🌐🌐🌐 Әлем жаңалықтары қысқаша:

🇮🇱 🇵🇸 Израиль 23 наурызда Газа секторында гуманитарлық ұйымның 15 қызметкерінің қазасы «операциялық түсінбеушілік» салдарынан болғанын мәлімдеді.

Бұл қорытынды Израиль Қорғаныс армиясы жүргізген тергеу нәтижесінде жасалды. Армия батальон командирінің орынбасарын қызметінен босатты. Сенбі күні Биньямин Нетаньяху Израильдің Газада соғысты жалғастырудан басқа амалы болмағанын айтты.

🇧🇯 «Аль-Каида» ұйымының филиалы Бениннің солтүстігінде екі әскери бекетке жасалған шабуылдан 70 сарбазды өлтіргенін мәлімдеді.

Бұл ақпараттар әлі тәуелсіз расталған жоқ. «Аль-Каида» мен «Ислам мемлекеті» ұйымдарымен байланысты топтар соңғы уақытта Бенин мен оның көршісі Тогода бірнеше шабуыл жасаған. Жихадшылар бұл аймақта, яғни Сахельге жақын өңірде, нығая түсуде.

🇻🇦 🇺🇸 Папа Франциск АҚШ вице-президенті Дж. Д. Вэнспен Ватиканда қысқаша кездесу өткізді.

Понтифик Трамп әкімшілігінің көші-қон саясатын сынға алды. Бұған дейін, Пасха жексенбісінде, Франциск Әулие Петр соборының балконынан сенушілерге құттықтау айтты. Өткен айда ол пневмониямен ауруханада емделіп, кейін шыққан болатын.

👨‍⚖️ 🇺🇸 Судья Сэмюэль Алито Жоғарғы соттың Трамп әкімшілігінің Венесуэла азаматтарын Техастан депортациялау жоспарын бұғаттау шешімімен келіспеді.

Ол бұл шешімді «прецедентсіз және заңдылық тұрғысынан күмәнді» деп атады.

🇺🇸 АҚШ-тың бірнеше қаласында мыңдаған адам Трамптың саясатына қарсы шерулерге шықты.

50501 деп аталатын топ ұйымдастырған 400-ден астам митинг өтті. Ұқсас наразылықтар 5 сәуірде де болған. 50501 өзін «демократиялық, конституцияны қолдайтын, билікке қарсы емес, бейбіт халық қозғалысы» ретінде сипаттайды.

🇬🇧 Бирмингем қаласында (Ұлыбритания) қоқысшылар ереуілге шыққаннан кейін жол жиегінде 17 000 тонна қоқыс жиналып қалды.
Қоқыс жинаушылар әкімдіктің штат қысқарту шешіміне байланысты жұмысқа шықпаған.

🇷🇺 🇺🇦 Ресей мен Украина Пасха қарсаңында жарияланған бір күндік атысты тоқтату режимін бұзды деп бір-бірін айыптады, Reuters ақпараты бойынша.

Зеленский бұл аралықты тағы 30 күнге ұзартуды сұрады.
Жақында Миршаймердің сұхбаты жарияланды, онда ол Ресейге атысты тоқтату қажет емес, себебі ол жеңіп келеді деген пікірін білдірді. Ал Украинаға болса, әскер мен қару-жарақты толықтыру үшін қажет.

🇺🇦 Украинада бұрынғы мерзімді әскери қызметкерлерге берілген мобилизациядан босату мерзімі маусымда аяқталады – осыдан кейін оларды майданға жібере бастайды, деп хабарлайды украин БАҚтары.

Киев билігі шақыру ережелерін күшейтуді жалғастыруда.
Мобилизацияға әскери кафедрадан өткендер, запастағы офицерлер және шектеулі жарамдылар да ілігеді.

👔 Трамп Ресей мен Украинаның келесі аптада келісімге келеді деп күтүде:

«Үміттенемін, Ресей мен Украина осы аптада келісімге келеді», – деп жазды Трамп өзінің Truth Social әлеуметтік желісінде.

«Содан кейін екі ел де АҚШ-пен ауқымды бизнес жүргізе бастайды, ол өркендеп, олар байып кетеді!» – деп қосты Трамп. Ол сонымен қатар, өзінің келіссөздер жүргізу тәсілінің тиімділігін еске салды.

АҚШ Запорожье АЭС айналасындағы аумақтарға бейтарап мәртебе беруді ұсынып отыр, деп жазды The Wall Street Journal. Бұл Украинадағы қақтығысты реттеу үшін қажет делінген.

➖ Бұған дейін РФ Сыртқы істер министрлігі Запорожье АЭС-ті Украинаға немесе басқа елге бермейтінін мәлімдеген.

Мемлекет басшысы «Жастар» саябағында ағаш екті

✔️Президент Қасым-Жомарт Тоқаев «Таза Қазақстан» экологиялық фестивалі аясында Астана қаласындағы «Жастар» саябағында экобелсенділермен бірге ағаш екті.

