🗣 Қазақстан сенаты кинематография туралы заңға фильмді прокатқа шығармас бұрын мазмұнында тыйым салынған, соның ішінде "ЛГБТ насихаты" бар-жоғын да тексеру жөнінде өзгерістер енгізетін заң жобасын мақұлдап, президентке қол қоюға жіберді.

Заң жобасына сәйкес, егер фильм мазмұнында конституциялық құрылысты күштеп өзгертуге, республиканың тұтастығын бұзуға үндейтін, мемлекет қауіпсіздігіне нұқсан келтіретін, әлеуметтік, нәсілдік, ұлттық, діни, сословие я ру айырмашылығына байланысты алауыздық қоздыратын, қатыгездік пен зорлық-зомбылықты насихаттайтын, порнография, сондай-ақ "дәстүрлі емес жыныстық қатынастарды" және педофилияны насихаттайтын белгілер болса, прокат куәлігі берілмейді.

"Дәстүрлі емес жыныстық қатынастар" мен педофилияны насихаттауға тыйым салу туралы норма былтыр желтоқсанда қабылданған басқа заңға енгізілген және ол биыл наурызда күшіне енеді.

🔴Қазақстандық журналистер ел президенті Қасым-Жомарт Тоқаевқа қазіргі Конституцияның 20-бабын сақтап қалуды сұрады

Құқықтық медиа орталығы үкіметтік емес ұйымы бұл өтінішті елдегі журналистер қауымдастығы атынан жасап отырғанын айтқан.

Қазақстан Конституциясының 20-бабында елде сөз бен шығармашылық еркіндігіне кепілдік берілетіні, цензураға тыйым салынатыны және әркімнің заң жүзінде тыйым салынбаған кез келген тәсілмен еркін ақпарат алуға және таратуға құқығы бар екені жазылған.

Құқықтық медиа орталығы Конституциядағы осы норма құқықтық тұрғыдан дәл, қысқа әрі негізгі заңның бостандықтар мен кепілдіктерді бекітетін құжат ретіндегі табиғатына сай келеді дейді. Ұйым өкілдерінің пікірінше, сөз бостандығы мен шығармашылық еркіндігіне кепілдік беріледі деген тұжырым артық түсіндірулерді қажет етпейді және Азаматтық және саяси құқықтар туралы халықаралық пактінің 19-бабына сәйкес келеді.

Үкімет жақында жариялаған жаңа Конституция жобасында ұсынылып отырған 23-бап керісінше, Конституция деңгейіне салалық құқықтық реттеуге тән егжей-тегжейлі нормаларды енгізеді. Атап айтқанда, шығармашылық түрлерін тізбелеп, зияткерлік меншікке қатысты ережелерді және азаматтық пен қылмыстық заңда бұрыннан бар нормаларды қайталайды, дейді ұйым.

💬 Роскомнадзор ҚазТАГ сайтын бұғаттауды талап етіп отыр

Ресейдің байланыс, ақпараттық технологиялар және бұқаралық коммуникациялар саласын қадағалайтын Роскомнадзор мекемесі қазақстандық ҚазТАГ агенттігі сайтын бұғаттауды талап еткен. Бұл талап агенттік бас директоры Әсет Матаев пен бас редакторы Әмір Қасеновке қатысты қылмыстық іс туралы жарияланған материалдарға байланысты қойылды деп жазды ҚазТАГ.

Роскомнадзор талабына 2026 жылғы 20 қаңтарда Мәскеу қалалық соты қабылдаған шешім негіз болған. Ресей тарабы ҚазТАГ басшылығы, олардың адвокаттары және Freedom Finance салымшылары қатысқан баспасөз жиындарынан түсірілген видеолар мен көпшілік алдындағы мәлімдемелерді және өзге материалдарды авторлық құқықты бұзу деп бағалаған.

ҚазТАГ Ресейдегі сот процесі жөнінде алдын ала хабардар етілмегенін жазған. Агенттік ол жайында 3-4 ақпан күндері сайттың уақытша ашылмай қалуының себебін бірқатар қазақстандық интернет-провайдерлерден анықтаған кезде кездейсоқ білген.

Осы жағдайға байланысты ҚазТАГ Қазақстанның мемлекеттік құзырлы органдарына сауал жолдап, Роскомнадзордың ҚазТАГ сайтын бұғаттау талабының құқықтық негізі бар-жоғын және Қазақстанның ақпараттық егемендігін қорғау үшін қандай шаралар қабылданып жатқаны жөнінде түсініктеме сұраған.

🔴 Қазақстан премьер-министрінің орынбасары — Мәдениет және ақпарат министрі Аида Балаева Конституцияға енгізуге ұсынылып отырған өзгерістер сөз еркіндігін шектемейтініне сенімді екенін мәлімдеді. Министр мұны сенбі, 7 ақпан күні конституциялық реформа жөніндегі комиссияның кезекті отырысында айтқан.

"Негізгі қағида өзгеріссіз қалады – сөз еркіндігіне кепілдік беріледі және цензураға тыйым салынады. Сөз еркіндігі қоғамның басты құндылықтарының бірі, алайда оның құқықтық шеңбері бар. Бұл шектеулер пікір білдіруге емес, қоғамға қауіпті мақсаттарды насихаттауға қатысты", – деген Аида Балаева.

Оның айтуынша, мұндай шектеулер конституциялық құрылысты күшпен өзгертуге үндеуге, ұлттық қауіпсіздікке қол сұғуға, кемсітуге негізделген алауыздық қоздыруға және осындай әрекеттерге ашық түрде шақыруға немесе арандатуға қарсы бағытталған.

