https://uz.m.wikipedia.org/wiki/Boyqo%CA%BBng%CA%BBir_(kosmodrom)


Doʻstlaringizga ham ulashing
wikitarjima

​​📓Oy va sariq chaqa
✍️Moem Uilyam Somerset

„Oy va sariq chaqa“ — ingliz yozuvchisi Moem Uilyam Somerset qalamiga mansub „The Moon and Sixpence“ romanining Rahmatulla Inogʻomov oʻgirgan oʻzbekcha tarjimasi. Roman ilk bor 1919-yil 15-aprelda chop etilgan. Asar bosh qahramoni Charlz Striklend oʻrta yoshli, ingliz birja dalloli boʻlib, keyinchalik oʻzida sanʼatga boʻlgan qiziqish va isteʼdodni payqab qolib, qolgan umrini shunga bagʻishlashga qaror qiladi. Buning uchun u hatto xotini va bolalarini ham tashlab ketadi. Asar qisman fransuz rassomi Pol Gogen hayotiga asoslangan.

Asarning syujet mazmuni:

Kitob asosan Londonda yashovchi yosh, isteʼdodli yozuvchi, dramaturg tilidan yozilgan. Baʼzi boblar butunlay boshqa personajlar tomonidan sodir boʻlgan voqealar haqidagi hikoyalarni oʻz ichiga oladi. Hikoyachi ularni ayrimlardan eshitgan holda tasvirlab beradi. U avvaliga adabiy kechalardan birida Striklendning rafiqasi bilan, keyinroq uning oʻzi bilan tanishadi. Striklend xotinidan farqli oʻlaroq, adabiyot va san’atga umuman aloqasi boʻlmagan va qiziqmagan oddiy birja dalloli boʻlib koʻrinadi...

— Nega dilbar ayollar ko‘pincha zerikarli odamlarga turmushga chiqishadi?
— Nega deganda aqlli erkaklar dilbar ayollarga uylanishmaydi...

Asar haqida batafsil ma'lumot


wikitarjima - Original maqolalar

​​📓Haft paykar
✍️Nizomiy Ganjaviy

Haft paykar (forscha: هفت پیکر Haft Peykar) yoki Bahromnoma (بهرام‌نامه, Sosoniylar imperatori Bahrom V ga ishora qilingan) fors shoiri Nizomiy Ganjaviy tomonidan 1197-yilda yozilgan ishqiy doston. Bu doston uning Xamsasining bir qismini tashkil etadi.

Haft paykarning fors tilidagi asl sarlavhasini tom maʼnoda „Yetti portret“, majoziy maʼnoda „Yetti goʻzal“ deb tarjima qilish mumkin. Ikkala tarjima ham mazmunli va shoir soʻzlarning noaniqligidan ataylab foydalangani shubhasiz. Doston Ahmadilidan boʻlgan Marogʻa hukmdori Aloviddin Koʻrpa Arslon bin Oqsungurga bagʻishlangan.

Asar mazmuni

„Haft paykar“ yetti hikoyadan iborat. Bahrom yettita malikani oʻziga xotin qilib oladi va malikalari uchun har biri haftaning bir kuniga bagʻishlangan, kun sayyorasi tomonidan boshqariladigan va oʻzining ramziy rangiga ega boʻlgan yetti gumbazdan iborat saroy quradi. Bahrom har bir gumbazni navbatma-navbat ziyorat qiladi, u yerda ziyofat qiladi, ichadi, malikalarining iltifotidan bahramand boʻladi, har biri aytgan ertakni tinglaydi.

Quyidagi rasm Bruklin muzeyidan.

Bahromgoʻr chorshanba kuni Feruza gumbazini ziyorat qiladi.Nizomiyning “Haft paykar” qoʻlyozmasi sahifasidan.

Toʻliq maqolani oʻqish

wikitarjima - Original tarjimalar

​​📓Haft avrang
✍️Abdurahmon Jomiy

Haft avrang (forscha: هفت اورنگ, maʼnosi „Yetti taxt“) – fors shoiri Abdurahmon Jomiyning 1468—1485-yillarda yaratgan asari. Jomiyning yettita dostondan iborat asari masnaviy yoʻnalishida yozilgan:

📌Silsilat uz-zahab (سلسلة الذهب, „Oltin zanjir“): pandnoma ruhidagi doston.

📌Yusuf va Zulayho (یوسف و زلیخا): Potifarning xotini Zulayhoning Yusuf bilan islom anʼanalari asosidagi ishqiy sarguzashtlari.

📌Sibhat ul-abror (سبحة الابرار, „Taqvodorlar tasbehi“): pandnoma ruhidagi doston.

📌Salomon va Absol (سلامان و ابسال): Shahzoda va uning enagasi oʻrtasidagi halokatli romantika.

📌Tuhfat ul-ahror (تحفة الاحرار, „Nuroniylar tuhfasi“).

