امارات چگونه به یکی از بازیگران مهم هوش مصنوعی تبدیل می‌شود؟

امارات متحده عربی در چند سال اخیر سرمایه‌گذاری گسترده‌ای در هوش مصنوعی آغاز کرده است؛ برنامه‌ای که تنها به استفاده از فناوری‌های جدید در داخل کشور محدود نیست و از تأسیس دانشگاه و توسعه مدل‌های زبانی تا ساخت مراکز داده عظیم و سرمایه‌گذاری در بزرگ‌ترین شرکت‌های هوش مصنوعی آمریکا را در بر می‌گیرد.
یکی از مهم‌ترین بازیگران این برنامه شرکت G42 در ابوظبی است. رئیس هیئت‌مدیره این شرکت شیخ طحنون بن زاید، مشاور امنیت ملی امارات و از چهره‌های بانفوذ این کشور است. در سال ۲۰۲۴، مایکروسافت ۱.۵ میلیارد دلار در G42 سرمایه‌گذاری کرد و برد اسمیت، رئیس مایکروسافت، به هیئت‌مدیره آن پیوست. این توافق G42 را به شکل عمیق‌تری وارد اکوسیستم فناوری آمریکا کرد.
این تحول از نظر ژئوپلیتیکی نیز اهمیت داشت. G42 پیش‌تر روابط و سرمایه‌گذاری‌هایی در چین داشت که موجب نگرانی مقام‌های آمریکایی شده بود. این شرکت در آستانه گسترش همکاری با آمریکا، سرمایه‌گذاری‌های خود در چین را واگذار کرد و روند کنارگذاشتن برخی فناوری‌های چینی را در پیش گرفت. بنابراین، هرچند امارات همچنان روابط اقتصادی مهمی با چین دارد، در زیرساخت‌های حساس و پیشرفته AI طی سال‌های اخیر آشکارا به اکوسیستم آمریکایی نزدیک‌تر شده است.
در کنار G42، ابوظبی در سال ۲۰۲۴ شرکت سرمایه‌گذاری MGX را ایجاد کرد. MGX اکنون در چند شرکت بسیار مهم هوش مصنوعی جهان سرمایه‌گذاری کرده است؛ از جمله OpenAI، Anthropic و xAI. به این ترتیب، امارات به‌جای انتخاب یک شرکت به‌عنوان برنده آینده AI، در چند رقیب اصلی این صنعت به طور هم‌زمان حضور مالی پیدا کرده است.
بخش دیگری از برنامه امارات، زیرساخت محاسباتی است. در سال ۲۰۲۵ آمریکا و امارات از برنامه ایجاد یک پردیس عظیم هوش مصنوعی در ابوظبی با ظرفیت نهایی ۵ گیگاوات خبر دادند. G42 هدایت طرف اماراتی این طرح را بر عهده دارد. درون این مجموعه، پروژه Stargate UAE نیز قرار دارد که قرار است ظرفیت یک گیگاوات داشته باشد و شرکت‌هایی چون OpenAI، Oracle، NVIDIA، Cisco و SoftBank در آن مشارکت دارند. نخستین بخش ۲۰۰ مگاواتی آن برای سال ۲۰۲۶ برنامه‌ریزی شده است.
