📣📣📣Қазақстан трансформациясы адам капиталына байланысты

Informburo сайтынан қызықты мақала оқыдым, онда Atlantic Council зерттеуіне сілтеме жасай отырып, Қазақстанның 2019 жылдан кейінгі трансформациясы қарастырылған екен.

Қазақстан жаһандық экономикалық тұрақсыздық пен геосаяси өзгерістерге қарамастан, аймақтағы көшбасшылық орнын ұстап тұрғанымен ешкімнің дауы жоқ шығар. Atlantic Council сарапшылары елдің бай табиғи ресурстары экономикалық артықшылық беретінін атап өткен. Бірақ ең маңыздысы – бұл өсім тек мұнай мен металдардың экспортына ғана емес, әлеуметтік салаларға инвестиция салуға да негізделген.

✅Соның бірі білім беру саласы. Қазақстан, жалпы, білім беру саласында жоғары көрсеткіштерге ие. Ел бастауыш және орта біліммен қамту бойынша әлемдік көшбасшылар қатарында. Сонымен қатар, жоғары білімнің қолжетімділігі мен сапасы артып келеді. Бірақ тек сан емес, сапа да маңызды.

Назарбаев басқарған кезеңде білім беруде элиталық жобаларға басымдық берілген еді. Назарбаев Университеті мен Назарбаев Зияткерлік мектептері жүйесі жоғары білікті мамандарды даярлайтын флагманға айналғанын көрдік. Бұл, әрине, жақсы. Бірақ оған жұрттың бәрінің қолы жете бермейді. Ал Токаев әкімшілігі білім беру реформаларын жаппай, әсіресе ауылдық жерлерде дамытуға бағыттады. Бұл ұзақ мерзімді стратегиялық қадам.

🏢Мемлекеттің білім саласына қаржы бөлуі, мұғалім мәртебесін көтеру мен шетелдік жоғары оқу орындарымен әріптестікті нығайту өз жемісін бере бастады. Мысалы, «Жайлы мектеп» бағдарламасы үш ауысымды оқытуды жоюға бағытталған. Жоғары білімге қосымша гранттар мен студенттерге жеңілдіктер беру де білімнің қолжетімділігін арттыруда. Сонымен қатар, үкімет оқу бағдарламаларын жаңартып, оларды цифрландыру, жаңа технологиялар мен еңбек нарығындағы өзгерістерге бейімдеуге ерекше көңіл бөлуде.

Дегенмен, қиындықтар әлі де бар. Қала мен ауыл мектептері арасындағы айырмашылық толық жойылған жоқ. Сондай-ақ, техникалық және кәсіптік білім беру жүйесін дамыту өзекті болып тұр, өйткені білікті жұмысшылардың тапшылығы сезілуде. Бірақ бұл да біртіндеп өзгеретін нәрсе.

✅Енді денсаулық сақтау саласындағы оң өзгерістерге келсек. Қазақстан медицина саласында айтарлықтай жетістіктерге қол жеткізді, әсіресе ана мен бала өлімін азайту бойынша ауыз толтырып айтарлықтай жетістіктер бар. Бірақ COVID-19 пандемиясы өмір сүру ұзақтығына кері әсер етті, бұл тек Қазақстанда ғана емес, бүкіл аймақта байқалған құбылыс.

Мемлекет індетке қарсы жедел шаралар қабылдап, вакцинацияны кеңінен жүргізді. «Дені сау ұлт» ұлттық жобасы аясында үкімет халықтың орташа өмір сүру жасын 75-тен 77 жасқа дейін ұлғайтуды мақсат етіп отыр. Бұл денсаулық сақтау жүйесін ұзақ мерзімді дамытуға бағытталған қадам.

😍Президент Токаевтың реформалар бағдарламасы елді біртіндеп демократизациялауға бағытталған. Сарапшы Наргиз Қасенова бұл үдерістің сәтті болуы үшін мемлекет реформаларды жүзеге асыруға саяси ерік-жігер танытып, қоғам өзгерістерге мүдделі болуы керектігін атап өтеді.

✅Сыртқы факторлар да шешуші рөл атқарады. Батыспен қарым-қатынасты тереңдету – либерализация үшін маңызды фактор. Бірақ Қазақстан Мәскеу мен Бейжіңнің реакциясын да ескеруі қажет. Қазақша айтсақ, арбаны да сындырмай, өгізді де өлтірмей ел мүддесін қорғауымыз, дамытуымыз керек. Бұл қазіргі биліктің қолынан жақсы-ақ келіп жатыр деп ойлаймын.

