کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران
25K subscribers
8.65K photos
345 videos
3.57K files
6.16K links
وب سايت کتابخانه مرکزی:
Library.ut.ac.ir

آدرس:
خیابان انقلاب، خیابان ۱۶ آذر، داخل پردیس مرکزی دانشگاه تهران، کتابخانه مرکزی، مرکز اسناد و تامین منابع علمی.
Download Telegram
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
📹 #ویدئو #تاریخ #قم #اختصاصی

🔺 قم: آموزش روحانیون (۱۹۷۸) 🔺


گزارش ویدئویی شبکه‌ی «آنتن ۲» تلویزیون فرانسه از شهر قم و نهادهای آموزش دینی طلاب که «فیلیپ گاسو» خبرنگار و گوینده‌ی فرانسوی در ۱۰ سپتامبر ۱۹۷۹ (شهریور ۱۳۵۷) تهیه کرده است.

در این قطعه فیلم تصاویری از حرم حضرت معصومه، دارالتبلیغ و نیز بیمارستان فاطمی-سهامیه قم به چشم می‌خورد. یک طلبه‌ی جوان نیز به زبان فرانسوی می‌گوید با وجود پایبندی به سنت‌های دیرینه، روحانیون انسان‌هایی مدرن و امروزی هستند.

