ARGIA
5.65K subscribers
13K photos
1.4K videos
211 files
11.4K links
Kazetaritza independentea, txikitik eragiten... Telegramen ere bai.

😊 Gure lana estimatzen baduzu, ARGIAko kide egitera animatu nahi zaitugu: nahi duzun diru ekarpena egin eta bueltan nahi duzuna eskatzeko aukera duzu. https://www.argia.eus/eginargiakoa
Download Telegram
Gaurko egunez 1959an...

Pintaketa abertzalez bete zuten Begoñako Basilikaren ingurua, amabirjinaren egunean, frankismo betean. Basilikara urtero egiten den erromesaldia baliatuz, eta agintari frankistak han izango zirela baliatuz, ibilbidea ikurrinaz ere josi zuten. Ondoko Dolaretxeko ur-andelean ikurrina handi bat ere altxatu zuten. Hego Euskal Herriko beste zenbait lekutan ere ikurrinaren koloreak margotu zituzten. Euskal Herriko erresistentzia antifrankistaren berpizte garaia izan zen eta ETA ere garai hartan eratu zen.

Gehiago:

1936, duela 90 urte: 14 urteko Maravillas Lamberto hil zuten frankistek Larragan, taldean bortxatu ostean https://labur.eus/dckk00bl

778: Orreagan euskaldunek Karlomagnoren armada garaitu zuten https://labur.eus/aq5zo4p4

1905: Marie Politzer jaio zen Miarritzen, emagina eta nazien aurkako erresistentziako kidea https://labur.eus/65agk6ku

1947: Indiak independentzia aldarrikatu zuen Britainia Handitik https://labur.eus/i6q25yjx
❤9
Gaurko egunez 1819an...

Hamalau pertsona hil eta ehunka zauritu zituen Manchesterren Poliziak, langileen mitin batean. 60.000 lagun batu ziren St. Peter plazan mugimendu erreformazaleak deituta. Langile mugimendu sortu berriaren baitan indarra hartu zuen korronte honek, zeinak prentsa askatasuna eta bilera publikoak egin eta antolatzeko eskubideez gain, boto eskubidea ere eskatzen zuen.

Dokumentatuta dagoen lehen karga polizial honetan, zaldizko Poliziak plazan bildutakoei gogor egin zien eraso, Peterlooko Sarraskia gisa ezagun egingo zen egun beltzean.

1832tik aurrera ildo moderatua gorpuztu zuen klase ertaina sartu bazen ere, langileak ziren nagusi urte haietako mugimenduan, eta haien eskaeren aurrean, errepresioaren bidetik jo zuen agintean zegoen eliteak.

Gehiago:

1841, duela 185 urte: Nafarroa Espainiako probintzia bilakatu zen formalki dekretu bidez, Ebroko aduanak desagerraraziz https://labur.eus/ivhqpvpf
❤4🤮2
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
GAKOAK 2026 | ELKARRIZKETA

Itziar Aizpuru: "Negar, barre, gaiztoak izan... dena egiten duten pertsonaiak dira onenak"


Elena Uriz eta Itziar Aizpuru aktoreak elkarrizketatu ditu Jenofa Berhokoirigoin kazetariak 2026ko Gakoak aldizkarian. Euren ibilbideaz, zineman emakume zaharrek duten paperaz, egindako proiektuez eta egiteko dituztenez aritu dira.

🎥 Ikusi elkarrizketa bideoan: https://labur.eus/b9cs58vh

📃 Irakurri hemen:
https://labur.eus/xsywbtpu
❤6🥰1👏1🎉1
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
🎉Hizki Pizti. Ikas dezagun irakurtzen eta idazten

🪇Bizitzako abentura zoragarri eta garrantzitsuenetakoa da irakurtzen eta idazten ikastea, eta bidaia hori modu ludiko eta debertigarrian egiteko baliabide pedagogikoa duzu hauxe, bai hezkuntza arloan, bai norbere etxean erabiltzeko aproposa. Alfabetatze prozesua errazteko materiala.

▶️Hizki Pizti. Ikas dezagun irakurtzen eta idazten

Eskuratu ARGIAren Azokan
Gaurko egunez duela 50 urte, 1976an...

Punto y Hora de Euskal Herria aldizkariaren azken zenbakia bahitu zuen Espainiako Poliziak, erredakzioan sartuta. Bezperan gordailura eta zentsurara aurkeztu zuten hamargarren zenbakia, eta hasieran arazorik izan ez bazuten ere, beranduago editorialean eta umore orrialdean aldaketa batzuk egiteko exijitu zioten erredakzioari Informazio eta Turismo Ministeritzatik. Akordiora iritsi ziren haiekin eta zentsurarentzat onartezina zen txistea alez ale ezabatzeko konpromisoa hartu zuen erredakzioak. Hala ere, editorialean propaganda ilegala egitea egotzita fiskaltzak salaketa jarri zuen aldizkariaren aurka, eta epaitegiak alearen bahiketa agindu zuen. Amnistiari buruzko alea zen, eta Derechos usurpados zen gatazka piztu zuen editorialaren izenburua.