Айбар Олжай, қаржыгер

✍️ Мемлекет басшысының өкімдерімен:

Азамат Сағатұлы Жолманов Қазақстан Республикасы Президентінің жанындағы Мемлекеттік басқару академиясының ректоры болып тағайындалды, ол бұрынғы атқарған лауазымынан босатылды;

Әлібек Ғазизұлы Ахмедьяр Қазақстан Республикасының Мемлекеттік қызмет істері агенттігі төрағасының орынбасары лауазымына тағайындалды.

📣📣 Мәжілісте талқыланған салық реформасы: сараптамалық пікірлер мен ұсыныстар

Қазақстан Республикасы Парламенті Мәжілісінде салық реформасын талқылау өтті. Оның барысында сарапшылар, депутаттар мен үкімет өкілдері үкімет ұсынған өзгерістерге қатысты өз пікірлерін білдірді.

✔️✔️✔️ ҚҚС бойынша жеңілдіктер: Жеңілдік кімдерге бұйырма?

Экономика вице-министрі Азамат Амрин депутаттарға салық саласындағы ықтимал өзгерістерді таныстырды. Жаңа Салық кодексінің жобасына сәйкес ҚҚС бойынша жеңілдіктер:

Агроөнеркәсіптік кешен және БАҚ – нөлдік ҚҚС мөлшерлемесі;

Денсаулық сақтау, IT секторы, Туризм – 10%.

Сондай-ақ азық-түлік өнімдеріне ҚҚС ставкасын төмендету мәселесі де талқылануда, бұл салықтың көтерілуінің түпкілікті тұтынушыларға әсерін жұмсартуға тиіс.

‼️ Экономист Алмас Чукин: «Ұлттық қордан берілетін ауруды басатын дәрілерге тәуелді боламыз»

Visor Kazakhstan инвестициялық компаниясының басқарушы серіктесі Алмас Чукин Қазақстан экономикасын ауыр жағдайдағы науқаспкн салыстыра отырып, жарқын метафора ойлап тапты. Оның айтуынша, ел бес жылдан бері ұлттық қордың есебінен күн көріп, болашақ ұрпақтың ақшасын жеп отыр. Бес жылда 10 триллион кіріс пен шығыс арасындағы айырмашылық әлеуметтік және қаржылық жүйелердің күйреуі түріндегі апатқа әкелуі мүмкін. Чукиннің ҚҚС ұлғайту және бюджет тапшылығын азайту жөніндегі ұсыныстарды қолдағаны да сондықтан.

Сондай-ақ ол үш жыл сайын екі есеге артып келе жатқан мемлекеттік қарыздың қарқынды өсуіне назар аударып, корпоративтік табыс салығын (КТС) алдын ала төлеуді алып тастау керектігін айтты.

‼️ Экономист Жақсылық Күлекеев: Ресеймен бәсекелесу үшін ҚҚС көтеру қажет

Сарапшы ҚҚС көтеруді қолдайтынын айтты. Оның пікірінше, қазіргі 12 пайыздық мөлшерлеме қазақстандық өндірушілер үшін ҚҚС 20 пайызды құрайтын Ресеймен біртұтас кедендік аймақ аясында бәсекеге қабілетсіздік туғызады.

Күлекеев ресейлік өндірушілер Қазақстанға тауар экспорттау кезінде өзіндік құнын 20%-ға (ҚҚС сомасына) төмендететінін, ал қазақстандық компаниялар құнын 12%-ға ғана төмендететінін түсіндірді. Нәтижесінде 8 пайыздық айырмашылық қазақстандық өндірушілерді келеңсіз жағдайға қалдырады.

‼️ Құлекеев Қазақстан мен Өзбекстандағы бюджетті құрудың әртүрлі тәсілдерін де түсіндірді:

«Біз Қазақстанды Өзбекстанмен салыстыра алмаймыз. Өзбекстанда бір деңгейлі бюджет бар. Жергілікті бюджеттер жоқ. Барлығы бір орталықтан таратылады. Бұл елде әлеуметтік шығындар жоқ: көп балалы аналар, мүгедектер – ешкім ештеңе алмайды».

Оның айтуынша, Қазақстанда әлеуметтік салаға жұмсалатын шығындар «көбейтілген».

💰Өзбекстанның бюджеттік ресурстары шектеулі. Қаражат жинақталған сайын қоғамның әлеуметтік мәселелерін шешуге көңіл бөлетін шығар.
«Ал бүгін асыраушысы қайтыс болды – махалля көмектесу керек, көп балалы ана жесір қалды – махалля көмектесу керек, бұл отбасына сиыр беру керек. Мемлекет ешқандай міндеттеме алмайды, өйткені мүмкіндік жоқ».

