چهارمحال تورکلری
88 subscribers
237 photos
105 videos
27 files
64 links
Download Telegram
Audio
دکلمه #شعر #تورکی آیریلوق گویش چهارمحال/فریدن/اصفهان با صدای شاعر همایون علیدوستی اهل #شهرکیان شهرستان #شهرکرد استان #چهارمحال

#şeir #iran #çaharmahal

@chaharm
چهارمحال تورکلری
شعر_ترکی_سنت_و_مدرنیته_استاد_همایون_علید.amr
455.6 KB
👈 شعر طنز تورکی سنت و مدرنیته 😄😃

دکلمه #شعر تورکی گویش چهارمحال/فریدن/اصفهان با صدای شاعر همایون علیدوستی اهل #شهرکیان شهرستان #شهرکرد #چهارمحال
#şeir #iran #çaharmahal

@chaharm
چهارمحال تورکلری
چهارمحال بخشی از وطن «تورک‌ائلی» است

چهارمحال در گذشته از مناطق ولایت اصفهان از ایالت عراق عجم بوده و از نظر تنوع اتنیکی در گذشته دارای جمعیت غالباً تورک بوده است.

این منطقه همچنین در جوار مناطق تورک‌نشین دیگر از قبیل فریدن، لنجانات و ییلاقات ایلات تورک مناطق جنوب ایران بوده است.

از نظر تاریخی نیز با توجه به قرائن موجود اکثر مهاجرت تورک‌ها به چهارمحال به دوره آق‌قویونلوها، صفویه و افشاریه بازمی‌گردد. اما در عهد قاجار ضمن کوچ گسترده الوار و اکراد بختیاری و همچنین مهاجرت تورک‌ها به سایر نقاط، حضور عنصر تورک در مرکز و غرب و جنوب چهارمحال بسیار کم‌رنگ شد.

هم اکنون نیز به دلیل عدم اطلاع و نبود روابط فرهنگی میان تورک‌ها در ایران متاسفانه بسیاری از اشخاص از اینکه چهارمحال نیز یکی از مناطق تورک‌نشین است، بی‌اطلاع‌اند. همچنین فرصت‌طلب‌ها نیز از این عدم آگاهی جهت مقاصد خویش استفاده می‌کنند و پیوسته چهارمحال را لرنشین می‌نمایانند.

منبع: کانال چهارمحال
@Turkeline_Dogru
@bizimyurd
گاهی اوقات تقلید کن!

گاهی اوقات ما تورک‌های منطقه چهارمحال نیاز به تقلید کردن داریم، یکی از موضوعات که در آن محتاج تقلیدیم، مسائل هویتی و فرهنگی است.

از قضا در همسایگی ما برادران از جان عزیز‌تر بختیاری، فعالانه در حال فعالیت‌اند. از جمله طی همین ایام در قلعهٔ روستای تورک‌نشین بارده واقع در شهرستان بن، نشستی برای هماهنگی و سامان‌بخشی به این قبیل مسائل تاریخی، فرهنگی، اجتماعی، هویتی و... از طرف پژوهشکده قوم بختیاری برگزار شد.

حال باید نگاهی به جامعه تورک منطقه چهارمحال یا حتی در نگاهی وسیع‌تر، نواحی تورک‌نشین مرکز و جنوب کشور بیندازیم، هیچ NGO یا گروه پژوهشی در حد و اندازهٔ گستره وسیع فرهنگی تورک‌های نواحی فوق‌الذکر نمی‌بینیم.

و این اوضاع گاهاً در چهارمحالی که خود روزگاری مرکز فرهنگ و ادب تورکی بوده، اسفناک‌تر است. ما حتی در فضای مجازی نیز در زمینه فرهنگ و هویت خود متأسفانه کم‌ کار هستیم.

اولین قدم‌ها را باید برداریم، اولین قدم مشکل‌ترین قدم‌هاست. می‌بایست در پی اتحاد باشیم، اول اتحاد در فکر و اندیشه و سپس اتحاد در عمل و کردار.

در پایان به امید روزهای روشن در سپهر فرهنگ و اندیشهٔ تورکان در ایران و به‌ویژه تورک‌های منطقه چهارمحال.

