadar Boston Pekmezidagi voqea Amerika tarixidagi eng noodatiy va fojiali baxtsiz hodisalardan biri bo'lib qolmoqda. O'sha kunning xotirasi sanoat sharoitida to'g'ri xavfsizlik choralari va nazorat qilish muhimligini eslatib turadi.
Tank-saqlash idishi yoki bochka
@toponomik
BOSTONDAGI SHINNI TO'FONI
Boston shinni hodisasi, shuningdek, Buyuk Pekmez To'foni sifatida ham tanilgan, 1919-yil 15-yanvarda Massachusets shtatining Boston shahridagi North End mahallasida sodir bo'lgan. Bu 21 kishining o'limiga sabab bo'lgan va binolar va infratuzilmaga katta zarar etkazgan fojiali sanoat avariyasi edi.
O'sha paytda Purity Distilling kompaniyasi ikki million gallondan ortiq (8700 kub metr)shinni bo'lgan katta tankga ega edi. Tank aholi zich joylashgan hududda joylashgan bo‘lib, turli sanoat maqsadlarida shinni saqlash, jumladan, Birinchi jahon urushi uchun spirtli ichimliklar tayyorlash uchun ishlatilgan.
O'sha mudhish kunda Bostonda ob-havo keskin o'zgarib ketdi. Tankda saqlangan shinni tashish va ishlatishni osonlashtirish uchun qizdirilgan edi. Biroq, o'sha kuni haroratning pasayishi tufayli qalin shinni qotib, tankga kuchli bosim o'tkaza boshladi.
Tush atrofida guvohlar po‘lat tank yorilib ketganda kuchli portlashga o‘xshash ovoz eshitilganini aytishdi. Taxminan 25 fut ( 7 metrdan ortiq) balandlikdagi va soatiga 35 milya (soatiga 56 km) tezlikda harakatlanadigan yopishqoq shinni to'lqini Bostonning North End ko'chalarini shinni bosdi.
To'lqin binolarni, transport vositalarini va hatto otlarni supurib tashlaydigan darajada kuchli edi. Odamlar yopishqoq to'fonga tushib qolishdi va uning changalidan qutulish uchun kurashdilar. Ko'pchilik yaralangan yoki bo'g'ilib qolgan, chunki ular qalin shinni qatlami ostida qolib ketishgan.
Qutqaruv ishlariga shinnining yopishqoqligi ham, havo ta'sirida tez sovib ketishi ham to'sqinlik qildi. Favqulodda xizmat xodimlari barcha jabrlanganlarni vayronalardan olib chiqish uchun bir necha kun kerak bo'ldi.
Hodisa oqibatida jami 21 kishi halok bo‘ldi, yana 150 kishi jarohat oldi. Tozalash jarayoni uzoq va mashaqqatli edi, chunki ishchilar ko'chalar, binolar va hatto daraxtlardan qalin shinni qatlamlarini olib tashlashlari kerak edi.
Tankning ishdan chiqishiga nima sabab bo'lganini o'rganish natijasida ushbu falokatga sabab bo'lgan ko'plab omillar aniqlandi. Tankning noto‘g‘ri qurilishi va texnik xizmat ko‘rsatilishi, tegishli xavfsizlik tekshiruvlarining yo‘qligi va hodisa oldidan mavsumiy issiq havo-sabab bo‘lgan omillar sifatida aniqlangan.
Boston shinni hodisasi sanoat xavfsizligi qoidalariga doimiy ta'sir ko'rsatdi. Bu qurilish qoidalari, muhandislik standartlari va ishlab chiqarishdagi baxtsiz hodisalar uchun javobgarlik bo'yicha kelajakdagi qonunchilikni shakllantirishda muhim rol o'ynadi.
Bugungi kunga qadar Boston Pekmezidagi voqea Amerika tarixidagi eng noodatiy va fojiali baxtsiz hodisalardan biri bo'lib qolmoqda. O'sha kunning xotirasi sanoat sharoitida to'g'ri xavfsizlik choralari va nazorat qilish muhimligini eslatib turadi.
