ARGIA
5.66K subscribers
13K photos
1.4K videos
211 files
11.4K links
Kazetaritza independentea, txikitik eragiten... Telegramen ere bai.

๐Ÿ˜Š Gure lana estimatzen baduzu, ARGIAko kide egitera animatu nahi zaitugu: nahi duzun diru ekarpena egin eta bueltan nahi duzuna eskatzeko aukera duzu. https://www.argia.eus/eginargiakoa
Download Telegram
Kaixo lagunak!

๐ŸŒ Gezurra badirudi ere, batzuetan 500 urte behar dira ageriko gezurrak zuzentzeko.

Afrikako benetako tamaina islatzen duen mapa ezartzearen alde bozkatuko dute NBEn https://labur.eus/nzemipfx

๐Ÿฐ Irurak Bat jauregiaren kasua artxibatu du epaileak, ondare historikoaren aurkako delitua baztertuta https://labur.eus/so3i7nx3

โŒ Lizarrako alkateak gezurra esan zuen osoko bilkuran Ceutako bilkurara joan ahal izateko https://labur.eus/25gjzwdl

โ˜ข๏ธ Txernobyl eta nuklearrak, 40 urteren ondoren https://labur.eus/dc4lxcm0 (Ana Galarragaren erreportaje mamitsu Elhuyarren)

Ondo segi!
๐Ÿ‘3โค2
๐Ÿฟ๐ŸŽฅโœฎโ‹†ห™Zinemaldia ate joka dago, eta ARGIAk jarraipen berezia egingo dio: kritikari eta kazetari, bederatzi egunez emango dugu berri bertatik bertara.

Nazioarteko izarrak protagonista aurtengo Zinemaldian https://labur.eus/rmdpaiwz

๐Ÿ“ข Gipuzkoako erresidentziak kudeatzen dituen Kabiak eskubide sindikalak urratzen dituela ebatzi du justiziak https://labur.eus/oycu98qk

๐Ÿ‘‹ Adio, Irrintzi Dorrea! Euskalerria Irratiaren azken saioa sortetxetik https://labur.eus/qowqhpsg (Euskalerria Irratia)

๐ŸŒฑ Nafarroako XI. Azoka Ekologikoak, Noain ekoizpen ekologikoaren topaleku bihurtuko du irailaren 11, 12 eta 13an https://labur.eus/hcpiovm0

Asteburu on!
โค4๐ŸŽ‰1
Gaurko egunez duela 50 urte, 1976an...

Espainiako Poliziak balak egin zituen tiro Donostian, Kontxako estropaden ondorengo manifestazioaren aurka. Estropaden ostean desagertua zegoen Perturren askatasuna eskatzeko manifestazioa deitua zen, eta hasi eta berehala uniformezko poliziak kargatu zuen, kalez jantzitako polizia-taldeen laguntzaz. Kalez jantzitakoak inolako bereizgarririk erakutsi gabe jendea atxilotzen eta pistolak erakusten hasi ziren, eta manifestariak haien aurka hasi zirenean, benetako tiroak botatzen hasi ziren. Besteren artean, Arantza Kortabarria hernaniarra zauritu zuten balaz.

Gehiago:

1936, duela 90 urte: Robert Capak Miliziano baten heriotza argazkia egin zuen https://labur.eus/lxzefxax

1750: Bartolina Sisa jaio zen, espainiarren konkistari aurre egin zien buruzagi aimara https://labur.eus/dpu8nq9n

1917: 165 langile atxilotu zituzten AEBetan I. MG-rako errekrutamendua oztopatzea egotzita https://labur.eus/wjuqjxvf
โค6๐Ÿ•Š2
Egun on, lagunok! Ikasturteko lehen astekariko iritzi bilduma segidan:

๐Ÿ–Œ Goian Adur Larrearen zinta โคด๏ธ

โœ๏ธ Diana Francoren teknologiaren zutabea: Asmoen adierazpena

โœ๏ธ Naroa Elortzaren ekonomiaren zutabea: Duintasunaren orgatxoak

โœ๏ธ Ane Ablanedo, irakaslea (๐ŸŽจ Dom Campistron): Irakasle abertzaleoi

โœ๏ธ Endika Alabort, ekonomialaria: Hiru kolpe, poltsiko bera

โœ๏ธ Idoia Rodriguez, idazlea eta pedagogoa: Maskulinisten Troiako zaldia

โœ๏ธ Arantza Gutierrez, EHUko irakaslea: Ceuta

โœ๏ธ Jon Alonso, itzultzailea: Eklipsea

Asteburu eta irakurketa on! ๐Ÿ˜˜
โค3๐Ÿ”ฅ1
Eguerdi on, kulturzaleok!

