WikiTarjima
1.05K subscribers
137 photos
2 videos
5 files
424 links
Maqsadimiz faqat ilm ulashish, bu kanalda nafaqat Zakovatga oid faktlar, balki har qanday inson o'rgansa arziydigan ma'lumotlar yuklab boriladi.
Download Telegram
​​▪️Maskarpone

Maskarpone
— Italiyancha qaymoqli pishloq. Lombardiya hududidan keladi. XVI-asr oxiri XVII-asr boshlarida Milanning Janubi - gʻarbiy qismida Lodi va Abbiategrasso shaharlari oʻrtasida birinchi marta ishlab chiqarilgan deb hisoblanadi. Koʻpincha chizakeyklar va boshqa shirinliklar tayyorlashda ishlatiladi.

Maskarpone ishlab chiqarishda yog miqdoriʻ 25% boʻlgan krem suvli hammomda 75-90 °C ga qadar isitiladi va sut oqsili ajralish(ivish) jarayonini boshlash uchun tartarik kislota (anʼanaviy usul), limon sharbati yoki oq sharob sirkasi qoʻshiladi. Koagulyatsiyani tugatish uchun qisqa isitishdan soʻng, mahsulot sovutiladi va sarumni salqin joyda toʻxtatilgan zigʻir qoplarda bosiladi. Maskarpone koagulyatsiyasi uchun laktik kislota madaniyati (xamirturush) va fermentlar qoʻllanilmaganligi sababli, „pishloq“ nomi katta miqdordagi Konventsiya bilan qoʻllanilishi mumkin.

Maskarpone asosida tayyorlangan eng mashhur shirinlik Tiramisu. Bundan tashqari, baʼzida pishloq sandvichda yogʻi oʻrniga ishlatiladi.

To'liq maqolani o'qish uchun bosing

wikiTarjima - Original tarjimalar
👍8
​​▪️Taksonomiya

Taksonomiya (qadimgi yunoncha: — tizim, tartib va qonun) — murakkab tashkil etilgan ierarxik bogʻliq ob’ektlarni tasniflash va tizimlashtirish tamoyillari va amaliyoti haqidagi taʼlimot . Taksonomiya tamoyillari koʻplab ilmiy bilim sohalarida geografiya, geologiya, tilshunoslik, etnografiya ob’ektlarini va organik dunyoning butun xilma-xilligini tartibga solish uchun qoʻllaniladi

Tarixiy ma'lumotlar:

"Taksonomiya" atamasi birinchi marta 1813-yilda oʻsimliklar tasnifi bilan shugʻullangan Augustin Dekandol tomonidan taklif qilingan va dastlab faqat biologiyada qoʻllanilgan. Keyinchalik bu atama biologiyada ham, boshqa bilim sohalarida ham, tilshunoslikda, geografiyada, geologiyada murakkab tizimlarni tasniflash va tizimlashtirishning umumiy nazariyasiga nisbatan qoʻllanila boshlanadi.

„Taksonomiya“ va " sistematika " atamalari koʻpincha bir- birining oʻrnida ishlatiladi, ammo qatʼiy maʼnoda taksonomiya taksonomiyaning faqat bir qismidir. Odatda biologiyada taksonomiya organizmlarning xilma-xilligi va ular oʻrtasidagi munosabatlar haqidagi bilimlar boʻlimi, taksonomiya esa tasniflash tamoyillari, usullari va qoidalarini oʻrganuvchi fan boʻlimi sifatida talqin etiladi.

To'liq maqolani o'qish uchun bosing

wikiTarjima - Original tarjimalar
👍7
​​▪️Bonsai

Bonsai (yaponcha: 盆栽 - „laganda oʻstirilgan“) — miniatyurada haqiqiy (baʼzan mitti) daraxtning aniq nusxasini yetishtirish sanʼati. Dendroartning yoʻnalishlaridan biri. Oʻsimliklarning oʻsishi kesish, chimchilash, ildiz tizimi hajmini cheklash bilan tartibga solinadi.

Tegishli sanʼat — arbosculpture, ikebana, akvarium dizayni va honnonbo. Xitoyda ham xuddi shunday " Penjing " sanʼati mavjud. Bonsai sanʼatining tarmoqlari: kokedama, кусамоно , вабикуса, mán mán).

