የሆርሙዝ የባህር ወሽመጥ ያለፉ ሰዓታት ሁኔታ፦ የሰላም ጥረቶች መሰናከል እና የዓለም አቀፉ ማኅበረሰብ ምላሽ
**************

በመካከለኛው ምሥራቅ ያለው ወታደራዊ ውጥረት ዛሬ ወደ አዲስ እና አደገኛ ምዕራፍ ተሸጋግሯል።

በፓኪስታን፣ ኢስላማባድ ለ21 ሰዓታት የተካሄደው የሰላም ድርድር ያለምንም ስምምነት መጠናቀቁን ተከትሎ፣ የዩናይትድ ስቴትስ ማዕከላዊ ዕዝ (CENTCOM) ዛሬ ከቀኑ 5፡00 ሰዓት ጀምሮ በኢራን ወደቦች ላይ መደበኛ የባሕር ከበባ መጀመሩን አስታውቋል።

ፕሬዚዳንት ዶናልድ ትራምፕ ኢራን በሆርሙዝ ወሽመጥ ላይ የምታስከፍለውን ክፍያ “ዓለም አቀፍ ዝርፊያ” ሲሉ በመኮነን፣ ክፍያውን የሚፈጽም ማንኛውም መርከብ በአሜሪካ ቁጥጥር ሥር እንደሚውል አስጠንቅቀዋል።

በሌላ በኩል፣ ኢራን ሆርሙዝ ወሽመጥ ሙሉ በሙሉ በቁጥጥሯ ሥር መሆኑን በመግለጽ፣ የባሕር ከበባውን እንደማትቀበልና ማንኛውም ወታደራዊ እርምጃ ከባድ አጸፋዊ ምላሽ እንደሚያስከትል አሳውቃለች።

እንግሊዝ እና ፈረንሳይ የአሜሪካን የባሕር ከበባ እንደማይደግፉ በማስታወቅ፣ ከጦርነቱ ተሳታፊዎች ነጻ የሆነ እና ጥብቅ የመከላከል ዓላማ ያለው ሰላማዊ ዓለም አቀፍ የባሕር ኃይል ጥምረት ለማቋቋም የጋራ ጉባኤ ጠርተዋል።

ቻይና እና ሩስያ መፍትሔው ወታደራዊ ኃይል ሳይሆን በአስቸኳይ ተኩስ አቁም ላይ መድረስ መሆኑን በማስገንዘብ፣ ከበባው የዓለም አቀፍ ንግድ መስመርን እንደሚያስተጓጉል አስጠንቅቀዋል።

ሳውዲ ዓረቢያ ከደኅንነት ስትራቴጂ አኳያ ጥንቃቄ የተሞላበት ዝምታን ስትመርጥ፣ ኳታር ቀጣናው ከቁጥጥር ውጪ ወደሆነ ጦርነት እያመራ ነው በማለት ስጋቷን ገልጻለች።

ፓኪስታን እና ኦማን በበኩላቸው የተጀመረውን የሽምግልና ጥረት አጠናክረው እንደሚቀጥሉ ሲያረጋግጡ፣ እስራኤል የአሜሪካን ውሳኔ ሙሉ በሙሉ ደግፋለች።

እንደ ዎል ስትሪት ጆርናል እና ሌሎች ሁነኛ የመረጃ ምንጮች፣ በኢስላማባድ የተካሄደው የሰላም ድርድር ላለመሳካቱ ዋናው ምክንያት የኢራን የኑክሌር መርሐ ግብር እና የሆርሙዝ ወሽመጥ የቁጥጥር ሥልጣን ጉዳይ ነው።

የአሜሪካ ምክትል ፕሬዚዳንት ጄዲ ቫንስ ኢራን የኑክሌር ፍላጎቷን እንድታቆም ያቀረቡትን ጥያቄ አለመቀበሏን ሲገልጹ፤ የኢራን የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር አባስ አራቅቺ በበኩላቸው የአሜሪካ ከፍተኛ ጫና እና የከበባ ዛቻ ለስምምነት ተቃርቦ የነበረውን ድርድር እንዳደናቀፈው ገልጸዋል።

