Xaromning eng qiyini dastlabkisidir. Keyin u osonlashadi, so‘ng oson o‘zlashadi, so‘ngra ulfatlashadi, so‘ngra yoqimli bo‘lib qoladi, so‘ngra qalbga muhrlanib qoladi, keyin esa qalb boshqa xaromni qidira boshlaydi!

Solihlar aytadi:
Nafsing biror gunoh-ma’siyatga chorlasa, qalbing bilan ushbu oyat vositasida muzokara olib bor.

﴿قُلْ أَذَٰلِكَ خَيْرٌ أَمْ جَنَّةُ الْخُلْدِ الَّتِي وُعِدَ الْمُتَّقُونَ﴾

«Shu (do‘zax) yaxshimi yoki taqvodorlarga va’da qilingan mangu jannatmi?» (Furqon surasi, 15-oyat).

Yomon gumondan yiroq bo‘l, u qalbga ozor beradi.
— Doimiy shak-shubhadan yiroq bo‘l, u qalbni barbod qiladi.
— Mubolag‘ali maqtovdan yiroq bo‘l, u yolg‘on bo‘ladi.
— Qiyoslab, solishtirishdan yiroq bo‘l, u zulmga olib boradi.

Baloga giriftor bo‘lsang yoki boshingga g‘am-tashvishga tushib qolsa, istig‘forni ko‘paytir, chunki baloning sababchisi gunohdir. Istig‘for g‘amni bartaraf qilib, baloni aritadi.

Riyokorning uchta alomati bor:
1. O‘zi yolg‘iz qolsa, dangasalik qiladi. Odamlarning oldida esa faol bo‘lib oladi.
2. Odamlar uni maqtasa, amallarini ko‘paytiradi.
3. Odamlar uni yomonlasa, amallarini kamaytiradi.

Ali ibn Abu Tolib

Qo‘lingni sadaqa bilan bo‘shatgin, shunda bo‘yningdagi musibatlar arqoni ham bo‘shashadi. Bilginki, sadaqaning savobiga bo‘lgan ehtiyojing sadaqa olayotgan kishining ehtiyojidan ham ko‘proqdir.

Umar roziyallohu anhu:

«Odamlar bilan ularning zohiriga qarab muomala qilinglar. Ularning qalbidagi narsaga esa Allohning O‘zi hukmrondir», dedilar.

So‘zning ortiqchasini tark qil, hikmatga erishasan!

Nazarning ortiqchasini tark qil, huzu’-xushu’ga erishasan!

Kulgining ortiqchasini tark qil, haybat va viqorga erishasan!

Dunyoning muhabbatini tark qil, oxirat muhabbatiga erishasan!

Boshqalarning ayblarini tark qil, ayblaringni isloh qilishga erishasan!