Kelib chiqish tarixi:

Bonsai uslubi Xitoyda paydo boʻlishi Tang sulolasi (VIII-X-asrlar) davriga toʻgʻri keladi.
Afsonalardan birida aytilishicha, nomaʼlum bir imperator barcha daraxtlar, shaharlar, daryolar va togʻlar bilan miniatyura imperiyasini yaratishni buyurgan. Shu maqsadda miniatyura daraxtlari yaratilgan.

Qiziq faktlar:

Birinchi bonsai koʻrgazmasi 1914-yilda Tokioda boʻlib oʻtdi.

XXI-asrga kelib, dunyoning 26 tilida bonsai haqida 1200 dan ortiq kitoblar yozilgan.


To'liq maqolani o'qish uchun bosing

wikiTarjima - Original tarjimalar
👍6
​​▪️Surdo tarjimon

Surdo
tarjimon (fransuz tilidan sourd - kar ) - imo- ishora tilini biladigan va istalgan milliy tildan imo-ishora tiliga yoki aksincha tarjima qiladigan shaxs.

Dunyoda bir necha o'nlab imo-ishora tillari va ularning dialektlari mavjud. Bitta ogʻzaki tilga ega boʻlgan mamlakatda bir nechta imo-ishora tillari shakllanishi mumkin. Aksincha, turli og'zaki tillar qo'llaniladigan hududda bitta imo-ishora tizimi ishlatilishi mumkin. Turli mamlakatlardagi odamlarning muloqotini soddalashtirish uchun Xalqaro karlar federatsiyasi mutaxassislari xalqaro imo-ishora tilini ishlab chiqdilar.

1995 yilgacha "Ishchilar va xizmatchilar lavozimlarining Butunrossiya tasniflagichi" da ushbu mutaxassislik tarjimon-daktilolog sifatida belgilangan. Daktilologiya (yunoncha daktylos — barmoq va logos — soʻz, nutq) — daktil alifbosiga asoslangan muloqot tili. Unda har bir harf alohida takrorlanadi. Qoidaga ko'ra, faqat tegishli nomlar va chet tillarida oʻxshashi bo'lmagan soʻzlar daktil talaffuz qilinadi.

Rochester Texnologiya Instituti tomonidan olib borilgan tadqiqot shuni koʻrsatdiki, surdo tarjimoni ishi dunyodagi eng xavfli ishlardan biri hisoblanadi.

To'liq maqolani o'qish uchun bosing

wikiTarjima - Original tarjimalar
👍7
🏆
👍13
​​🔹Jeyn Morris Goodall

Dame Valerie Jeyn Morris Goodall (1934-yil 3-aprel, London) — britaniyalik primatolog, etolog va antropolog, Birlashgan Millatlar Tashkilotining Tinchlik elchisi, Kelajak Jahon Kengashining faxriy aʼzosi. Britaniya imperiyasi ordenining Dama qo'mondoni.

U Tanzaniyadagi Gombe Strim milliy bog'ida shimpanzelarning ijtimoiy hayoti va aql-zakovatini 45 yildan ortiq o'rganganligi va xalqaro Jeyn Gudol instituti asoschisi sifatida tan olingan. 1996-yilda tashkil etilganidan beri boshqaruv kengashi a'zosi. 2002-yil aprel oyida u BMTning tinchlik elchisi etib tayinlangan.

Jeyn universitetda o'qimagan va hatto bakalavr darajasiga ham ega bo'lmagan bo'lsa-da,muhim tadqiqotlari va maxsus olingan ruxsati tufayli u 1962-yilda Kembrij universiteti Darvin kollejida etologiya bo'yicha doktoranturaga muvaffaqiyatli o'tdi. Gorillalar orasida hayoti bilan tanilgan Dayan Fossi va orangutanlarni o'rgangan Birute Galdikas bilan birgalikda u 1960-yillarning boshida maymunlar ustida uzoq muddatli tadqiqotlarni boshlagan uch tadqiqotchidan biri hisoblanadi.