📌Layli va Majnun (لیلی و مجنون)

📌Xiradnomai Iskandariy (خردنامهٔ اسکندری, Iskandarning hikmat kitobi) Iskandarning oʻlimigacha boʻlgan voqealar haqida hikoya qiladi.

Haft avrang nomining oʻzi „Katta ayiq“ (دب اکبر) yulduzlarini tashkil qiluvchi yetti yulduzga ishora qiladi.

Taxminan XVII asr oʻrtalarida qoʻ lyozma Hindistondagi Boburiylar davlatiga yoʻ l oldi. Tekshiruv yozuvlari va koʻproq muhr taassurotlari boʻlgan sahifa oxirgi folioga qoʻshilgan boʻlib, unda Shoh Jahon I (hukmdorlik yillari 1628-1658) va uning vorisi Avrangzeb (h.1658-1707) haqida soʻz boradi.

Olimlarning fikricha, u XVIII-XIX asr oxirlarida hozirgi Eron hududiga qaytib kelgan, chunki birinchi folioda Qojar davri uslubida (1785-1906) yoritilgan. U, ehtimol, Yevropada hozirgi bezatilgan „lak“ qoplamalarini va qizil teri umurtqasini shundan keyin sotib oldi. Qoʻlyozma sayohatidagi navbatdagi tasdiqlangan qadam arxeolog va kolleksioner Hagop Kevorkyan uni qoʻlga kiritgan 1926-yildagi Milan (Italiya) savdo katalogida boʻladi. Smitson instituti qoʻlyozmani 1946-yilda undan sotib oldi. U Vashingtondagi Freer galereyasida saqlanadi. Qoʻlyozmaning barcha sahifalarini Smitson institutining onlayn maʼlumotlar bazasida koʻrish mumkin

To'liq maqolani o'qish

wikitarjima - Original tarjimalar

Do'stlaringizga ham ulashing.

​​#film

Yulduzingni ber osmon

„Yulduzingni ber osmon“ (yoki Yulduzingni ber, osmon) – 1995-yilda suratga olingan oʻzbek filmi. Film Farid Davletshin rejissorligida suratga olingan.Film mashhur xonanda va uning badiiy rahbari oʻrtasidagi ichki munosabat hamda kechinmalarni koʻrsatib bergan.

Rollarda:

Dilorom Egamberdiyeva
Karim Mirxodiyev
Furqat Fayziyev
Sofiya Sobitova

Filmda bosh rollardan birining obrazini ijro etgan Karim Mirxodiyev filmda yaratgan obrazi borasida quyidagi fikrlarni aytib oʻtgan.

„Yulduzingni ber, osmon“dan to eng oxirgi rollarimgacha – oʻzim. Hammasida Karim Mirxodiyev boʻlib oʻynadim. „Yulduzingni ber, osmon“ filmini tomosha qilib, Bernora Qorieva „Men haqiqiy erkakni koʻrdim!“ deya yuksak baho bergan. Butkul emas-u, menga yaqini – shu obraz. Albatta, hech kim meni takrorlamaydi, men ham hech kimga taqlid qilmayman.

To'iiq maqolani o'qish

wikiTarjima - Original tarjimalar.

​​📓Choʻl boʻrisi
✍️ German Gesse

“Cho‘l bo‘risi” – ichki “men”lar munozarasi haqida

📌„Choʻl boʻrisi“ — nemis-shveysariyalik yozuvchisi Xesse German qalamiga mansub Der Steppenwolf romanining Mirzaali Akbarov oʻgirgan oʻzbekcha tarjimasi. Ushbu kitob yozuvchining oʻninchi romani. Dastlab Germaniyada 1927-yilda nashr etilgan, 1929-yilda ingliz tiliga tarjima qilingan. Roman dasht yaʼni choʻl boʻrisining nemischa nomi bilan nomlangan. Romanda asosan 1920-yillarda Hessening ruhiy olamidagi chuqur inqiroz aks ettiriladi. Choʻl boʻrisi oʻnlab yillar davomida juda mashxur asar boʻlgan va koʻplab muvaffaqiyatlarga erishgan. Ammo keyinchalik muallif ...Har holda menga „Choʻl boʻrisi“ kitoblarim orasida koʻproq notoʻgʻri tushunilgan asar boʻlib koʻrinadi... deb taʼkidlaydi.


Chop etilish tarixi:

1924-yilda Hermann Hesse qoʻshiqchi Ruth Wengerga uylanadi. Biroq, bir necha hafta oʻtgacha u Bazelni tark etadi va yil oxirida qaytib keladi. Qaytgach, u oʻzi uchun alohida kvartira ijaraga olib, yolgʻizlikda kun kechiradi. Wenger bilan Germaniyaga qilgan qisqa safaridan soʻng, Hesse u bilan koʻrishishni butunlay toʻxtatti. Natijada paydo boʻlgan yolgʻizlik hissi, tashqi dunyodan uzulish, u bilan doimiy aloqa oʻrnata olmaslik Hesseda umidsizlikning kuchayishiga olib keladi va oʻz joniga qasd qilish fikrlarini uygʻotadi...

