📚 #معرفی_کتاب #تازه‌های_نشر

🔺میانجی‌گری فرهنگی در جوامع اسلامی پیشامدرن

🔺 Cultural Brokerage in Premodern Islamic Societies

👈🏻 ویراستاران: Uriel Simonsohn, Luke Yarbrough
👈🏻 ناشر:  Edinburgh University Press
👈🏻 سال انتشار : (2026)
👈🏻شابک: 9781399528689

معرفی ناشر

هنگامی که از «جوامع اسلامی» یا «تمدن اسلامی» سخن به میان می‌آوریم، غالبا بر این دلالت داریم که در هر کجا که اسلام حضور پررنگی دارد، ویژگی‌های متمایزی در فرهنگ‌ها به چشم می‌خورد. با این وجود، مورخان به ندرت با نگاهی موشکافانه بررسی کرده‌اند که چگونه این فرهنگ‌های موسوم به «اسلامی» در پیوند با فرهنگ‌های هم‌جوار خود تکوین یافته‌اند. مجلد حاضر با تمرکز بر مفهوم میانجی‌گری فرهنگی، در پی رفع این خلأ است؛ فرآیندی که در بستر آن، یک فرد در میانه‌ی حوزه‌های گوناگون فرهنگی نقش واسطه را ایفا می‌کند و انگاره‌ها، مناسک و نهادها را به فراسوی مرزها انتقال داده و بازآفرینی (ترجمه) می‌کند؛ روندی که غالبا پیامدهایی دیرپا به همراه دارد. این مجموعه، نظریه‌ای استوار و مبتنی بر شواهد تاریخی در باب میانجی‌گری فرهنگی پیش می‌کشد و اهمیت آن را در درک روند شکل‌گیری و تطور فرهنگ در جوامع اسلامی به اثبات می‌رساند. اثر حاضر این نظریه را با تکیه بر مطالعات موردی و عینی به تصویر می‌کشد و گستره‌ای از مصر متقدم اسلامی تا چین اوایل دوران مدرن، و ساحت‌های متنوعی از پزشکی و الهیات تا هنر را در بر می‌گیرد.
 
فهرست مطالب
مقدمه) گامی به سوی نظریه میانجی‌گری فرهنگی در جوامع اسلامی (اوریل سیمونسون و لوک یاربرو)
۱) «آنان که پیروِ هدایت‌اند»: پیوندهای میان‌فرهنگی در الگوهای سندنگاری متقدم اسلامی (اوژنیو گاروسی)
۲) مسیحیان در رویارویی با برآمدن اسلام در شام: نیایشگاه‌ها، مصالح ساختمانی و آرایه‌های پیکرنما (ماتیا گویدتی)
۳) ذائقه فرافرهنگی: میانجی‌گران هنر آشپزی عربی (لیمور یونگمن)
۴) گذر از رویکردهای پسااستعماری: دستور زبان در جایگاه ابزار میانجی‌گری فرهنگی میان بیزانس و جهان اسلام (سده‌های هفتم تا یازدهم میلادی) (ماریا ماورودی)
۵) تکاپوی گرداب: صفات الهی در بستری جدل‌خیز (سارا استرومسا)
۶) ترجمه عربی نصیحه الملوک غزالی: مطالعه‌ای موردی در باب میانجی‌گری درون‌فرهنگی (لوئیز مارلو)
۷) «منزلگاه افراسیاب»: میانجی‌گران فرهنگی مسلمان در قراقورومِ مغول (میخال بیران)
۸) پزشکی چینی به مثابه «تجربه» در ایران سده‌های میانه: درباره‌ی میانجی‌گری فرهنگی، ترجمه و امپراتوری (جاناتان براک)
۹) میانجی‌گران فرهنگی در میانه‌ی اسلام ایرانی و عربی: مهاجران عجمی-حنفی در قلمرو ممالیک (اور امیر)
۱۰) میانجی‌گری فرهنگی فقیهان مسلمان نانجینگ و شکل‌گیری جامعه اسلامی در چین پیشامدرن (هوآ تائو)
۱۱) در پی ابرهای ابهام: درباره‌ی تبادلات فرهنگی میان انسان‌شناسی و تاریخ (دیونیجی آلبره)
۱۲) میانجی‌گری فرهنگی: نوسانات کلان‌تاریخی در یک زیرساخت ارتباطی (دانیل جی. کونیگ)
 