Енді не болады?

Салық реформасын талқылау жалғасуда, мәжіліс депутаттары ел экономикасының тұрақты өсуіне жағдай жасаудың шешімін табуы керек.

#СалықРеформасы #Қазақстан #Экономика #ҚҚС #Мәжіліс

📣📣📣Жамбыл облысында қуаты 3 млн тонна болат өндіретін металлургия комбинаты салынады: Олжас Бектенов қытайлық Fujian Hengwang Investment компаниясының басшылығымен жобаны жүзеге асыру жоспарын талқылады

📌 Қазақстан Республикасының Премьер-министрі Олжас Бектенов Қытайдағы жетекші металлургия компанияларының бірі Fujian Hengwang Investment Co., Ltd компаниясының басқарма төрағасы Цзэн Чжаоцянмен кездесті.

Қазақстан Премьер-министрінің 2024 жылғы қарашада ҚХР-ға жұмыс сапары барысында Қазақстан-Қытай инвестициялық дөңгелек үстелі аясында қол жеткізілген уағдаластықтардың іске асырылу барысы талқыланды.

🔻Кездесудің басты тақырыбы Жамбыл облысындағы Jibek Joly арнайы экономикалық аймағы аумағында қуаты 3 млн тонна болат өндіретін металлургия комбинатын салу жобасын жүзеге асыру болды. Қытайлық инвестор жалпы инвестиция сомасы $1,2 млрд-қа бағаланып отыр, жоба шеңберінде 2,5 мың жұмыс орны ашылады. Құрылыс 2025 жылдың сәуір айында басталады деп жоспарланған.

✅Инвестордың жоспарына сәйкес, бірінші кезеңде 2027 жылы өндіріс қуаты 1 млн тонна болатты құрады. 2029 жылға қарай өнім шығару 3 млн тоннаға дейін артады. Өндіріске қазақстандық шикізат: Қарағанды, Қостанай және Ұлытау облыстарында өндірілетін табиғи газ және темір рудалары, сондай-ақ әктас пайдаланылады. Нәтижесінде, кәсіпорында катанка, арматура, құбыр өндірісіне арналған жолақты болат, сондай-ақ бұрышты және профилді болат сияқты өнімдердің кең ауқымын шығару жоспарланып отыр. Жобаны іске асырудың екінші кезеңі аясында металлургия зауытының қажеттіліктерін қамтамасыз ету үшін қуаты 350 МВт газ турбиналы электр стансасын салу көзделген, оған инвестор 201,3 млрд теңге қаржы бөледі.

🔻Fujian Hengwang Investment Co., Ltd компаниясының басқарма төрағасы Цзэн Чжаоцянь кәсіпорында темірді тікелей қалпына келтіру технологиясы (DRI) енгізілетінін, бұл оның өнімдегі жоғары құрамын – 90%-дан астамды қамтамасыз ететінін және қазақстандық металлургияның бәсекеге қабілеттілігін арттыратынын баса айтты.

🔻 Премьер-министр Олжас Бектенов аталған жоба отандық металлургияны дамытуға, өндіріс қуатын арттыруға және еліміздің экспорттық әлеуетін кеңейтуге маңызды қадам болатынын атап өтті.

«Жобаның біз үшін маңызы зор. Бұл – еліміздің экспорттық мүмкіндіктерін кеңейтуге жол ашатын маңызды бағыт. Инвестициялық жобаларды жедел іске асыру үшін Қазақстан Үкіметі жанынан Инвестициялық штаб жұмыс істейді. Үкімет сіздің жоспарларыңызды толығымен қолдайды және оларды жүзеге асыру үшін тиісті қолдау көрсетеді»,

— деп атап өтті Премьер-министр.

📣📣📣Мен ЖИ-ден ТМД елдерінің қай президенті ең тиімді деп сұрадым.

Міне, нәтижесі. Жасанды интеллект ТМД елдерінің президенттерінің жұмысын талдап, оларға рейтинг жасады. Есепке экономикалық жетістіктер, сыбайлас жемқорлық деңгейі, реформалар, сыртқы саясат және саяси тұрақтылық алынды.

ЕҢ ҮЗДІК ҮШТІК:

🥇 Қасым-Жомарт Тоқаев (Қазақстан) – реформалар, сыбайлас жемқорлықпен күрес, көпвекторлы саясат.