البته عدد «۵ گیگاوات» را باید درست تفسیر کرد: این عدد ظرفیت نهایی کل پردیس برنامه‌ریزی‌شده است، نه اینکه اکنون یک مرکز داده ۵ گیگاواتی در ابوظبی فعال باشد. به همین دلیل ادعاهایی مانند «۲۵۰ برابر بزرگ‌ترین دیتاسنتر فعلی جهان» بدون تعیین مبنای مقایسه چندان دقیق نیست.
امارات هم‌زمان تلاش کرده است زیرساخت علمی داخلی ایجاد کند. تأسیس دانشگاه هوش مصنوعی محمد بن زاید (MBZUAI) در ابوظبی یکی از نمونه‌های مهم است. مؤسسات تحقیقاتی امارات نیز خانواده مدل‌های Falcon و مدل‌های عربی مانند Jais را توسعه داده‌اند. بنابراین برنامه این کشور صرفاً خرید فناوری خارجی نیست؛ تربیت پژوهشگر و ایجاد توانایی داخلی در ساخت مدل نیز بخشی از آن است.
در سطح دولت نیز برنامه استفاده گسترده از AI دنبال می‌شود. امارات از سال ۲۰۱۷ دارای راهبرد ملی هوش مصنوعی است و در سال ۲۰۲۶ چارچوب تازه‌ای برای گسترش Agentic AI در عملیات دولت اعلام کرد.
در مجموع، می‌توان استراتژی امارات را در یک زنجیره خلاصه کرد:
سرمایه → دانشگاه و پژوهش → مدل‌های بومی → تراشه و توان محاسباتی → دیتاسنتر → مشارکت با غول‌های آمریکایی → سرمایه‌گذاری در شرکت‌های پیشروی AI
نکته جالب این است که امارات کشوری با بازار و جمعیت نسبتاً کوچک است و طبیعتاً نمی‌تواند از نظر تعداد پژوهشگران یا شرکت‌های فناوری با آمریکا و چین رقابت کند. در عوض، روی مزیت‌هایی سرمایه‌گذاری کرده که در عصر هوش مصنوعی بسیار ارزشمند شده‌اند: سرمایه فراوان، انرژی، زمین، امکان ساخت سریع زیرساخت و موقعیت جغرافیایی میان آسیا، اروپا و آفریقا.
با این حال، یک پرسش مهم باقی می‌ماند: آیا این حجم سرمایه‌گذاری می‌تواند در نهایت به استقلال فناوری منجر شود؟ امارات می‌تواند دیتاسنتر بسازد، دانشگاه تأسیس کند و میلیاردها دلار در شرکت‌های AI سرمایه‌گذاری کند، اما پیشرفته‌ترین GPUها، زیرساخت ابری و بسیاری از مدل‌های مرزی همچنان عمدتاً در اختیار شرکت‌های آمریکایی هستند. تحلیل‌های جدید نیز این مسئله را یکی از محدودیت‌های «حاکمیت فناوری» کشورهای خلیج فارس دانسته‌اند
https://t.me/UT_Central_Library