تهیه و تدوین: مرکز و کتابخانه مطالعات اسلامی به زبان‌های اروپایی

📌مرکز و کتابخانه مطالعات اسلامی به زبان‌های اروپایی

@islamicstudies
فهرست فارسی کتابخانه سر جان مَری در هند
این نسخه خطی، فهرستی فارسی از کتابخانه شخصی کلنل سر جان مَری (Sir John Murray، بعدها Sir John Macgregor Murray)، از صاحب‌منصبان کمپانی هند شرقی در اواخر قرن هجدهم میلادی است. مَری در خدمت کمپانی هند شرقی بود و در سال ۱۷۸۷ به درجه سرهنگ دوم رسید و مدتی نیز منصب Auditor General of Bengal را بر عهده داشت. اسناد و نسخه‌های باقی‌مانده از او نشان می‌دهد که با زبان و فرهنگ فارسی در هند ارتباطی جدی داشت و افزون بر گردآوری نسخه‌های خطی، برخی آثار و ترجمه‌های فارسی نیز برای او تهیه می‌شد. کتابخانه بریتانیا امروزه شماری از آثار و اسناد متعلق به مجموعه او را نگهداری می‌کند؛ از جمله فرهنگ فارسی ـ رُخِنگی/آراکانی که برای استفاده او فراهم شده بود، مکاتبات فارسی وی در سال‌های ۱۷۸۸ تا ۱۷۹۶ و مجموعه‌ای از فرمان‌ها و اسناد مربوط به مناسبات کمپانی هند شرقی با حکومت دهلی.
فهرست حاضر در سال ۱۷۹۶ میلادی تنظیم شده و اکنون در کتابخانه دولتی برلین (Staatsbibliothek zu Berlin) با شماره Ms. or. fol. 261 نگهداری می‌شود. فهرست نسخه‌های فارسی دیجیتال‌شده کتابخانه برلین نیز این اثر را صریحاً با عنوان «فهرست کتابخانه Sir John Murray» و تاریخ ۱۷۹۶ معرفی کرده است. در فهرست قدیمی نسخه‌های فارسی ویلهلم پرتش نیز این نسخه با شماره Pertsch, Persisch 101 ثبت شده است.
اهمیت ویژه این دست‌نویس در آن است که تصویری نسبتاً جامع از یک کتابخانه شخصیِ فارسی در محیط هند بریتانیایی اواخر سده هجدهم به دست می‌دهد. در این فهرست ۲۷۶ نسخه معرفی شده است. در یادداشت انگلیسی آغاز نسخه نیز توضیح داده شده که فهرست، نام هر کتاب، نام مؤلف ــ در صورت شناخته بودن ــ نام پادشاهی که اثر در روزگار او نوشته شده و اطلاعاتی درباره محتوای کتاب را در بر دارد. متن اصلی فهرست به فارسی نوشته شده و از این جهت خود سندی درباره جایگاه زبان فارسی به‌عنوان زبان علمی، اداری و کتاب‌شناختی در هند آن روزگار است.
مجموعه مَری تنها یک کتابخانه معمولی از متون فارسی نبود. شواهد باقی‌مانده نشان می‌دهد بخشی از علایق او به شناخت زبان‌ها، ادیان، تاریخ و فرهنگ‌های شبه‌قاره هند و نواحی شرقی آن مربوط می‌شد. برای نمونه، نسخه‌ای از تحریر فارسی اصول هندسه اقلیدس خواجه نصیرالدین طوسی، کتابت‌شده در ۱۷۹۶، در برلین باقی مانده که یادداشت انگلیسی پایان آن تصریح می‌کند نسخه برای Sir John Murray تهیه شده است. پژوهش‌های مربوط به مجموعه‌های برلین نیز از نسخه‌های فارسی متعلق به John Murray MacGregor Collection یاد کرده‌اند.
از این رو، Ms. or. fol. 261 را می‌توان سندی ارزشمند برای بازسازی کتابخانه و علایق علمی سر جان مَری و، در سطحی گسترده‌تر، مطالعه فرهنگ کتاب و نسخه‌های فارسی در هند اواخر قرن هجدهم دانست. پراکنده شدن بخشی از آثار و اسناد مرتبط با مَری میان کتابخانه‌هایی چون برلین و کتابخانه بریتانیا، بر اهمیت این فهرست می‌افزاید؛ زیرا فهرست ۲۷۶گانه می‌تواند مبنایی برای شناسایی و بازسازی سرنوشت نسخه‌های کتابخانه او باشد.
https://t.me/UT_Central_Library
قیمت یک جلد کتاب خطی با 294 فولیو/ 588 صفحه، در سال 958 (حدود پانصدسال پیش) سیصد و سی درهم نقره، به نرخ امروز حدود 700 میلیون تومان!!
https://t.me/BEHI_LIBRARY
این تصویر از سفرنامه ژان باتیست تاورنیه (Jean-Baptiste Tavernier)، جهانگرد و بازرگان فرانسوی سده هفدهم است. در چاپ انگلیسی اثر او با عنوان The Six Voyages of John Baptista Tavernier، منتشرشده در لندن، ۱۶۷۸، این نقشه در جلد اول، میان صفحات ۲۵۶ و ۲۵۷ آمده و با عنوان The Persian Golphe معرفی شده است.
https://t.me/UT_Central_Library
نقشه‌ای اروپایی از بندرعباس (گمبرون) و سواحل خلیج فارس. در این نقشه تصویری، بندرعباس با نام قدیمی اروپایی آن، Gomron، آب‌های خلیج فارس، جزایر و لنگرگاه‌ها و بخشی از راه‌ها و عوارض پیرامون شهر نشان داده شده است. این‌گونه نقشه‌ها بازتاب اهمیت بندرعباس در تجارت دریایی ایران و ارتباط آن با شبکه بازرگانی اقیانوس هند در دوره صفوی و پس از آن است.