🥈 Шавкат Мирзиеев (Өзбекстан) – экономикалық либерализация, инвестициялар, көршілермен қарым-қатынасты жақсарту.

🥉 Майя Санду (Молдова) – еуроинтеграция бағыты, сыбайлас жемқорлықпен күрес, бірақ ішкі тұрақсыздық.

ОРТА ДЕҢГЕЙ:

🔹 Александр Лукашенко (Беларусь) – экономиканы бақылау, бірақ репрессиялар мен Ресейге тәуелділік.

🔹 Илхам Әлиев (Әзірбайжан) – мұнай экономикасы, Таулы Қарабақтағы жеңіс, бірақ автократия.

🔹 Владимир Путин (Ресей) – әлемге ықпал, бірақ санкциялар, соғыс және экономиканың құлдырауы.

АУТСАЙДЕРЛЕР:

⚠️ Садыр Жапаров (Қырғызстан) – тұрақсыздық, сыбайлас жемқорлық.

⚠️ Эмомали Рахмон (Тәжікстан) – авторитаризм, кедейлік, миграция.

🚨 Сердар Бердімұхамедов (Түрікменстан) – тотальды оқшаулану, жеке тұлға культі, стагнация.

Ең жетістігі мол президент ретінде Қасым-Жомарт Тоқаев танылды.

Тізімнің соңында – Сердар Бердімұхамедов, Түрікменстан жабық және артта қалған ел болып саналды.

Жазба Аида Жексен телеграм-арнасынан.

📣📣📣Премьер-министр Олжас Бектенов бизнесмендерді екі апта ішінде салық төлеуге шақырды.

Үкімет басшысы елімізде салықты әділ төлеуден жалтарып жүрген кәсіпкерлер бар екенін айтты.

«Миллиардтаған айналыммен олар бюджетке өздерінің тапқан пайдасына мүлдем сәйкес келмейтін сомаларды төлейді. Бізде осындай ірі компаниялардың толық тізімі бар. Ол тізімде BI Group, BAZIS және басқа да көптеген ірі құрылыс компаниялары жүр. Экономиканың басқа салаларында жұмыс істейтін белгілі әрі танымал мейрамханалар, фитнес-клубтар және әртүрлі компаниялар бар», - деді ол.

Бектенов салық жүктемесін оңтайландырудың түрлі схемаларын қолданатын ірі компаниялардың иелері мен басшыларына үндеу тастады.

«Бүгін-ертең сіздердің компанияларыңызға салық органдарынан қосымша салық сомаларын төлеу қажеттілігі туралы хабарламалар келіп түседі. Баршадан екі апта ішінде салық органдарына қосымша салық декларацияларын тапсыруды және әділетті салық сомасын төлеуді сұраймын.

Егер бұл әрекеттер жасалмаса, онда мемлекет фискалдық және құқық қорғау органдарын қосқанда, мемлекет иелігіндегі барлық ресурстарды қолдану құқығын өзіне қалдырады. Талап қатаң болады, бірақ егер бизнес мемлекет алдындағы міндеттемесін әділетті түрде орындаса, біз диалог құруға дайынбыз»,- деп атап өтті Олжас Бектенов.

📣📣📣📣Салықты адал төлеу - Қазақстанның болашағына салынған инвестиция!

Салық төлеу – жай ғана міндеттеме емес, ол – еліміздің дамуына, жол, мектеп, аурухана салуға, білім мен денсаулық сақтау саласын қолдауға қосқан үлесіміз. Алайда, кейбір кәсіпкерлер әлі күнге дейін салықтан жалтарудың заңсыз схемаларын пайдаланып, экономиканың іргетасына нұқсан келтіріп, адал бизнеске сай емес әрекет етуде.

🔍 Фактілер мен сандар:

❗️ Қазақстанда 2,3 миллион салық төлеуші тіркелген, бірақ тек 8 пайызы (137 мың) ҚҚС төлеушілер.

❗️ Субъектілердің 81%-ы оңайлатылған декларация бойынша арнайы салық режимінде жұмыс істейді (бұл екі миллионға жуық), ал олардың 85%-ы 15 миллион теңгеге дейінгі кірісті көрсетеді.

‼️ Арнаулы салық режимдерін қолданатын субъектілер мен жалпыға бірдей белгіленген режимдегі компаниялар арасындағы өзара есеп айырысулар соңғы бір жылда екі есеге – яғни 5 триллион теңгеден 10 трлн теңгеге дейін өсті.

❗️ Бұл ретте арнаулы салық режимдері бойынша 16 триллион теңге жалпы айналымның 10 триллион теңгесі жалпы белгіленген режимдегі есеп айырысуларды құрайды. Яғни, салық төлеушілер жүздеген миллиард теңге таба отырып, мардымсыз салық төлейді.

