АҚШ президенті Дональд Трамп Бейбітшілік кеңесін құру туралы жарғыға қол қойды.

Келісімге қол қою рәсімі Давостағы Дүниежүзілік экономикалық форумда өтті. Кейін Кеңеске қосылуға келіскен елдердің басшылары келісімге қол қойды. Олардың арасында Қазақстан президенті Қасым-Жомарт Тоқаев, Өзбекстан президенті Шавкат Мирзияев және Әзербайжан, Сауд Арабиясы, Катар, БАӘ, Аргентина, Парагвай басшылары, Венгрия, Әзербайжан премьерлері бар.

CNN келісімге 20-дан аса елдің лидері қол қойғанын айтады. Олардың қатарында Батыс Еуропа елдері, Қытай, Ресей жоқ. Бұл елдерге де Трамп шақырту жіберген.

АҚШ президенті Бейбітшілік кеңесін БҰҰ-ға альтернатива ретінде құрған.

Ақорда да Қазақстан басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев АҚШ президенті Дональд Трамптың бастамасымен құрылған Бейбітшілік кеңесінің жарғысына қол қойғанын хабарлап, шарадан шағын видео жариялады. Онда Тоқаевтың Трампқа бірдеңе айтып жатқаны көрінеді, Трамп жымиып, оны қолдағандай сыңай танытады

Мемлекеттік арналар президент Қасым-Жомарт Тоқаев ұсынған өзгерістерді кеңінен мадақтап, әлеуметтік желіде де бұл тақырып қызу талқыланып жатқанымен, Алматы көшесінде Азаттық тілшісіне кезіккен көп тұрғын жаңалықтан бейхабар болып шықты. Билік Құрылтайда айтылған ұсыныстарды ауқымды саяси реформа деп сипаттап отыр. Ал тұрғындар не ойлайды, пікірін сұрап көрдік.

⚡АҚШ, Украина және Ресей арасында үш жақты кездесу өтеді

Украина президенті Владимир Зеленский 23-24 қаңтарда АҚШ, Ресей және Украина арасында алғаш рет үш жақты кездесу өтетін мәлімдеді. Зеленский бұл сөзді Давостағы Дүниежүзілік экономикалық форумда мәлімдеді.

«Орыстар компромиске дайын болуы керек. Украина ғана емес, бәрі де дайын болуы тиіс. Қандай нәтиже шығатынын көреміз» деді ол.

❗Amnesty International халықаралық адам құқығы ұйымы Қазақстан билігін "Атажұрт" тіркелмеген ұйымының істі болып жатқан 19 мүшесін босатуға шақырды.

Ұйым не деді?

"Қазақтан билігі қылмыстық заңнаманы теріс пайдалануды дереу тоқтатып, адам құқығы бойынша халықаралық стандарттың талаптарын орындауы тиіс. Яғни, "Атажұрт" белсенділеріне тағылған негізсіз айыптарды жойып, ұсталғандардың бәрін босатуы керек. Бейбіт наразылық билікке және Қытай сияқты ықпалды геосаяси ойыншыға ыңғайсыз болғаны үшін қылмыс саналмауы тиіс" деді Amnesty International ұйымының Шығыс Еуропа және Орталық Азия бойынша директоры Мари Струтерс мәлімдемеде.

Amnesty International Қазақстан билігі "Ұлтаралық араздықты қоздыру" бабын "тағы да" белсенділерді қудалауға пайдаланып отыр деп санайды және "Атажұрт" белсенділерін қудалауды тоқтатып, тез босатуға шақырады.

19 белсенді неге қамалды?

"Ұлтараздықты қоздыру" бабымен істі боп жатқан 19 белсендінің соты ертең, 23 қаңтарда Талдықорғанда басталады. Қазір 13 белсенді қамауда, 6 белсенді үйқамақта отыр.

13 қарашада Алматы облысы Ұйғыр ауданында Қалжат елді мекені маңында қолына Қытай туы мен Қытай төрағасы Си Цзиньпиннің суретін ұстап шыққан бір топ адам Шыңжаңда түрлі желеумен ұсталып, "түзету лагеріне" қамалған ұлты қазақ азаматтарды босатуды және екі ел арасындағы визасыз режимді жоюды талап еткен еді.

Акция барысында олар Қытайға жұмыс істеуге кетіп, кейін сол жақта ұсталған Қазақстан азаматы Әлімнұр Тұрғанбайды елге қайтаруды Қытайдан талап еткен. Туыстары Қытай полициясы ұстаған Әлімнұр Тұрғанбайға араша сұрап, бірнеше мәрте Астанаға арыз-өтініш жолдаған.

Қазақстанның сыртқы істер министрлігі Қытай берген ақпаратқа сүйеніп берген жауабында, 48 жастағы Әлімнұр Тұрғанбай Қытай азаматтығынан шықпағаны, ал қос азаматтық екі елде де "заңсыз" екені айтылған.

Ақорданың назары түскен кәсіпкер Шахмұрат Мүтәліп кім? Бұрын-соңды жеке кәсіпкер ретінде танылмаған адам қалай аяқасты байлық жиды? Бір кезеңде олигарх Машкеевичтерге, Дариға Назарбаеваның қазіргі күйеуі делінетін Шәріпбаевқа қараған активтер оған қалай өтті? Азаттық жауап іздеді.

Видеоның толық нұсқасын көріңіз

❗"Атажұрт" белсенділерінің соты басталды. Іс туралы не белгілі?

Талдықорғанда "Атажұрт" ұйымының 19 белсендісінің соты басталды. Оларға "Ұлт аралық араздықты қоздыру" бабымен қылмыстық іс қозғалған.