Asar gʻoyasi:

Kitob bosh qahramon Harri Haller ismli oʻrta yoshli odam tomonidan yozilgan va qoʻlyozma sifatida taqdim etilgan boʻlib, Harri uni tasodifiy tanishiga, uy bekasining jiyaniga qoldiradi. Jiyani oʻzining qisqa soʻzboshisini qoʻshib, soʻng qoʻlyozmani nashr ettiradi. Ushbu „kitob ichidagi kitob“ning „asl“ nomi Harri Haller esdaliklari (Faqat jinnilar uchun)...

Sirkda bo‘rini ko‘rganmisiz? Filni ko‘rganmiz, maymun, tulkini uchratganmiz. Boringki, sherga ham ko‘zimiz tushgan. Ammo bo‘rini ko‘rmaganimiz aniq.

Maqola davomini to'liq o'qish uchun bosing

Yozuvchi haqida bilish uchun bosing

wikiTarjima - Original tarjimalar

​​📓99 frank
✍️Frederik Beigbeder

99 frank – fransuz yozuvchisi Frederik Beigbederning 2000-yildagi romani. Kitob Fransiyada 2000-yil avgust oyida Grasset & Fasquelle nashriyotida nashr etilgan va shundan beri € 14.99 va € 5.90 nomlari ostida qayta nashr etilgan. Kitobning dastlabki nashridan koʻp oʻtmay, rahbarlari 99 frankni oʻqiganidan soʻng, Beigbeder oʻz ishidan boʻshatildi.
2007-yilda kitob xuddi shu nomdagi filmga adaptatsiya qilingan, filmni rejissyor Yan Kunen va ssenarist Nikolas va Bruno lar tomonidan yaratilgan.

Qabul qilinishi:

Jonatan Evans kitobning 2002-yilgi ingliz tilidagi tarjimasini shubha ostiga qoʻydi, u kitobni Fransuzchadan Inglizchaga tarjima qildi, shuningdek franklarni funtga oʻzgartirdi. Guardian sharhlovchisi Nikolas Lezard ham kitobga kiritilgan oʻzgarishlar haqida fikr bildirdi va „geografik va madaniy tarjimalar hech qanday tarzda izchil yoki muvaffaqiyatli boʻlmasligini“ taʼkidlab oʻtadi.

📌Fact - Stefan Okante rejissyorligidagi Treviso teatrida 99 frank sahna asari namoyish etilgan.

📌Fact - 2004-yilda 99 frank film moslashuvi ishlab chiqilayotgani eʼlon qilindi. Film 2007-yil 26-sentyabrda namoyish etilgan va AgoraVox tomonidan „murosasiz“ film sifatida yuqori baholangan.

📌Fact - Frederik Beigbederning "99 frank" asari 2000-yil Fransiyada shu narxda sotishga tavsiya etilgan.

Ushbu printsip boshqa mamlakatlarda nashrning almashuv kursiga mos keladigan boshqa nom ostida nashr etishga majbur qildi: Germaniyada 39,90 marka, Buyuk Britaniyada 9,99 funt, Yaponiyada 999 iena va hokazo.

2002-yilda yevro muomalaga kiritilishi munosabati bilan kitob qayta nashr qilinadi hamda "14.99 yevro" nomini oladi. Biroz o'tgach, kitob mashhur bo'lib ketdi va qiymati "6 yevroga" "tushirildi".

Sevgi uchun qiyin emas o'lmoq,
Eng qiyini o'lish uchun munosibini topmoq.

-F.Beigbedor

To'liq maqolani o'qish uchun bosing

Yozuvchi haqida ma'lumot

wikiTarjima - Original tarjimalar

#termin

📌 86 (termin)

Sakson olti yoki 86 – bu amerikacha inglizcha jargon boʻlib, anʼanaviy ravishda oziq-ovqat yoki ichimliklar ishlab chiqaruvchi korxonadan biror narsa yoʻqligini bildirish uchun ishlatiladi yoki binoda qabul qilinmaydigan odam yoki odamlarga ishora qiladi. Uning etimologiyasi nomaʼlum, ammo 1920-yoki 1930-yillarda yaratilganga oʻxshaydi.

Bu atama odatda kimdandir yoki biror narsadan xalos boʻlish maʼnosida ishlatilgan. 1970-yillarda uning maʼnosi qotillikka nisbatan kengaydi.

