Бөтентатар иҗтимагый үзәге (БТИҮ) Казанның Горький урамы 13 йортта урнашкан бинада Татар театры музее булырга тиеш дип саный.

БТИҮ рәисе Фәрит Зәкиев шундый белдерү белән чыкты.

"Горький урамы, 13 йортта урнашкан бинага "Казанский ТЮЗ"ны (Казан яшь тамашачылар театры) урнаштырганнар. Бу бина - татар мәдәниятенең йөзек ташы булган татар театры өчен изге урын. Галиәсгар Камал театры анда 60 ел эшләгән. Бу бинага бөек татар композиторлары, драматурглары, режиссерларының, артистларының рухы сенгән…

Бу бинаны "Казанский ТЮЗ"га бирү Мәскәүдә иске МХАТ бинасына Татар яшьләр театрын урнаштыруга тиң. Быел Камал театрына 120 ел. БТИҮ бу зур юбилейга багышлап Горький урамы,13 адреслы бинада Татар Театры музее оештыруны таләп итә. "Казанский ТЮЗ" бик абруйлы, 90 еллык тарихы булган театр. Театрның җитәкчеләре һәм артистлары бу таләпне аңларлар һәм изге урыннан китерләр дип ышанабыз», диелә белдерүдә.

▪️Элегрәк Бизнес Онлайн басмасы Казанның яшь тамашачылар театры (ТЮЗ) үз биналарында ремонт ясалу сәбәпле, Горький урамындагы бинага вакытлыча гына кереп тора дип язып чыккан иде.

▪️Моңа кадәр Горький урамындагы бинада Кәрим Тинчурин исемендәге драма һәм комедиа театры эшләде. Хәзер ул Татарстан урамындагы Камал театры бинасына күчте.

Тулырак👉 монда укыгыз.

@azatliqradiosi

Татар теленнән Бердәм республика имтиханы тапшыручылар саны ике тапкыр арткан

Быел татар теленнән Бердәм республика имтиханын 11 сыйныфны тәмамлаучы 78 укучы тапшырырга җыена (узган ел — 34). Татар әдәбиятын дүрт укучы сайлаган.

9 сыйныфны тәмамлаучылар арасында татар теле имтиханын сайлаучылар 180 кешегә күбрәк.

Бу хакта тематик конференциядә мәгариф һәм фән министры урынбасары Минзалия Закирова хәбәр иткән.

9 сыйныф укучылары арасында да туган тел имтиханнары популярлаша: аларның күбесе татар телен сайлаган — 5 783 кеше.

Гомумән, туган тел һәм әдәбият имтиханнарын 5 889 укучы сайлаган, шуларның 12се әдәбият тапшыра. 70 укучы — чуаш, 24 — удмурт, 22се мари телен сайлаган.

2022 елда татар теленнән республика имтиханын бары бер укучы гына бирде. Татарстан мәгариф министрлыгында моны татар теленнән БРИ югары уку йортларына кергәндә кирәк түгел, шуңа аны бик сирәк сайлыйлар дип аңлаттылар.

2023 һәм 2024 елларда 11 сыйныфтан соң татар телен 8шәр укучы сайлады.

2025 елда — 34.

👉Тулырак монда укыгыз.

Тукайның 140 еллыгы. Татарстан аны ничек бәйрәм итә?

Быел татар классигы Габдулла Тукайның тууының 140 ел тулуы бәйрәм ителә. Татарстанда китаплар чыгарыла, шигърият чаралары уздырыла. Яшь буын вәкилләре исә дигитал өлкә үсеш алган заманда бу гына җитми дип саный.

Азатлык Радиосы белән сөйләшкән тел галиме Тукайның урыс телендәге алты томлык әсәрләр җыентыгы зур һәм кирәкле эш дип бәяләде, әмма Тукайны өйрәнүчеләр кими баруына борычлу белдерде. Бүген шагыйрьне әдәбият белгечләре түгел, ә тарихчылар өйрәнергә тиеш дигән фикердә ул.

"Тукайга бәйле документлар эзләү зур проект булырга тиеш, монда төрле өлкәләрдә эшләүче белгечләр туплануы кирәк. Проект финансланмаса, берни барып чыкмаячак, — дип галим. — Тукайның чит илдә калган иҗаты бар. Татар мөһаҗирләре Япония, Финляндия, Төркиядә матбугат чыгарган, китаплар баскан. Анда да Тукай басылган, аның турында истәлекләр, аның әсәрләре нәшер ителгән. Менә бу өлкә өйрәнелмәгән".

