​​#afsona

Menda bir an’ana shakllangan, bir yilda bir marotaba bo’lsin, Garri Potter va Uzuklar hukmdorining barcha qismlarini ko’rib chiqaman. Kecha ham, birinchi qism – “Harry Potter and the philosopher's stone”ni ko’rdim. Bugun ushbu qismda biror marta ko’rinish bermagan bo’lsada, asosiy qahramonlaridan biri - Nikolas Flamel haqida so’z yuritamiz.

Nikolas Flamel turli fentezi kitoblari va filmlarda tilga olinadigan obraz hisoblansada, bunday shaxs haqiqatda mavjud bo’lgan. Xuddi Olmonlarning Fausti kabi, xalq orasida Nikolas haqida ham turli afsonalar yuradi. U taxminan 1330 yilda Pontua yaqinida kambag'al oilada tug'ilgan. Ota-onasi yoshlik chog’ida vafot etishadi, shunan so’ng Nikolas Parijga ko'chib o'tadi va umrining ohirigacha shu yerda yashab qoladi. Yozuvchi haqidagi afsonlar, tiriklik chog’ida emas, o’limidan qariyb 200 yil o’tgach, 17 asrga kelib urchiy boshladi. Afsonalarning tug’ulishiga, uning hayotini o’rganish chog’ida duch kelingan qaydlar sabab bo’lgan.

Flamelning qaydlariga ko’ra, u 1361 yilda kitob do’konidan “Holy book of the Jew Abraham” nomli papirusni sotib oladi va 20 yil davomida ushbu qo’l yozma sirini ochishga harakat qiladi. 1378 yilga kelib, Marano Kanches ismli ispan-yahudiysi unga bu borada ko’maklashadi. Shundan so’ng, xalq orasida, Nikolas insonga boqiy hayotni baxsh etuvchi toshni yaratganligi haqida gaplar tarqay boshlaydi. Tosh nafaqat insonga boqiy umr hadya qilar, balki har qanday metalni oltinga aylantirish xususiyatiga ham ega edi. 1382-yilga kelib, Flamel qisqa vaqt ichida Parij va uning atrofidagi 30 ga yaqin uy va yerlarning egasiga aylanadi, bu ham uning muvaffaqiyatli alkimyoviy tajribalari haqidagi mish-mishlarning mustahkamlanishiga sabab bo’ladi. O'shandan beri u turli fantastik asarlarda afsonaviy alkimyogar sifatida namoyon bo'la boshladi, xususan, Garri Potter filmida ham ushbu tosh va Nikolas Flamel shaxsiyatiga murojaat qilingan.

Tiriklik chog’ida, Flamel xayriya bilan shug'ullangan, bir nechta jamg'armalar tuzgan, san'atni rivojlantirishga mablag 'sarflagan, kasalxona va cherkovlar qurdirgan. Hatto hozirgi kunga kelib, uning uylaridan biri saqlanib qolgan. Mabodo Parijga yo’lingiz tushsa, Monmorensi ko’chasida joylashgan 51-uyga kirib o’tishingiz mumkin.

Balki afsun, bizning davrimizga kelib yo’qolganligi haqidagi afsonalar rostdir, kim bilsin )

@vasilbro

Kitob xarid qilmay qo’yganimga ham, o’qimay qo’yganimga ham “ko’p” asrlar bo’ldi. Shularni ko’tarib keldim kecha, “Qo’zichoqlar sukunati”ni boshlab yubordim, qora qahva bilan yaxshi ketarkan sizga aytsam.

YAA ning so’nggi paytlardagi kitob muqovalari dizayni ko’zni quvontirayapti. Ammo, bosmaxona ishini unday baholab bo’lmaydi, dizaynerning mehnatini ko’kka sovurishmoqda. Buning ustida ham ishlash kerak.

Nima o’qiyabsizlar o’zi ?

Edgar Allan Po tiriklik chog’ida qadrlanmagan daholardan biri hisoblanadi. Bizda-ku, Allan Po shaxsiyati tugul, ismini ham bilmaydiganlar bisyor. Edgarning buyukligini birgina qator orqali tushuntirib bera olaman - hozir qo’limizda tutib turgan, detektivlar uchun Doyl yoki Kristidan emas, aynan Podan minnatdor bo’lishimiz kerak.

Shu yilning 12 oktyabr kuni yozuvchi qalamiga mansub “Usher uyining qulashi” asari asosida suratga olingan shu nomdagi serial premyerasi bo’lib o’tishi rejalashtirilgan. Rollarga Karla Gudjino va Bryus Grinvud kabi mahoratli aktyorlar jamoasi taklif qilingan. Intizorlik bilan kutayabman !

Bir narsani sezib qoldim, serial traileridagi musiqa elementlari Netflixning yana bir loyihasi “Marianna” serialidagiga o’xshab ketar ekan.

P.s: aynan Po sabab, menda qarg'a boqib olish xohishi kundan-kunga kuchayib bormoqda.

@vasilbro

​​#info

Po dastlab quzg’unni emas, to’tiqushni tanlagan.