#یاشاسین #تورک میللتی
#یاشاسین #تورک‌ائلی
#یاشاسین #چهارمحال

منبع: کانال چهارمحال
@Turkeline_Dogru
@bizimyurd
زبان تورکی در مکتب‌خانه‌های چهارمحال و روابط فرهنگی

احتمالاً کم و بیش در خانه مسن‌ترها کتاب دیوان اشعار قمری داغستانی و یا مختارنامه را دیده‌اید، دو کتاب که به زبان تورکی نوشته شده‌اند و در مکتب‌خانه‌های منطقه برای تدریس زبان تورکی از آنان استفاده می‌شده‌است.

در کنار این کتاب از نِصاب تورکی موسوم به تجریداللغات نیز استفاده می‌شده است. همچنین یکی از نِصاب‌های نسبتاً قدیمی زبان تورکی در چهارمحال و توسط میرزا محمدقلی فقیر قهفرخی در عهد فتحعلی شاه قاجار سروده شده‌است.

وجود اشعار تورکی در قالب‌های عروضی و غیر هجایی که توسط دهقان، عمان، قطره، دستان، بیضاء و سایرین سروده شده نشان از آشنایی اهالی تورک منطقه چهارمحال با ادبیات کلاسیک تورک بوده است.

نیز با نگاهی به مراکزی که این آثار در آنجا تألیف شده است؛ دربند محل زندگی قمری، تبریز محل ترجمه شدن مختارنامه به تورکی، قزوین محل تألیف تجریداللغات توسط علی بادکوبه‌ای، وجود کتب مرثیه تورکی دخیل مراغه‌ای، نسخه‌های شبیه‌خوانی که توسط شعرای اردبیلی سروده شده و در چهارمحال نیز استفاده می‌شده؛ همه و همه نشان از آن است که تا چندی پیش جمعیت تورک در چهارمحال خود را جدا از سایر نواحی ترک نشین کشور، #تورک‌ائلی، نمی دانسته‌اند و با نواحی تورک‌نشین دیگر دارای بده بستان‌های فرهنگی بوده‌اند. روابطی که تا اواخر قرن سیزدهم هجری ادامه داشته و کم کم با گذر زمان فراموش گردیده است.


#یاشاسین #تورک_میللتی
#یاشاسین #تورک‌ائلی
#یاشاسین #چهارمحال

منبع: کانال چهارمحال
@Turkeline_Dogru
@bizimyurd
از طرف تورک‌های استان اصفهان، استان مرکزی، استان لرستان، استان چهارمحال و بختياری


رژیم پهلوی مناطق تورک‌نشین مرکز ایران را بین استانهای مرکزی، اصفهان، لرستان و چهارمحال و بختياري تقسیم کرده که مبادا مرکز ایران استانی تورک‌نشین داشته باشد. رژیم پهلوی به بهانه سدّ سازی ده‌ها روستای پر جمعیت تورک فریدن و چهارمحال را به زیر آب برد و مردم این روستاها را آواره استانهای دیگر ایران کرد.

در ادامه این سیاستهای ضد تورکی، متاسفانه پس از انقلاب 57 نیز سیستم مرکزگرای جدید، آب مناطق تورک‌نشین را به مناطق تاجیک‌نشین استانهای یزد و کرمان با صرف ملیاردها دلار انتقال داد تا دیگر بازماندگان نیز مجبور به مهاجرت شوند و زبان، فرهنگ و گذشته خود را به فراموشی بسپارند.

دیگر سیاست سیستم مرکزگرای شوونیست برای نابودی فرهنگ و زبان تورک‌ها, محروم نگاه داشتن مناطق تورک‌نشین استانهای مرکزی از امکانات رفاهی است. همان طور که می‌دانیم بیشترین ثروت ملی‌ ایران صرف استانهای فارس‌محور ایران می‌شود، ولی‌ مناطق تورک‌نشین استانهای فوق از محروم‌ترین مناطق ایران می‌باشند. اسامی مناطق ملی-بومی که به زبان تورکی بود به فارسی تبدیل می‌شود و…

آری این چنین است برادر...

به امید پایان این روزهای سیاه
زنده و پاینده باد ملت تورک

آتیلا آنالو از شهرستان چادگان، 2012.



