👋🏽 Astelehen on, lagunok:

💣🌎 "Gerra aurten hedatu daiteke Europan", Rafael Pochen analisi sakona, Ctxt-etik euskaratua.

“'Europak ezin die ezikusiarena egin Errusiaren ohartarazpenei'”, idatzi nuen 2025eko irailean. Orain, ohartarazpen horiek askoz zorrotzagoak dira".

👮🏻‍♂️ Santurtzin, justizia eskatu dute Anderrentzat (Gedar).

🖥 Hamaika Telebistak uztailaren 1ean itxiko du Gasteizko egoitza (Sustatu).

Kaixo lagunok, hemen dituzue goizean zehar webgunean plazaratu ditugun albiste gehiago:

▶️ Faxismoari erantzun kolektiboa emateko deia egin dute harrotasunaren egunean https://labur.eus/wpzvgoca

▶️ Sarrea elkarteari aisialdi ekintzak antolatzeko jarria zioten debekua bertan behera gelditu da https://labur.eus/gzcdyddb

▶️ Erlojupean ari dira lanean Venezuelan; gutxienez 1.450 hildako eta 3.150 zauritu daude https://labur.eus/bx7sc8hg

▶️ EHZren 30 urteak: hastapenak, transmisioa eta laguntzaileen indarra (Irulegiko Irratiak publikatua) https://labur.eus/fbnvk15y

Ondo segi!

👋🏽Kaixo! Aste honetako lurreko berriak:

🪻 "Izpiliku ezkontza" zer den badakizu? Garbiñe Larreak mintzagai du, eta landare horrekin ukendua egiteko jarraibideak eman ditu https://labur.eus/gaizoals

🌿 Ereinotza etxe ondoan izateak dakartzan onurak azaldu dizkigu Jakoba Errekondok https://labur.eus/febcciis

🧼 Baratzetik eta naturatik hartzen dituen sendabelarrekin kosmetika naturala egiten du Karolina Peñosek. Garazi Zabaletak ekarri digu bere berri https://labur.eus/4pw5q95q

🐦‍⬛️ Bada hegazti bat basoa ugaritzen laguntzen duena. Zein da (argazkian duzu)? Nerea Pagaldaik kontatu digu https://labur.eus/bh6vha4j


📸 Jakub Halun / CC A SA 4.0I
➡️ Bizi Baratzea kanalera harpidetuta, egunean behin jasoko duzu Jakoba Errekondok proposatutako lan berezi bat: https://t.me/bizibaratzea

Arratsalde on.

AZKEN ORDUKOA | EHUk errekurritu egingo du auzitara jo zuten ikasleei euskarako zeroak baliorik gabe uzteko epaileek eman duten agindua https://labur.eus/ksisvsvg

👫 Asteazkenean abiatuko da EuskarAbentura, Atharratzetik https://labur.eus/0aprquoj

🔥 Bero-boladak herri gisa estrategikoki baliatu. Gorka Bereziartuaren 'Ezetz astea ondo bukatu' https://labur.eus/mbif3ijw

Gaurko egunez, duela 30 urte, 1996an Irungo Alardean emakumeek soldadu gisa hartu zuten parte lehen aldiz.

Aurreko hilabeteetan, emakumeen parte-hartzea eztabaidatzeko prozesu bat zabaldu nahi izan zuten Bidasoaldeko Emakumeek, baina ez zitzaien inongo aukerarik eman, mespretxua eta irainak baino ez zituzten jaso bueltan, eta "ateratzen saiatzea beste alternatibarik ez ziguten utzi", Mertxe Tranche historialariak ARGIAn kontatu zuenez.

San Martzial egunean, 57 emakumek Urdanibia plazatik San Joan plazarainoko bide laburra egin zuten eta irainak eta biolentzia fisikoa jasan zuten ikusleengandik. Gatazkak bizirik dirau oraindik.