Ул шулай ук Тукайны Русия һәм дөньякүләм дәрәҗәгә чыгарырга кирәк дип саный.

Әдәбият, тарих өлкәсендә эшләүче яшьләр буыны вәкиле шагыйрь турында сериал, фильм кирәк, академик басмаларны инглиз, төрек телләренә дә тәрҗемә итү яхшы булыр иде. Ул шулай ук Тукайны Тукай иткән, аңа йогынты ясаган иҗат ияләрен, авторларны да өйрәнергә кирәк дип тә белдерде.

Мәкаләне тулысынча монда укыгыз:👉 https://smarturl.click/6WZRe

Казан мэриясе бушлай татар теле курсларын оештыра

21 апрель көнендә Казанда чираттагы бушлай татар теле дәресләре башлана. Бу эшне Казан мэриясе оештыра, диелә мэрия хәбәрендә.

Алты атналык курслар Казанның башкарма комитеты бинасында атнага бер тапкыр узачак. Ике төркем оештыру планлаштырыла: татар телен өйрәнә башлаучылар һәм өйрәнүне дәвам итүчеләр өчен.

Дәресләрне тәҗрибәле Казан укытучылары: 2024 елда туган тел һәм әдәбияттан иң яхшы укытучысы бәйгесе җиңүчесе, шагыйрә Ләйлә Гарифҗанова һәм "Безнең яңа укытучы" гранты иясе, татарча проектлар авторы Гөлфия Габдуллаҗанова алып барачак.

Курсларда барлык теләүчеләр катнаша ала, моның өчен аларга гариза бирү кирәк.

Казан мэриясе татар теле курсларын 2021 елда үткәрә башлады. Башта аны татар телләрен камилләштерү максатыннан Казан мэриясе хезмәткәрләре өчен оештырганнар иде. 2022 елда мэрия татар теле дәресләрен хезмәт күрсәтү өлкәсе белгечләре өчен тәкъдим итте. Моннан соң дәресләр барлык теләүче казаннарга тәкъдим ителә башлады.

Бу һәм башка милли проектлар Казан мэриясенә җәмәгать эшлеклесе Гүзәл Сәгыйтова килүе белән башланды.

Тулырак 👉 монда укыгыз.

Казанның дары корылмасында янгын чыккан

Зыян күрүчеләр бар, дип хәбәр итә Татарстан президенты матбугат хезмәте. Аларның төгәл саны әлегә аталмый.

Каза "техноген" сәбәпләрдән барлыкка килгән диелә. Корылмада җимерүләр бар.

@azatliqradiosi

Казанның дары корылмасындагы янгында ике кеше яраланган, берсе авыр хәлдә.

Каза вакытында зыян күргән хатын-кызның хәле авыр дип хәбәр итә Татар-информ дәүләт агентлыгы.

Татарстан рәисе матбугат хезмәте белдерүенчә, дары корылмасында янгын "техноген" сәбәпләрдән барлыкка килгән, ә көчле тавыш басымны төшерү системы эшләвеннән килеп чыккан.

Хәерле иртә, хөрмәтле укучыларыбыз! Бүген 15 апрель, әлеге сәгатькә булган кайбер хәбәрләрне барлыйк:

🔸Татарстанда иртән пилотсыз очкыч һөҗүме куркынычы тәртибе кертелде, әлеге тәртип Чистай, Чаллы, Түбән Кама, Әлмәт һәм Алабуга шәһәрләрендә дә гамәлдә.

🔸Әлмәттә гадәттән тыш хәлләр министрлыгы киңәше белән мәктәпләр һәм балалар бакчаларында балаларны хәвефсез урыннарга күчергәннәр. Барлык ашыгыч хезмәтләр көчәйтелгән әзерлек режимында эшли. Моннан тыш, шәһәрдә җәмәгать транспорты хәрәкәте туктатылган.

🔸Башкортстан мәдәният министры Әминә Шәфыйкованы сак астында тотуны тагын ике айга (18 апрельдән башлап) озайтканнар, диелә Мәскәү шәһәр мәхкәмәсе сайтында.