Tank-saqlash idishi yoki bochka
@toponomik
👍1
#mifologiya
KOI BALIQLARI
Yapon mifologiyasida Koi baliqlari muhim o'rin tutadi. Ular ko'pincha turli xil ertaklar va ramziy ma'lumotlar bilan bog'liq. Yapon mifologiyasida Koi baliqlari bilan bog'liq ba'zi asosiy jihatlar:
1. Transformatsiya: Bir mashhur afsonada Koi baliqlarining ajdahoga aylanishi haqida hikoya qilinadi. Afsonaga ko'ra, agar Koi baliqlari oqimga qarshi muvaffaqiyatli suzsa va Ajdaho darvozasi deb nomlanuvchi sharsharaning tepasiga chiqsa, u o'zining qat'iyati uchun mukofot sifatida kuchli ajdahoga aylanadi.
2. Omad: Koi baliqlari yapon madaniyatida farovonlik va omad timsoli hisoblanadi. Ularni uy hayvonlari sifatida boqadigan yoki suratlarini saqlaydiganlarga mo'l-ko'lchilik va muvaffaqiyat keltiradi, deb ishoniladi.
3. Sevgi va munosabatlar: Yapon folklorida Koi baliqlari sevgi munosabatlari bilan bog'liq. Yaponlar ularning sheriklari bilan kuchli aloqalari borligiga ishonishadi, chunki ular ko'pincha juft yoki guruhlarda birga suzadilar.
4. Jasorat va qiyinchiliklarni yengish: Koy baliqlarining kuchli oqimlarga qarshi suzish va sharsharalar ustidan sakrash qobiliyati to‘siqlarni yoki qiyin vaziyatlarni yengib o‘tishda jasorat, qat’iyat va matonatni ifodalaydi.
5. Ranglar ramzi: Koi baliqlarining turli xil ranglari yapon mifologiyasida o'ziga xos ma'nolarga ega. Masalan:
●Qizil/to'q sariq: sevgi, energiya, kuchni ramziy qiladi.
●Qora: to'siqlarni yoki qiyinchiliklarni engib o'tishni ifodalaydi.
●Moviy: osoyishtalik va xotirjamlikni bildiradi.
●Oq: poklik va ma'naviy ma'rifat bilan bog'liq.
6. Samuray jangchilarining ramzi: feodal Yaponiyada samuray jangchilari Koi baliqlarining kuchi va chidamliligi kabi fazilatlariga qoyil qolishgan. Natijada, ular ko'pincha bu jonzotlarni bog'laridagi suv havzalarida saqlash yoki hatto tanalariga tatuirovka qilish orqali o'zlarini ular bilan bog'lashgan.
Umuman olganda, Koi baliqlari o'zgarish, omad, sevgi, jasorat va chidamlilik kabi turli fazilatlarni ifodalash orqali yapon mifologiyasida muhim rol o'ynaydi. Ular yapon san'ati, adabiyoti va madaniyatida qadrli ramz bo'lib qolmoqda.
@toponomik
@mifologikk
KOI BALIQLARI
Yapon mifologiyasida Koi baliqlari muhim o'rin tutadi. Ular ko'pincha turli xil ertaklar va ramziy ma'lumotlar bilan bog'liq. Yapon mifologiyasida Koi baliqlari bilan bog'liq ba'zi asosiy jihatlar:
1. Transformatsiya: Bir mashhur afsonada Koi baliqlarining ajdahoga aylanishi haqida hikoya qilinadi. Afsonaga ko'ra, agar Koi baliqlari oqimga qarshi muvaffaqiyatli suzsa va Ajdaho darvozasi deb nomlanuvchi sharsharaning tepasiga chiqsa, u o'zining qat'iyati uchun mukofot sifatida kuchli ajdahoga aylanadi.
2. Omad: Koi baliqlari yapon madaniyatida farovonlik va omad timsoli hisoblanadi. Ularni uy hayvonlari sifatida boqadigan yoki suratlarini saqlaydiganlarga mo'l-ko'lchilik va muvaffaqiyat keltiradi, deb ishoniladi.