سند ۶۱

نسخه خطی وقفنامه مدرسه امامیه اصفهان

سال کتابت ۱۱۲۹ق
۸۰ صفحه
کاتب احمد نیریزی

https://t.me/is_shenasi

برگ هایی از قرآن، از موزه هنرهای اسلامی و ترک

🎓 بازطراحی ارزشیابی دانشگاهی در عصر هوش مصنوعی؛ پایان تکلیف‌های سنتی

گسترش ابزارهای هوش مصنوعی مولد، دانشگاه‌ها را وادار کرده است اعتبار روش‌های سنتی ارزشیابی دانشجویان را دوباره بررسی کنند.
بر اساس پیمایش سال ۲۰۲۶ مؤسسه Higher Education Policy Institute از ۱٬۰۵۴ دانشجوی کارشناسی در بریتانیا، حدود ۹۴ درصد گفته‌اند از ابزارهای هوش مصنوعی مولد برای کارهای ارزیابی‌شده استفاده می‌کنند.
این وضعیت نشان می‌دهد که ممنوعیت ساده استفاده از AI لزوماً نمی‌تواند مسئله را حل کند و طراحی ارزشیابی باید با محیط جدید فناوری سازگار شود.
در همین راستا، برخی استادان به جای حذف AI، دانشجویان را به استفاده انتقادی از آن تشویق می‌کنند؛ برای مثال، دانشجو خروجی چند مدل را بررسی و خطاها، سوگیری‌ها و منابع ساختگی آن‌ها را شناسایی می‌کند.
روش دیگری که در دانشگاه‌ها مورد استفاده قرار گرفته، ارزیابی فرایند کار به جای تمرکز صرف بر محصول نهایی است؛ مانند بررسی تاریخچه ویرایش، پیش‌نویس‌ها یا ثبت تعامل دانشجو با ابزار هوش مصنوعی.
برخی استادان نیز سهم فعالیت‌های حضوری، ارائه شفاهی، گفت‌وگوی فردی و آزمون‌های درون‌کلاسی را افزایش داده‌اند تا امکان مشاهده مستقیم فرایند یادگیری بیشتر شود.
در مقابل، برخی رویکردها استفاده از AI را در تکالیف مجاز می‌دانند، اما ارزشیابی را بر مهارت‌هایی متمرکز می‌کنند که صرفاً با تولید یک پاسخ توسط چت‌بات قابل اثبات نیستند.
این تجربه‌ها نشان می‌دهد مسئله اصلی دیگر فقط «آیا دانشجو از AI استفاده کرده است؟» نیست، بلکه باید پرسید «دانشجو چه چیزی یاد گرفته و چگونه از AI در فرایند یادگیری استفاده کرده است؟»
از این منظر، ارزشیابی آینده می‌تواند به سمت سنجش تفکر انتقادی، حل مسئله، استدلال، فرایند تولید دانش و توانایی ارزیابی خروجی‌های هوش مصنوعی حرکت کند.
در عین حال، استفاده از ابزارهای تشخیص متن تولیدشده توسط AI به‌تنهایی راه‌حل قطعی محسوب نمی‌شود و برخی استادان همچنان از مجموعه‌ای از شواهد برای ارزیابی اصالت کار دانشجو استفاده می‌کنند.
بنابراین، هوش مصنوعی بیش از آنکه صرفاً یک ابزار جدید برای تقلب یا تولید تکلیف باشد، لزوم بازاندیشی در مفهوم ارزشیابی دانشگاهی و شواهد واقعی یادگیری را برجسته کرده است.
در نهایت، دانشگاه‌ها با مسئله‌ای مواجه‌اند که پاسخ آن احتمالاً نه حذف کامل AI، بلکه ترکیبی از سیاست‌گذاری روشن، آموزش سواد هوش مصنوعی و طراحی ارزشیابی‌های متناسب با عصر هوش مصنوعی خواهد بود.

Zimmer, K. (2026, September 1). From Trojan horses to AI-proof exams: How professors are tackling students’ AI use. Nature, 658, 279–280. https://doi.org/10.1038/d41586-026-02370-2

https://t.me/UT_Central_Library

تعهدنامه دانشجوی دانشکده معقول و منقول
https://t.me/UT_Central_Library

مقاله‌ی حاضر به بررسی و تحلیل مدل‌های حکمرانی دانشگاهی در ایران طی شش برنامه توسعه ملی می‌پردازد. نویسندگان با تفکیک سه الگوی اصلی دولت‌محور، هامبولت (آموزش و پژوهش آزاد) و بازارمحور، روند تحول مدیریت آموزش عالی را از نسل اول به سمت دانشگاه‌های نسل سوم تحلیل کرده‌اند. یافته‌ها نشان می‌دهد که در برنامه‌های اولیه توسعه، مدل متمرکز دولتی تسلط کامل داشته، اما به تدریج تمایل به سمت کارآفرینی و استقلال مالی در برنامه‌های اخیر افزایش یافته است. این منبع همچنین تاریخچه گذار دانشگاه‌ها در ایران را از بدو تأسیس تا دوره‌های رشد کمی و کیفی و چالش‌های پس از انقلاب فرهنگی مرور می‌کند. در نهایت، بر ضرورت حرکت به سوی دانشگاه‌های فناوری‌محور و پاسخگو به نیازهای بازار برای حفظ رقابت‌پذیری در اقتصاد دانش‌بنیان تأکید شده است.