@Turkeline_Dogru
تورک‌ائلی‌نین گونئیی و ایران‌ین چهارمحال ایالتینده‌کی تورک بؤلگه‌لری


ایران‌داکی دیگر ائتنیکلر و میللتلرین ترسینه کی هامیسی بؤلگه‌سل و محلی داغیلیما صاحیبدیرلر، تورکلر ایران‌ین باشاباشیندا یاشاماقدادیرلار. تورکلرین یاشادیغی بو توپراقلارین بیر چوخو مین ایللردیر تورکلرین یوردودور. بو تورک توپراقلاری بیتیشیکدیر و تورک‌ائلی وطنیندن ساییلیر.

اؤرنه‌یین آشاغیداکی یازیدا بیر چوخلارینین بیله دوشونمه‌دییی و بکله‌مه‌دییی بیر بؤلگه‌دن یعنی چهارمحال و بختیاری ایالتینده‌کی تورکلر و ایران‌ین گونئیینده‌کی تورک توپراقلاری ایله ایلگیلی اولدوقجا گؤزل و آیرینتیلی بیلگیلره راستلامالی‌ییق.

بو آرادا آزربایجان‌داکی بؤلگه‌سل‌چی – آزربایجان‌چی کسیم ایرانین دؤرت بیر یانیندا یاشایان تورکلری و اؤزللیکله تورک‌ائلی وطنینی گؤرمزدن گلیر و اوتانمادان تورک‌ائلی وطنینه و تورک بیرلییینه سالدیریر. بو آزربایجانچیلار؛ " بو توپراقلار؛ فارسلارین، عربلرین، کوردلرین، لورلارین و باشقا ائتنیکلرین یوردودور و بونلاری تورک‌ائلی وطنینه داخیل ائتمک دوشمانلاریمزی چوخالداجاقدیر" دئییرلر. اونلارا گؤره "تورک‌ائلی وطنی ایلکه‌سی ده بیر فاشیستی حرکتدیر. داش نه قدر یئکه اولسا بیر او قدر آغیر و حرکته گتیرمه‌سی چتیندیر و ایمکانسیزدیر. داشین یئکه‌سی، وورماماق نیشانه‌سی!" و هابئله اولومسوز سؤزلر.

بو آزربایجانچی کسیم آنلامالیدیر کی؛ همن ساووندوغونوز ائتنیکلر چوخ زاماندیر کی تورک میللتینی کندیلرینه دوشمان ساییرلار و تورکلری آسیمیله ائدیب، سؤموروب، یوردلاری و توپراقلارینا یییه چیخماق ایسته‌ییرلر، سیز هله اویخودان اویانمامیشسینیز.

اوماریق آزربایجانچی کسیم کندیلرینه گلیب بوتون ایران‌ین دؤرت بیر یانیندا یاشایان تورکلرین دورومونو و میللی حاقلارینی و تورکلویون یوکسه‌لیشینی دوشونه‌لر!

بو آشاغیداکی یازینین اوخونماسینی دا آزربایجانچی کسیمه اؤنه‌ریریک.

👇👇👇👇👇👇👇👇👇👇👇👇
@Turkeline_Dogru


https://t.me/turkeline_dogru/937
شهرها و روستاهای تورک استان چهارمحال و بختیاری

رضا مردانی بولداجی


از شهرهای تورک منطقه چهارمحال می‌توان به بولداجی٬ سامان٬ بن٬ فرادنبه٬ سفید دشت٬ جونقان٬ طاقانک٬ سودجان ٬ شهرک (کیان) اشاره کنیم. اکثریت جمعیت شهرهای بروجن و نقنه نیز جمعیت تورک هستند.

از بین این شهرها٬ بن و سامان و بروجن به عنوان مرکز شهرستان و بولداجی و جونقان به عنوان مرکز بخش می‌باشند.