Gehiago:

1521: Noaingo gudua nafarren eta gaztelarren artean, Nafarroako erresumaren azken aukera https://labur.eus/mzacyl2d

1908: Meteorito erraldoi bat erori zen Siberian https://labur.eus/2virwu5j

Egun on.
Eusten ari dira batzuk, eusten besteak. Eusten ari da EHU, eta ondo, arrazoiekin, zuzentzailiak zainduta. Gai horrekin hasi du Gorka Peñagarikanok Goizean argi buletina:
🖨 Eutsi

Webgunean argitaratu ditugun beste zenbait berri labur:

👉 Itsasadarraren azpiko tunelaren aurkako protestan parte hartu zuten zazpi laguni 600 euroko isunak ezarri dizkiete (Hiruka) https://labur.eus/5aakwr5u

🏠 Adinekoentzat elkartasunean bizitzeko Zubi Mayou eraikin berria inauguratu dute Baionan (Euskal Irratiak) https://labur.eus/n9kpmvnz

Gero arte!

Eguerdi on lagunok! Hemen egunak oraingoz eman dituen albisteetako batzuk:

🎵 Irungo alarde parekidea txalo artean hartu dute goizeko desfilean https://labur.eus/j2budrxb

🏛 Santurtzin hildako gaztearen familiak kasua epaitegietara eramateko asmoa du https://labur.eus/i35yxyt3

🔍 Euskarako zeroak aintzat ez hartzeko epaileen aginduaren ondorioak aztertzeko, Jaurlaritzarekin bilduko da EHU https://labur.eus/ycp04dko

‼️ Gasteizko Alde Zaharreko familia bat “kale egoeran” geratzeko arriskuan dagoela salatu dute https://labur.eus/gnyzhvmh

✊🏿 Maderas de Llodioko langileek eta Garnica enpresak akordioa erdietsi dute 284 greba egunen ostean https://labur.eus/7ueibqx8

👉🏿 Jesus Mari Zabarte ‘Garratz’ euskal preso ohia hil da https://labur.eus/1ny0az8d

Esklerosi anizkoitza nerbio-sistema zentralaren gaixotasun kroniko bat da. Garunari eta bizkarrezur-muinari eragiten die. Vanessa Sarasola Puentek (Iruñea, 1976) 22 urterekin jaso zuen diagnostikoa.

Nafarroako Esklerosi Anizkoitzaren elkarteko erabiltzailea da, eta kanpaina abiatu dute exoeskeleto berria erosteko; martxa perfektu bat erreproduzitzen duen gailu bat da exoeskeletoa, eta errehabilitaziorako erabiltzen dute. Azkenaldian behin eta berriz apurtzen denez, 150.000 euro bildu nahi dituzte berria erosteko.

📰 “Oso txundigarria da berriro gauzetara heldu gabe ibiltzea”

▶️ Elkarrizketa bideoan

Gaurko egunez 1978an...

Bilboko Betolaza eta Uretamendi auzoen garaipena: autobus linea inauguratu zuten. 1950eko hamarkadan Espainiako Estatutik iritsitako langileek Bizkaiko hiriburuko mendi-hegaletan eraikitako auzoak ziren, eta ez zuten garraio konexiorik hiriarekin. Bizitza duina garatzeko, autobusa bertara iristea funtsezkoa zutela ondorioztatu eta auzokideak antolatu ziren borroka egiteko. Protesta zikloa abiatu zuten eta besteren artean, asto gainean zein goitibeheran jaitsi ziren udaletxera, behin baino gehiagotan. Udalak zioen bidea txarra zela eta autobusik ezin zela hara iritsi. Hori gezurra zela frogatzeko, ekintzarik ikusgarriena egin zuten Uretamendi eta Betolazako auzokideek 1978ko apirilean: autobus bana bahitu eta euren auzoetara eraman zituzten, auzokideen ospakizun artean. Azkenean, udalak men egin behar izan zuen.

Gehiago:

1789: Xabier Mina gerrillari nafarra jaio zen Otaon https://labur.eus/zfljf53m

Asteazken on, lagunok!