Ilmiy dunyoda ularni "Likining farishtalari" deb ham atashadi.

To'liq maqolani o'qish uchun bosing

wikiTarjima - Original tarjimalar
👍9
​​▪️Marksheyderiya

Marksheyderiya (nem. mark - chegara va scheiden — boʻlmoq, ajratmoq) — konchilik fani va texnikasining bir tarmogʻi; tabiiy sharoitdagi obʼyektda aslidan oʻlchashlar va Yer qaridagi foydali qazilma uyumining shakli va oʻlchamlari, qazilmada foydali va zararli komponentlarning joylashuvi, oʻzida saqlovchi jinslar xususiyati, lahimlarning fazoviy joylashishi, kon ishlari natijasida sodir boʻladigan kon bosimi va yer yuzasi jinslarining deformatsiyasini oʻrganadi. Ish jarayoni marksheyderlik priborlari yordamida olib boriladi. Marksheyderiya maʼlumotlari geometrik proyeksiyalar usulida olingan konchilikka oid grafik hujjatlar, chizmalarda sintez qilinadi.

Marksheyderiya kompleks fan boʻlib, mat., fizika, texnika, astronomiya, geodeziya, geol., konchilik ishi va boshqa fanlar bilan chambarchas bogʻliq. Marksheyderlik xizmati foydali qazilmani konlardan qazib olishning har bir bosqichida (qidiruv, loyihalashtirish, shaxtalarni qurish, qazib olish, kon korxonalarini tugatish va boshqalar) qatnashadi.

To'liq maqolani o'qish uchun bosing

wikiTarjima - Original tarjimalar
👍8
▪️Ekspromt

Ekspromt (lotincha: — tayyor, tez)

1) maxsus tayyorgarliksiz, hozirjavoblik bilan yaratilgan asar, improvizatsiya. Doston, terma, sheʼr, askiya, soʻz oʻyini, lapar, yoryor, qoʻshiq va boshqalar koʻrinishlarda boʻlishi mumkin. 18-asrda Fransiyada, 18-asr oxiri va 19-asr boshlarida Rossiyada (N.Karamzin, A. Pushkin, M. Lermontov va boshqalar ijodida) keng tarqalgan. V. Mayakovskiy, M. Svetlov, Gʻ.Gʻulom, shuningdek, oʻzbek baxshilari, askiyachilari uchun xarakterli ( Badiha)

2) Musiqada — badihagoʻylik tarzida (asosan, fortepiano uchun) yaratilgan cholgʻu pyesa. Mustaqil janr sifatida 19-asr boshida romantik kompozitorlar ijodida yuzaga kelgan (Ya. Vorjishek, G. Marshner). F. Shubert, F. Shopen, F. List Ekspromtning mumtoz namunalarini yaratishgan. E. turli (sonata, murakkab 3 qismli, variatsiya va boshqalar) shaklda boʻlishi mumkin.

Do'stlaringizga ham ulashing.

wikiTarjima - Original tarjimalar
👍7
​​▪️David Sharp

David Sharp (15-fevral 1972-yil—15-may 2006-yil)-Everestni zabt etish chogʻida halok boʻlgan ingliz matematika fani oʻqituvchisi va alpinisti. Sharpning oʻlimiga gipotermiya va kislorod yetishmasligi sabab boʻlgan.

Sharp Angliyadagi oʻtkazgan umri davomida Roseberry choʻqqisiga chiqqan. Universitetda esa u Alpinistlar klubining aʼzosi boʻlgan.

Sharp yana ishidan Janubiy Amerika va Osiyoga sayohat qilish uchun 6 oylik taʼtil olgan. 2002-yil may oyida Sharp Jamie McGuinness va Tsering Pande Bhote bilan 8,200 metrlik choʻqqi-Cho Oyuni zabt etgan.

Cho Oyu Everest yaqinida joylashgan dunyoning oltinchi eng baland nuqtasi sanaladi.