📌 Салық төлеуден жалтару әдістері:

1. Бизнесті бөлу:

- Компаниялар бір бизнесті бірнеше заңды тұлғаларға бөледі. Мысалы, бір мекемеде бар, асхана және караоке жеке компания ретінде тіркелген немесе қонақ үйдің әр қабаты әртүрлі жеке кәсіпкерлерге тиесілі.

– Заңды тұлғалардың бірінің кірісі 78 миллион теңге шегіне жеткенде оның қызметі тоқтап, орнына жаңа заңды тұлға пайда болады, бұл ҚҚС төлеуден жалтаруға әкеледі.

2. Шығындардың жасанды өсуі:

- Бір компания тауарларды сатып алып, оны өз құны бойынша оңайлатылған режимде жұмыс істейтін басқа заңды тұлғаға қайта сатады. Нәтижесінде бірінші кәсіпорын шығын көрсетсе, екіншісі жеңілдік шарттарын пайдаланып, ҚҚС төлеуден жалтарып отыр.

3. Қызметкерлерді штаттан шығару:

- Кәсіпорын қызметкерлері жеке кәсіпкер ретінде тіркеліп, бұрынғы жұмыс берушісіне қызмет көрсетеді. Бұл жалақы салығын азайтуға және жұмыс берушіден әлеуметтік жауапкершілікті алып тастауға мүмкіндік береді.

📊 Мұндай схемалардың салдары:

Миллиардтаған айналымы барлар бюджетке болмашы көлемде салық төлейді. Нәтижесінде бұл адал бизнес үшін теңсіздік жағдайын туғызып, салық жүйесіне деген сенімге нұқсан келтіреді.
Мемлекет инфрақұрылымды, денсаулық сақтау мен білім беруді дамытуға жұмсалатын қомақты қаржыны жоғалтуда.

Біз басқа елдерді мемлекетімізге үлгі етіп, жиі көрсетіп жүрміз, бірақ, неге екені белгісіз, азаматтардың өздері де заңдағы олқылықтар мен шын мұқтаж санаттар үшін енгізілген жеңілдіктерді пайдаланып, адал салық төлеуден жалтаруды қалыпты тәжірибе деп санайды. Қашаннан бері мемлекетті алдау қалыпты жағдайға айналды?

Германия, АҚШ, Франция сияқты дамыған елдерді мысалға алсақ, онда салық төлеуден жалтару мүлікті толығымен тәркілеумен қатар, 10 жылға дейін бас бостандығынан айырылу қаупін тудырады.

✔️✔️✔️ Әділ Қазақстан - әркім келешекке үлес қосатын, салықтан жалтару үшін олқылық іздемейтін ел.

Бұл, әсіресе, бүгін Үкімет басшысы тізбелеген ірі компанияларға қатысты. Миллиардтаған ақша айналымы бар, салықты аз төлеу, мемлекетіңді алдау – еліңе, халқыңа қарсы қылмыс жасау деген сөз. Бұл жерде құрылыс компаниялары ұялу керек. Көбі мемлекеттік тапсырыспен жұмыс істеп жатыр.

⚜️Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаевтың Алғыс айту күнімен құттықтауы

Құрметті отандастар!

Баршаңызды Алғыс айту күнімен шын жүректен құттықтаймын!

Бұл жарқын мереке азаматтарымыздың бір-біріне деген ризашылығы мен тілектестігінің, шынайы құрметінің символы саналады.

Халқымыз ғасырлар бойы берекелі бірлігі мен туған жерге деген шексіз сүйіспеншілігінің арқасында ең күрделі сынақтар мен қатерлерді еңсере білді. Осы іргелі құндылықтар жалпыұлттық бірегейлігіміздің ажырамас бөлігіне айналды.

Биыл Қазақстан халқы Ассамблеясының құрылғанына 30 жыл толады. Бұл құрылым қоғамдағы өзара түсіністік пен келісімді нығайтуға өлшеусіз үлес қосып келеді.

Қазір біздің алдымызда жүйелі әрі ауқымды реформаларды жүзеге асыру міндеті тұр. Осы орайда, әр азаматтың ел тағдырына жауапты екенін толық сезіне білуі маңызды. Біз жұдырықтай жұмыла білсек қана, үйлесімді және әділетті қоғам құру жолында жетістікке жетеміз.

Сіздерге зор денсаулық, бақ-береке тілеймін!