Bueltan da ARGIA astekaria eta bueltan dira kultur kritikak!

๐ŸŽธBilboko Aste Nagusiko akelarre kallejero batean izan zen Udane Barinagarrementeria https://labur.eus/vlhrjmwj

๐ŸŽน Aulestiko Udako Kultura Saltsi zikloan, Leire Ikaran https://labur.eus/opvuek4o

๐Ÿ“• Laura Macaya eta Hamacaren arteko elkarrizketa, Gatazka eta abusua ez dira gauza bera, gomendatu digu Amaia Alvarez Uriak https://labur.eus/rpjqegqv

๐ŸŽผ Eta Montserrat Auzmendik Donostiako Musika Hamabostalditik bidalitako The COnstellation Choir & Orchestraren kontzertuaren kronika honekin uzten zaituztegu https://labur.eus/gubmmgch
โค4
Estatuaren hutsune batetik sortu zen 2004an Guatemalako Otrans elkartea, LGTBIQ+ komunitateari eta beste zenbait kolektibo bazterturi osasuna eta etorkizun posible bat emateko helburuarekin. Beren jarduna kontatu dute Lumaltik Herriak GKEak egindako dokumental batean, eta hura aurkeztera etorri da Bilbora Adriana Muรฑoz kidea.


โœ๏ธMaria Ortega Zubiate

๐Ÿ“ธPello Maudo Herrero/ARGIA CC BY-SA

"Demokraziak emakume transak ahazten jarraitzen du"
โค4๐Ÿ‘Ž2๐Ÿฅฑ1
Gaurko egunez 1992an...

Independentziaren Aldeko Udalerrien Batzordea eratu zuten 66 udaletako ordezkariek, Bermeon. Bere helburu nagusia Euskal Herriaren independentziaren aldeko udalerrien arteko koordinazioa eta ekintza politiko-administratibo bateratua sustatzea zen. Udal horietan bultzatutako autodeterminazioaren aldeko mozioen urteurrena baliatu zuten eta udalerri gehiagotako ordezkariak batu ziren ekitaldira. Abertzale guztiei batzeko eta independentziaren alde ekiteko deia egin zieten. Ekitaldian EA, HB, EAE-ANV alderdietako eta Bai Independentziari, Abertzaleok eta Euskaria taldeetako kideez gain, Kataluniako Crida a la Solidaritat elkarteko ordezkaritza batek ere parte hartu zuen.

Gehiago:

1901, duela 125 urte: AEBetako McKinley presidentea hil zuen tiroz Czolgosz anarkistak https://labur.eus/acbug4sx

1971, duela 55 urte: 106 gerrillari eta bost preso sozialek egin zuten ihes Punta de Carretas espetxetik, Uruguain https://labur.eus/ijobgu6p
โค5๐Ÿ‘1๐Ÿ”ฅ1
Itsaso Zubiriak eklipse zaleentzako oparia dakar oraingoan: konstelazioak identifikatu eta ezagutzeko fitxak, ARGIAk ateratakoak. Izarrekin nahikoa ez, eta lainoen fitxa sorta ere aurkeztu digu.

Eklipsea baino zerbait gehiago dago zeruan
โค6๐Ÿ˜ฑ1
๐ŸŽจ Hirugarrenez heldu dio gure historiari Aritz Ibarra Agirrezabal (Gasteiz, 1992) idazle eta ilustratzaileak. Deiadarra. Pirinioetako erresistentzia (Nabarralde, 2026) titulatu du lan berria, gure herriaren biziraun nahiari kantatuz bezala.

โ€œGaur ez du balio ezpata hartu eta borrokatzeak; kultur sorkuntza izan liteke epikaโ€

โœ๏ธ Miel A. Elustondo
๐Ÿ“ธ Zaldi ero
๐Ÿ”ฅ3โค2
1976ko udan Euskal Herriko hiri zein herrietako jaiak aldarrikapen politikoak egiteko agertoki bihurtu zituzten herritarrek. Indultuen bidez preso batzuk kaleratu zituzten arren, kartzelan jarraitzen zuten 100 euskal preso politiko baino gehiagok. Leku askotan jaiak Poliziaren esku-hartzearen ondorioz bukatu ziren. Irailean, Hondarribiko festetan, dena lehertu zen Guardia Zibilak Josu Zabala hil zuenean. Langileen grebak eta asanbladak biderkatu ziren, eta hilaren amaieran amnistia osoaren aldeko grebak Hego Euskal Herria gelditu zuen.