https://t.me/UT_Central_Library
Illuminating Scriptural Connections.pdf
3.9 MB
کتاب «روشنایی‌بخشی پیوندهای متنی: تفسیری قرآنی بر تورات» (Illuminating Scriptural Connections: A Qur’anic Commentary on the Torah) اثری پژوهشی در حوزه مطالعات تطبیقی متون مقدس (قرآن و تورات) است که به قلم ریک سوفر و دکتر عبدالله گلداری نگاشته شده است.
https://t.me/UT_Central_Library
توضیحات را پایین ملاحظه فرمایید
عنوان اصلی: Illuminating Scriptural Connections: A Qur’anic Commentary on the Torah
عنوان فارسی: روشنایی‌بخشی پیوندهای متنی: تفسیری قرآنی بر تورات
نویسندگان: ریک سوفر (Rick Sopher) و عبدالله گلداری (Abdulla Galadari)
ناشر: انتشارات دانشگاه نبراسکا (University of Nebraska Press) تحت نام «جامعه انتشار آثار یهودی» (Jewish Publication Society - JPS)
محل چاپ: ایالات متحده آمریکا (فیلادلفیا / لینکلن)
سال انتشار: ۲۰۲۶ میلادی
شابک (ISBN):
نسخه جلد سخت (Cloth): 9780827615731
نسخه الکترونیک (ePub): 9780827619432
نسخه دیجیتال (PDF): 9780827619449
گزارش جامع محتوای کتاب
۱. ایده مرکزی و هدف اثر
این کتاب با اتخاذ رویکردی نوآورانه، ۵۴ بخش هفتگی سنتی تورات (موسوم به پاراشاه‌ها یا Parashiyot) را از منظر آیات و تعالیم قرآن کریم مورد تحلیل و تفسیر قرار می‌دهد. ادعای اصلی نویسندگان این است که قرآن کریم نه‌تنها متنی کاملاً بیگانه یا نسخه‌برداری ساده از متون پیشین نیست، بلکه به عنوان یک تفسیر، مکمل و بازخوانی روایی-اخلاقی بر متن تورات عمل می‌کند و میراث متنی عمیقاً پیوسته‌ای میان یهودیت و اسلام ارائه می‌دهد.
۲. ساختار و روش‌پژوهی
کتاب بر اساس پنج سفر تورات (پیدایش، خروج، لاویان، اعداد و تثنیه) به ۵۴ فصل تقسیم شده است که با ترتیب سنتی قرائت هفتگی تورات مطابقت دارد. در انتهای اثر نیز یک واژه‌نامه تخصصی (Lexicon) از ریشه‌های لغوی و معنوی مشترک در زبان‌های عبری و عربی ضمیمه شده است.
۳. محورها و یافته‌های کلیدی کتاب
ارزیابی داستان‌ها و شخصیت‌های پیامبران: کتاب نشان می‌دهد که خطوط اصلی داستان‌های آفرینش، نوح، ابراهیم، یوسف، موسی و بنی‌اسرائیل در هر دو متن مشترک است؛ اما قرآن بر فاعلیت مطلق الهی (Divine Agency)، منزه ساختن پیامبران از خطاهای اخلاقی، و استخراج درس‌های معنوی تأکید می‌ورزد، در حالی که تورات بیشتر به جزئیات تاریخی و ساختار هویت ملی بنی‌اسرائیل می‌پردازد.
قرابت‌های زبانی و ریشه‌شناختی (زبان‌های سامی): نویسندگان به واژگان هم‌ریشه و کانسپت‌های یکسان پرداخته‌اند؛ از جمله ارتباط واژه «وایقرا» (نام سفر لاویان) با «اقرأ»، «شِماع» با «شهادت/توحید»، «شِکینه» با «سکینه»، «قوربان» با «قربان» و مفاهیمی چون طهارت و حلال/کاشر.
پدیده‌شناسی «تأثیر متقابل» و نقد دیدگاه‌های تعصب‌آمیز: اثر نشان می‌دهد که در سده‌های نخستین اسلامی، مفسران مسلمان از روایات تورات بهره می‌جستند، اما با گذشت زمان مفهوم «تحریف» شکل حادتری گرفت. همچنین اثبات شده که در مواردی متون متأخر یهودی (مانند پیرقی دی‌رابی الیعزر) از داستان‌ها و تعابیر قرآنی (مانند توبه فرعون یا گوساله سامری) تأثیر پذیرفته‌اند.
اصلاح سوءتفاهم‌های بین‌ادیانی: نویسندگان تأکید می‌کنند که قرآن هیچ‌گاه یهودیان را صرفاً به دلیل هویت مذهبی‌شان نفی نمی‌کند، بلکه نقد قرآن بر رفتارهای قانون‌گریزانه است؛ مشابه همان لحنی که پیامبران بنی‌اسرائیل در عهد عتیق علیه قوم خود به کار می‌بردند.
۴. انگیزه نویسندگان
نویسندگان کتاب — ریک سوفر (پژوهشگر یهودی با تبار بغدادی) و دکتر عبدالله گلداری (پژوهشگر قرآنی) — هدف خود را کاهش اسلام‌هراسی و قرآن‌هراسی (Qur'anophobia)، زدودن سوءتفاهم‌های الهیاتی و ایجاد بستری برای گفتگوی محترمانه بر پایه میراث مشترک متنی بیان کرده‌اند.
https://t.me/UT_Central_Library
📊 معرفی Julius AI؛ تحلیل داده با زبان طبیعی، بدون نیاز به برنامه‌نویسی