Cho Oyu ekspeditsiyasi yetakchisi Sharpning kuchi, iqlimga moslashish qobiliyatlari va togʻga chiqish iqtidori sababli uni keyingi yilgi Everest ekspeditsiyasiga qoʻshilishga taklif qiladi

Sharpni oxirgi marta 14-may kuni koʻrishgan va ertasi kuni 15-mayda hech kim u haqida xabar bermagan. Sharp Camp 4 deb ataladigan juda ham sovuq, kislorod kam hududdan murdasi topilgan.

To'liq maqolani o'qish uchun bosing)

wikiTarjima - Original tarjimalar
👍7❤1
▪️Tetrabiblos

Tetrabiblos (yunoncha: Τετράβιβλος — „Toʻrt kitob“), shuningdek, apotelesmatik sifatida ham tanilgan katta kitob.
Lotin tilida Quadripartitum (lotinchadaa: „Toʻrt qism“) — Aleksandriyalik olim Klavdiy Ptolomey tomonidan milodiy II asrda yunon tilida yozilgan, falsafa va amaliyot astrologiyasi haqidagi kitob.

Ptolemeyning „Almagest“ asari ming yildan ortiq vaqt davomida astronomiya boʻyicha nufuzli matn boʻlib kelgan va „Tetrabiblos“ astronomik tsikllarning yerdagi voqealarga taʼsirini aniqlovchi ikkinchi muhim matn hisoblangan. „Almagest“ astronomik hokimiyat sifatida Quyosh tizimining geliotsentrik modelini qabul qilish bilan almashtirilgan boʻlsa-da, „Tetrabiblos“ astrologiya uchun muhim nazariy taʼlimot boʻlib qolmoqda.

Astrologik amaliyot usullarini tavsiflashdan tashqari, Ptolomeyning kitobi Oʻrta asrlarda, gʻarbiy Yevropada astrologiyaga nisbatan teologik bagʻrikenglikni taʼminlashga yordam berdi. Bu uygʻonish davrida Ptolemeyning astrologiya haqidagi taʼlimotini universitetlarga joriy etishga imkon bergan, bu esa tibbiy tadqiqotlar va adabiy asarlarga sezilarli taʼsir koʻrsatdi.

Tetrabiblosning tarixiy ahamiyati qadimgi, oʻrta asrlar va Renessans mualliflarining koʻplab sharhlari bilan tasdiqlangan. Undan nusxa koʻchirilgan, sharhlangan, parafrazlangan, qisqartirilgan va koʻplab tillarga tarjima qilingan. Wolfgang Hübner tomonidan yozilgan yunon tilidagi soʻnggi tanqidiy nashr 1998-yilda Teubner tomonidan nashr etilgan.

Kitob qismlar:
I kitob: printsip va texnika
II kitob:
Mundan astrologiyasi
III kitob:
Individual munajjimlar bashoratlari (genetik ta'sirlar va predispozitsiyalar)
IV kitob.
Individual munajjimlar bashoratlari (tashqi tasodiflar)

To'liq maqolani o'qish uchun bosing

wikiTarjima - Original tarjimalar
👍6
​​▪️Michelin qizil qo'llanma

Michelin Red Guide, baʼzan "Qizil qoʻllanma" deb ham ataladi, hozirgi vaqtda restoran reytinglarining eng mashhuri va taʼsirchanidir. 1900-yilda ishlab chiqarilgan.

Birinchi qoʻllanma 1900-yilda Mishel kompaniyasi egasi Andre Mishel tomonidan ishlab chiqarilgan. Qo'llanma dastlab sayohatchilarga foydali bo'lishi mumkin bo'lgan turli joylarning ro'yxati edi bular (mehmonxonalar, ta'mirlash ustaxonalari, ovqatlanish joylari yoki pullik avtoulovlar). Boshida qo'llanma bepul tarqatilgan.

1920-yilda qoʻllanma oʻrtacha toʻlov evaziga sotila boshlanadi va shu bilan birga unga restoranlarning narxlari boʻyicha reytingi qoʻshildi. Yuqori narxdagi restoranlar gulga oʻxshash bitta yulduz bilan belgilandi.

1926-yilda reyting siyosati keskin oʻzgardi va oʻshandan beri restoran nomining yonidagi yulduzcha ajoyib oshxonani anglata boshladi.