EHUk atzo inauguratu zituen uda ikastaroak... kurtsoa erabat itxi gabe. Polemikaren erdian. Ekitaldian bertan iragarpen bat egin zuten: salaketa ipini duten ikasleek izena eman duten graduko plazak gehituko dituzte, ez dadin inor kanpoan geratu, ez zuzenean eta ez zeharka.

Horixe eta gai gehiago ditu hizpide gaurko Goizean argi buletinak:
🖨 Kurtsoa itxi gabe, uda ireki

Horrez gain, bi eduki mamitsu:

🗣 Josu Aztiria (EH Bildu), administrazioko hizkuntza eskakizunei buruz: “Orain, gutxienez, gure lege proposamena bizirik dago”
https://labur.eus/k5s2whj3

👧🏽 Bernedoko Udalekuetako jarduna salatu zuten gurasoek hitz egin dute: beren alabei entzutea, gertaerak onartzea eta auzia helburu politikoekin ez erabiltzea eskatu dute
https://labur.eus/yhqkpncd

Gero arte!

📬 ARGIA 2.970 | Segoviako ihesa, protagonisten ahotik

Espetxeko ihesalditik 50 urtera, protagonistekin Segoviatik egindako kronika, Gorka Peñagarikanoren eskutik. Horrez gain: Paulita Pappel porno ekoizleari elkarrizketa, Euskal Herriko lehen greba orokorra 1890ean... ⤵️

Azaleko argazkia: Manex Moreno Uharte

WEB | https://labur.eus/vldu4nsu

PDF | Hemen aldizkaria osorik eta libre

Kaixo, lagunok!

✊ Kontseiluak elkarretaratzeak eginen ditu ortzegunean, “euskararen kontrako oldarraldiak hezkuntzara salto” egin izana salatzeko https://labur.eus/gztgeac3

🏫 EHUk ikaspostu gehiago zabalduko ditu epaileen agindua betetzeko, baina ohartarazi du behin-behineko erabakia dela https://labur.eus/ircqpsvq

🇻🇪 Venezuelan egoera muturrera iristen ari dela ohartarazi du NBEk https://labur.eus/q9gqncwm

👉 Hogei urteko kartzela zigorra ezarri diote Lukas Agirreren hiltzaileari, eta bederatzikoa lagundu zionari https://labur.eus/cmpwetxh

👉 Espetxean sartuko dituzte Arabako adin txikikoen zentro batean sexu abusuengatik epaitutako lau gizon https://labur.eus/xlz9l3u3

Gero arte!

50 urte dira Segoviako ihesa gertatu zenetik. ETAk gidatutako operazioan 29 presok egin zuten ihes. Denak ez ziren izan erakundekoak, hainbat ekintzaile katalan antifrankista ere batu ziren.

Mende erdiaren ondoren, talde memorialistek jardunaldiak antolatu dituzte Segovian, eta ARGIA bertan izan da. Espetxeko barrunbeetatik ekarritako kronika da hau.

Espetxearen barrutik, Segoviara ihesa

✍️ Gorka Peñagarikano
📸 Manex Moreno

Gaurko egunez duela 210 urte, 1816an...

Méduse ontzi frantsesa hondoratu zen, Mauritaniako kostaldetik gertu. Beste bi ontzirekin abiatu zen Frantziako Rocheforteko portutik, Senegal britainiarrengandik berreskuratu asmoz, haiekin hala itunduta. Méduse ontziaren buru hogei urte nabigatu gabe zeraman Chaumereys bizkondea jarri zuten, eta
norabidea galdu zuen. Salba-txalupetan denentzako lekurik ez eta 150 gizonek baltsa bat prestatu zuten. Noraezean amaitu zuten eta haien arteko tirabirak lehertu ziren. Bizirauteko aukera urrien jakitun, zenbait kide sastakatu edo kareletik bota zituzten, eta beste batzuek beren buruaz beste egin zuten. Geratzen ziren gutxiek kanibalismora jo zuten. Hamahiru egunera erreskatatu zituzten bizirik geratzen ziren hamabost marinelak.

