«دانشمندان مسلمان در کار پژوهش در قرون میانه و دوران پیشامدرن»
کتاب Medieval and Premodern Muslim Scholars at Work به کوشش سابینه اشمیتکه (Sabine Schmidtke) و جوزف ویتزتوم (Joseph Witztum)، در سال ۲۰۲۶ توسط انتشارات بریل (Brill)، در مجموعه Islamic History and Civilization، جلد ۲۳۰، در لیدن و بوستون منتشر شده است.
این کتاب مجموعه‌ای از شش مقاله پژوهشی درباره شیوه‌های مطالعه، تألیف، نقل منابع و انتقال دانش در میان عالمان مسلمان است. اثر با الهام از پژوهش‌های اتان کولبرگ درباره کتابخانه ابن‌طاووس تدوین شده است.
عناوین مقالات:
1. کامیلا آدانگ: ضرورت دانش و آموزش پیش از اعتماد به کتاب‌ها.
2. احمد الشمسی: نخستین شواهد اهل سنت درباره تعالیم امام جعفر صادق (ع).
3. سابینه اشمیتکه: نسخه عربی کتاب مقدس در کتابخانه ابن‌طاووس.
4. الکساندر تریگر: روش پژوهشی ابویعقوب سجستانی در کتاب المقالید.
5. روی ویلوزنی: بازآفرینی احیاء علوم الدین غزالی به دست فیض کاشانی.
6. جوزف ویتزتوم: بازسازی روایت سدی درباره حضرت یوسف به دست سیوطی.
https://t.me/Historylibrary

مجموعه ای است از قصایدی که شاعران عرب بویژه عراقی در باره دیدار آیت الله سیستانی با پاپ سرودند. این مجموعه که منتخب است، 104 قصیده است. اسنادی هم در باره دیدار در ادامه کتاب آمده است. کتاب به مناسبت هزاره حوزه علمیه نجف منتشر شده است.
https://t.me/UT_Central_Library

آخرین کتاب دکتر زاهد منیر

♻️ هوش مصنوعی در پژوهش‌های جهان؛ از افزایش بهره‌وری تا چالش اعتماد علمی

گزارش جهانی AI for Science 2026، حاصل همکاری دانشگاه فودان، آکادمی علوم هوش مصنوعی شانگهای و Nature Research Intelligence، تصویری از وضعیت استفاده پژوهشگران از هوش مصنوعی ارائه می‌دهد.
این گزارش بر پایه ۱۰٬۴۸۰ پاسخ معتبر از پژوهشگران ۱۱۷ کشور و اقتصاد و ۱۲ حوزه علمی تهیه شده است.
یافته‌ها نشان می‌دهد هوش مصنوعی به‌تدریج به بخشی از فعالیت‌های روزمره پژوهشگران تبدیل شده و بیشترین کاربرد آن در جست‌وجوی اطلاعات و ویرایش متون علمی است.
حدود ۴۴ درصد پاسخ‌دهندگان اعلام کرده‌اند که همیشه یا اغلب برای گردآوری اطلاعات از هوش مصنوعی استفاده می‌کنند؛ این میزان برای بهبود و ویرایش مقاله نیز حدود ۴۵ درصد است.
در مقابل، استفاده مداوم از این فناوری در ارزیابی مقالات علمی کمتر گزارش شده است؛ موضوعی که اهمیت قضاوت تخصصی و مسئولیت‌پذیری انسانی را نشان می‌دهد.
گزارش همچنین از تفاوت نسلی در استفاده از هوش مصنوعی حکایت دارد؛ پژوهشگران تازه‌کار معمولاً بیش از افراد باسابقه از این ابزارها بهره می‌گیرند.
از نظر ابزارهای مورد استفاده، مدل‌های عمومی هوش مصنوعی سهم عمده‌ای دارند و ابزارهای تخصصی جست‌وجوی منابع و نگارش علمی در جایگاه‌های بعدی قرار می‌گیرند.
با وجود افزایش کاربرد، حمایت سازمانی و تأمین مالی ابزارهای هوش مصنوعی هنوز برای بسیاری از پژوهشگران محدود است و بخشی از هزینه‌ها را خود آنان می‌پردازند.
مهم‌ترین نگرانی گزارش‌شده، دقت خروجی‌ها و تولید اطلاعات نادرست یا منابع ساختگی است؛ نگرانی‌هایی که بر اعتماد به نتایج پژوهش اثر می‌گذارند.
کاهش تفکر انتقادی، تهدید سلامت پژوهش و مخاطرات امنیت داده‌ها نیز از دیگر دغدغه‌های مطرح‌شده در میان پژوهشگران است.
از منظر تحلیلی، این یافته‌ها نشان می‌دهد که افزایش بهره‌وری به‌تنهایی برای ارزیابی ارزش هوش مصنوعی در پژوهش کافی نیست و باید کیفیت، شفافیت و قابلیت راستی‌آزمایی نیز سنجیده شود.
بنابراین، دانشگاه‌ها و کتابخانه‌های دانشگاهی می‌توانند با آموزش سواد هوش مصنوعی، تقویت مهارت ارزیابی منابع و تدوین راهنماهای استفاده مسئولانه، به بهره‌گیری آگاهانه‌تر از این فناوری کمک کنند.