📣📣📣Мәжіліске нағыз сарапшылар бас сұқты. Бұл өте орынды практика

Еліміздің белді экономистері салық рефоормасы бойынша Мәжіліс қабырғасында өткен дөңгелек үстелге қатысып, Үкіметтің салық реформасы жолындағы логикасы, бизнестің болжамды моделі талқыға салынды. Жалпы, мемлекеттің өміріне қатысы бар осындай келелі шешімдер билік тарапынан қабылданбас бұрын осылай білікті мамандармен талқыланғаны өте дұрыс.

Экономист, Visor Kazakhstan инвестициялық компаниясының басқарушы серіктесі Алмас Чукин Қазақстан экономикасының сырқат екені, және оны емдеу үшін қатаң шаралар қажет екенін айтты.

«Бауырды емдеуге кіріспес бұрын, алдымен жалпы ағзаның жағдайын бағалау керек. Біз мұнда жиналуымыздың себебі – біздің «пациентіміз» анық сырқат. Соңғы бес жылда бюджеттік шығыстар мен кірістер арасындағы айырмашылық күрт ұлғайып келеді. Әзірге біз Ұлттық қордан алынған «ауырсынуды басатын дәрілердің» арқасында ғана өмір сүріп жатырмыз. Шынайы ем қабылдаудың орнына, ауырсынуды уақытша басып, болашақ ұрпақтың ақшасын алып отырмыз», - деді, Чукин.

Оның сөзінше, ҚҚС мөлшерлемесін көтеру мен бюджет тапшылығын қысқарту шаралары сөзсіз жүзеге асырылуы керек, өйткені ел экономикасы қауіпті шекке жақындап қалды.

«Ұсынылып отырған өзгерістерді мен қолдаймын, өйткені бұрыннан бері теңгерімді сақтау қажет екенін айтып келемін. Барлық болжамдар бойынша, бес жылдан кейін біз толыққанды әлеуметтік-қаржылық дағдарысқа тап боламыз. Бюджет кірістері мен шығыстары арасындағы айырмашылық 10 трлн теңгеге жетпеуі тиіс».

✅Ал Жақсылық Күлекеевтің ойынша, ҚҚС мөлшерлемесін көтеру Ресеймен бәсекелестік үшін қажет. Қазіргі 12% мөлшерлеме Қазақстандық тауар өндірушілер үшін Ресеймен ортақ кедендік аймақ аясында бәсекелестікке қабілетсіз жағдай қалыптастырады, өйткені Ресейде ҚҚС 20%-ды құрайды.
Күлекеевтің түсіндіруінше, ресейлік өндірушілер Қазақстанға тауар экспорттағанда, оның құнын 20%-ға (ҚҚС мөлшеріне) төмендетеді, ал қазақстандық компаниялар небәрі 12%-ды ғана қосады. Нәтижесінде 8%-дық айырмашылық қазақстандық өндірушілерді тиімсіз жағдайға қояды.

Енді депутаттар сарапшылартың пікірін тыңдағаннан кейін, ел бюджеті мен экономикасын емдеуге мүмкіндік беретін шешімдерге тоқтауы тиіс.

Айбар Олжай, қаржыгер

📣📣📣Өткен аптадағы басты жаңалықтар – біздің жексенбілік дайджесте

🔸Қасым-Жомарт Тоқаев Премьер-министр Олжас Бектеновті қабылдады: Президент экономиканы әртараптандыру мен нақты сектордағы ауқымды бағдарламаларды қолдау арқылы ынталандыруға және инфрақұрылымды жаңғыртуға қатысты тапсырмаларының орындалу барысымен танысты

🔸Үкімет отырысы – әділет органдарын дамыту және цифрландыру мәселесі:

✔️Халыққа заңгерлік көмек көрсету мәселелері қаралды: «Сот орындаушысы роботын» қосу 600 млн теңгеге дейін қаражат үнемдеуге мүмкіндік берді

✔️Олжас Бектенов: Цифрландыру арқылы артық шығындар мен қажетсіз құрылымдарды қысқарту қажет.