Бұған дейін Құқықтық медиа орталығы президент Қасым-Жомарт Тоқаевқа үндеуінде қазіргі Конституциядағы сөз еркіндігіне кепілдік беретін және цензураға тыйым салатын 20-бабын сақтап қалуды, оны жаңа Конституция жобасындағы 23-баппен алмастырмауды сұраған.

🗣Тәжікстан Қытай азаматтарымен визасыз режим енгізбек

Визасыз режим – туристерді елге тарту амалдарының бірі деді туризмді дамыту комитетінің төрағасы Жәмшет Жұмахонзода Душанбегі жиында.

"Тәжікстан үшін негізгі туристік нарық бұл араб елдері, Англия, Германия, Франция, Ресей, Қытай және Оңтүстік Корея, бұл елдердің азаматтары демалыс пен саяхатқа көбірек қызығушылық білдіреді" деді ведомство жетекшісі.

🔴Лас өзен, кебуге айналған арна: Жайықты аман алып қалудың амалы бар ма?

Батыс Қазақстандағы ең ірі өзендердің бірі — Жайық кейінгі жылдары көз алдымызда тартылып, ластанып барады. Ғалымдар деңгейі түсіп кеткен өзен суының сапасы нашарлап, балық қоры азайғанын айтып отыр. Экологтар экожүйе тозып бара жатыр деп дабыл қағады. Ал жергілікті халық болса, суды бейберекет пайдалануды әлі жалғастырып келеді. Жайық неге мұндай күйге түсті, бұған адам факторының әсері қандай және өзенді қайта қалпына келтіруге мүмкіндік бар ма?

🔗Толығырақ оқыңыз

💬 ФСБ: генералға оқ атқан адам БАӘ-да ұсталып, Ресейге тапсырылды

Ресей федералдық қауіпсіздік қызметі (ФСБ) Біріккен Араб Әмірліктерінде Ресей бас штабы бас басқармасы бастығының бірінші орынбасары Владимир Алексеевке қастандық жасады деп күдікке ілінген адам ұсталғанын және Ресейге тапсырылғанын хабарлады.

ФСБ мәлімдемесінде ұсталған адамның аты-жөні де жазылған: 1960 жылы туған Ресей азаматы Любомир Корба. Мәскеу соты оны қамауға алған. Бұдан бөлек, тағы екі ресейліктің аты-жөні аталады, олар шабуылдаушыға "көмектескен", олардың бірі Украинаға кеткен деп айтылады.

The Washington Post дереккөздерінің айтуынша, батыс арнайы қызметі Украинаның Алексеевке шабуылға қатысы барына сенбейді.

🗣Семейлік белсенді Нұржан Сембаев екі айға қамалды

Семей қаласының тергеу соты белсенді Нұржан Сембаевты екі айға қамауға рұқсат берді. Сембаев 2 сәуірге дейін қамауда болады. Бұл жөнінде "Белсенділер экстремист емес" тобы жазды. Сот 6 ақпанда өткен.

Топтың жазуынша, Сембаевқа 258-бап 1-бөлік ("террористік ұйымды қаржыландыру") және 405-бап 2-бөлігі бойынша ("тыйым салынған ұйымның ісіне араласу") қылмыстық іс ашылған.

Ақпаратты Семейдегі жергілікті белсенділер растады

💬 Италия билігі әлдекімдер темір жолда диверсия жасамақ болғанын айтты

7 ақпанда Италияның солтүстігінде үш рет темір жол инфрақұрылымы бүлініп, жол қауіпсіздігіне әсер еткен, пойыздардың жүру кестесі бұзылған. Билік қысқы Олимпиада ойындарының өтуіне байланысты диверсия болуы болуы мүмкін деп болжады.

Атап айтқанда, сенбі күні таңертең Пезаро қаласы маңында белгісіз біреулер коммутаторды өртеп жіберген. Кейін Болоньеде жарылғыш зат табылып, электр кабельдері қиылған. Полицияның пікірінше, оқиғалардың бір-біріне қатысы бар. Әзірге, ешкім мойнына алмады.

🗣Жапониядағы сайлау: премьер Санаэ Такаичидің жақтастары жеңіп жатыр

Жапонияда парламент сайлауында премьер-министр Санаэ Такаичидің жақтастары жеңіп жатыр. Сайлау учаскелерінің шыға берісінде жиналған сауалнама қорытындысына сүйенген Жапонияның NHK қоғамдық телеарнасы дауыс беру аяқталғаннан кейін осылай деп хабарлады.

Болжам бойынша, премьер Такаичидің либералдық-демократиялық партиясы 465 орындық парламенттің төменгі палатасынан 274-328 аралығында орын алуы мүмкін. Ал парламентте басымдыққа ие болу үшін 233 орын керек. Сайлаудың алдын ала қорытындысы жақын арада жарияланады.

🗣Қазақстан президенті Қасым-Жомарт Тоқаев өз әкімшілігіндегі ішкі саясат бөлімінің меңгерушісі етіп парламенттегі AMANAT фракциясының жетекшісі болған депутат Елнұр Бейсенбаевты тағайындады.

2025 жылғы желтоқсанның ортасынан бастап осы қызметті атқарған Айбек Смадияровты бұдан бір жарым апта бұрын Тоқаев өзіне көмекші әрі баспасөз хатшысы етіп алған.

Елнұр Бейсенбаев 2023 жылғы наурыз айында сегізінші шақырылған парламент мәжілісіне биліктегі AMANAT партиясы тізімімен сайланған еді.