📌مرکز و کتابخانه مطالعات اسلامی به زبان‌های اروپایی

@Islamicstudies

عنوان کتاب: STRATEGIC VECTORS OF DIGITAL TRANSFORMATION AND THEIR IMPACT ON THE SOCIAL AND ECONOMIC SECURITY OF THE STATE
مؤلف: Cherep, Alla
ناشر: Technology center pc
سال انتشار: ۲۰۲۶

محتوای این کتاب نقش فناوری‌های نوظهور مانند هوش مصنوعی، اینترنت اشیا و نسل پنجم شبکه تلفن همراه را در نوسازی بخش‌های کشاورزی، مدیریت دولتی و کسب‌وکارهای کوچک، با تمرکز بر کشور اوکراین تحلیل می‌کند. بخش بزرگی از متن به چالش‌های روان‌شناختی و پدیده آموزش از راه دور اختصاص یافته و بر اهمیت تقویت مهارت‌های نرم و سواد فرهنگی در محیط‌های آموزشی دیجیتال تأکید دارد. نویسندگان با ارائه مدل‌های علمی، نحوه تعامل استاد و دانشجو و شیوه‌های نوین یادگیری زبان و مهارت‌های حرفه‌ای را در بستر ابزارهای هوشمند بررسی کرده‌اند.

 @KETABCAST_AI_LIB_UT_AC

🔎 از داده‌های شهری تا شواهد پژوهشی؛ سامانه شفافیت تهران، فرصتی برای پژوهشگران

سامانه شفافیت شهرداری تهران، گنجینه‌ای از داده‌ها و اطلاعات شهری برای پژوهشگران و جامعه دانشگاهی است. این سامانه اطلاعاتی درباره بودجه، عملکرد مالی، قراردادها، معاملات و پروژه‌های شهری ارائه می‌کند. همچنین قوانین و مقررات، پژوهش‌ها و مطالعات، طرح‌های شهری و معماری و اطلاعات سرمایه‌گذاری در آن قابل دسترسی است.
در بخش «پژوهش»، پژوهشگران می‌توانند به گزارش مطالعات و پروژه‌های انجام‌شده توسط شهرداری تهران دسترسی پیدا کنند. همچنین خلاصه‌ای از مجموعه کتاب‌های منتشر شده توسط شهرداری تهران در همین بخش در دسترس جامعه دانشگاهی قرار گرفته است. این منابع می‌توانند برای مرور ادبیات، شناسایی موضوعات پژوهشی و تدوین پایان‌نامه و مقاله بسیار ارزشمند باشند.
داده‌های مالی و قراردادها نیز امکان مطالعه اقتصاد شهری، تخصیص منابع، عملکرد پیمانکاران و سیاست‌گذاری عمومی را فراهم می‌کنند. مقایسه بودجه‌های مصوب با عملکرد واقعی می‌تواند به شناسایی شکاف‌های برنامه‌ریزی و اجرا کمک کند. پژوهشگران علوم داده و هوش مصنوعی می‌توانند از این اطلاعات برای کشف الگوها و شناسایی ناهنجاری‌های احتمالی بهره ببرند.
بنابراین سامانه شفافیت تهران می‌تواند به یک «آزمایشگاه داده و منابع پژوهشی شهری» برای جامعه دانشگاهی تبدیل شود.
استفاده انتقادی و تطبیقی از این منابع در کنار سایر منابع رسمی، فرصت مناسبی برای تولید پژوهش‌های کاربردی درباره حکمرانی و مدیریت شهری فراهم می‌کند.

https://t.me/UT_Central_Library

میراث مکتوب مرحوم اسماعیل افجه‌ای به کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران پیوست
مجموعه‌ای شامل ۹ کارتن کتاب از سوی آقای دکتر علی افجه‌ای به کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد دانشگاه تهران اهدا شد. این مجموعه، که متعلق به مرحوم اسماعیل افجه‌ای، پدر گرامی اهداکننده بوده است، پس از سال‌ها نگهداری در مجموعه شخصی خانواده، با هدف بهره‌مندی جامعه علمی و پژوهشی به کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران سپرده شد.
با سپاس از آقای دکتر علی افجه ای که این لطف را در حق کتابخانه مرکزی دانشگاه کردند.
https://t.me/UT_Central_Library