🔸Казанда Камал театры сәхнәсендә Уфа дәүләт татар «Нур» театры гастрольләре башланды. Алар узган сезон премьерасы — Илдар Юзеев әсәре нигезендә куелган «Тау» спектакле белән ачылды. Аны Казан режиссеры Айдар Җәббаров куйды.

🔸АКШның Русия нефетенә каршы санкцияләре яңадан үз көченә керде. Алар Якын Көнчыгыштагы сугыш вакытында март уртасында йомшартылган иде.

Күзәтү каналлары Стәрлетамак шәһәренә БПЛА һөҗүме турында яза

Украина Telegram-каналлары мәгълүматларына караганда, Башкортстанның Стәрлетамак шәһәрендәге сәнәгать мәйданына һөҗүм ясалган.

Mash Batash Telegram-каналы язуынча, шәһәр халкы «берничә шартлау турында хәбәр иткән — моңа кадәр алар күктә дрон тавышларын ишеткән».

«Шәһәр күгендә һәм тирә-якта шартлаулар» турында Astra да яза.

Башкортстан хакимияте әлегә һөҗүм турында берни белдермәде.

Иртән республикада пилотсыз очкычлар куркынычы режимы игълан ителде. Уфа һава аланы ябылган.

Радий Хәбиров Стәрлетамакка дрон һөҗүмен раслады

Башкортстан башлыгы сүзләренә караганда, алар сәнәгать мәйданы күгендә бәреп төшерелгән, калдыклары бер корылма өстенә төшкән һәм янгын чыккан.

Нинди корылма икәнен әйтмәде.

Supernova+ телеграм-каналы хәбәр итүенчә, һөҗүм Стәрлетамак нефть-химия ширкәтенә караган "Синтез Каучук" корылмасына ясалган. Геолокацияне тикшергән Astra басмасы да шул ук нәтиҗәгә килгән.

«Стәрлетамак нефть-химия заводы» (СНХЗ) — Стәрлетамактагы эре нефть-химия ширкәте. Ул синтетик каучук, фенол нигезендәге антиоксидантлар (шул исәптән «Агидол»), ягулык компонентлары (авиация бензины да керә), шулай ук төрле химик өстәмәләр җитештерә.

👉Тулырак монда укыгыз: https://smarturl.click/ZXRVq

Казанда дары корылмасындагы казадан соң җимерекләр астында һәлак булган ир гәүдәсе табылган

Бу хакта Татарстанның сәламәтлек министрлыгы хәбәр итте.

Моннан тыш хастаханәдә ике кеше кала. Хатын-кыз авыр хәлдә Республика клиник хастаханәсендә ята, хәле тотрыклы. Бер ир шәһәрнең 7нче клиник хастаханәсенә салынган, аның хәле уртача авырлыкта.

Сишәмбе кич дары ширкәтендә янгын чыкты, кайбер корылмалар өлешчә җимерелгән. Янгыннан соң иминлек таләпләрен бозу маддәсе нигезендә җинаять эше ачылды.

Җитештерү туктатылмаган, кешеләрнең гомере һәм сәламәтлегенә куркыныч юк диелә.

Тулырак монда укыгыз: 👉 https://smarturl.click/8p9bQ

Радий Хәбиров Стәрлетамакка дрон калдыклары төшү нәтиҗәсендә бер кешенең үлеме турында хәбәр итте.

Ул янгын сүндерү оешмасында машина йөртүче булган.

Украинадагы сугышта Татарстан һәм Башкортстан республикаларыннан кимендә 18 мең сугышчы үлгән. Бу санны Азатлык Радиосының "Сугышта үлүчеләр" проекты күрсәтә.

Сугышта һәлак булган хәрбиләр исемлеген Азатлык Радиосы ачык чыганаклардан: рәсми хәбәрләрдән, социаль челтәрләрдән, некрологлардан, башка хәбәрләрдән туплый. Хакимият сугышта үлүчеләр санын әйтми. Чын саннар күпкә зуррак булырга мөмкин.

👉Мәкаләне тулырак монда укыгыз.

Көн хәбәре: Стәрлетамакның нефтехимия ширкәтенә берничә дрон һөҗүм ясады. Янгын сүндерү машинсын йөртүче һәлак булды.

Азатлык җыйган видеоны карагыз:
https://www.youtube.com/shorts/2D9DC35mOaE