Etimologiyalari va ma'nolari:

♦️20-asr oxiridagi Amerika jargon lugʻatlariga koʻra, „sakson olti“ atamasi dastlab restoran va barlarda ishlatilgan. U koʻpincha oziq-ovqat va ichimliklar xizmatlarida mahsulot endi mavjud emasligini yoki mijozni chiqarib tashlash kerakligini koʻrsatish uchun ishlatiladi. Ushbu kontekstdan tashqari, u odatda kimdir yoki biror narsadan „qutilish“ maʼnosida ishlatiladi.

♦️Oksford inglizcha lugʻatiga koʻra, termin ot yoki feʼl sifatida ishlatilishi mumkin. ɔt sifatida, „Restoran va barlarda mahsulot yetkazib berish tugaganligini yoki mijozga xizmat koʻrsatilmasligini koʻrsatadigan ibora; shuningdek, mijozga xizmat koʻrsatishdan bosh tortish“. Ot soʻzidan olingan oʻtimli feʼl sifatida „(insonni) binodan chiqarib yubormoq yoki toʻsmoq; rad etmoq yoki tashlab ketmoq“ maʼnosini bildiradi. OED 1933-yildan 1981-yilgacha foydalanishga misollar keltiradi. Misol uchun, "Nomzod" dan unda media maslahatchisi Robert Redfordga shunday degan: „Xoʻsh, endi boshlovchilar uchun sochingizni va sakson oltita yonboshingizni kesishimiz kerak“

♦️Kasselning Slang lugʻatiga koʻra, 1970-yillarda maʼno kengayib, „oʻldirish, qotillik; sud orqali ijro etish“ degan maʼnoni ham anglatgan. Bu foydalanish restoranlarda ishlatiladigan jargon atamasidan olingan. Boshqa jargon lugʻatlar bu taʼrifni tasdiqlaydi.

Do'stlaringizga ham ulashing.

To'liq maqolani o'qish uchun bosing

wikiTarjima - Original tarjimalar

​​📌 Kleroterion

Kleroterion – (qadimgi yunoncha: κληρωτήριον) Demokratiya davrida Afina polisi tomonidan fuqarolarni boule, koʻpchilik davlat idoralari, nomotetai va sud hay’atlari uchun tanlash uchun foydalanilgan tasodifiy qurilma edi.

♦️Kleroterion qator teshiklari va biriktirilgan trubasi bilan kesilgan tosh plitasi hisoblanadi. Fuqarolarning tokenlari – pinakiya – Afina qabilalarining har bir aʼzosi oʻz belgilarini bir xil ustunga qoʻyishi uchun tasodifiy ravishda uyalar ichiga joylashtirilgan. Toshga truba biriktirilgan boʻlib, unga keyinchalik turli rangdagi (qora va oq deb taxmin qilinadi) zarlar kirishi mumkin boʻlgan va avlodlargacha saqlanib qolmagan (lekin ikkita mix bilan boʻlishi taxmin qilinmoqda) mexanizm orqali alohida-alohida chiqarilishi mumkin; Biri ochiq uchini toʻsib qoʻygan, ikkinchisi esa havo qulfi uning ustidagi zarning qolgan qismidan tushishi uchun keyingi oʻlimni ajratish uchun ishlatilgan. Afina qabilalarining har biri agar qolip bitta rangga boʻyalgan boʻlsa, tanlangan. Yoki boshqa rang boʻlsa, tashlab yuborilgan. Bu jarayon kerakli miqdordagi fuqarolar tanlanmaguncha davom etgan.

Tarix:

♦️Miloddan avvalgi 403-yilgacha sudlar jadval va kun uchun zarur boʻlgan dikastlar sonini nashr etgan. Dikast boʻlmoqchi boʻlgan fuqarolar sud kuni boshida sudga kirishda navbatga turishardi. Dastlab, jarayon „birinchi kelgan, birinchi xizmat“ tamoyiliga asoslangan edi. Miloddan avvalgi 403-yildan boshlab Afina hududi bir qator islohotlarni boshidan oʻtqazdi va miloddan avvalgi 370-yildan boshlab ular kleroteriondan foydalana boshladi.

♦️Arxeologlar birinchi marta 1930-yillarda Afina Agorasida kleroterionni topishgan, ular miloddan avvalgi II asrga tegishli deb hisoblashgan. Sterling Dou „Aristotel, Kleroterion va sudlar“ (1939) asarida topilgan mashinalarning umumiy koʻrinishi va tahlilini berdi. Kleroterionni „ajralish xonasi“ deb tarjima qilgan oldingi olimlardan farqli oʻlaroq, Dou Aristotel yozganidek, kleroterionni „xona“ maʼnosiga tarjima qilib boʻlmaydi, deb asosladi: „ Kleroterionlarning har birida beshta kanomid bor, arxon kleroterionda qabilasi uchun qur’a tashlaydi“. Dou Aristotelning 4-asrdagi kleroterion tavsifi II asrdagi kleroterionga tegishli degan xulosaga keldi.

♦️Berkshire shtatining Reading shahrida Ure yunon arxeologiyasi muzeyida katta kleroterion uchratish mumkin.