Fudan University, Shanghai Academy of AI for Science, & Nature Research Intelligence. (2026). AI for Science 2026: The state of AI use among researchers. Nature Research Intelligence, Springer Nature. https://www.nature.com/immersive/partnercontent/fudan/aiforscience/index.html

https://t.me/UT_Central_Library

اهدای سه مجموعه خط بسیار زیبا از سوی خطاط و خوشنویس برجسته آقای علی رضا اکرمی به کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران در مراسمی با حضور دانشجویان و استادان
آقای علی رضا اکرمی، متولد 1345 هنر را در تربیت معلم شهید مطهری در سال 1367 فرا گرفته و از همان وقت در زمینه خط فعال بوده است. بعدا در همانجا به تدریس اشتغال داشته است. آثار هنری ایشان در مجموعه های مختلف به چاپ رسیده است. سه مجموعه حاضر، یکی منتخب آیات قرآن، دیگری اشعار صدرالدین عینی، و سوم منتخب اشعار امیر علیشیر نوایی است. هر مجلد، 100 صفحه و مجموعه 300 صفحه است. ایشان در سال 1380 قرآن را به طور کامل با حروف لاتین کتابت کرده است که در موزه ملی قرآن است. همین طور قرآن را با خط نستعلیق نوشته اند که به صورت قطعه و چلییپا کتابت کرده است. این قرآن در قطعات مختلف به کشورهای مختلف ارسال شده است. هر قطعه شامل 100 تا 200 هست. آثار ایشان در کتابت اشعار شاعران و متون مقدس دینی تا 132 عنوان است. همه اینها به موزه های مختلف کشور اهدا شده است. بعد از جنگ، تصمیم گرفتند برخی از مجموعه های کتابت شده را به موزه های دانشگاه ها بدهند. چهار مجموعه به دانشگاه مشهد، یک مجموعه به دانشگاه شهید شیراز، به شهید چمران اهواز دو مجموعه و به دانشگاه تهران سه مجموعه که امروز 25 مهر در کتابخانه مرکزی با حضور معاون فرهنگی دانشگاه و رئیس کتابخانه و خود جناب استاد علی رضا اکرمی و همراهانشان رونمایی شد، اهدا شده است. نامبرده در حال حاضر در شهر ساری به آموزش گرافیک مشغول هستند. در ضمن مسوولیت خوشنویسی بسیج هنرمندان استاد مازندران و رئیس انجمن خوشنویسان مینودشت محل اصلی خودشان هستند.
https://t.me/UT_Central_Library

🔰نمایشگر بزرگ و دوگانه گوشی‌های تاشو؛
[گوشی‌های تاشو، تجربه متفاوت کتاب‌خوانی الکترونیک](ibna.ir/x6Kq6)

🔸یک گزارش تازه نشان می‌دهد نمایشگر بزرگ و دوگانه گوشی‌های تاشو می‌تواند تجربه مطالعه کتاب‌های الکترونیکی را به تجربه‌ای شبیه کتاب واقعی تبدیل کند؛ قابلیتی که به‌ویژه در گوشی‌هایی مانند پیکسل ۱۱ پرو فولد، مرز میان گوشی هوشمند و کتاب‌خوان‌های اختصاصی را کم‌رنگ کرده است

🔸نویسنده این گزارش پس از نصب برنامه کیندل روی Google Pixel 11 Pro Fold، تجربه مطالعه با این گوشی را بسیار مطلوب توصیف کرده و می‌گوید حتی با وجود کنار گذاشتن فناوری جوهر الکترونیک (E Ink)، در بسیاری از موارد استفاده از گوشی تاشو را به یک کتاب‌خوان اختصاصی ترجیح می‌دهد.

🔸این گزارش همچنین به Microsoft Surface Duo اشاره می‌کند که از دو نمایشگر مجزا تشکیل شده بود. هنگام اجرای برنامه کیندل در حالت گسترده، هر صفحه نمایشگر می‌توانست یک صفحه از کتاب را نشان دهد و به این ترتیب، تجربه‌ای بسیار نزدیک‌تر به ورق‌زدن یک کتاب واقعی ایجاد می‌شد


@ibna_official