این مقاله منتشر شده در 2026 بر پایه یک مرور جامع علمی، به بررسی تغییرات بنیادین در نقش اساتید دانشگاه در عصر ظهور هوش مصنوعی مولد می‌پردازند. یافته‌ها نشان می‌دهند که جایگاه مدرسان از انتقال‌دهندگان صرف دانش به تسهیل‌گرانی تغییر می‌یابد که بر تفکر انتقادی، اخلاق و تعاملات عاطفی تمرکز دارند، چرا که این ویژگی‌های انسانی توسط ابزارهایی مانند چت‌جی‌پی‌تی قابل جایگزینی نیستند. با وجود مزایایی چون افزایش بهره‌وری و شخصی‌سازی آموزش، چالش‌های جدی نظیر اضطراب تکنولوژیک، تهدید علیه اصالت آکادمیک و نیاز مبرم به سواد هوش مصنوعی شناسایی شده است. این متون بر ضرورت تدوین سیاست‌های نهادی هوشمندانه و رویکردهای انسان‌محور برای ادغام اخلاقی این فناوری در آموزش عالی تأکید می‌کنند. در نهایت، منابع مذکور خاطرنشان می‌کنند که هوش مصنوعی نه به عنوان جایگزین، بلکه به عنوان ابزاری تکمیلی برای تقویت توانمندی‌های آموزشی عمل خواهد کرد.
 
@KETABCAST_AI_LIB_UT_AC

📚 #معرفی_کتاب #تازه‌های_نشر

🔺عالمان مسلمان قرون میانه و پیشامدرن در عرصه‌ی پژوهش

🔺 Medieval and Premodern Muslim Scholars at Work

👈🏻 ویراستاران: Sabine Schmidtke and Joseph Witztum
👈🏻 ناشر:  BRILL
👈🏻 سال انتشار : (2026)
👈🏻شابک: 9789004766686

معرفی ناشر

مقالات گردآوری‌شده در این مجلد، همگی دغدغه‌ای مشترک درباره‌ی روال‌های علمی مؤلفان مسلمان در دوران پیشامدرن دارند. این مقالات به بحث و تأمل درباره‌ی طیف متنوعی از روال‌های پژوهشی مسلمانان می‌پردازند که هم دامنه‌ی روش‌ها و حوزه‌های تحقیقاتی کولبرگ را در بر می‌گیرد و هم از آن فراتر می‌رود. گستره‌ی موضوعی این متون از پرسش نظریِ جواز اعتماد به کتاب‌ها بدون آموزش مناسب آغاز شده و تا بازسازی منابع مفقوده‌ای که مؤلفان قرون میانه استفاده می‌کردند، امتداد می‌یابد. افزون بر این، شیوه‌های اقتباس نویسندگان از منابع خود و نیز تأثیر هویت مذهبی بر نحوه‌ی بازنمایی شخصیت‌های تاریخی همچون جعفر الصادق واکاوی می‌شود.
 
فهرست مطالب
۱) مقدمه (زابینه اشمیتکه و جوزف ویتزتوم)
۲) «هیچ‌کس نباید به آنچه در کتاب‌ها می‌خواند تکیه کند، مگر آنکه بنیادهای دانش را دریابد»: فتوایی از التازغدری (م. ۸۳۳/۱۴۳۰) (کامیلا آدانگ)
۳) گواهان متقدم اهل سنت بر آموزه‌های جعفر صادق (احمد الشمسی)
۴) ولگاته‌ی عربی در کتابخانه عالم امامی، رضی‌الدین علی بن موسی ابن طاووس (م. ۶۶۴/۱۲۶۶) (زابینه اشمیتکه)
۵) یک عالم اسماعیلی در تکاپوی علمی: ملاحظاتی بر کتاب المقالید ابویعقوب السجستانی در نسبت با نسخه‌ی ‌بسط‌یافته اثولوجیای ارسطو (الکساندر تریگر)
۶) حکایت دو عالم مسلمان: ملاحظاتی بر تلاش فیض کاشانی (م. ۱۰۹۱/۱۶۸۰–۱۶۸۱) برای احیای احیاء العلوم غزالی (م. ۵۰۵/۱۱۱۱) (روی ویلوزنی)
۷) بازسازی السیوطی از روایات السدی درباره‌ی یوسف (جوزف ویتزتوم)
 