To'liq maqolani o'qish uchun bosing

wikiTarjima - Original maqolalar

​​#person

📌 Usmon Nosir

Usmon Nosir (1912–1944) – oʻzbek shoiri, tarjimon, dramaturg. Usmon Nosir 1912-yilning 13-noyabrida Namangan shahrida tugʻildi. Otasidan yetim qolgan Usmon Nosir Qoʻqondagi internatda tarbiyalanadi. Internatni bitirgach, 1931-yildan Samarqanddagi Oʻzbekiston davlat universiteti (OʻzDU) ning filologiya fakultetida oʻqidi.

Ijodi:

Yosh shoirning „Quyosh bilan suhbat“ (1932), „Safarbar satrlar“ (1932), „Traktorobod“ (1934), „Yurak“ (1935), „Mehrim“ (1935) kabi sheʼriy toʻplamlari hamda „Norboʻta“ (1932) va „Naxshon“ (1935) kabi dostonlari va „Atlas“, „Zafar“, „Soʻnggi kun“, „Dushman“ kabi dramalari bosildi.

Sevgi! Sening shirin tilingdan
Kim oʻpmagan, kim tishlamagan?
Darding yoyday tilib koʻksidan,
Kim qalbidan qonlar toʻkmagan?

Qatag'on:

1937-yil 13-iyulda shoir „xalq dushmani“ sifatida hibsga olinib, 58-modda bilan sudlanadi va avval Zlatoust qamoqxonasiga, soʻngra Vladivostok va Magadan lagerlariga joylashtiriladi. 1943-yilda Kemerovo viloyatining Mariinskiy tumanidagi lagerga yuboriladi.1944-yil 9-mart Suslovo qishlogʻi (hozirgi Pervomayskoye qishlogʻi), Marinsk tumanida vafot etadi.

Rossiya Federatsiyasi Kemerovo viloyatining Mariinsk shahrida Usmon Nosirga haykal oʻrnatilgan.

To'liq ma'qolani o'qish uchun bosing.

wikiTarjima - Original tarjimalar.

​​#person

📌 Alixontoʻra Shokirxontoʻra oʻgʻli Sogʻuniy

Alixontoʻra Shokirxontoʻra oʻgʻli Sogʻuniy — (21-mart, 1885-yil, To‘qmoq — 28-fevral, 1976-yil, Toshkent) Turkistonning atoqli olimi va adibi, Sharqiy Turkiston Jumhuriyatining birinchi prezidenti va marshali.

Tarjimayi holi:

U milodiy 1885-yili Turkiston oʻlkasining qadimgi nomi "Bolasog‘un" bo‘lgan Toʻqmoq (hozirgi Qirg‘iziston) shahrida tugʻilgan (Adabiy taxallusi tugʻilgan shahrining qadimiy nomi "Balasogʻun" bilan bogʻliq). Otasi Sog'uniyni Saudiya Arabistonining Madina shahriga oʻqishga yuboradi. Keyinchalik u tahsilni Buxorodagi Mir Arab madrasasida davom ettiradi. Yaxshi bilim olgan Alixontoʻra ulugʻ olim va siyosiy arbob boʻlib yetishadi. Tafsir, hadis, fiqh ilmlari bilimdoni, maʼrifatparvar va taqvoli zot edi. 1915–1923-yillarda Buxoro madrasasida Islom dinidan dars beradi. 6 o‘g‘il, 2 qizning otasi.

Ijtimoiy-siyosiy harakatlari

Mustabid bosqinchilarning mahalliy aholi vakillarini mardikorlikka olish siyosatiga qarshi chiqqani uchun Alixontoʻra 1914-yil rus maxfiy politsiyasi nazoratiga tushib qoladi. 1916-yili xalq qoʻzgʻoloni shafqatsizlarcha bostirilgach, u mamlakatda qolish xavfliligini sezib, siyosiy muhojir sifatida Qashqarga (Xitoy) ketishga majbur boʻldi.1936 yil xalq orasida yurtni bosqinchilardan zulmidan ozod qilish g'oyalarini ilgari suradi natijada 1937-yili Xitoy maʼmurlari tomonidan hibsga olinib, umrbod qamoq jazosiga hukm etildi va mahalliy nufuzli diniy arboblarning aralashuvi bilan 1941-yilda adliyaviy taftish natijasida qamoqdan ozod qilinadi...
davomini to'liq maqolada o'qishingiz mumkin

Asarlari:

📜“Tarixi Muhamadiy”
📜"Turkiston qayg‘usi"
📜"Shifo ul-ilal" (Xastaliklar davosi)
📜"Devoni Sogʻuniy" yoki "Baxtlik nedur" sheʼriy toʻplami.