Gehiago:

1991, duela 35 urte: Donostiako Morlans auzoan ETAko hiru kide hil zituen Guardia Zibilak, 600 bala baino gehiago tiro eginda https://labur.eus/3kjrn76r
❤10😱3
❗️ AZKEN ORDUA | Labrazako makrozentral eolikoaren obrak oztopatu dituzte ekintzaile ekologistek https://labur.eus/pyc44qt2


➕Horrez gain, goiz honetan ondoko gaiei ere heldu diegu:

🤚 Bost gizon atxilotu dituzte asteburuan Bizkaian sexu erasoak egitea egotzita https://labur.eus/orhztq29

🇮🇱 Gauero 30-40 palestinar hiltzea eskatu du Israelgo segurtasun ministroak https://labur.eus/riccmapi

🔴 778ko Orreagako gatazka gogoratu dute eta euskaldunon burujabetza aldarrikatu https://labur.eus/6acfi6ew (Ahotsa)

Informatzen jarraituko dugu
❤4😱2
🌷 Sabino Ormazabal hil da, mugimendu ekologistako eta giza eskubideen aldeko ekintzaile historikoa https://labur.eus/l1mgh4gd
❤22😢4👍1
Kaixo lagunak,

⚔️ Ezker ala eskuin gastu militarrak neurri gabe handitzen ari dira.

Espainiako Armadara 23.000 milioi euro baino gehiago bideratu zituen Sanchezen gobernuak iaz; inoizko daturik altuena https://labur.eus/ht8wt2aq

🤚 Baiona eta Sarako euskararen aitortzak behin-behinean atzera bota ditu Paueko auzitegiak https://labur.eus/jwf6vxoo (Euskal Irratiak)

🎥 EHZ festibalaren 30 urteen harira, 'Auzolanaren lurretan' hitzaldia https://labur.eus/jzpvukr7

🎹 Eta amaitzeko, Montserrat Auzmendiren kritika Grigory Sokolov pianojoleak Donostian ostegunean emandako kontzertuaz: Sokolov, maisua https://labur.eus/nmm0wbno

Ondo segi!
❤1😱1
GAKOAK 2026 | SOLASALDIA

📖 Leire Ibarguren, Hajar Samadi eta Agurne Gaubekak Gorrotokrazia mahai-inguruan hartu zuten parte maiatzean Zestoan (Gipuzkoa).

Euskarafobiaz, islamofobiaz, arrazakeriaz, LGBTfobiaz eta feminismoaren aurkako gorrotoaz esandakoak bildu ditugu.

✍️ Onintza Irureta Azkune

Toki beretik datozen erasoei elkarrekin erantzuteko deia
👏5❤2🔥2💩1
Gaurko egunez 1993an...

Espainiako Poliziak Marijaiari bidea moztu zion Bilbon intsumisoen manifestazioan. 70 intsumisok manifestazioa abiatu zuten jai giroan Bilboko Gobernu Militarrera, bertan zerbitzu militarrari eta Ordezko Zerbitzu Soziala egiteari uko egiteko. Haiek laguntzen, Bilboko konpartsetako ehunka kide joan ziren eta Marijaia joan zen manifestazioaren buruan. Bizkaiko Gobernu Zibilak manifestazioa debekatu eta Poliziari agindu zion eraikinera iristen ez uzteko. Tentsioa igotzen ari zenean, manifestariek egoera lasaitzeko, jai gunera manifestazioan itzultzea deliberatu zuten. Mugimendu antimilitaristak, gizartearen zati handi baten sentimendu soziala kriminalizatu nahi izatea egotzi zion gobernuari.

Gehiago:

1804: Abandotarrak batu zitzaizkien begoñarrei Zamakolada matxinadan https://labur.eus/kwbz39cv

1823: Guyanako Demerara kolonian 10.000 esklabo altxa ziren jabeen aurka https://labur.eus/dmcirar6
❤6😱1
Kaixo, lagunok!

Asteburuan hasiko da Bilboko Aste Nagusia, eta horren atarian, aurten, konpartsek eta Bilboko Guka euskaltzaleen mugimenduak euskararen aldeko kanpaina ipini dute abian.

🗣 Maialen Gago, Guka: “Aste Nagusian euskaraz programatzea eta antolatzea posible dela erakutsi nahi dugu”
https://labur.eus/tdiw3mon

Horrez gain:

✋ Nerbioi ibaiaren azpiko autobidearen obrak hastera doazela salatu du Subflubiala Ez plataformak
https://labur.eus/aakb7lky

💸 Frantziak aurrekontu militarra bikoiztu du azken hamarkadan
https://labur.eus/ir4vfeez

Eta Txinan, halabeharrak egin du ia batera suertatzea arduradun goren izandako bi ospetsuren gorazarrea. Gaiaz idatzi du Mikel Aramendik.