1930-yillarning boshlarida yana 2-yulduz qoʻshildi. Tizim bundan keyin ham oʻzgarmadi va quyidagicha shifrlangan:

💮 — oʻz toifasida juda yaxshi restoran (oshxona turini nazarda tutadi).
💮 — ajoyib oshxona, restoran uchun marshrutdan kichik ogʻish qilish mantiqan.
💮💮💮 — oshpazning ajoyib ishi, bu erda alohida sayohat qilish mantiqan.

Qoʻllanma quyidagi Evropa mamlakatlari uchun chiqarilgan: Frantsiya, Avstriya, Benilüks (bitta qoʻllanma), Italiya, Germaniya, Ispaniya va Portugaliya (bitta qoʻllanma), Shveytsariya, Buyuk Britaniya va Irlandiya (bitta qoʻllanma).

To'liq maqolani o'qish uchun bosing

wikiTarjima - Original tarjimalar
👍5
#savollar

Ikkinchi liga bahorgi mavsum savollari


1-tur savollari;
2-tur savollari;
3-tur savollari;
4-tur savollari;
5-tur savollari;
6-tur savollari;
7-tur savollari;
8-tur savollari;
9-tur savollari;
10-tur savollari;
11-tur savollari;
12-tur savollari.

🦉Zakovat +
👍5
▪️Afaziya

Afaziya (yunoncha — inkor qoʻshimchasi va phasis — fikr) — gapira olmaslik, soʻzlash qobiliyatining buzilishi.
Afaziyaga bosh miya poʻstloq qavatidagi soʻzlash markazining oʻzgarishi sabab boʻladi. Motor (harakat) va sensor (sezish) xillari bor. Motor Afaziyada bemor gapirmoqchi boʻlganda soʻzlarni topa olmaydi, sensor Afaziyada bemorga qaratilgan soʻzlar maʼnosini anglab yetmaydi, oʻz nutqini nazorat qila olmaydi. Afaziya bosh miyaning ogʻir kasalliklari, rivojlanuvchi falajlik va hkzda uchraydi.

Afaziya anʼanaviy ravishda til nuqsonlari nuqtai nazaridan tavsiflangan boʻlsa-da, afaziya bilan ogʻrigan koʻplab odamlar diqqat, xotira, ijro etuvchi funksiyalar va oʻrganish kabi sohalarda umumiy tilga oid boʻlmagan kognitiv nuqsonlarni boshdan kechirishlari haqida koʻproq dalillar mavjud. Baʼzi maʼlumotlarga koʻra, diqqat va ish xotirasi kabi kognitiv nuqsonlar afaziya bilan ogʻrigan odamlarda til buzilishining asosiy sababidir. Boshqalar kognitiv nuqsonlar koʻpincha birgalikda yuzaga keladi, ammo afaziya boʻlmagan insultga uchragan bemorlarda kognitiv nuqsonlar bilan taqqoslanadi va shikastlanishdan keyin umumiy miya disfunktsiyasini aks ettiradi. Lokalizatsiya yondashuvlari afaziyalarni ularning asosiy namoyon boʻlish xususiyatlariga va ularni keltirib chiqargan miya hududlariga koʻra tasniflashga qaratilgan

XIX asr nevrologlari Pol Broka va Karl Vernikning dastlabki ishlari ushbu yondashuvlar afaziyaning ikkita asosiy kichik turini va yana bir nechta kichik turlarini aniqlaydi.

To'liq maqolani o'qish uchun bosing

wikiTarjima - Original tarjimalar
👍8👎1
​​▪️Kipa

Kipa (ivritcha: כִּיפָּה) — yahudiy erkaklarning anʼanaviy bosh kiyimi. U kichkina aylana shaklda bo‘lib, boshning tepa qismini yopib turadi hamda har bir taqvodor yahudiyning Yaratgan oldida kamtarlik, tavoze, hurmatini ifodalaydi.

Eʼtibor qaratilsa, Gʻarbda dinga eʼtiqod qiluvchilar Yaratganga tavozeʼni ifodalashda bosh kiyimini yechishsa, yahudiylarda uni kiyish orqali bo‘ladi. Bosh kiyimni kun davomida, ayniqsa ibodat va Tavrotni o‘qish vaqtida kiyish zarur hisoblanadi.