Yozuvchi haqidagi turli maqolalar va rasmlarning aksarida uning yonida tasvirlanadigan quzg’unni payqashimiz mumkin. Edgar haqida o’ylaganimda ham, birinchi bo’lib quzg’un xayolimga kelaveradi. Bu ikkalasi ajralmas termin bo’lib qolgan. Ammo, qiziq tomoni shundaki, Po o’sha mashhur “Quzg’un” poemasida, quzg’undan emas, to’tiqushdan foydalanmoqchi bo’lgan ekan.

Edgar o’z poemasida “hech qachon” so’zini qanday qilib, doimiy takrorlash mumkinligi ustida bosh qotira boshlaydi. Shunda to’tiqushdan foydalanish fikri paydo bo’ladi, ammo to’tilar tabiatan jo’shqin va go’zal bo’lganligi Poga ma’qul kelmaydi. Poema hosil qiladigan kayfiyat tamomila jo’shqinlikdan yiroq bo’lgan, Poga qorong’uroq nimadir zarur edi. Bu haqida uning o’zi 1846 yilda Graham jurnalida chop etilgan “Kompozitsiya falsafasi” nomli essesida bayon qilgan;

Tabiiyki, birinchi navbatda, to’tiqush o’zini o’zi taklif qildi, ammo darhol uning o’rnini, teng darajada nutq qobilyatiga ega va men o’ylagan ohangga cheksiz darajada mos keladigan, quzg’un egalladi.

Shunaqa gaplar azizlar

@vasilbro

Beksinskiy: Men hech narsa demoqchi yoki yetkazmoqchi emasman. Men faqat xayolimga kelgan narsani chizaman.

Beksinskiyning san'ati ko'pincha qo'rqinchli bo'lsa-da, uning o'zi suhbatdan zavq oladigan va o'tkir hazil tuyg'usiga ega yoqimli inson sifatida tanilgan. U kamtar va biroz uyatchan edi, o'z ko'rgazmalarining ochilishi kabi ommaviy tadbirlardan qochar, musiqani o'zining asosiy ilhom manbai deb bilardi.

Ijodkor, o’z asarlari kabi og’ir o’lim topgan. Beksinskiy, 2005 yilning 22 fevralida Varshavadagi kvratirasida o’lik holatda topiladi. Uning tanasida tig’Ii quroldan ortirilgan 17 ta jarohat aniqlangan. Oradan ko’p o’tmay, rassom vasiysining voyaga yetmagan o’g’li Robert Kupiec va uning do’sti aybdor deb topilib, qamoqqa olinadi. Ma’lum bo’lishicha, Beksinskiy, Robertga tahminan 100 $ qarz berishdan bosh tortgan.

@vasilbro

Bir gal Dastin Xoffman shunday munozarali savolni o’rtaga tashlagan edi;

San'atning qadr-qimmatini shubha ostiga qo’yish oson. Yo’q deyishga shoshilmang. Aytaylik, Luvr yonmoqda. Olov ichra qolgan zalda ikkita narsa bor - Mona Liza va muzeyga tasodifan kirib qolgan mushukcha. Sizda faqat bitta narsani saqlab qolishga yetadigan vaqt bor. Siz qay birini tanlaysiz?

#vibe

AUF

Anni, amori e bicchieri di vino, nun si contano mai🥂

#atalgan

Hech qachon och qolganingda, oziq-ovqat do'koniga kirma. Ochlik tufayli noto'g'ri narsani tanlab qo'yishing mumkin. Munosabatlarda ham shunday, yolg'izlik his qilayotganingda, ularga kirishma. To'g'ri, bu zavq beradi, chalg'itadi va bir kun o'tib ketadi. Sen noto'g'ri insonni tanlab qo'yishing mumkin. Tayyor bo'lganingda yan bir-bor o'ylab ko'rarsan )

Zavqlaning )

Slavoy Jijek hazillari (18+)

Jijekni kuzatish nafaqat aqliy ozuqa, balki maroqli mashg’ulot hamdir. U marksizm, psixologiya va mafkura bo'yicha izlanishlari bilan mashhur bo'lsa-da, sharhlash mumkin bo'lgan biror narsani ko’zdan qochirmaydi. Faoliyati davomida, kitoblardan tashqari, bir nechta filmlarda suratga tushgan, kiyim-kechak katalogiga sarlavhalar yozgan va akademik faoliyatidan tashqari o‘z ona yurti Sloveniyada saylovda qatnashgan. Omma uni g'alati uslubi, antikapitalistik sharhi, ko'pchilik faylasuflarni tashvishlantirmaydigan mavzularga o’zini bag'ishlashi va yuqori yumor hissi tufayli ham qadrlaydi. Quyida faylasufning ba’zi mashhur hazillarini ko’rib chiqamiz !