🌳 Айта кетелік, «Бүкіл қазақстандық ағаш егу күні» акциясы аясында еліміз бойынша соңғы үш күнде 4,5 миллионға жуық көшет егіліп, орман алқабымызды толтырды.

Э

🇰🇿🇹🇲Қасым-Жомарт Тоқаев пен Гурбангулы Бердімұхамедов Қожа Ахмет Ясауи кесенесіне зиярат етті

🔵Қазақстан Президенті мен Түрікменстан Халк Маслахатының Төрағасы түркі тілдес елдерге ортақ ең көрнекті рухани және тарихи-мәдени ескерткіштердің бірі, ЮНЕСКО Бүкіләлемдік мұралар тізіміне енген Қожа Ахмет Ясауи кесенесіне барды.

🔵Мәртебелі меймандар әйгілі ойшылдың рухына тағзым етіп, Құран бағыштады. Сондай-ақ кесенеде жүргізіліп жатқан реставрациялық және ғылыми-зерттеу жұмыстарымен танысты.

🌐🌐🌐 Әлем жаңалықтары қысқаша:

💰 Халықаралық валюта қоры (ХВҚ) жаһандық экономикалық келешекке қатысты кезекті есебін жариялады.

АҚШ енгізген рекордтық импорттық тарифтер әлемдік экономикаға соққы беріп, белгісіздікті арттырды және болжау үдерісін күрделендірді.

ХВҚ деректеріне сәйкес, жаһандық ЖІӨ өсімі 2025 жылы 2,8%-ға, ал 2026 жылы 3%-ға дейін төмендейді – бұл қаңтардағы болжамдардан төмен.

Дамыған елдерде: өсім 1,4%-ға дейін баяулайды. АҚШ-та: 1,8%. Еуроаймақта: 0,8%.
Дамушы елдерде: өсім 2025 жылы 3,7%-ға дейін төмендейді, Қытайда: 4%-ға дейін. Вьетнам ең көп зардап шегеді: ЖІӨ өсімі 2024 жылғы 7,2%-дан 2026 жылы 5,2%-ға, одан кейін 4%-ға дейін құлдырайды.

Қауіптерге мыналар жатады: сауда соғыстарының ушығуы, қаржы тұрақсыздығы, қарыз дағдарыстары және әлеуметтік толқулар.

Тұрақтылықты қамтамасыз ету үшін сауда саясатын үйлестіру, бюджеттік резервтерді қалпына келтіру және құрылымдық реформалар қажет.
Орталық банктерге инфляция мен экономикалық өсім арасындағы тепе-теңдікті сақтау, мемлекеттік қарыздарды бақылауда ұстау, ал үкіметтерге миграцияны реттеу мен демографиялық өзгерістерге ерекше назар аудару ұсынылады.

🇰🇿 Қазақстан бойынша ХВҚ болжамы:

ЖІӨ өсімі:
2025 ж. – 4,9%
2026 ж. – 4,8%
Инфляция:
2025 ж. – 9,9%
2026 ж. – 9,4%
Сауда балансының тапшылығының артуы:
2025 ж. – -3,6%
2026 ж. – -3,7% Анықтама үшін: 2024 ж. – -1,3%
Жұмыссыздық:
2025 және 2026 жж. – 4,6%

🇺🇸🇺🇦🇷🇺 АҚШ Украинаға қатысты 7 тармақтан тұратын бейбіт жоспарды Лондонда таныстырады – деп хабарлайды The Telegraph:
▪️ АҚШ-тың Ресейге қарсы барлық санкцияларын жою; ▪️ АҚШ пен Ресей арасындағы энергетикалық ынтымақтастық; ▪️ Қырымды Ресейдің бөлігі ретінде мойындау; ▪️ Атысты тоқтату; ▪️ Украина мен Ресей арасындағы тікелей келіссөздер; ▪️ Украинаның НАТО-ға кіруден бас тартуы; ▪️ Украина мен АҚШ арасында пайдалы қазбалар жөнінде келісімге қол қою.

АҚШ Мемлекеттік хатшысы Марко Рубио Украинаны бейбіт реттеу жөніндегі Лондондағы келіссөздерге қатыспайды, – деді Мемдепартаменттің өкілі Тэмми Брюс.

Бұған дейін Рубио сапарға баратынын мәлімдеген болатын.
Британ әріптесімен сөйлескеннен кейін Рубио Ұлыбританияға сапарын бірнеше айға шегеретінін хабарлады. Оның Лондонға барудан бас тартуы – Трамп әкімшілігі үшін Украинадағы қақтығысты шешудің маңыздылығы төмендегенінің белгісі болуы мүмкін.

🇺🇸🇨🇳 Скотт Бессент Қытаймен тарифтік шиеленістің бәсеңдейтінін болжайды.

Бессенттің айтуынша, тарифтік текетірестің ұзаққа созылуы мүмкін емес және ол жағдайдың жұмсаруын күтеді.

Осы ақпарат жарияланған кейін АҚШ қор нарығында оң өзгерістер байқалды: S&P 500 индексі 2,9%-ға өсті, ал доллар мен қазынашылық облигациялар тұрақталды.