Gehiago:

1609: De Lancre inkisidoreak "sorgin-ehiza" abiatu zuen Lapurdin https://labur.eus/fv48zjcg

1839: 53 afrikar matxinatu ziren 'La Amistad' itsasontzian, esklabo saltzeko Kubara zeramatzatela https://labur.eus/hi6xuthf

👋 Egun on, lagunok!

Baztango Aroztegiaren auzian, epaileak ebatzi du Nafarroako Gobernuak 18 milioi euro ordaindu beharko dizkiola proiektu urbanistikoaren enpresari, inoiz gauzatu ez den eta gauzatzea bera ere legez kanpokoa zen proiektuagatik. Kexu agertu da gobernua, eta errekurtsoa iragarri du.

Gai hori eta gehiago dakartza gaurko Goizean argi buletinak.
🖨 Aroztegia: zigorra gobernuari

Bestelakoetan:

👉🏻 Ipar Euskal Herriko euskalgintzak “laguntza ekonomiko sendoagoa” behar duela dio Euskal Konfederazioak https://labur.eus/ncmsybc6

🇩🇪 Derrigorrezko soldaduska aztergai Alemanian, ez baitute "nahikoa boluntario lortu" https://labur.eus/mskty7ji (Gedar)

† Fiskaltzak 12 urteko kartzela-zigorra eskatu du Urduñako zazpi mojarentzat, bost ahizpa nagusiri tratu txarrak ematea egotzita https://labur.eus/evq6nbzn (Aiaraldea)

👋🏽 Eguerdion, lagunok:

🗣 Euskara azterketen harira esandakoak zuzendu eta barkamena eskatu dio EAJko bozeramaile Antxustegik EHUko errektoreari: https://labur.eus/vgk8rdbs

⚖️ Nafarroa Gobernuak helegitea aurkeztuko dio Aroztegiko proiektuaren enpresari 18 milioi euro ordaintzera behartzen dion sententziari: https://labur.eus/7m4prn8z

✍️ 💻 Euskal kazetariek “zalantza etikoak” dituzte adimen artifizialaren erabileraz: https://labur.eus/6ynvp8lc

🪈🎼 Lurdes Iriondo pastorala eskainiko dute sohütar eta hokiarrek uztailean (Dantzan): https://labur.eus/l2mtkfsx

✊ Kontzentrazio jendetsuak egin dituzte Euskalgintzaren Kontseiluak deituta. Bertan salatu dute “euskararen kontrako oldarraldiak hezkuntzara salto” egin izana. Loturan Bilbo, Donostia eta Gasteizko argazkiak https://labur.eus/dhvqjgao

Goian Adurren zinta.

Arratsalde on, jarraian webgunean argitaratu ditugun zenbait kontu:

⚠️ Parisek errugabe jo ondoren, Espainiaratzeko arriskuan da orain Josu Urrutikoetxea https://labur.eus/w65smdpt

📱 Zure mugikorra ez da zurea izango. Dabid Martinezen eskutik, Android erabiltzaileentzat https://labur.eus/w9pbn14j

🎓 Euskararen pizkunde akademikoa: Euskarak unibertsitatea behar du, eta unibertsitateak euskara (Aitor Bengoetxea, UEUko zuzendaria) https://labur.eus/wrtfq1bn

Euskaltzaindiak euskañol hitza onartzea ondo ala txarto iruditzen zaigun eztabaidan ari garen bitartean, EHUko bulego batean, AAk hizkuntza ereduak modu naturalean nahasten ote dituen ikertzen ari da Maite Heredia Arribas.

✍🏻 Onintza Enbeita
📸 Dani Blanco

Maite Heredia: “Badirudi AA-k ondo ulertzen gaituela, baina benetan ulertzen ote gaitu?”