3. Sevgi va munosabatlar: Yapon folklorida Koi baliqlari sevgi munosabatlari bilan bog'liq. Yaponlar ularning sheriklari bilan kuchli aloqalari borligiga ishonishadi, chunki ular ko'pincha juft yoki guruhlarda birga suzadilar.
4. Jasorat va qiyinchiliklarni yengish: Koy baliqlarining kuchli oqimlarga qarshi suzish va sharsharalar ustidan sakrash qobiliyati to‘siqlarni yoki qiyin vaziyatlarni yengib o‘tishda jasorat, qat’iyat va matonatni ifodalaydi.
5. Ranglar ramzi: Koi baliqlarining turli xil ranglari yapon mifologiyasida o'ziga xos ma'nolarga ega. Masalan:
●Qizil/to'q sariq: sevgi, energiya, kuchni ramziy qiladi.
●Qora: to'siqlarni yoki qiyinchiliklarni engib o'tishni ifodalaydi.
●Moviy: osoyishtalik va xotirjamlikni bildiradi.
●Oq: poklik va ma'naviy ma'rifat bilan bog'liq.
6. Samuray jangchilarining ramzi: feodal Yaponiyada samuray jangchilari Koi baliqlarining kuchi va chidamliligi kabi fazilatlariga qoyil qolishgan. Natijada, ular ko'pincha bu jonzotlarni bog'laridagi suv havzalarida saqlash yoki hatto tanalariga tatuirovka qilish orqali o'zlarini ular bilan bog'lashgan.
Umuman olganda, Koi baliqlari o'zgarish, omad, sevgi, jasorat va chidamlilik kabi turli fazilatlarni ifodalash orqali yapon mifologiyasida muhim rol o'ynaydi. Ular yapon san'ati, adabiyoti va madaniyatida qadrli ramz bo'lib qolmoqda.
@toponomik
@mifologikk
#tarix
OQ KAMELIYA RITSARLARI
Oq Kameliya ritsarlari AQSh janubida qayta qurish davrida, xususan 1867- yildan 1869-yilgacha faoliyat ko'rsatgan maxfiy terrorchi tashkilot bo'lib,1867-yil 22-mayda Alkibiades DeBlan tomonidan Luiziana shtatida asos solingan va oq tanlilar suprematizmi mafkurasidan kelib chiqqan.
Guruhning nomi "poklik" va "Janubiy meros" ramzi bo'lgan oq kameliya gulidan olingan. Oq Kameliya ritsarlari fuqarolar urushi va qayta qurish davridan keyin janubda oq tanlilar hukmronligini va siyosiy nazoratni tiklashni maqsad qilgan, bu esa afro-amerikaliklar uchun fuqarolik huquqlari va siyosiy ishtirokida sezilarli yutuqlarga erishgan.
Tashkilot, birinchi navbatda, afro-amerikaliklar va ularning tarafdorlarini, ayniqsa siyosiy lavozimlarni egallagan yoki Respublikachilar partiyasi faoliyatida ishtirok etganlarni nishonga oldi. Ularning taktikasi qo'rqitish, zo'ravonlik, o't qo'yish va qotillikdan iborat edi. Ular qora tanlilarning saylov huquqini bostirishga, respublikachilar yig'ilishlarini buzishga,qo'rquv va dahshat orqali oq tanlilar ustunligini saqlab qolishga harakat qilishdi.
Oq Kameliya ritsarlari maxfiy qasamyod qilgan a'zolari bilan yashirincha ish olib bordilar. Ular oq qalpoqchalar yoki keyinchalik Ku Kluks Klan kabi oq suprematist guruhlar tomonidan qo'llanilganiga o'xshash liboslar kiyishgan. Bu anonimlik ularga zo'ravonlik harakatlarini osonlikcha, aniqlanmasdan amalga oshirish imkonini berdi.