 📌مرکز و کتابخانه مطالعات اسلامی به زبان‌های اروپایی

@Islamicstudies

🔹روایت پژوهشگر دانشگاه تهران از ردپای اخترشناسان گمشده در یک کتاب هزارساله

پژوهشی از دکتر یونس کرامتی، پژوهشگر پژوهشکده تاریخ علم دانشگاه تهران، با بررسی «زیج حاکمی کبیر» و مقایسه آن با دیگر منابع تاریخی، تصویری تازه از تاریخ رصدهای نجومی تا سده چهارم قمری ارائه کرده و نشان داده است که این اثر، علاوه بر ارزش نجومی، یکی از منابع مهم برای شناخت تاریخ علم و رصدگری در جهان اسلام به شمار می‌رود.

متن کامل خبر را در پیوند زیر بخوانید:
https://news.ut.ac.ir/fa/news/55255

@UT_NEWSLINE

🔰در میان سطرهای «آخرین شاهدان»؛
جنگ، پیش از آنکه آدم‌ها را بکشد، کودکی‌شان را می‌کشد(ibna.ir/x6JTv)

🔸این شاید یکی از دردناک‌ترین چیزهایی باشد که «آخرین شاهدان» به آدم یاد می‌دهد؛ اینکه کودکان از جنگ فقط بمب و گلوله و خانه‌های ویران‌شده را به خاطر نمی‌سپارند. گاهی چیزی به این کوچکی در حافظه‌شان می‌ماند؛ دستی که نبود، آغوشی که پیدا نمی‌شد، نیمکتی که جایی برای نشستن روی پای یک غریبه داشت.

🔸این کتاب، با تمام سادگی و روانی و البته دردمندی‌اش، با پختگی قابل ملاحظه‌ای پاسخ این سوال است‌. پاسخی که می‌تواند صاف کوبیده شود در صورت تمام سیاستمدارانی که جنگ را نمادی از نجات می‌دانند! اما نمی‌دانند کودکی که جنگ، مادرش را از او دزدیده دیگر اهمیتی به شعارها نمی‌دهد. مثل «مارینا کاریانووا»ی چهار ساله که این روزها کارمند سینما و یکی از راویان کتابست اما فیلم زجرآلود زندگی کودکی‌اش هیچ‌وقت از خاطرش نمی‌رود:«همیشه گرسنه بودم؛ اما بیش از آن، تشنه‌ این بودم که کسی بغلم کند ... نوازشم کند ... آغوشِ باز کم پیدا می‌شد. دورتادور ما جنگ بود و همه غم و غصه داشتند. در خیابان قدم می‌زدم ... جلوتر از من، مادری بچه‌هایش را راه می‌برد. یکی را بغل گرفته بود؛ این را زمین می‌گذاشت؛ دیگری را بغل می‌گرفت. روی نیمکت کوچکی نشستند. بچه‌ کوچک‌تر را روی پاهایش نشاند. من همین‌طور ایستاده بودم و تماشا می‌کردم ... پیش آن‌ها رفتم و گفتم: «خاله جون، منم بشینم رو پاتون ...» تعجب کرده بود ... یک بار دیگر از او خواهش کردم: «خاله جون، خواهش می‌کنم ...»




@ibna_official

📚 کتاب آخرین شاهدان مجموعه‌ای از خاطره‌های کوتاه و فشرده از کودکانی است که جنگ را در سنین بسیار کم تجربه کرده‌اند.

🔹 هر بخش، صدای یک راوی است که از لحظه‌ای خاص حرف می‌زند: وداع با پدر، گم‌کردن مادر، فرار از بمباران، زندگی در یتیم‌خانه، گرسنگی، دیدن مرگ و تلاش برای فهمیدن اتفاقی که بزرگ‌ترها نامش را جنگ گذاشته‌اند.

🔹 کنار هم قرار گرفتن این صداها، تصویری از جنگ می‌سازد که از آمار و گزارش فاصله دارد و به احساس، حافظه و زخم‌های ماندگار نزدیک می‌شود.