✔️Қазақстандық IT-өнім Кремний алқабындағы стартаптардың ондығына кірді

🔸Олжас Бектенов кәсіпкерлерді екі апта ішінде салық сомасын әділетті түрде төлеуге шақырды

🔸Үкімет резервінен шаруаларды қолдауға 116 млрд теңгеден астам қаражат бөлінді

🔸Халықаралық өзара іс-қимыл. Қазақстан мен Қырғызстан премьер-министрлері сауда-экономикалық ынтымақтастықты нығайту шараларын

🔸Олжас Бектенов Ресей Федерациясы Үкіметі төрағасының орынбасары Александр Новакпен энергетика, мұнай, газ және инфрақұрылым салаларындағы екіжақты ынтымақтастық мәселелерін талқылады

🔸Инвестициялық ынтымақтастық. Жамбыл облысында қуаты 3 млн тонна болат өндіретін металлургия комбинаты салынады: Олжас Бектенов қытайлық Fujian Hengwang Investment компаниясының басшылығымен жобаны жүзеге асыру жоспарын талқылады

🔸Премьер-министр Олжас Бектенов «Қазақстан – Еуроодақ» диалогтік платформасы отырысын өткізді: тараптар өзара тиімді әріптестікті одан әрі дамытуға дайын екендерін растады

📣📣📣Мемлекет басшысы «Түркістан қаласының ерекше мәртебесі туралы» Заңға қол қойды

Заңда еліміздің рухани, тарихи-мәдени, туристік орталығы және сәулет мұрасы ретіндегі Түркістан қаласының ерекше мәртебесі бекітілген.

Құжатта:
▫️тарихи-мәдени мұраны сақтау – Қожа Ахмет Ясауи кесенесі мен басқа да ескерткіштерді қорғау;
▫️археологиялық және ғылыми-реставрациялық жұмыстарды реттеу;
▫️тарихи-мәдени мұраны қайта жаңғырту және ұлттық қолөнерді дәріптеу;
▫️қорғау аймағында биіктігі мен сәулеті үйлеспейтін ғимараттарды салмау;
▫️археологиялық ескерткіштердің резерватын құру;
▫️мүгедектігі бар адамдарға қолжетімді инфрақұрылым және инклюзивті туризм құру арқылы қалада жайлы орта қалыптастыру;
▫️қаланың бірыңғай келбетін – сәулет ерекшелігін сақтау үшін дизайн код енгізу;
▫️тиімді басқару мен бақылау үшін әкімдік пен мәслихат өкілеттігін кеңейту;
▫️мемлекет тарапынан қолөнер шеберлерін қолдау мен көлік транзитін реттеу;
▫️туризмді дамыту және тұрмыс сапасын арттырумен қатар қаланың тарихи ерекшелігін сақтау қарастырылған.

🇰🇿🇧🇬Мемлекет басшысы Болгария Президентін Азат ету күнімен құттықтады

✉️ Қасым-Жомарт Тоқаев Болгария Республикасының Президенті Румен Радевке осы елдің ұлттық мерекесіне орай құттықтау жеделхатын жолдады.

✔️Қазақстан Президенті құттықтауында екі ел арасындағы дәстүрлі достық пен өзара тиімді ынтымақтастыққа негізделген қарым-қатынастың одан әрі нығая беретініне сенім білдірген.

✔️Қасым-Жомарт Тоқаев Румен Радевтің жауапты мемлекеттік қызметіне толағай табыс, ал достас болгар халқына құт-береке тіледі.

Қазақ-әзербайжан ынтымақтастығын дамыту: Олжас Бектенов Бакуге ресми сапармен барды

🇰🇿🇦🇿 Премьер-министр Олжас Бектеновтің Бакуге ресми сапары аясында Әзербайжан Республикасының Президенті Ильхам Әлиев қабылдады. Қазақстан Президенті Қасым-Жомарт Тоқаевтың жылы лебізі жеткізілді.

Екі мемлекеттің басшылары арасындағы сенімді қарым-қатынастың арқасында Қазақстан-Әзербайжан ынтымақтастығы серіктестіктің сапалы жаңа деңгейіне көтерілді.

🔘 Әзербайжан Республикасының Премьер-министрі Әли Асадовпен үкіметаралық келіссөздер барысында сауда-экономикалық ынтымақтастық, көлік-логистика саласындағы өзара іс-қимыл, мәдени-гуманитарлық байланыстарды дамыту мәселелері талқыланды.

✔️ 2024 жылы екі ел арасындағы тауар айналымы $533 млн-ды құрады. Қазақстан Әзербайжанға $340 млн-нан астам сомаға шикізаттық емес тауарлардың 130 түрін жеткізуді арттыруға дайын. Көлік-логистика саласындағы өзара іс-қимылға назар аударылды.

📩 Қазақстан Президентінің атына қасиетті Рамазан айының басталуына орай келіп түскен құттықтау жеделхаттары

Президент Қасым-Жомарт Тоқаевтың атына шет мемлекеттердің басшылары мен халықаралық ұйым жетекшілерінен қасиетті Рамазан айының басталуына орай құттықтау жеделхаттары келді.