🇰🇿🇮🇳 Мемлекет басшысы Үндістанның Премьер-министріне көңіл айтты

✉️ Қасым-Жомарт Тоқаев Премьер-министр Нарендра Модиге Үндістанның солтүстігінде орналасқан Пахалгам қаласындағы жантүршігерлік лаңкестік әрекет салдарынан бейбіт тұрғындардың қаза табуына байланысты көңіл айту жеделхатын жолдады.

➤ Президент халыққа қарсы жасалған бұл зорлық-зомбылықты қатаң айыптайтынын жеткізіп, зардап шеккен азаматтардың тезірек сауығып кетуіне тілектестігін білдірді.

🌐🌐🌐 Әлем жаңалықтары қысқаша:

🇮🇳 🇵🇰 Үндістан сәрсенбі күні Пәкістанмен қарым-қатынасты төмендету бойынша бірқатар шараларды жариялады.

Бұл шешім Кашмирде болжамды содырлар 26 туристі өлтірген, соңғы жиырма жылдағы ең ауыр шабуылдан кейін қабылданды.
Ядролық қаруы бар Оңтүстік Азиядағы көршілер арасындағы дипломатиялық байланыстар төмен денгейге дейін , әсіресе Үндістан 2019 жылы Кашмирдің арнайы мәртебесін жойғаннан кейін түсті, Пәкістан өз елшісін кері шақырып, Үндістанға елші жібермеген.

🇹🇷 Стамбулда жер сілкінісі кезінде сәрсенбі күні 150-ден астам адам жарақат алды. Көптеген тұрғындар ғимараттардан секіріп шыққан.
Адамдар парктерге жиналды, кейбіреулер үйлерінің алдында отырды немесе тұрды. Қаланың еуропалық бөлігінде магнитудасы 6,2 болатын жерасты дүмпулері сезілді.

🇺🇸 🇨🇳 Wall Street Journal мәліметі бойынша, АҚШ Қытаймен тарифтік шиеленісті азайту үшін кейбір кедендік баждарды төмендетуді қарастыруда.

Трамп әкімшілігі Қытайға қатысты ұстанымын жұмсартуы мүмкін екенін білдірген соң, АҚШ қор индекстері өсті.

АҚШ қаржы министрі Скотт Бессент Қытайға жоғары тарифтер «ұзақмерзімді шешім емес» екенін айтты.

Бұған дейін Трамп Федералдық резерв төрағасы Джером Пауэллды қызметінен босатпайтынын мәлімдеген еді.

🇺🇸 Трамптың кейбір министрлері мемлекеттік басқару тиімділігі департаментінің ықпалын шектеу бойынша шаралар қабылдайды деп күтілуде. Илон Маск бұл органнан кеткен соң, олар бюджет пен кадрлық саясатты қайта бақылауға алмақ, деп хабарлайды Reuters.

🇺🇸 🇷🇺 Politico мәліметінше, Украина бойынша келіссөздер аясында АҚШ «Солтүстік ағын–2» газ құбыры мен Еуропадағы кейбір ресейлік активтерге салынған санкцияларды алып тастауды қарастырып жатыр.

👔👔❗️Трамп Сауд Арабиясындағы сапары кезінде Путинмен кездесуі екіталай екенін айтты. Кездесу, болжам бойынша, кейінге қалады.

🇷🇺 🇪🇺 Еуропа 2030 жылға қарай Ресеймен соғысқа дайын болғысы келеді. ЕО елдері ашық түрде дайындықты бастап кетті, – деді Сергей Шойгу ТАСС-қа берген сұхбатында.

РФ Қауіпсіздік кеңесінің хатшысы Еуропада мұндай соғыстың 3–5 жыл ішінде болуы мүмкін деген болжамдар айтылып жатқанын айтты.

Шойгу Ресейдің ядролық сынақтарын қайта бастауы мүмкін екенін жоққа шығармады.

Соңғы кеңестік ядролық жарылыс 1990 жылы 24 қазанда Жаңа Жерде жүргізілді. Одан кейін КСРО біржақты мораторий жариялап, оны Ресей жалғастырып келеді. 1949–1990 жылдар аралығында КСРО 715 ядролық сынақ өткізген.

🇺🇦 🇨🇳 Қытай елшісі Украина СІМ-ге шақырылды. Бұл Қытай сарбаздарының Украинада болуы туралы хабарларға байланысты. Қытай СІМ бұл айыптаулардың негізсіз екенін және саяси манипуляция екенін айтты.

🇬🇧 🇩🇪 🇫🇷 🇺🇦 Financial Times (FT) дерегінше, Ұлыбритания, Германия және Франция АҚШ-тың келіссөздерден шығуы мүмкін екеніне алаңдаулы.

Лондондағы келіссөздерге қатысы бар дереккөздің айтуынша, еуропалық үштік Киевке өз "қызыл сызықтарын" сақтауға мүмкіндік беретін, бірақ Украина билігін кейбір аумақтардан бас тартуға итермелейтін ымыра іздеуде. FT нақты қай аумақтар туралы екенін ашып айтпаған.