@KETABCAST_AI_LIB_UT_AC

برای خرید از طریق وبسایت انتشارات دانشگاه تهران، سفارش دهید
https://t.me/UT_Central_Library

بازدید آقای نقویان از کتابخانه مرکزی

📚 #معرفی_کتاب

🔺اسلامِ چه کسی؟: دانشگاه غربی و اندیشه اسلامی مدرن در اندونزی

🔺 Whose Islam?: The Western University and Modern Islamic Thought in Indonesia

👈🏻 نویسنده: Megan Brankley Abbas
👈🏻 ناشر:  Stanford University Press
👈🏻 سال انتشار : (2021)
👈🏻شابک: 9781503627932

معرفی ناشر

نویسنده در این کتاب بدیع و موشکافانه، بر این باور است که دانشگاه‌های غربی به مثابه فضایی حائز اهمیت برای تولید دانش اسلامی و مرجعیت دینی مسلمانان رخ نموده‌اند. طی نسل‌های متمادی، برجسته‌ترین رهبران مسلمان اندونزی تحصیلات خود را در مدارس دینی خاورمیانه یا حوزه‌های اسلامی بومی همین مجمع‌الجزایر به انجام می‌رساندند. با این حال، از اواسط سده بیستم میلادی، شمار فزاینده‌ای از آنان برای تحصیل در حوزه اسلام‌شناسی راهی غرب شدند تا پس از بازگشت به وطن، در مناصب مهم سیاسی و دینی ایفای نقش کنند. کتاب حاضر پیامدهای دامنه‌دار و فراگیر این تحول را بر وضعیت گسترده‌تر جوامع اسلامی و همچنین بر مطالعات اسلامی به عنوان یک رشته‌ی دانشگاهی واکاوی می‌کند.

همان‌گونه که عباس به تفصیل شرح می‌دهد، این درهم‌تنیدگی بین فضای آکادمیک غرب و اسلام اندونزیایی، نه تنها به تکوین شبکه‌های فراملی قدرتمند و جدید انجامیده، بلکه الگوهای مسلط مرجعیت در هر دو ساحت را نیز دگرگون ساخته است. تحصیل اسلام در دانشگاه‌های غربی، برای روشنفکران مسلمان فرصت‌هایی را جهت آزمودن رشته‌های آکادمیک و بازاندیشی در باب دین فراهم می‌آورد؛ اما همزمان، پرسش‌هایی چالش‌برانگیز درباره‌ی چگونگی و لزوم صیانت از سنت اسلامی در برابر دست‌اندازی‌های غرب پیش می‌کشد. برای دانشگاهیان غربی نیز، این پیوندها پرسش‌های اخلاقی خطیری را در خصوص نقش و جایگاهشان در سیاست جهانی توسعه و اصلاحات دینی اسلامی مطرح می‌سازد. این کتاب با اتکا بر پژوهش‌های بایگانی گسترده در سطح بین‌المللی، چشم‌اندازی بدیع از تنش‌های دیرینه بین کنشگران درون‌دینی و برون‌دینی در عرصه دین‌پژوهی به دست می‌دهد.

فهرست مطالب
مقدمه
۱) تاسیس یک کالج اسلامی مدرن
۲) دانشگاه مک‌‌گیل به مثابه «مامای اصلاحات اسلامی»
۳) دگرگونی تلفیق‌گرایانه در وزارت امور دینی
۴) اسلام و توسعه، به سبک شیکاگو
۵) شبح امپریالیسم آکادمیک
نتیجه‌گیری: آینده مطالعات اسلامی

 📌مرکز و کتابخانه مطالعات اسلامی به زبان‌های اروپایی

@Islamicstudies

ای کریمی که از خزانۀ غیب
گبر و ترسا وظیفه خور داری
دوستان را کجا کنی محروم
تو که با دشمنان نظر داری - ( سعدی )

( اندازه متن : ۲۰ × ۱۵.۲ سانتی متر )
( اندازه با حاشیه : ۴۷.۶ × ۳۱.۱ سانتی متر )
( عرضه شده در حراج کریستیز - لندن انگلستان )

#نستعلیق_بدون_رقم
#نستعلیق_قدما
#نستعلیق
@Calligraphy_Archive