Ortodokslar kipani har doim kiyib yurishsa, konservatorlar sinagogada va ovqat vaqtida kiyishadi, Reformistlar esa, kipani kiyib yurish zarur emasligini taʼkidlaydilar. Dura-Yevropos sinagogasidagi freskalarga ko‘ra aytish mumkinki, ellinizm davrida yahudiylar boshlarini yopmagan holda yurganlar. Milodiy I asrda tuzilgan „Sofrim“ traktatida sinagogada tonggi ibodatni bosh kiyimsiz amalga oshirishga ruxsat berilganini ko‘rish mumkin. Biroq, nufuzli ravvinlar boshlarini mato bilan yopib olganlar. Oʻrta asrga kelib boshni yopib yurish taqvodor yahudiylarning urfiga kirgan hamda ko‘p o‘tmay umumqabul qilgan narsaga aylangan.

Kipaning rangi, hajmi, matosiga qarab bir qancha turlari mavjud bo‘lib, bu orqali yahudiyning nafaqat taqvodorligi, balki uni qaysi yo‘nalish yoki oqim vakili ekanini ham bilish mumkin.

Ashkenazlarda kipa odmi rangdagi matolardan tikilib, tepasi qora, tag qismi oq rangda bo‘ladi. Sefardlarda esa, hajmi kichikroq bo‘lib, rangli va kashta go‘l bilan bezatilganini ko‘rish mumkin. Hasidlar esa, kipani shlyapa ostida kiyib yurishadi.

To'liq maqolani o'qish uchun bosing

wikiTarjima - Original tarjimalar
👍6
​​▪️Uchar lagʻmon jonivori

Uchar lagʻmon jonivori — pastafarianizm yoki Uchar lagʻmon jonivori cherkovi deb ataluvchi parodiya din xudosi. Ushbu din 2005 yili Oregon Davlat Universiteti fizika fakulteti bitiruvchisi Bobby Henderson tomonidan Kanzas shtati Xalq Taʼlimi boʻlimining maktablarda evolutsiya nazariyasi bilan birgalikda aqlli loyihani ham oʻqitish haqidagi qaroriga norozilik sifatida yaratildi. Xalq Taʼlimi boʻlimiga yozgan ochiq xatida Henderson olamni yaratgan, Uchar Lagʻmon Jonivori deb ataluvchi va lagʻmon hamda goʻshtdan iborat „Yaratuvchi“ borligini eʼtirof etadi. Agar dunyoni xudo yaratgani maktabda oʻqitiladigan boʻlsa, „Pastafarianizm“ ham oʻqitilishi zarurligini uqtiradi. Chunki bu din boshqa dinlaridan hech ham qolishmaydi.

Uchar Lagʻmon Jonivori ateist va agnostiklar tomonidan Russell choynagining zamonaviy shakli oʻlaroq argument sifatida ishlatiladi.

Henderson: „Mening din bilan muammom yoʻq. Muammo shundaki, din oʻzini fan qilib koʻrsatmoqda. Agar xudo bor va u aqlli boʻlsa, u holda menimcha uning mutoyiba hissi ham boʻladi“, degan.

To'liq maqolani o'qish uchun bosing

wikiTarjima - Original tarjimalar
👍7
Qurbon hayiti muborak boʻlsin 🎉
👍15
Savol matnida bir soʻzdan bir nechta harflar tushirib qoldirilgan.

Akson murakkab tashkil etilgan ierarxik bogʻliq obyektlarni sinflash tizimidir.

Savol: akson haqidagi maqolada Charlz Darvin oʻz nazariyalarini yaratishda ilhomlangan qaysi Shvetsar haqida gap boradi?




wikiTarjima
👍6
Savol matnida U boshqa bir atoqli ot bilan almashgan.

Baʼzi manbalarga koʻra U qizil maydondagi parad vaqtida Stalin plashida harbiy paradni tomosha qilgan.

D.s 1935-yilda yaratilgan U nomli film ssenariysi qaysi arman millatiga mansub yozuvchiga tegishli.


wikiTarjima
👍3