Tarjima qilgan asarlari:

📄Ahmad Donishning "Navodir-ul vaqoe";
📄Darvish Ali Changiyning "Musiqa risolasi" (fors tilidan tarjima)
📄Herman Vamberining "Movarounnahr yoki Buxoro tarixi"
📄Amir Temurning "Temur tuzuklari" (fors tilidan tarjima).

To'liq maqolani o'qish uchun bosing.
wikiTarjima - Original tarjimalar

​​#person

📌Xoja Hofiz Sheroziy

Xoja Hofiz Sheroziy (taxalluslari; asl ism-sharifi Shamsuddin Muhammad ibn Muhammad) (1326 - Sheroz - 1389) — buyuk fors shoiri.

Otasi bevaqt olamdan oʻtgach, H. tirikchilik uchun novvoylik bilan shugʻullangan. Zehni oʻtkir boʻlganligidan tez orada fiqh, hadis, arab tili va adabiyoti, Qurʼoni karim va uning tafsirini mukammal oʻzlashtirgan. U, xususan, Qurʼon qiroatida yuksak mahoratga erishib, uni 14 usulda tilovat qilgan. aʼraka-yig'inlarda Qurʼonni, qissaxonlik kechalarida xalq kitoblarini yoqimli ovozda oʻqib berib, roʻzgʻor tebratgan. Shuning uchun ham uni "hofiz" deb ulugʻlashgan va bu nom keyinchaliK shoirning adabiy taxallusiga aylanib ketgan.

Adabiy merosi bitta lirik sheʼrlar devonidan iborat. "Devon"ni sherozlik adabiyotshunos Muhammad Gulandom (14-asr oxiri — 15-asr boshlari) tuzgan va u 19-asrda Yevropada nashr etilgan boshqa nusxalar uchun asos boʻlgan.

Oʻz ijodida may va u bilan bogʻliq timsollardan koʻp foydalangani uchun Hofiz Sheroziy rind va mayparast sifatida ham mashhur. Tasavvuf adabiyotida sufiyona istiloh-timsollarni eng koʻp qoʻllagan va ularga eng koʻp maʼno yuklagan ham Hofiz Sheroziy hisoblanadi.

Hofiz Sheroziy oʻzi sevgan Musallo bogʻida dafn etilgan va uning sharofati bilan keyinchalik bu bogʻ "Hofiziya" nomini olib, jahon ilmu adab ahlining ziyoratgohiga aylangan. Temuriylardan Abulqosim Bobur shoir qabrini obod qildirgan. Soʻng Eron hukmdorlaridan Karimxon Zand hozirgi sagʻanani qurdirgan.

Maqolani to'liq o'qish uchun bosing

wikiTarjima - Original maqolalar

​​#film

📌Avloniy

Avloniy — ilk marotaba oʻzbek jadid arboblari toʻgʻrisida suratga olingan tarixiy dramasi. Muzaffar Erkinovning 1919-yilda oʻzbek va sovet diplomati, dramaturgi, jadidchilik harakati yetakchilaridan biri Abdulla Avloniyning Afgʻonistondagi missiyalari togʻrisida hikoya qiladi. Film 2020-yilda Oʻzbekiston Kinematografiya agentligi buyurtmasiga koʻra „Ramz Film“ kompaniyasi tomonidan suratga olingan.

Film haqida:

Film yaratilishiga asos boʻlgan motiv bu Tohir Malikning „Qaldirgʻoch“ asari boʻlgan. U sujet davomida Avloniyning 1919-yilda Afgʻonistonga diplomatik safari haqidadir. Loyihaning suratga olish jarayonlari avgustda tugatildi. Pavilionlar esa Xorazm, Qoraqalpogʻiston Qoʻqon shaharlarida boʻldi.
Xususan, 20 dan ziyod dekoratsiya: jumladan, 3 ta vokzal, 2 ta 14 metrli poyezd, bitta paroxod qurildi, 500dan ziyod kostyum tayyorlangan. Film premyerasi 2019-yil 12-dekabrda boʻlib oʻtdi.

Mazmuni:

1919-yil Afgʻonistonning islohotchi amiri Omonullaxon (Hamza Hasanov) Buyuk Britaniya bilan munosabatlarni muvozanatlash uchun endigina qurilayotgan SSSRga murojaat qiladi. Moskva darhol Nikolay Bravin (Abror Yoʻldoshev) boshchiligidagi diplomatik missiyani tayyorlaydi, shuningdek, boshqa elchi — mahalliy tilni biladigan, lekin bolsheviklarga sodiq ziyoli sifatida yuborishga qaror qiladi...Davomini o'qish uchun bosing)

Filmni tomosha qilish uchun bosing

wikiTarjima - Original tarjimalar

​​#person

📌Bahira

Bahira (arabcha: بَحِيرَىٰ) – Islom paygʻambari Muhammad amakisi Abu Tolib bilan birga savdo safarida birga boʻlganida uning paygʻambarligini bashorat qilgani aytilgan nasroniy rohibning ismi.

