АШ-ШАРАА ЖӘНЕ АҚШ

АҚШ Сирияға әскери мақсаттағы өнімдерді жеткізуге қойылған тыйымды алып тастады!

Бұл туралы «GovInfo» мемлекеттік онлайн-платформасында жарияланған мәлімдемеде айтылған.

Құжаттағы ақпаратқа сәйкес, АҚШ Мемлекеттік департаменті Сирияны қорғаныс өнімдері мен осы саладағы қызметтерді жеткізуге лицензиялар мен өзге де рұқсаттар беруден бас тарту саясаты қолданылатын елдер тізімінен шығарады.

1 қазаннан бастап күшіне енетін бұл нормативтік өзгерісті АҚШ Мемлекеттік хатшысының қару-жарақты бақылау және халықаралық қауіпсіздік жөніндегі орынбасары Томас Динанно бекіткен.

Еске сала кетейік, тамыз айында АҚШ Сирияны терроризм демеушілері саналатын мемлекеттердің тізімінен шығарған болатын.

Рютте: Ресейдің НАТО-ға қарсы ядролық қару қолдануға дәті жетпейді!

НАТО Бас хатшысы Марк Рютте Ресейдің альянсқа мүше мемлекеттерге қарсы ядролық қару қолданбайтынын мәлімдеді. Оның айтуынша, Путин НАТО-ны жеңе алмайтынын жақсы түсінеді.

Рютте альянстың өзіне тиесілі әрбір шаршы километр аумақты қорғауға дайын екенін және кез келген қауіп-қатерге жауап беретінін баса айтты.

Сонымен қатар ол Мәскеудің НАТО елдерін бір-біріне қарсы айдап салуға және олардың Украинаға көрсететін қолдауын әлсіретуге тырысып жатқанын жеткізді.

БІР ҚОРА ТҰТҚЫН...

Украинаның 3-ші армиялық корпусы Лиманда барымталаған 250 басқыншы жайлы видео жариялады.

"Олардың қоршаудан сытылып шығуына мүмкіндік болды. Бірақ, Ресейдің өзі оларға шегінуге рұқсат бермеді", - дейді.

ЗЕЛЕНСКИЙ ТАҒЫ ДА МАЙДАН ШЕБІНДЕ...

Украина президенті Зеленский 3-ші армиялық корпустың басқару пунктіне барып, «Вивальди» операциясын жүзеге асырып жатқан жауынгерлермен кездесіпті...

- Мұндай маңызды операция жалпы қорғанысымыз үшін де, атап айтқанда Донбастағы жағдай үшін де өте зор маңызға ие.

Үш маусым бойы Украина Қорғаныс күштері ресейліктердің Славянск-Краматорск агломерациясының тылына өтіп кету жоспарын бұзып, майданның осы учаскесіндегі жағдайды тұрақтандырды.

Ресей 5 мыңнан астам әскериінен айырылды (қаза тапқандар мен жараланғандарды қосқанда), ал тағы 250 басқыншы біздің тұтқындар қорымызды толықтырды, - деді.

Трамп: Ирақтан АҚШ әскері толық шығарылады!

АҚШ президенті бүгін осы жайт жайлы бүйдеді:

- Біз бұл қанқасапқа араласқанымызға да аз уақыт болған жоқ. Енді бұл тарих. Бұл АҚШ-тың кезекті жеңісі. Бұл Ирақтың жеңісі. Бұл ДАИШ-тың тас-талқан боп жеңілгені. Менің бірінші президенттік кезімнің жеңісі.

Бұл операция сонау 2003-те, Буштың тұсында басталды. Обама мен Байден тұсында жалғасып, ақыры Трамптың тұсында жеңіспен аяқталды. Біз Ирақтан Ауғаннан кеткендей масқара боп кетпедік, бәрін жақсы ұйымдастырып кеттік, - деді.

Ал БАҚ осы жиырма жылдан аса уақыт ішінде Ирақта АҚШ-тың 4500 сарбазы қаза тапқанын жазуда.