የፖለቲካ እና የኢኮኖሚ ተንታኞች የቀጣዩን ጊዜ ሁኔታ በከፍተኛ ስጋት እየተመለከቱት ነው። የስትራቴጂያዊ እና ዓለም አቀፍ ጥናቶች ማዕከል (CSIS) ተንታኞች እንደሚሉት፣ ይህ ጫና ኢራን በየመን የሚገኙ የሁቲ ኃይሎችን በመጠቀም በባቢል መንደብ ወሽመጥ ላይ ተጨማሪ ጥቃቶች እንድትሰነዝር ሊገፋት ይችላል።

ይህ ከሆነ እና በአንድ ጊዜ ሁለት ዋና ዋና የነዳጅ ማስተላለፊያ መስመሮች ከተዘጉ፣ ከ100 ዶላር በላይ የዘለለው የነዳጅ ዋጋ እስከ 150 ዶላር ሊያሻቅብ እንደሚችል የገበያ ተንታኞች ይገምታሉ።

የተባበሩት መንግሥታት ድርጅት በበኩሉ፣ ጦርነቱ እና የኢኮኖሚ መናጋቱ በዓለም ዙሪያ 32 ሚሊዮን ሰዎችን ወደ ድህነት ሊገፋ እንደሚችል ስጋቱን ገልጿል።

ከነዚህ አስተያየቶች በመነሳት የተጀመረው የሰላም ጥረት እና የኦማን የሽምግልና ሚና አሁንም ብቸኛው የቀውሱ መውጫ ተስፋ ተደርጎ እየታየ ይገኛል።

ለሚ ታደሰ

#MiddleEastCrisis #StraitOfHormuz #NavalBlockade #EnergySecurity #Diplomacy

አሜሪካ በሆርሙዝ ወሽመጥ ላይ የጣለችው “ሕገ-ወጥ” እገዳ የራሷን እና የዓለምን ኢኮኖሚ በእጅጉ የሚጎዳ ነው - ኢራን
*********************************

የአሜሪካው ፕሬዚዳንት ዶናልድ ትራምፕ፣ አሜሪካ ወደ ሆርሙዝ ወሽመጥ የሚገቡም ሆነ የሚወጡ መርከቦችን በይፋ ማገድ መጀመሯን አስታውቀዋል።

ፕሬዚዳንት ትራምፕ በ‘ትሩዝ ሶሻል’ የማኅበራዊ ትስስር ገጻቸው ባስተላለፉት መልዕክት፣ የኢራን የባህር ኃይል ባለፈው ወር በተፈጸመበት ጥቃት መዳከሙን የገለጹ ሲሆን፤ ከጥቃቱ የተረፉ የኢራን መርከቦች አሜሪካ እገዳ ወደጣለችበት የውሃ አካል ከቀረቡ የማያዳግም እርምጃ እንደሚወሰድባቸው አስታውቀዋል።

ቴህራን በበኩሏ የአሜሪካ ድርጊት “ሕገ-ወጥ” ነው ስትል አውግዛለች። የኢራን ውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር ቃል አቀባይ ኢስማኤል ባጋኢ፣ አሜሪካ ኢራንን ለመጉዳት እየፈጸመችው ባለው ድርጊት የራሷን እና የዓለምን ኢኮኖሚ እየጎዳች ነው ሲሉ ገልጸዋል። የአሜሪካ ድርጊት በተለይ በዓለም አቀፍ የነዳጅ ገበያ ላይ ከፍተኛ ቀውስ እንደሚያስከትልም አስጠንቅቀዋል።

በአሜሪካና በኢራን መካከል በኢስላማባድ የተደረገው የሰላም ድርድር ያለምንም ውጤት መጠናቀቁን ተከትሎ፣ የአሜሪካ ጦር ከሰኞ ጀምሮ ወደ ኢራን ወደቦች የሚገቡና የሚወጡ ማናቸውንም መርከቦች እንቅስቃሴ ለማገድ መዘጋጀቱን አሳውቆ የነበር ሲሆን፤ የዚህ እርምጃ ዋና ዓላማ የኢራንን ወታደራዊ እና ኢኮኖሚያዊ አቅም ሙሉ በሙሉ ለመገደብ እንደሆነ ተመላክቷል።