Іс не үшін қозғалды?

Былтыр 13 қарашада Алматы облысы Ұйғыр ауданы Қалжат ауылы маңында қолына Қытай туы мен Қытай төрағасы Си Цзиньпиннің суретін ұстап шыққан бір топ адам Шыңжаңда түрлі желеумен ұсталып, "түзету лагеріне" қамалған қазақтарды босатуды және екі ел арасындағы визасыз режимді жоюды талап еткен еді.

Акция барысында олар Қытайға жұмыс істеуге кетіп, кейін сол жақта ұсталған Қазақстан азаматы Әлімнұр Тұрғанбайды елге қайтаруды Қытайдан талап еткен. Туыстары Қытай полициясы ұстаған Әлімнұр Тұрғанбайға араша сұрап, бірнеше мәрте Астанаға арыз-өтініш жолдаған.

Алматы облысындағы оқиғадан кейін полиция "Атажұрттың" 19 белсендісін ұстап, әуелі "Бұзақылық" бабымен әкімшілік жауапқа тартып, кейін "Ұлтаралық араздықты қоздыру" бабымен қылмыстық іс қозғады.

Қытайдың наразылығы

Азаттық сот материалдарын зерделеп, қылмыстық істі қозғауға Қытайдың Астанаға жіберген дипломатиялық нотасы негізінде болғанын анықтаған. Сот материалдарында Қазақстанның тергеу органдары "Ұлттық, этностық не өзге де әлеуметтік алауыздықты қоздыру" бабымен қылмыстық іс қозғауға Пекиннің дипломатиялық нота негіз болған деп жазылған.

Қазақстан сыртқы істер министрлігінің ресми өкілі Ерлан Жетібаев "министрлік Қытайдың Қазақстандағы елшісімен жоспарлы кездесу өткізгенін", онда Қытайға қарсы наразылық туралы ақпарат бергенін растады, алайда олар Қытай консулдығы жолдаған нота жөнінде пікір білдірмеді.

Шымкентте кісі қолынан қаза болған 21 жастағы студент қыз Нұрай Серікбайдың қазасына байланысты “Некеге мәжбүрлеу” бойынша қылмыстық іс тіркелді. Бұл жөнінде жәбірленуші жақтың адвокаты Аянхан Омаров хабарлады.

“Қазіргі таңда ішкі істер министрлігінен арнайы комиссия келген, білікті полиция қызметкерлерінен жедел-тергеу тобы құрылған” деп жазды адвокаты.

Ол іс әділ әрі сапалы тергеледі деп үміттенетінін жеткізді.

Полиция қазір жас қыздың өлімін “Адам өлтіру” бабымен тергеп жатыр. Бұған дейін адвокат студент қыздың қазасын “аса қатыгездікпен адам өлтіру” бойынша қайта саралауды және сталкинг (аңду) бойынша да іс қозғауды талап еткенін айтқан. Осыған дейін қыздың өлімімен аяқталған оқиғаға қатысты “салғырттық танытқан” полиция қызметкерлеріне де қарсы іс қозғалған еді.

«Атажұрттың» істі болып жатқан 19 белсендісінің жақындары тағылған айыппен келіспейді. Мәселен, істі болып жатқан Беделхан Қабылаштың әйелі Гүлнәр Мақсұтхан Азаттыққа «күйеуім ешқандай қылмыстық жасаған жоқ» дейді. Ол Қытайға наразылық білдірген шарада адамдар «әкімшілік құқық та бұзатын іс жасамады» деп санайды.

⚡"Атажұрт" белсенділерінің ісі жабық қаралады

Қытайға қарсы наразылық білдіргені үшін "Ұлтаралық араздықты қоздыру" бабымен істі болып жатқан "Атажұрт" белсенділерінің соты жабық өтеді. Судья сот жабық болады деп жариялаған соң айыпталғандардың жақындары сот залынан шығарылды. Сотқа келгендер істің жабық қаралғанына қарсы.

Істі Талдықорғандағы Жетісу облысының қылмыстық істер жөніндегі мамандандырылған ауданаралық соты қарап жатыр.

Cот неге жабық болады?

Азаттық тілшісінің хабарлауынша, істі болып жатқан Аян есімді айыпталушы «қауіпсіздігі үшін» соттың жабық болуын сұраған. Судья бұл өтінішті қанағаттандырған. Бірақ қалған 18 айыпталушы істің ашық болуына қарсылық білдірмеген.

Айыпталушының жақындары «бір адамның сөзі 18 адамның сөзінен артық болды ма?» деп наразылық танытты.

Әлеуметтік желіде жұрт 2016 жылғы фото-видеоларын, оқиғаларын жариялап, он жылғы сәт пен қазіргі уақыттарын салыстырып, тренд жасап жатыр. Біз де сол трендті жалғастырып, 2016 жылғы оқиғаларды еске алдық.

❗Абу-Дабиде АҚШ, Украина және Ресей арасындағы келіссөз басталды.

Бұл туралы БАӘ сыртқы істер министрлігі хабарлады.

Бұған дейін Украина президенті Владимир Зеленский Абу-Дабиге Ұлттық қауіпсіздік және қорғаныс кеңесінің хатшысы Рустем Умеров, президент кеңсесінің басшысы Кирилл Буданов, «Слуга народа» фракциясының басшысы Давид Арахамия және Украина қарулы күштері бас штабының басшысы Андрей Гнатов кеткенін айтқан.

Ал Ресей делегациясын Ресей әскері бас штабы бас басқармасының жетекшісі, адмирал Игорь Костюков басқарады.