АКАДЕМИК: РЕСЕЙ ҒЫЛЫМҒА ҚАРУ КЕЗЕНДІ!

Кеше Ресей тағы да Киевті соққылады. Тағы да әскери сектор емес. Украинаның Ұлттық ғылым академиясы соққы жеді. Ғылым ордасы лапылдап жанды. Ал бұл қаңырап тұрған ғимарат емес еді. Соққы тиген сәтте ішінде академиктер, кіші ғылыми қызметкерлер болған. Екі адам қаза тапты. Жиырмадан астамы жараланды…

Зеленский: “Бұл сұмдықтың жауабын көп күттірмейміз. Жауабы айна қатесіз болады”, - деді ашынып.

Онан соң: “Әлем мына зұлымдықты көруі керек. Және білуі керек: Егер терроршыларды қазір, Украинада тоқтатпасақ, ол әрі қарай сіздердің жерлеріңізде осынлай ойран жасайтын болады, Еуропа! Бұл - терроризм. Оның жолын жабылып кеспесек, ертең өздеріңіз бармақтарыңызды тістейтін боласыздар. Сондықтан дәл қазір шешімгерліктеріңізді көрсетіңіздер”, - деді.

Ал мынау сурет кешелі-бүгін әлемдік БАҚ-та жаппай таралып жатыр:

Бұл суреттегі адам - Украина ҰҒА академигі Игорь Мальчевский. 69-да. Соққы тиген сәтте ғимаратта болған. Жұмыс бөлмесін өрт жалмап, қою қара түтін басқанда терезеден шығып, аман қалған.

“Сол сәтте өлдім деп ойладым. Іштен шығар жолды өрт жалмады. Терезеден секірсем де аман қалмасым анық. Сол сәтте бар ойым отбасымда болды, соларды ойладым”, - дейді академик.

Бұл зұлым соққыдан Украина ҰҒА ғимаратының 2 қабаты толықтай қираған. Ал бұл сонау 1918 жылдан бері бар тарихи ғимарат болған. Негізін әйдік ойшыл, ғалым Вернадский қалаған.

Бұл ғимарат 1918-21 жылдары Украина революциясынан, кейін азаматтық соғыстан аман шыққан. 1918-ші жылы большевиктер де дәл осы ғимаратқа шабуылдаған. Терезелері сынғанымен, ғимарат сау қалған. Ал 30-шы жылдары 250-ге жуық ғалымды Совет билігі репрессиялаған. Онда да ҰҒА қирап қалмаған. Онан соң 1939-45 жылдары екінші жаһан соғысынан сау шыққан. Алғаш ашылғаннан қазірге дейін ұзын-саны 720-ға жуық ғалымға қара шаңырақ болған ғылымның ордасы еді. Оны да ойрандаған Ресей басқыншылығы болып тарихқа қатталды…

Жалпы Украина ҰҒА-ға қарасты 160-қа жуық ғылыми орталықтар бар екен. Ресейдің басқыншылық соғысы басталғаннан бері сол 160-қа жуық ғылым шаңырақтары түгелдей дерлік соққылар көрген екен.

ЕО-дағы Урсула апай фон-дер Ляен: “Бүгінгі таңда Ресей ғылымға қару кезенуде”, - деп әдемі айтты. Расы сол, жүз жыл бойы импершіл Мәскеу Украинаның ғылымын жоюға деген талпынысын тоқтатқан емес. Украина ҰҒА ғимараты қираса, қайта салынады. Бірақ, Украина ғылымын тып-типыл жойып жіберу мүмкін емес!

Орталық Азия Мәскеу орбитасынан шығып жатыр!

Колумбиялық әнші Шакира 18 қазанда Бішкектегі «Бишкек Арена» стадионында өнер көрсетеді. Бұл оның Орталық Азиядағы алғашқы концерті.