ابزار Julius AI یک پلتفرم هوش مصنوعی تخصصی برای تحلیل و مصورسازی داده‌هاست که امکان گفت‌وگو با داده‌ها را با زبان طبیعی فراهم می‌کند.
پژوهشگر می‌تواند فایل‌هایی مانند Excel و CSV را بارگذاری کند یا داده‌های خود را از منابعی مانند Google Sheets و برخی پایگاه‌های داده به محیط ابزار متصل سازد.
پس از ورود داده، به‌جای نوشتن کدهای پیچیده، کافی است پرسش‌هایی مانند «متغیرهای این داده را توصیف کن» یا «مهم‌ترین الگوها و روندهای موجود را شناسایی کن» مطرح شود.
این ابزار می‌تواند عملیات آماده‌سازی داده مانند پاک‌سازی، مرتب‌سازی، ادغام داده‌ها و مدیریت برخی مشکلات داده‌ای را انجام دهد و مجموعه‌داده را برای تحلیل آماده کند.
در سطح تحلیل توصیفی، امکان محاسبه شاخص‌هایی مانند میانگین، میانه، فراوانی، پراکندگی و بررسی توزیع داده‌ها وجود دارد.
در تحلیل‌های پیشرفته‌تر نیز پژوهشگر می‌تواند اجرای آزمون‌های آماری، رگرسیون، آزمون تی، آنوا، مدل‌سازی و پیش‌بینی را با دستورهای زبان طبیعی درخواست کند.
یکی از قابلیت‌های کاربردی Julius، مصورسازی داده‌ها و تولید نمودارهایی مانند میله‌ای، خطی، پراکندگی و سایر نمایش‌های گرافیکی متناسب با نوع داده و پرسش پژوهش است.
این ابزار علاوه بر ارائه نتیجه، می‌تواند الگوها، روابط و روندهای موجود در داده‌ها را توضیح دهد و از این طریق به تفسیر نتایج توسط پژوهشگر کمک کند.
قابلیت مشاهده کدهای مورد استفاده در تحلیل نیز اهمیت زیادی دارد؛ زیرا کاربر می‌تواند مسیر انجام محاسبات را بررسی کرده و صرفاً به پاسخ متنی هوش مصنوعی متکی نباشد.
در پژوهش‌های دانشگاهی، Julius می‌تواند برای تحلیل داده‌های پرسشنامه، داده‌های تجربی، اطلاعات کتاب‌سنجی، داده‌های آموزشی و مجموعه‌داده‌های آماری به‌عنوان یک دستیار تحلیلی مورد استفاده قرار گیرد.
بااین‌حال، انتخاب آزمون آماری مناسب، بررسی پیش‌فرض‌های آزمون و تفسیر علمی نتایج همچنان به دانش روش‌شناختی پژوهشگر نیاز دارد و خروجی هوش مصنوعی باید پیش از استفاده در مقاله یا پایان‌نامه اعتبارسنجی شود.
در مجموع، Julius AI فاصله میان «پرسش پژوهشی» و «تحلیل داده» را کاهش می‌دهد و به‌ویژه برای پژوهشگرانی که تسلط بالایی بر زبان‌های Python یا R یا نرم‌افزارهای آماری ندارند، محیطی ساده‌تر برای کاوش، تحلیل، مصورسازی و تفسیر داده‌ها فراهم می‌کند.