➤ Мемлекет басшысын:

✅Өзбекстан Президенті Шавкат Мирзиёев;
✅Сауд Арабиясының Королі, Қос киенің сақшысы Салман бен Әбделазиз Әл Сауд;
✅Сауд Арабиясының Тақ мұрагері, Премьер-министрі ханзада Мұхаммед бен Салман бен Әбделазиз Әл Сауд;
✅БАӘ Президенті Мұхаммед бен Заид Әл Нахаян, БАӘ Вице-президенті, Премьер-министрі, Дубай билеушісі Мұхаммед бен Рашид Әл Мактум;
✅Иордания Королі II Абдалла бен әл-Хусейн;
✅Кувейт Мемлекетінің Әмірі Мишааль әл-Ахмад әл-Джабер ас-Сабах;
✅Кувейттің Тақ мұрагері Сабах Халид әл-Хамад Ас-Сабах;
✅Оман Сұлтаны Хайсам бен Тариқ;
✅Мысыр Президенті Әбдел Фаттах Ас-Сиси;
✅Марокко Королі VI Мұхаммед;
✅Бахрейн Королі Хамад бен Иса Әл Халифа;
✅Израиль Президенті Ицхак Герцог;
✅Ислам ынтымақтастығы ұйымының бас хатшысы Хиссейн Брахим Таха;
✅ОПЕК бас хатшысы Хайсам әл-Гаис және басқалары құттықтады.

Қазақстан Президентінің атына құттықтау жеделхаттары әлі де келіп түсіп жатыр.

📣📣📣Қазақстан Әзербайжанмен ғылыми байланыстарды нығайтуда

🔻Қазақстан Республикасының Ғылым және жоғары білім министрлігі мен Әзербайжан Республикасы Президенті жанындағы Жоғары аттестаттау комиссиясы арасында ғылыми басылымдардың бірлескен тізімін бекіту туралы келісімге қол қойылды. Құжатқа сәйкес, екі елдің ғалымдары біріккен ғылыми журналдарда, сондай-ақ екі республиканың басылымдарында жариялаудың бірегей мүмкіндігіне ие болады, бұл ғылыми жарияланымдар мен білім алмасудың көкжиегін кеңейтеді.

«Келешекте біз ғылым гранттарын, ғылыми жобаларды сараптау саласындағы ынтымақтастықты кеңейтуді қалаймыз, өйткені ғылыми қоғамдастық қажет және әртараптандырылған түрлі пікірлер мен сараптамалардың болуы өте маңызды»,

— деп атап өтті ҚР ғылым және жоғары білім министрі Саясат Нұрбек.

✅Сондай-ақ Қазақстан мен Әзербайжанның жетекші университеттері арасындағы ынтымақтастық туралы бірқатар екіжақты келісімдерге қол қою жоспарланып отыр.

📣📣📣Ұлттық қорды басқару кеңесінің өкілеттігі күшейеді

Бұл туралы Үкімет әзірлеген құжат жобасынан белгілі болды.

Ұлттық қорды басқару жөніндегі кеңес 2004 жылы құрылған болатын. Енді ол республикалық бюджетке кепілдендірілген трансферттің мөлшерін айқындау, қаржыландырудың баламалы көздері болмаған кезде аса маңызды объектілер мен жалпыхалықтық маңызы бар жобаларды айқындау жөнінде ұсыныстар әзірлейтін болады.

Бүгінгі таңда бұл кеңес қорды қалыптастыру мен пайдаланудың тиімділігін арттыру, Бірыңғай жинақтаушы зейнетақы қорының зейнетақы активтерін басқару тиімділігін арттыру жөнінде ұсыныстар әзірлеумен айналысады. Сондай-ақ зейнетақы қорының қызметі туралы жыл сайынғы есепті қарайды.

Ұлттық қорды басқару кеңесінің құрамы:

- ҚР Президенті – Кеңес төрағасы;

- Премьер-Министр;

- Парламент Сенатының Төрағасы (келісім бойынша);

- Парламент Мәжілісінің Төрағасы (келісім бойынша);

- Президент Әкімшілігінің Басшысы;

- Ұлттық Банк Төрағасы;

- Премьер-Министрдің бірінші орынбасары;

- Жоғары аудиторлық палатаның төрағасы;

- Қаржы министрі;

- Ұлттық экономика министрі.

Кеңестің жұмыс органы – Президент Әкімшілігі.

Құжатты жария талқылау «Ашық НҚА» порталында 19 наурызға дейін жалғасады.