I. Bir germaniyalik Sibirga ish yuzasidan jo’nab ketadi. Xatlari senzuraga uchrashini bilgan holda, u do‘stlarini quyidagicha ogohlantiradi: “Kelinglar, kod o‘rnatamiz: agar mendan oladigan xatingiz oddiy ko‘k siyoh bilan yozilgan bo‘lsa, bu haqiqat, qizil siyoh bilan yozilgan bo‘lsa, yolg‘ondir”. Bir oy o'tgach, uning do'stlari ko'k siyoh bilan yozilgan xatni olishadi, unda shunday qatorlar bor edi:

"Bu yerda hamma narsa ajoyib: do'konlar to'la, oziq-ovqat mo'l, kvartiralar shinam va to'g'ri isitiladi, kinoteatrlarda G'arb filmlari namoyish etiladi, juda ko'p go'zal qizlar bor. Mavjud bo'lmagan yagona narsa qizil siyohdir."

Bu latifa bugungi kunimizni ifodalaydi. Biz xohlagan barcha erkinliklarga egamiz, yetishmayotgan yagona narsa bu "qizil siyoh". Bizda erkinligimizni ifodalash uchun “til” yo'q.

II. Va'z qilish va mo'jizalar ko'rsatishdek mashaqqatli ishdan keyin dam olish uchun Iso va havoriylari Jalila dengizi qirg'og'ida qisqa tanaffus qilishga qaror qilishdi. Ularning ko’ngli golf o’ynashni tusab qoldi. O’yin qiziy boshladi, Iso amalga oshirish qiyin bo’lgan bir zarba ustida turar edi; u zarbani yomon amalga oshirdi va to’p o’tloqqa emas, dengizga borib tushdi. Shunda Masih barchaga ma’lum bo’lgan mo’jizasini ko’rsatib, suv ustida yurib borib, to’pni oldi va iziga qaytdi. Iso yana zarba berishga shaylangan mahal, havoriylardan biri, bu zarba juda qiyinligi, buni faqat Tayger Vudsga o’xshagan odam qila olishidan uni ogohlantirdi. Iso shunday javob qildi;

- Men Iso Masihman, Tayger Vuds qilgan ish, mening ham qo’limdan keladi.

U shunday dedi-da, zarba berdi, to’p yana dengizga borib tushdi. Iso suv ustida yurib ketdi. Shu payt bir guruh amerikalik sayyohlar o’tib qolishdi, ulardan biri jarayonni kuzata turib, havoriyga so’z qotdi;

- Xudoyim, bu yigitcha kim bo’ldi ? U o’zini Iso Masihman deb o’ylaydimi, nima balo ?

Havoriy shunday javob qildi;

- Yo’q, ahmoq, u o’zini Tayger Vudsman deb o’ylaydi !

P.s: Davomli bo’lsinmi ?

@vasilbro

#fakt

Ko’p filmlarda e’tibor berganmisiz, ayniqsa XX asr italyan va fransuzlarnikiga; vino umuman spirtli ichimlik o’rnida ko’rilmaydi, qancha bo’lsa shuncha ichiladi. Uyga mehmon keldi deguncha; nechinchi yilgisidan quyay, qizilidanmi ? degan so'zlar yangraydi.

Bu holat ayniqsa fransuz madaniyatiga juda singib ketgandi. XX asrning o’rtalarigacha fransiya maktablarida, o’quvchining kundalik ovqatlanish ratsionida vino bo’lgan. Har bir o’quvchi 125 ml dan 4 ta stakangacha qadah ko’tarishi mumkin edi. Bu yarim litr degani, Karl. Bu an’ana 1956 yilda, ta’lim vazirligi vinoni sutga almashtirmaguncha davom etgan.

Shunday qilib; Anni, amori e bicchieri di vino, nun si contano mai🥂

@vasilbro

👉 https://youtu.be/5rda_GvQC1E

Oʻtgan sonlardan birida shashmaqom tarixi va oʻziga xosliklari haqida gaplashdik. Lekin Oʻzbekistonning turli mintaqalarida ham bir-biridan biroz farq qiladigan maqom yoʻnalishlari bor. Shulardan biri Xorazm maqomlaridir. Xorazm maqomlari nima, qachon paydo boʻlgan, mashhur qoʻshiqlari qaysi, oʻzbek sanʼatiga taʼsiri qanaqa? Bu kabi savollarga javob qidirib yana eski mehmonimizni chaqirganmiz.

@insusambil

Podcastlar haqida...

@niyatgabogliq

Emil Golarekning

“Gunohlarimzni afv et” kartinasi

@vasilbro

#tarjima

Vilgelm Gaufning “Pakana burunboy” ertakidan parcha

Bozorchi ayolning o'g'li kuchdan qolgan kampirga yordam berib, sabzavotlar solingan og'ir savatni uyiga olib boradi:

- O'tir, o'g'lim, - dedi kampir mehr bilan va Yakubni divanga o’tqazib qo’ydi. So’ngra bola joyidan jilmasligi uchun stolni divan tomon siljitdi.
- Yaxshilab dam olgin – charchagandirsan, hoynahoy. Axir, inson kallalari yengil yuk emas.
- Nimalar deb vaysayapsiz ! - baqirdi Yakub, daxshatga tushib. Charchaganligim rost, lekin men kallalarni emas, balki karamlarni ko'tarib keldim. Siz ularni onamdan sotib oldingiz-ku.
- Noto’g’ri aytding – dedi kampir xoxolab.

…va savatdan odam boshini sug’urib oldi !

Xayrli tun

@vasilbro