✍️ Txinako zendu ospetsuen gorazarreko erritualak: etorkizunera begira jarrita?
https://labur.eus/kvxmnubi
❤8👏1🎉1
GAKOAK 2026 | IBILBIDEAK

⭐️ Gauaren iluntasunean izarrak ikusteko seguruenik udan egoten gara lasaien zerura begira. Euskal Herrian argi artifizialak sorturiko kutsadurak ez dizkigu aukera asko ematen, baina hala ere oraindik hamaika begiratoki daude astroen argiaz gozatzeko.

Artikulu honetan leku horietako bat ezagutuko dugu: Nafarroako Erribera eta Bardeak.

✍️ Urko Apaolaza Avila

Erriberan eta Bardean, ortzimuga infinitua
❤4⚡2
🎺ADI lerro berria ireki dugu ARGIAn: pantailek berenganatu duten mundu digital honetan, inguruneak eskaintzen digun horri erreparatzera gonbidatu nahi zaituztegu.

⭐️☁️ Konstelazioak eta hodeiak hobeto ezagutzeko gida eramangarriak kaleratu ditugu, mimo handiz landuak eta Anna Sanjuan ilustratzailearen irudi zoragarrietan oinarrituak.

▶️Eskuratu ADI: Ipar hemisferioko konstelazioak
▶️Eskuratu ADI: Hodeiak

Zintzilikatu, atera kanpora eta segi ikertzera!
❤7👻1
Gaurko egunez 1609an...

Juan de Valle Alvarado inkisidorea Euskal Herrira iritsi zen, Zugarramurdiko "sorginkeria" salaketak ikertzeko. Urdazubiko monasterioan hartu zuen ostatu. Maria Ximildegi zugarramurdiarra herriko beste emakume batekin akelarreetan egona zela kontatzen hasi zen fantasiaz beteriko kontakizunean, eta presioak eraginda, salaketa onartu zuen. Hala, sorginkeria egozpen kate bat abiarazi zen, superstizio eta ezin ikusiek hauspotua. Edonola ere, hasierako akusazio horiek herrian bertan konpondu zituzten, barkamen eske publiko baten bidez. Norbaitek, ordea, Logroñoko tribunal inkisitoriala ohartarazi zuen, eta sorginen aurkako Zugarramurdiko prozesu ezaguna abiatu zuten. Euskal Herrian, dokumentatua dagoen inkisizioaren lehen exekuzioetatik (1329) azkenera (1610), 200 pertsona inguru hil zituzten, denak legez, gehienak emakumeak.

Gehiago:

1936, duela 90 urte: Irungo gudua fase erabakigarrian sartu zen https://labur.eus/cdiz38h7

1949: Landetan sute erraldoia piztu zen https://labur.eus/4buaopiu

1957: Francoren Azor itsasontziak bost lagun hil zituen Donostian https://labur.eus/77herfmq

1960: Belka eta Strelka zakur sobietarrak espaziotik bizirik itzuli ziren, hori lortu zuten lehen izakiak https://labur.eus/b0phvpkp

1993: Juan Calvo hil zen Arkautiko komisarian, Ertzaintzak torturatu ostean https://labur.eus/smgynu4y
👍2😱2❤1
Kaixo lagunak,

⚖️ Mark zuckerbergen multinazionalaren aurkako inoizko epaiketarik handiena abiatu dute.

1,2 bilioi euroko zigorra eskatu dute Metarentzat, haurrengan adikzioa sustatzeagatik https://labur.eus/odvbt9a4

📢 Luberrik salatu du bertze behin Bilboko Konpartsetatik kanpo utzi dutela, eta sinadura bilketa abiatu du https://labur.eus/oczd0kyu

♾️ Formula matematiko maia baten esanahia eta egilea argitu dituzte https://labur.eus/yjscmkel (Elhuyar)

Ondo segi!
🎉3❤2
Kaixo ARGIAzale,

🛢 Gerra ere negozioa ote den zalantzarik izanez gero, irakurri ondoko albistea.

Petrolio enpresa handienek etekinak bikoiztu dituzte Iranen aurkako erasoak hasi zirenetik https://labur.eus/8d3akkce

♉️ Euskotrenek zezenketak sustatzen dituen iragarkiak jarri dituela salatu dute https://labur.eus/oyntus4m

👉 Biasteriko alkatea, ‘Biasteri zurekin’ proiektuaz: “Onurarik handiena izan da jendea mugitzea eta etxetik ateratzea” https://labur.eus/uukqitin

🤖 Indiako langileek adimen artifizialeko robotak entrenatzen dituzte, etorkizunean haiek ordezkatzeko https://labur.eus/all5cxkx

Ondo segi!
🤮4