از روستاهای تورک منطقه چهارمحال نیز می‌توان به آق بلاغ بولداجی٬ عطاکله (اسلام آباد) و امام قیص و بخشی از جمعیت روستاهای له دراز و سولیگان و بید قطار گندمان شهرستان بروجن٬ قلعه تک شهرستان کیار٬ روستاهای یان چشمه٬ حیدری٬ آزادگان٬ پهنا٬ تومانک٬ لارک٬ بارده٬ بخشی از جمالو شهرستان بن و روستاهای هوره٬ چم جنگل٬ چم خلیفه٬ سوادجان٬ ایل‌بیگی٬ چم جنگ٬ شوراب، صغیر٬ محمدآباد٬ چلوان٬ چم زین٬ چم خرم٬ کاهکش٬ چم ناز٬ قراقوش٬ گرمدره٬ صادق آباد٬ قوچان٬ مارکده٬ یاسه چای٬ دشتی و چم کاکا شهرستان سامان و روستاهای هرچگان٬ پیر بلوط ٬ کاکلک٬ بهرام آباد٬ مرغملک٬ اوچ بوغاز٬ اشکفتک٬ آق بلاغ شهرستان شهرکرد و بخشی از جعیت شهرکرد٬ و ده ترکان جوانمردی لردگان ( از طایفه تورک علی صالح خان بیات) اشاره کنیم. امروزه به نظر می‌رسد بعضی ازشهرها و روستاها در شهرستانهای اردل و کیار و فارسان بخشی از جمعیت ساکن در آنها هر چند به گویش بختیاری صحبت می‌کنند اما اصالتا از تورک‌ها باشند. در روستای چهراز ناغان بازمانده‌ای از طایفه تورک چهرازی هستند که امروزه بختیاری صحبت می‌کنند و بیشتر آنها به خوزستان مهاجرت کردند.

در نزدیکی چهراز روستایی به نام جغدان وجود دارد که سنگی معروف به برد لرکی یادگار مردمان ایل تورک لرکی ساکن در این روستا بوده است که توسط کریم ملک جغدان از خوانین ایل تورک لرکی خریداری می‌شود.

کوه لرک نیز مابین رودخانه دوپلان و ارمند یادگار حضور ایل تورک لرکی در این منطقه می‌باشد.

ناغان نیز در تملک ایل تورک بولوئردی بوده است.

در دهستان چغاخور نیز فامیلهایی همچون تورکی در روستای آورگان و افشار گلوگرد بازمانده تورک‌ها هستند که امروزه بختیاری صحبت می‌کنند.

از اسامی اماکن تورکی چغاخور می‌توان به نام چغاخور (منبع: ایل بختیاری و تاریخ بختیاری)٬ چغایورت٬ آلوقره اشاره کنیم. تنگ سیاه چغاخور نیز مربوط به شخصی به نام قارا کاکا (کاکا سیاه) بوده است. نام روستاهای سیبک و کلبی بگ نیز برگرفته از سی بگ ( نامی تورکی) و کلبعلی بگ بولوئردی است.

در سبز کوه نیز اسامی تورکی برجای مانده‌اند که می‌توان به یوغون سو و گیگ تپه اشاره کنیم.

روستای دورک اناری نیز به گفته اهالی روستا سابقا سکونتگاه تورکان بوده است و نام روستا برگرفته از نام ایلی تورک به نام دیرک می‌باشد به مانند روستای چهراز که نامش برگرفته از نام ایلی تورک به نام چهراز می‌باشد.

شهر گهرو نیز سکونت گاه ایل تورک قشقایی در دوره کریم خان زند بوده است که امروزه نام برخی مزارع گهرو با نام تورکی یادگار آن دوره می‌باشد.

بخش گندمان نیز دارای اسامی مکانهایی با اسامی تورکی می‌باشد که می‌توان به قلعه کیچن٬ شاه بولاغی٬ قزل‌گیل٬ آغ داش٬ کوه دودلو٬ گدار کوک٬ گوشنگلی٬ کوه عالی شاملو٬ رودخانه کزن٬ سولی گان...اشاره نمود. در روستای گردبیشه جایی معروف به قاش جاجوها است. در لغت نامه دهخدا جاج نام شهری در تورکستان می‌باشد. با توجه به مهاجرت اقوام تورک به ایران و به ویژه به چهارمحال بعید نمی‌باشد که اقوامی از شهر جاج تورکستان به این مکان آمده و محدوده‌ای را به خود اختصاص داده باشند. در زبان تورکی به قلمرو قاش / کش گفته می‌شود.

نام گردبیشه نیز تورکی به نظر می‌آید چرا که در زبان تورکی صفت مقدم بر اسم می‌آید و اگر این نام فارسی یا بختیاری بوده باید به صورت بیشه گرد باشد.