โœ๏ธ Jon Martinez Larrea.

1976ko irail gorria. Olatu herritarra Trantsizioko errepresioaren gainetik.
๐Ÿ”ฅ1
Mundu mailan ospetsua den eskaladarako f'riend-ak egiten dituzte Hernaniko Totem Cam kooperatiban. Mikel Apezetxeak asmatu zituen, eta asmakuntzatik eta gaur egunera arteko prozesuaren berri eman digu. Besteak beste, hasieratik argi izan dituzte hiru printzipio nagusi kooperatiban: bat, irabaziak ez banatzea, denak berdin kobratzea eta erabakiak demokratikoki hartzea. Hala ere, denak berdin irabazteari buruzko hausnarketa egiten ari direla diosku.

โ€œBi gauza neuzkan argi: bata zen kapitala izanagatik ere irabaziak ez banatzea, bestea denok berdin kobratzeaโ€

โœ๐Ÿป Onintza Enbeita
๐Ÿ“ธ Eider Iturriaga
โค6
Gaurko egunez duela 250 urte, 1776an...

Historiako lehen urpekari-erasoa egin zuen Turtle urpekari estatubatuarrak. Britainia Handiaren aurkako Independentzia Gerran, New Yorkeko uretan jotako erasoa izan zen, Eagle ontzi britainiarraren aurka. Ezra Leek hartu zuen erasoaren ardura, baina porrot egin zuen. Zenbait historialarik zalantzan jartzen dute, hala ere, gertaera honen egiazkotasuna. Izan ere, garaiko urpekarien egiturak eta egun hartako korronteek izugarri zailduko zuketen makinaren maneiua.

Gehiago:

1761, duela 265 urte: Bautista Landa 'Tretatxu' bidelapurra hil zen, Valladolideko ziega batean preso https://labur.eus/391izm8b

1936, duela 90 urte: Tasmaniako azken tigrea edo otso marsupiala hil zen, Benjamin https://labur.eus/lmrzptcv

1981, duela 45 urte: Nafarroan Otsagabiko dantzariek militarren aurrean dantzatzeari uko egin zioten https://labur.eus/ea4pkliu
๐Ÿ‘1
Egun on! Alemaniara begira hasi da gaurko Goizean argi buletina, hauteskundeak izan baitira Saxonia-Anhalt estatu federalean. Ultraeskuina aise nagusitu da, botoen %44 jaso baititu, azken hauteskundeetako bikoitza. Baina ikusteko dago gobernua osatzeko moduan ote den.

Eskuin muturra indartsu Alemanian
https://labur.eus/fkikgak5

Eta astelehenetako azpiko atalean, Pantailara itsasteko bazka. Bi film italiar eta britainiar bat gaurkoan.
https://labur.eus/noxpn25n

๐Ÿ“ Buletina goizero emailean jasotzeko, eman izena hemen:
https://labur.eus/zjal02pw
โค2๐Ÿ‘1๐Ÿ˜ฑ1
Kaixo! Aste honetako lurreko berriak:

๐Ÿ‘ฉ๐Ÿปโ€๐ŸŒพ Larrabetzun (Bizkaia) baserritarrek kudeatzen dute herriko konposta. Garazi Zabaletak azaldu digu https://labur.eus/xhaamd0m

๐Ÿฅ• Zer erein eta landatu, udazkena osasunarekin urratzeko? Jakoba Errekondok aholkatuta https://labur.eus/oufqgkqn

๐Ÿฆโ€โฌ›๏ธ Koartza, erreketako arrantzale trebea aurkeztu digu Nerea Pagaldaik https://labur.eus/cze7vl1q

โœ… Bukatzeko, plan eder bat: irailaren 26an zatoz bertso bazkari berezira, ilargiari begiratzen dioten baratzezaleekin ospatzera https://labur.eus/ta28ybsu


โžก๏ธ Bizi Baratzea kanalera harpidetuta, egunean behin jasoko duzu Jakoba Errekondok proposatutako lan berezi bat: https://t.me/bizibaratzea
โค4๐Ÿ‘1๐Ÿฅฐ1๐Ÿ˜1๐Ÿพ1