«Тур Las Mujeres Ya No Lloran World Tour» деп аталады, оған Бішкек әлемдік картаның тікелей аялдамасы ретінде енді. Концерттің өтетінін Қырғызстан президентінің іс басқарушысы Қаныбек Туманбаев жариялады. Билет сатылымы 1 қазанда басталады, негізгі санаттардың бағасы 12 мыңнан 40 мың сомға дейін бағаланып отыр.

Ескі модель

Ұзақ уақыт бойы аймақтағы ірі концерт нарығы «Мәскеу арқылы» жұмыс істеді: гастрольдік маршрут Ресейден басталды, репертуарды орыс тілді теледидар мен радио айқындады, продюсерлік инфрақұрылым Ресей компанияларының қолында болды. Орыс эстрадасы таңдау емес, әдепкі нұсқа болып саналды.

Модельді өзгертіп жатқан үш фактор

Платформалар. Жастардың талғамын енді теледидар емес, алгоритм қалыптастырады. Spotify аймаққа 2021 жылы келді, YouTube пен TikTok негізгі арнаға айналды. Алгоритмде тіл шекарасы жоқ: латын поп, К-поп, түрік поп және жергілікті артистер қатар тұр, ал ондағы орыс эстрадасы бәсекелестердің бірі ғана болып табылады.

Саяси жағдай. 2022 жылдан кейін Ресей артистерінің аймақтағы гастролі бұрынғыдай оңай бола салмады. Бұл орайда нақты статистика келтіре алмаймыз, бірақ нақты бағыт айқын байқалады: өйткені, тәуекелі жоғары бағыттан бұрынғы мұрындарын көкке шүйірген басты ойыншылар кетіп, бос орынға басқалар кіріп жатыр.

Мемлекет продюсер ретінде. Концертті шоу-бизнес компаниясы емес, президент басқармасы ұйымдастырып отыр, билеттер мемлекеттік GovTicket сервисі арқылы сатылады. Демек, бұл нарықтың стихиялы таңдауы емес, саяси шешім: билік жаңа стадионды әлемдік жұлдызбен ашып, елді жаһандық картаға енгізуді көздейді.

Не өзгеріп жатыр?

Бұл арада есте ұстайтын бір жайт: жоғалып жатқан орыс мәдениетінің өзі емес, оның монополиялық мәртебесі. Орыс эстрадасы аймақтың жалғыз «ортақ тілі» болудан қалып, жастар үшін көптің бірі ретінде ғана танылса, ал билік үшін бәсекелес ойыншылардың біріне айналып барады. Шакира сияқты поп-брендпен экраннан таныс аудиторияға тікелей тәжірибе ұсынады, ал бұл лояльдікті алгоритмнен де мықты қалыптастырады. Билет бағасы да сигнал: бәсеке «бәріне арналған эстрада» деңгейінде емес, премиум тәжірибе нарығында жүріп жатыр.

Түйін: Шакираның Бішкектегі концерті орыс попкеңістігінің «өлімін» емес, аймақ мәдени бағдарының көпполярлы бола бастағанын көрсетеді. Орталық Азия дүниені Мәскеу арқылы көруден гөрі, әлеммен тікелей байланыс орнатуға бет бұрып жатыр. Басты сауал басқа жерде: жаһандық бренд пен бұрынғы ресейлік ықпалдың арасында жергілікті тіл мен ұлттық поп өз орнын қалай табады? Нағыз қауіп орыс мәдениетінің орнын жаһандық бренд басуында емес, жергілікті дауыстың екі күштің арасында үндері өшіп, бұтына жіберіп қойған баланың күнін кешіп қалуында да болуы мүмкін.

Қырғыз, қазақ һәм өзбек музыкасы мен шоубизнесі осылардың арасынан адаспай өз орнын таба ала ма?!

БЮДЖЕТТІ СОҒЫС ЖҰТЫП ЖАТЫР...

Соғыс пен экономикалық арпалыс күшейген тұста Кремльден шулы шешім шықты.