از اسامی اماکن تورکی در بولداجی می‌توان به آغ چشمه٬ آغ بولاغ٬ آغ تورپاق٬ یالانچی چشمه٬ قوش پخی٬ ایکی قولاق٬ اورتا چیمن٬ بزیال٬ اوغار٬ قارا پوزه٬ قولیچان٬ الله قولو٬ کت رمضان٬ دلک لقی٬ قز درختی٬ یان بولاغی٬ شورجه٬ قوش بولاغی٬ تکمه داش٬ گریکی چشمه٬ کمون کشی٬ شورجه گدکی٬ ارجنه٬ شاه تختی٬ قارا قلات٬ بیدچاللاری٬ درویش قارا چللری و... اشاره کنیم.


@Turkeline_Dogru

https://t.me/turkeline_dogru/937
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
گؤزل بی٘ن‌یم ( بن زیبای من )

دکلمه شعر تورکی در سبک حیدربابایه سلام شهریار

شعری در وصف شهر #بن استان #چهارمحال

#شعر تورکی با گویش چهارمحال /اصفهان با لهجه زیبای بن

#iran #çaharmahal #şeir
🔰چهارمحال هم جزئی از تورک ائلی است.

چهارمحال در گذشته از مناطق ولایت اصفهان از ایالت عراق عجم بوده و از نظر تنوع اتنیکی در گذشته دارای جمعیت غالباً تورک بوده است.

این منطقه همچنین در جوار مناطق تورک نشین دیگر از قبیل فریدن،لنجانات و ییلاقات ایلات تورک جنوب بوده است.

از نظر تاریخی نیز با توجه به قرائن موجود اکثر مهاجرت تورک ها به چهارمحال به دوره آق قویونلوها،صفویه و افشاریه باز می گردد. اما در عهد قجر ضمن کوچ گسترده الوار و اکراد بختیاری و همچنین مهاجرت تورک ها به سایر نقاط حضور عنصر تورک در مرکز و غرب و جنوب چهارمحال بسیار کم‌رنگ شد.

هم اکنون نیز به دلیل عدم اطلاع و نبود روابط فرهنگی میان تورک ها متاسفانه بسیاری از اشخاص از اینکه چهارمحال نیز یکی از کانتونهای تورک نشین است،بی اطلاع اند. همچنین فرصت طلب ها نیز از این عدم آگاهی جهت مقاصد خویش استفاده می کنند و پیوسته چهارمحال را لرنشین می نمایانند.

@bizimyurd
🔰کتیبه شاه عباس دوم صفوی در گردنه رخ فرخشهر

منطقه چهارمحال در دوره صفویه از مهم ترین تفرجگاه های سلطنتی بوده است و در همین دوره است که زیربنای اکثر شهرهای چهارمحال بالاخص شهرهای تورک نشین گذاشته می شود.
کتیبه سنگی رخ به دستور شاه عباس دوم صفوی بر پیکره کوه رخ حجاری شده است و دارای اشعاری در مدح آن شاه مغفور می باشد.

@bizimyurd
کتیبه شاه عباس دوم صفوی در گردنه رخ فرخ‌شهر
http://t.me/bizimyurd
🔰شعر:
گیجه قارانقوْلوْق گؤزلاروم آی‌ده
دنیا رختؽ دگؽل تنوْمه قایده
ایراق یوْلؽ گلن گئدگ نه فایده
بو قیه‌ده کله پازان من اوْلدوْم

بیر و ایکی دگئلئن دردلاروْم چوْخ
چیریدئوئر منؽ یامان آیروْلوْخ
سکوت دئیر که منوْم همصحبتوْم یوْخ
بۆلبۆل تکیم یالقوز اوْخیان من اوْلدوْم

ح.سکوت از شعرای با ذوق فرادنبه

@bizimyurd
🔰زبان ترکی در مکتب خانه‌های چهارمحال و روابط فرهنگی

احتمالاً کم و بیش در خانه مسن ترها کتاب دیوان اشعار قمری داغستانی و یا مختارنامه را دیده‌اید، دو کتاب که به زبان ترکی نوشته شده‌اند و در مکتب خانه های منطقه برای تدریس زبان ترکی از آنان استفاده می‌شده‌است.