🔹 دغدغه‌ی اصلی کتاب، نشان‌دادن جنگ از چشم کسانی است که کودکی‌شان پیش از آنکه کامل شکل بگیرد، زیر سایه‌ی خشونت از هم پاشیده است.


https://t.me/UT_Central_Library
ble.ir/Library_UT_AC

درگذشت «یان یوست ویتکام»، نسخه‌شناس برجسته میراث مکتوب جهان اسلام

📜 پروفسور یان یوست ویتکام (Jan Just Witkam)، استاد ممتاز دانشگاه لیدن، در تاریخ ۵ سپتامبر ۲۰۲۶ (۱۴ شهریور ۱۴۰۵) درگذشت.

🔹 ویتکام متولد ۱۹۴۵ در شهر لیدن هلند بود. زبان عربی، فارسی و تاریخ خاورمیانه را در دانشگاه لیدن خواند، در سال ۱۹۷۲ مدرک کارشناسی ارشد گرفت و رساله دکتری خود را در سال ۱۹۸۹ درباره زندگی و آثار «ابن‌الاکفانی»، پزشک و دانشمند دوره ممالیک، نوشت.

🔹 تخصص او در حوزه نسخه‌شناسی اسلامی، وی را به مرجعی در مطالعات تاریخ کتاب و فرهنگ کتابت در جهان اسلام بدل کرده بود. برجسته‌ترین میراث علمی‌اش تدوین مجموعه چندجلدی Inventory of the Oriental Manuscripts of the Library of the University of Leiden است؛ اثری که امروزه مرجع استاندارد دسترسی به نسخه‌های خطی عربی و فارسی کتابخانه لیدن به شمار می‌رود و راهگشای پژوهشگران بسیاری در سراسر جهان بوده است.

🔹 در حوزه مطالعات فارسی، فهرست‌نگاری دقیق او از نسخه‌های فارسی لیدن در سال ۲۰۰۲ و راه‌اندازی «فهرست آنلاین نسخه‌های شرقی»، گامی بلند در تسهیل مطالعات ایران‌شناسی بود. ارجاع مکرر نسخه‌پژوهان به این فهرست‌ها، گواهی بر دقت علمی و جامعیت آثار اوست.

🔹 ویتکام به واسطه مطالعات عمیق بر روی متون کلاسیک فارسی – از جمله نسخه‌های نفیس «اسکندرنامه» نظامی گنجوی – پیوندی ناگسستنی با فرهنگ و ادبیات ایران داشت.

با درگذشت او، جامعه علمی نسخه‌شناسی یکی از دقیق‌ترین راویان تاریخ کتابت را از دست داد. یادش گرامی و روانش شاد باد.



https://t.me/UT_Central_Library
ble.ir/Library_UT_AC

📚 #معرفی_کتاب #تازه‌های_نشر

🔺مصحف آمرنسیس ۲۲: تاریخچه و تحلیل یک نسخه خطی قرآنی کهن

🔺 Le Codex Amrensis 22: Histoire Et Analyse D’un Manuscrit Coranique Ancien

👈🏻 نویسنده: Éléonore Cellard
👈🏻 ناشر:  BRILL
👈🏻 سال انتشار : (2026)
👈🏻شابک: 9789004721975

معرفی ناشر

کدکس آمرنسیس ۲۲ نسخه‌ای خطی با ابعادی شگرف است که در زمره مهم‌ترین شواهد و اسناد متقدم قرآنی جای می‌گیرد و گاه با آن نسخه‌ای که می‌گوید آغشته به خون خلیفه عثمان است یکی انگاشته می‌شود. اوراق به‌جامانده از این نسخه که دیری است در مجموعه‌های گوناگون در پاریس، قاهره، گوتا، استانبول و دیترویت پراکنده شده‌اند، اکنون در این اثر برای نخستین بار به شکلی جامع و در کنار یکدیگر واکاوی می‌شوند. ویژگی‌های لایه‌لایه و تودرتوی این اوراق، مراحل متمایزی از فرایند تولید را آشکار می‌سازد و این پژوهش به شیوه‌ای بی‌بدیل، پیوندهای میان برگ‌های پراکنده در نهادهای گوناگون را نمایان می‌کند. این مطالعه با اتکا بر بررسی‌های مادی و فیزیکی، تاریخ‌گذاری رادیوکربن و شواهد تاریخی، نسخه خطی یادشده را در بستر گاه‌نگاشتی، جغرافیایی و اجتماعی-فرهنگی آن جای می‌دهد و پرده از این واقعیت برمی‌دارد که در گذر سده‌ها، جوامع و نهادهای مختلف چگونه این اثر باستانی قرآنی را پاسداری و مرمت کرده و به بازتفسیر آن پرداخته‌اند.