Reuters агенттігінің жариялаған жаңа бюджет жобасына сүйенсек, Ресей 2027 жылы әскери шығындарын рекордтық межеге — 17,1 триллион рубльге дейін шарықтатпақ. Бірақ бұл «жеңістің» бағасы тым қымбатқа түсіп жатыр: қарапайым халықтың әлеуметтік көмегі, білім беру мен денсаулық сақтау қаржысы күрт қысқартылмақ!

Әскери дүмпу: Қорғаныс шығындары шарықтап кеткендіктен, мемлекет кірісті толтыру үшін салықтарды өсіріп қана қоймай, әлеуметтік бағдарламаларды шектеуге мәжбүр.

Білім мен әлеуметтік сектор құрбандыққа шалынуда: Мектептерге, әлеуметтік көмектерге және медицинаға бөлінетін жоспарлы қаражат 6-7% шамасында азайтылып отыр.

Қарыз қамыты: Мемлекеттік қарызды өтеу шығындары да шарықтап, ел экономикасына түсетін ауыртпалық жыл сайын артып барады.

Путин Брежневтің жолына түсті…Украина Ресей үшін Ауғанстан соғысындай бола ма?

Путин қорғаныс саласына бөлінетін қаржыны 17,1 трлн рубль етпек. Бұл Ұлыбританияның қорғаныс саласына бөлінетін қаржыдан екі есеге көп деген сөз. Ұлыбританияда ЖІӨ жан басына шаққанда 52 мың доллар болса, Ресейде бұл 14 мың долларға жуық.

ЦРУ не дейді? Ресейлік экономистер ше? Толығырақ⬇️

https://mezgil.kz/e/action/ShowInfo.php?classid=1&id=9035

Зеленский Қара теңіздегі және РФ аумағындағы нысандарға соққы жасалғанын мәлімдеді...

Украина президенті Зеленский Қара теңіздегі нысанның жойылғанын хабарлады.

Бұдан бөлек, Украина Қорғаныс күштері Ресей Федерациясының Орлов облысындағы соққы жасаушы дрондарды ұшыру және сақтау орнына соққы берген.

Сонымен қатар, соққылар Самара облысындағы мұнай өңдеу зауыты мен Брянск облысындағы Ресей армиясын қамтамасыз ету қоймасына да жасалған.

Әлемде - соғыс. БҰҰ - дәрменсіз. Бас хатшы кім болады?

Батыс БАҚ-тарының жазуынша, Біріккен Ұлттар Ұйымының (БҰҰ) кезекті Бас хатшысын сайлау науқаны күрделі саяси тығырыққа тірелген.

Бас хатшылыққа үміткерлерді іріктеудің алғашқы кезеңдері нәтижесіз аяқталғаннан кейін, халықаралық сарапшылар мен басылымдар өздерінше болжам жасап, жаңа кандидаттардың есімдерін талқылай бастаған. Солардың арасында Қазақстан президенті Қасым-Жомарт Тоқаевтың да аты-жөні аталып отыр.

Ұлыбританиялық Guardian не жазды?

Британдық беделді Guardian басылымының 21 қыркүйектегі мақаласында жазылған бойынша: БҰҰ Қауіпсіздік Кеңесінде өткен үш жабық дауыс берудің нәтижесінде айқын жеңімпаз анықталмаған. Бастапқы үш бірдей кандидатта да теңдей мүмкіндік болғанымен, ұйым ішіндегі текетірес балама тұлғаларды іздеуге мәжбүрлеген...

Ал бейресми тізімдерде Қазақстан президенті Қасым-Жомарт Тоқаевпен қатар, Біріккен Араб Әмірліктерінің Сыртқы істер министрі Лана Нусейбенің және Венгрияның бұрынғы премьер-министрі Виктор Орбанның да есімдері атала бастаған. Дегенмен, бұл тұлғалардың ешқайсысы ресми түрде кандидат ретінде өтініш бермеген.