🔗 دسترسی به ابزار Julius AI:
https://julius.ai/

https://t.me/UT_Central_Library
💥💥 قابل توجه پژوهشگران گرامی

ویدئوی آموزشی مربوط به کارگاه تحلیل و مصورسازی داده‌ها با ابزارهای هوش مصنوعی به همراه فایل اسلایدها در وب‌سایت کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد دانشگاه تهران قرار گرفت.

برای مشاهده ویدئوی آموزشی کارگاه کلیک کنید.

برای مشاهده فایل اسلایدهای مربوط به کارگاه کلیک کنید.

https://t.me/UT_Central_Library
Audio
این مقاله پژوهشی که در سال 2026 منتشر شده به بررسی طراحی و ارزیابی یک کلاس درس در متاورس می‌پردازد که به صورت یک دوقلوی دیجیتال از فضای فیزیکی دانشگاه ساخته شده است. پژوهشگران با ایجاد یک نسخه مجازی دقیق از اتاق سخنرانی، تلاش کردند تا محدودیت‌های بسترهای ویدیوکنفرانس معمولی را کاهش داده و تعاملات آموزشی را بهبود ببخشند. نتایج حاصل از آزمایش روی سی و دو دانشجو نشان‌دهنده ارتقای معنادار دانش در کوتاه‌مدت و پذیرش بالای فناوری توسط کاربران بر اساس مدل پذیرش تکنولوژی بود. نویسندگان تأکید می‌کنند که این محیط‌های سه‌بعدی به دلیل ایجاد حس حضور مکانی و امکان استفاده از آواتارها، مکمل مناسبی برای آموزش عالی هستند. با این حال، این مطالعه به عنوان یک طرح آزمایشی، بر لزوم انجام تحقیقات گسترده‌تر برای اثبات اثربخشی بلندمدت این ابزارها اشاره دارد. این مقاله در نهایت چارچوبی چهارلایه برای پیوند دادن زیرساخت‌های متاورس به اهداف پداگوژیک ارائه می‌دهد.

@KETABCAST_AI_LIB_UT_AC
🔹 محمدرضا شفیعی کدکنی؛ استاد ادب و شعر معاصر ایران

محمدرضا شفیعی کدکنی (زادهٔ ۱۹ مهر ۱۳۱۸ در کدکن، خراسان) با تخلص «م. سرشک»، ادیب، پژوهشگر، مصحح متون کهن و شاعر برجستهٔ معاصر ایران است.

🔹 او مدرک کارشناسی زبان و ادبیات فارسی را از دانشگاه فردوسی مشهد و مدرک دکتری را در همین رشته از دانشگاه تهران گرفت. از سال ۱۳۴۸ استاد دانشگاه تهران است؛ بدیع‌الزمان فروزانفر در برگهٔ پیشنهاد استخدام او نوشته بود: «احترامی است به فضیلت او.»

🔹 شفیعی کدکنی سرودن شعر را به شیوهٔ کلاسیک آغاز کرد و سپس به سبک نو (نیمایی) روی آورد؛ با انتشار دفتر شعر «در کوچه‌باغ‌های نیشابور» به شهرت رسید.

🔹 گزیده‌ای از آثار او:
🔹 مجموعه‌های شعر: زمزمه‌ها، شب‌خوانی، از زبان برگ، بوی جوی مولیان، هزارهٔ دوم آهوی کوهی
🔹 آثار نظری: موسیقی شعر، صور خیال در شعر فارسی، با چراغ و آینه
🔹 تصحیح متون کهن: اسرارالتوحید، تاریخ نیشابور، دیوان عطار، منطق‌الطیر، تذکرةالاولیاء

🔹 در مهر ۱۳۹۸ «نشان عالی هنر برای صلح» در هفتمین جشنوارهٔ بین‌المللی هنر برای صلح به او اهدا شد.


https://t.me/UT_Central_Library
ble.ir/Library_UT_AC
🔵 در نکوداشت دو چهره نامدار فرهنگ و هنر خراسان
برگزاری رویداد «بر خط آواز» در کتابخانه ملی ایران

🔹 رویداد «بر خط آواز»، رویدادی با محور خلق همزمان آثار نقاشی‌خط، با الهام از اشعار محمدرضا شفیعی کدکنی در آثار آوازی محمدرضا شجریان است.

🔹 این رویداد که از مجموعه برنامه‌های «آیین مهرماه» در نکوداشت استادان دیار خراسان است، به مناسبت زادروز محمدرضا شجریان و در پیشواز زادروز محمدرضا شفیعی کدکنی، برگزار می‌شود.

📅 چهارشنبه یکم مهرماه ۱۴۰۵
⏰ ساعت ۱۴ تا ۱۶
📍 محوطه مجسمه فردوسی جنب موزه کتاب و میراث مکتوب کتابخانه ملی ایران


🆔 @nlai_ir
گزارشی از حرم حضرت فاطمه معصومه (س) در یک سفرنامه
https://t.me/UT_Central_Library