Bahira nomi suryoniy tilidan kelib chiqqan boʻlib, rohibning ayni ismi emas, balki rohibga murojaat qilish yoki uni tasvirlash uchun ishlatiladigan soʻzdir. Bahira soʻzi suryoniy tilidan tarjima qilinganda „sinovdan oʻtgan“, „tasdiqlangan“ degan maʼnolarni anglatadi

Rohib Bahira nomi bilan bogʻliq hikoyalar islomiy manbalardan kelib chiqqan boʻlib, ularning bir-biriga zid boʻlgan turli xil versiyalarni koʻrish mumkin.

Abdulloh ibn Abu Bakr al-Ansoriydan olingan rivoyatlarida Bahira bilan bogʻliq quyidagi versiyaga guvoh boʻlish mumkin: Suriyaning Busro shahrida yashovchi Bahira ismli rohib paygʻambarlarning taʼriflarini avloddan-avlodga oʻtib kelayotgan kitoblardan oʻrganib boradi. U Makkadan kelgan bir guruh savdogarlar orasida yosh Muhammadning boshi tepasida uni quyoshning jaziramasdan himoya qilgan holda ergashib kelayotgan bulutni koʻradi. Bulut Muhammad ostida yotgan daraxtni ham qoplaydi va shoxlarini unga soya qiladi. Buni koʻrgan Bahira Muhammad bilan uchrashishga juda qiziqadi va ularga ziyofat beradi. Bahira Muhammadni savolga tutadi va uning ikki kuragi orasidagi paygʻambarlik belgisini koʻradi, bu esa uning Muhammadning boʻlajak paygʻambar ekanligi haqidagi taxminini tasdiqlaydi.

To'liq maqolani o'qish uchun bosing

wikiTarjima - Original tarjimalar

​​📌Uels malikasi Diananing oʻlimi

1997-yil 31-avgust kuni erta tongda Uels malikasi Diana Fransiyaning Parij shahridagi Pont de l’Alma tunnelida avtohalokatda olgan jarohatlari tufayli vafot etgan. Diananing sherigi Dodi Fayed va Mercedes-Benz W140 S-Class haydovchisi Anri Pol voqea joyida halok bo‘lganligi maʼlum qilingan. Ularning qoʻriqchisi Trevor Ris-Jons ogʻir jarohatlangan, ammo halokatdan omon qolgan.

BBC xabariga koʻra, avtohalokatga mashina boshqaruvini yoʻqotish sabab boʻlganini daʼvo qilishgan. 1999-yilda fransuz tekshiruvi Mercedes haydovchisi Pol alkogol hamda qabul qilgan dorilari taʼsirida yuqori tezlikda avtomobil boshqaruvini yoʻqotgan.

Halokat
Soat 00:23 da Pol Pont de l’Alma yer osti oʻtish joyiga kiraverishda mashina haydovchisi boshqaruvni yoʻqotib, mashina yonidan o‘tib ketayotgan Fiat rusumli avtomashinani urib yuborgan va keyin ikki qatorli qatnov qismining chap tomoniga burilib, tomni ushlab turgan o‘n uchinchi ustun bilan to‘qnashib ketgan Mashina tunnelning tezlik 50 km/s chegarasidan ikki barobar ortiq, taxminiy 105 km/s tezlikda harakatlangan. Keyin aylanib, tunnelning tosh devoriga orqaga urilgan va to‘xtab qolgan. Toʻqnashish natijasida avtomobilning old yarmiga jiddiy zarar yetgan. Halokatdan ko‘p o‘tmay yetib kelgan guvohlar tutun chiqqanini aytishgan.

Maqolani to'liq o'qish uchun bosing

wikiTarjima - Original tarjimalar

​​📌Florence Nightingale medali.
[Florens Naytingeyl]

Florence Nightingale medali — Britaniyalik hamshira F.Nightingale sharafiga nomlangan, o'z sohasida yuqori natijalar ko'rsatgan hamshiralarga beriluvchi mukofot.Medal 1912-yilda bo'lib o'tgan Xalqaro qizil xoch qurultoyida ta'sis etilgan. Bu mukofot hamshiralar erisha oladigan eng yuqori mukofotdir.

Mukofot 1912-yilda ta'sis etilgan bo'lsada, Birinchi Jahon Urushining tugashi munosabati bilan 1920-yildan berila boshlangan. Dastlab bir yilda 6 nafar hamshiraga topshirilgan, faqatgina 1920-yilda 42 nafar hamshira ushbu mukofotni qo'lga kiritgan. Dastlabki yilda mukofot sohibalari orasida 6 ta AQSHlik va 3 ta Germaniyalik hamshiralar bor edi.