در کنار این کتاب از نصاب ترکی موسوم به تجریداللغات نیز استفاده می‌شده است. همچنین یکی از نصاب های نسبتاً قدیمی زبان ترکی در چهارمحال و توسط میرزا محمدقلی فقیر قهفرخی در عهد فتحعلیشاه قاجار سروده شده‌است.

وجود اشعار ترکی در قالب های عروضی و غیر هجایی که توسط دهقان، عمان، قطره، دستان، بیضاء و سائرین سروده شده نشان از آشنایی اهالی ترک چهارمحال با ادبیات کلاسیک ترک بوده است.

نیز با نگاهی به مراکزی که این آثار در آنجا تألیف شده است؛ دربند محل زندگی قمری، تبریز محل ترجمه شدن مختارنامه به ترکی، قزوین محل تألیف تجریداللغات توسط علی بادکوبه‌ای، وجود کتب مرثیه ترکی دخیل مراغه‌ای، نسخه های شبیه خوانی که توسط شعرای اردبیلی سروده شده و در چهارمحال نیز استفاده می‌شده؛همه و همه نشان از آن است که جمعیت قدیم ترک در چهارمحال خود را جدا از سایر نواحی ترک نشین کشور ، #تورک_ائلی ، نمی دانسته‌اند و با نواحی ترک نشین دارای بده بستان های فرهنگی بوده‌اند. .
روابطی که تا اواخر قرن سیزدهم هجری ادامه داشته و کم کم با گذر زمان فراموش گردیده است.
@bizimyurd
اعتراف به قدمت چهارهزار ساله زبان ترکی در ایران و اشاره به سنگ نگاره های تاریخی تورکی در تیمره استان مرکزی ؛ روزنامه همشهری، 19 فروردین 1395
❌دشمنان خود رو بهتر بشناسید .

❗️افکار پانفارسها بر علیه ملت تورک

🆔 @fereydan_turklary
Forwarded from اتچ بات
‍ ‍ 🌙اوغوز بایرامیز قوتلو اولسون ⭐️

گلین اونودولموش تورکجه
آیلار و گونلرین آدلارینی آنادیلیمیزده دیریلده ک...🌹

(بیایید نام روزها و ماههای تورکی فراموش شده را به زبان مادری خود دوباره زنده کنیم)

✅ #تورکی_ایل_سایارلر

(تقویم تورکی سال 1397)

🌀ویژگی خاص و متمایز این تقویم :

💠معرفی کوتاهی از
طمغاها و الفبای باستانی تورک
امپراتوریها و آثار معماری آنها

📮برای سفارشات پیام به آی دی های زیر
👇👇👇

🆔 @Riza_binisli

〰〰〰〰〰〰〰〰〰〰〰〰

گونئی (جنوب) تورکلری👇👇👇👇👇

🆔 @kimlik_1792




〰〰〰〰〰〰〰〰〰〰〰〰
🔰زبان ترکی و ارامنهٔ چهارمحال

در گذشته نه چندان دور، قریب به هشتاد سال پیش، چهارمحال دارای جمعیت کثیری از ارامنه بود. این ارامنه از منطقه باسان در شرق آناطولی توسط شاه عباس اول به چهارمحال کوچانیده شده بودند.

ایشان از زبان ترکی به صورت گسترده به عنوان زبان واسطه در جهت ارتباط با سایرین (در ادامه فارسی محلی جایگزین ترکی شد.)و نیز به عنوان زبان فرهنگی و ادبی استفاده می‌کردند؛ شاهد این مدعا نیز مجموعه اشعار ترکی باقیمانده از عاشوق های ارمنی و نیز استفاده از منظومه های ترکی در مراسم های عروسی است.

از جمله عاشوق های ارمنی این منطقه، عاشوق هارتون اوغلی در قرن هجدهم میلادی و عاشوق مسکین دِیوید در قرن نوزدهم می باشند.

ارامنه به دلیل فشار فئودال ها و نیز کسب زندگی بهتر از چهارمحال کوچیدند. و اکثر روستاهای خالی از جمعیت شده آنان توسط الوار بختیاری تصرف شد.

@turkeli_caharmahal
تصویری خیالی از یک عاشوق ارمنی
http://t.me/turkeli_caharmahal
Forwarded from اتچ بات
‍ ♨️تقویم دیواری تورکی 1397


سفارشات جنوب
@kimlik_1792
..........................................
سفارشات آزربایجان
@Riza_binisli




..............