فهرست مطالب
مقدمه
۱) نسخه‌ای خطی و سترگ که در مسجد عمرو کشف شد
۲) در جستجوی قطعات کدکس آمرنسیس ۲۲
۳) بسترهای تولید کدکس آمرنسیس ۲۲
۴) کاربست‌ها و روند نگهداری از کدکس آمرنسیس ۲۲
نتیجه‌گیری

 📌مرکز و کتابخانه مطالعات اسلامی به زبان‌های اروپایی

@Islamicstudies

📚 #معرفی_کتاب

🔺خدا، علم و خویشتن: بازسازی اندیشه‌ی دینی محمد اقبال

🔺 God, Science, and Self: Muhammad Iqbal's Reconstruction of Religious Thought

👈🏻 نویسنده: Nauman Faizi
👈🏻 ناشر:  McGill-Queen’s University Press
👈🏻 سال انتشار : (2021)
👈🏻شابک: 9780228006596

معرفی ناشر

محمد اقبال (م. ۱۹۳۸) یکی از اثرگذارترین اندیشمندان نوگرای اسلامی در اوایل سده‌ی بیستم به شمار می‌رفت. کارنامه‌ی وی در قامت یک شاعر، سیاستمدار، فیلسوف و روشنفکر عرصه عمومی در زمان حیاتش با اقبال گسترده‌ای روبه‌رو شد و امروزه نیز نقشی اساسی در مباحثات معاصر مربوط به اسلام، مدرنیته و سنت ایفا می‌کند.

اثر حاضر به واکاوی الگوهای استدلالی به کار رفته در شاهکار فلسفی اقبال، یعنی بازسازی اندیشه دینی در اسلام می‌پردازد؛ اثری که به جرات می‌توان آن را مهم‌ترین متن در فلسفه نوین اسلامی قلمداد کرد. از زمان نخستین انتشار این اثر در سال ۱۹۳۴، کتاب بازسازی پژوهشگران را در هاله‌ای از سردرگمی فرو برده است: مضامین آن التقاطی به نظر می‌رسد و استدلال‌هایش متناقض و از منظر فلسفی گیج‌کننده می‌نماید. نویسنده در این پژوهشِ پیشگامانه بر این باور استوار است که کلید رازگشایی از تناقضات کتاب بازسازی، درک دو معرفت‌شناسی رقیبی است که در بستر این اثر در تقابل با یکدیگرند. اقبال دانش را امری توصیفی، ذاتی، بنیادین و ثنوی (دوقطبی) می‌پندارد؛ اما در عین حال، آن را امری کنشی (پرفورماتیو)، زمینه‌مند، احتمالی و مبهم نیز در نظر می‌گیرد. مولف نشان می‌دهد که چگونه این رهیافت‌های گوناگون به مقوله معرفت، ادعاهای اقبال بر سر تشخص (شخصیت انسان)، خداوند، متون وحیانی، فلسفه و علم را شکل می‌بخشند.

اثر حاضر رهیافتی بدیع برای تفسیر اندیشه اسلامی به دست می‌دهد و در این مسیر، پیوندهایی میان متون مقدس، اندیشه فلسفی و گزاره‌های علمی برای سوژه‌های مسلمان در جهان مدرن برقرار می‌سازد.
 
فهرست مطالب
مقدمه
۱) بازنمایی‌گرایی سر سید
۲) معرفت، تجربه و واقعیت
۳) کیهان به مثابه خویشتن
۴) انسان به مثابه خویشتن
۵) معنای وحی
نتیجه‌گیری: تنش‌های زایا

📌مرکز و کتابخانه مطالعات اسلامی به زبان‌های اروپایی

@Islamicstudies