Medal tavsifi

Unda F.Nightingale portreti tushirilgan. "Ad memoriam F.Nightingale 1820–1910" so'zlari bilan o'ralgan. Orqa tomonda mukofotni oluvchining ismi va sanasi oʻyib yozilgan boʻlib, uning atrofida “Pro vera misericordia et cara humanitate perennis décor universalis” (“haqiqiy va mehribon insonparvarlik – doimiy umumiy mulk”) yozuvi bor. Medal oq va qizil lentaga yashil dafna toji bilan o'ralgan qizil emalli xochli qisqich bilan biriktirilgan. Qabul qiluvchilarga, shuningdek, mukofotning pergament diplomi va 1927-yildan boshlab, medalning yanada qulayroq kiyinishi mumkin bo'lgan miniatyura nusxasi taqdim etiladi.

To'liq maqolani o'qish uchun bosing

📌 12 may xalqaro hamshiralar kuni hisoblandi.

Do'stlaringizga ham ulashing.

wikiTarjima - Original tarjimalar.

​​📌Rixsi Moʻminova

Rixsi Abdumoʻminovna Moʻminova — (1920-yil 12-iyunda Toshkent shahrida tavallud topgan — 2000-yil) oʻzbekistonlik hamshira Florence Nightingale xalqaro mukofoti sovrindori.

Hayoti:

Rixsi Moʻminova Toshkent shahrida oddiy ishchi oilasida tavallud topgan. Rixsi Moʻminova Toshkentdagi Oxunboboyev nomidagi Toshkent tibbiyot bilim yurtining feldsherlik yoʻnalishida taxsil olishni boshlagan vaqtida Sobiq Sovet tarkibiga kiruvchi davlatlar uchun Ulugʻ vatan urushi boshlanadi va bu janglarga Rixsi Moʻminovaning turmush oʻrtogʻi Sobit Sobirovni ham safarbar qilishadi.

Janglardagi holat:

Birinchi marta u Stalingrad yaqinida yaralangan. Oʻzi yarador boʻlib, yarador tank komandirni qutqarish uchun jon jahdini berib uni jang maydonidan olib chiqgan. Rixsi Moʻminova 1-Ukraina fronti qoʻshinlarida xizmat qilganida ikkinchi jarohatni olgan. Rixsi Moʻminova 1943-yil 7-noyabrda muhim temir yoʻl kesishmasi boʻlgan Fastov stantsiyasi va 13-noyabrda Jitomir shahrini fashistlardan ozod qilishda faol ishtirok etayotgandi...

Maqolani davomini o'qish uchun bosing

wikiTarjima - Original tarjimalar

​​📌 Nabijon Boqiy

Nabijon Boqiy (1956-yil 7-noyabr; Bogʻdod tumani, Oʻzbekiston SSR) — yozuvchi, tarjimon va jurnalist. Panjikent pedagogika institutining faxriy professori.

Fargʻona viloyatining Bagʻdod tumanidagi Chuvalanchi qishlogʻida tugʻilgan. Toshkent davlat universtitetining jurnalistika fakultetini tugatgan (1984). Bir qancha asarlari, jumladan, „Bir muhabbat qissasi“ (1990), „Qatlnoma“ (1992), „Gulzamira“ (1994), „Chingiz afandiga maktublar“ (2004), „Anvar poshoning vasiyati“ (2006) kabi qissalari nashr etilgan. Bir necha jahon adabiyoti namunalarini oʻzbek tiliga oʻgirgan. Robert Luis Stivensonning „Katriona“ va „Merosxoʻr“ romanlari va Georgiy Priyaxinning „Tushlarimga kirar Xazora“ romani ana shunday tarjimalaridan hisoblanadi. Nabijon Boqiy 2007-yilda muallifi Sadriddin Ayniy boʻlgan „Sudxoʻrning oʻlimi“ qissasiga asoslanib 10 qismli kinoqissa yozgan. Adib KGB arxivlari asosida yozgan Qatlnoma hujjatli romanini yozishi ortidan mashhurlikka erishgan. 1996-yilda „Shuhrat“ medali bilan taqdirlangan.

Nabijon Boqiy tomonidan 2022-yilda yozib tugatilgan „Qizil toshboʻron“ asari atoqli Hamza Hakimzoda Niyoziyga bag‘ishlangan yirik tarixiy-badiiy asardir.

To'liq maqola bu yerda.

wikiTarjima - Original tarjimalar

​​📌Mashhur insonlar haqidagi maqolalar

🔹 Nabijon Boqiy
🔹 Rixsi Mo'minova
🔹 Bahira
🔹 Xo'ja Hofiz Sheroziy
🔹 Alixonto'ra Sog'uniy
🔹 Usmon Nosir
🔹 Anvar Obidjon
🔹 Baxtiyor Qudratillayev
🔹 Konstantin Sovitskiy
🔹 Netti Stivens
🔹 Veleriy Legasov

Bizni kuzatishda davom eting
Do'stlaringizga ham ulashing.

wikiTarjima - Original tarjimalar