Biroq, guruhqisqa umr ko'rdi. 1869- yilda bir nechta a'zolar Opelousas qirg'ini deb nomlanuvchi ommaviy linchga aloqadorliklari uchun hibsga olindi. Voqea federal hokimiyat tomonidan Oq Kameliya ritsarlari kabi guruhlar ustidan nazorat kuchayishiga olib keldi.
Jamoatchilik bosimi va ularga qarshi qonuniy harakatlarga javoban ko'plab a'zolar Ku Kluks Klan kabi boshqa tashkilotlarga qo'shilishdi. Oq Kameliya ritsarlarining kamayishi guruh ichidagi ichki bo'linishlar va qayta qurish paytida federal aralashuvning kuchayishi bilan bog'liq bo'lishi mumkin.
Umuman olganda, Ku Kluks Klan yoki Oq Liga kabi boshqa oq tanlilar guruhlari kabi taniqli bo'lmasa-da, Oq Kameliya ritsarlari afro-amerikalik huquqlarini bostirish va oq tanlilarning hukmronligini saqlab qolish harakatlarida muhim rol o'ynagan.
@toponomik
OQ KAMELIYA RITSARLARI
Oq Kameliya ritsarlari AQSh janubida qayta qurish davrida, xususan 1867- yildan 1869-yilgacha faoliyat ko'rsatgan maxfiy terrorchi tashkilot bo'lib,1867-yil 22-mayda Alkibiades DeBlan tomonidan Luiziana shtatida asos solingan va oq tanlilar suprematizmi mafkurasidan kelib chiqqan.
Guruhning nomi "poklik" va "Janubiy meros" ramzi bo'lgan oq kameliya gulidan olingan. Oq Kameliya ritsarlari fuqarolar urushi va qayta qurish davridan keyin janubda oq tanlilar hukmronligini va siyosiy nazoratni tiklashni maqsad qilgan, bu esa afro-amerikaliklar uchun fuqarolik huquqlari va siyosiy ishtirokida sezilarli yutuqlarga erishgan.
Tashkilot, birinchi navbatda, afro-amerikaliklar va ularning tarafdorlarini, ayniqsa siyosiy lavozimlarni egallagan yoki Respublikachilar partiyasi faoliyatida ishtirok etganlarni nishonga oldi. Ularning taktikasi qo'rqitish, zo'ravonlik, o't qo'yish va qotillikdan iborat edi. Ular qora tanlilarning saylov huquqini bostirishga, respublikachilar yig'ilishlarini buzishga,qo'rquv va dahshat orqali oq tanlilar ustunligini saqlab qolishga harakat qilishdi.
Oq Kameliya ritsarlari maxfiy qasamyod qilgan a'zolari bilan yashirincha ish olib bordilar. Ular oq qalpoqchalar yoki keyinchalik Ku Kluks Klan kabi oq suprematist guruhlar tomonidan qo'llanilganiga o'xshash liboslar kiyishgan. Bu anonimlik ularga zo'ravonlik harakatlarini osonlikcha, aniqlanmasdan amalga oshirish imkonini berdi.
Biroq, guruhqisqa umr ko'rdi. 1869- yilda bir nechta a'zolar Opelousas qirg'ini deb nomlanuvchi ommaviy linchga aloqadorliklari uchun hibsga olindi. Voqea federal hokimiyat tomonidan Oq Kameliya ritsarlari kabi guruhlar ustidan nazorat kuchayishiga olib keldi.
Jamoatchilik bosimi va ularga qarshi qonuniy harakatlarga javoban ko'plab a'zolar Ku Kluks Klan kabi boshqa tashkilotlarga qo'shilishdi. Oq Kameliya ritsarlarining kamayishi guruh ichidagi ichki bo'linishlar va qayta qurish paytida federal aralashuvning kuchayishi bilan bog'liq bo'lishi mumkin.
Umuman olganda, Ku Kluks Klan yoki Oq Liga kabi boshqa oq tanlilar guruhlari kabi taniqli bo'lmasa-da, Oq Kameliya ritsarlari afro-amerikalik huquqlarini bostirish va oq tanlilarning hukmronligini saqlab qolish harakatlarida muhim rol o'ynagan.
@toponomik