በሆርሙዝ ወሽመጥ ጉዳይ ላይ የተለያዩ ሀገራትም ሐሳባቸውን እየገለጹ ሲሆን፤ የዓለማችን ቀዳሚ የድፍድፍ ነዳጅ አስመጪ የሆነችው ቻይና በሆርሙዝ ወሽመጥ ላይ የሚደረግ ማንኛውም እገዳ የዓለም አቀፉን ማኅበረሰብ ጥቅም የሚጎዳ ነው ብላለች።

አያይዛም፣ እገዳው በራሷ የኢነርጂ ዋስትና ላይ ሊፈጥረው የሚችለው ጫና በእጅጉ እንዳሳሰባት ገልጻ፤ ሁሉም ወገኖች ትዕግሥትን እንዲላበሱ አሳስባለች።


የአውሮፓ ኅብረትም በተመሳሳይ በመካከለኛው ምስራቅ ቀጣና ያለው አለመረጋጋት እንዳሳሰበው ገልጿል።፤ የኅብረቱ የውጭ ጉዳይ ፖሊሲ ኃላፊ ካያ ካላስ፣ አሁን እየታየ ያለው ሁኔታ በቀጣናው “ጠንካራ ዓለም አቀፍ የባህር ላይ ደህንነት ጥምረት” አስፈላጊ መሆኑን አመላካች ነው ብለዋል።

በሀብተሚካኤል ክፍሉ

#MiddleEast #StraitOfHormuz #USA #Iran #EnergySecurity #GlobalEconomy #EBC

ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) የላይቤሪያ ፕሬዝዳንት ጆሴፍ ንዩማ ቦአካይን ተቀበሉ
*********************************

ጠቅላይ ሚኒስትር ዐቢይ አሕመድ (ዶ/ር) የላይቤሪያ ፕሬዝዳንት ጆሴፍ ንዩማ ቦአካይን ተቀብለዋል።

ጠቅላይ ሚኒስትሩ በመልዕክታቸው "የነገ ብሩህ ተስፋ እየተሰራባት ወደ ምትገኘው ምድረቀደምት ኢትዮጵያ እንኳን በሰላም መጡ" ብለዋቸዋል።

‎"በቆይታዎ እጅግ ፍሬያማ ውይይት እንደሚኖረን እምነቴ ነው" ሲሉም ጠቅላይ ሚኒስትሩ ገልጸዋል።

#Ethiopia #Liberia #bilateral #diplomacy #EBC

ፓኪስታን በአሜሪካ እና ኢራን መካከል የሚደረግ ሁለተኛ ዙር ድርድርን ለማስተናገድ ሐሳብ አቀረበች
*******************

ፓኪስታን የ15 ቀኑ የተኩስ አቁም ስምምነት ከማብቃቱ በፊት በአሜሪካ እና በኢራን መካከል የሚደረግ ሁለተኛ ዙር ድርድር በኢስላማባድ ለማስተናገድ ሐሳብ ማቅረቧን አሶሺየትድ ፕሬስ ዘግቧል።

የዜና ወኪሉ ስማቸው እንዳይጠቀስ የፈለጉ ሁለት የፓኪስታን ባለሥልጣናትን ጠቅሶ እንደዘገበው፣ ሀገሪቱ ይህንን ጥያቄ ያቀረበችው ውጥረቱን በዘላቂነት ለመቀነስ ካላት ፍላጎት በመነሣት ነው።

የሐሳቡ ተግባራዊነት የሚወሰነው ተደራዳሪ ወገኖቹ ሌላ የተለየ ቦታ እንዲመቻችላቸው የሚጠይቁ መሆን አለመሆኑ ላይ እንደሆነ ባለሥልጣናቱ መግለጻቸው ተጠቁሟል።

በኢራን እና በአሜሪካ መካከል ሁለተኛው ዙር ድርድር በቅርብ ቀናት ውስጥ፣ ምናልባትም ሐሙስ ዕለት ሊደረግ እንደሚችል ተዘግቧል።

#EBC #middleeast #iran #usa #peace