Күрделі процедура және геосаяси қайшылықтар

БҰҰ Бас хатшысын сайлау ережесі өте қатаң:

1) Үміткерді Қауіпсіздік Кеңесіне мүше 15 елдің кемінде 9-ы қолдауы тиіс.

2) Тұрақты бес мүше - АҚШ, Ұлыбритания, Франция, Ресей және Қытайдың тарапынан бірде-бір вето (қарсылық) болмауы керек.

«Қазіргі таңда әлемдегі геосаяси текетірестің ушығуына байланысты осы уағдаласушы бес елдің ортақ ымыраға келуі бұрын-соңды болмаған деңгейде қиындап отыр», - дейді Батыс басылымдары.

Ел ішінде де «Тоқаев БҰҰ Бас хатшылығына кандидат болуы мүмкін» деген гу-гу әңгіменің тарап жүргеніне де біраз болды. Бұдан бөлек, 13 наурызда Reuters агенттігі дипломатиялық ортадағы дереккөздерге сүйеніп, Қасым-Жомарт Тоқаевтың бұл лауазымға өз кандидатурасын ұсыну мүмкіндігін қарастырып жатқанын хабарлаған болатын.

Тоқаевтың өз ұстанымы қандай?

Қазақстан Президенті халықаралық және отандық басылымдардың бұл болжамдарын бірнеше рет жоққа шығарды:

«Ұсыныстарға қарамастан, Біріккен Ұлттар Ұйымындағы жұмысқа қайта оралатын ниетім жоқ», - деген Қасым-Жомарт Тоқаев («Түркістан» газетіне берген сұхбатында)

Сондай-ақ, 2025 жылғы 3 қаңтарда «Ана тілі» газетіне берген жауабында да Мемлекет басшысы: «Женевадағы тәжірибем маған жетеді», - деп қысқа қайырған болатын. Ал биылғы тамыз айында Тоқаев алдағы президент сайлауына қатысу-қатыспау мәселесіне қатысты нақты шешімін 2027 жылы ашық айтатынын мәлімдеді.

Қалай болғанда да, БҰҰ ішіндегі дағдарыс әлемдік саясатта бейтарап әрі дипломатиялық салмағы бар тұлғаларға деген сұраныстың жоғары екенін көрсетіп отыр. Алайда, бұл болжамдардың қаншалықты шындыққа айналатыны алдағы уақытта Қауіпсіздік Кеңесінің келіссөздеріне байланысты болмақ.

Рубио Иран делегациясынан АҚШ-тан кетуді талап етті!

АҚШ Мемлекеттік хатшысы Марко Рубио Иран делегациясына Америка Құрама Штаттарының аумағынан дереу кетуді бұйырды.

Axios порталының хабарлауынша, бұл шешім Вашингтон мен Тегеран арасындағы келіссөздер тығырыққа тірелгеннен кейін қабылданған. Талаптан соң Иранның Сыртқы істер министрі Аббас Аракчи бастаған делегация Нью-Йорктен шығып, Дохаға ұшып кетті. Бұл жағдай екі ел арасындағы дипломатиялық қатынастардың қаншалықты күрделеніп кеткенін айқын көрсетті.

Трамп Иранмен соғыс салдарынан американдық оқ-дәрілердің кейбір түрлері азайғанын мойындады...

«Оқ-дәрілердің кейбір түрлерінің қоры қазір басқаларына қарағанда сәл азырақ», — деп мәлімдеді АҚШ Президенті.

Бұған қоса, Трамп АҚШ арсеналын толықтыру және өндіріс көлемін кеңейту мақсатында Raytheon мен Lockheed Martin-ді қоса алғанда, жетекші қорғаныс өндірушілерімен келісімдер жасасқанын хабарлады.

Сонымен бірге Трамп егер тараптар «қолайлы мәмілеге» қол жеткізе алмаса, аралық сайлаудан кейін Иранға соққы беруді қайта жандандыруы мүмкін екенін де мәлімдеді.