🗞️ Daily Current affairs 📰 3 सप्टेंबर 2026 ✅

🌊 1) पहिली राष्ट्रीय जल विभाग शिखर परिषद
🔹 जलशक्ती मंत्रालयाची पहिली 'विभागीय शिखर परिषद' संपन्न, पंतप्रधान नरेंद्र मोदी समारोपीय सत्रात सहभागी
📍 सुषमा स्वराज भवन, नवी दिल्ली
📅 1 ते 2 सप्टेंबर 2026 (समारोप 2 सप्टेंबर)
📌 Important Fact:
✨ 'सहकारी संघवाद' बळकट करण्याच्या उद्देशाने आयोजित या मालिकेतील ही पहिलीच राष्ट्रीय परिषद
✨ चार प्रमुख विषयांवर भर: जल पायाभूत सुविधा प्रकल्पांची वेळेवर अंमलबजावणी, 'जल संचय जन भागीदारी' (Catch the Rain), पिण्याच्या पाण्याचे स्रोत शाश्वत करणे आणि 'जल जीवन मिशन 2.0' अंतर्गत ग्रामीण पाणीपुरवठा योजनांची देखभाल


🏔️ 2) तेनझिंग नोर्गे राष्ट्रीय साहसी पुरस्कार 2024👤
विजेते व कामगिरी: (पुरस्कार 2024 चा आहे पण घोषणा काल झाली आहे)
🧗 बलजीत कौर (लँड): एकाच हंगामात 8,000 मीटरपेक्षा उंच 5 शिखरे सर करणारी पहिली भारतीय
🧗 स्काल्झांग रिग्झिन (लँड): विना ऑक्सिजन माऊंट एव्हरेस्ट सर करणारा पहिला भारतीय
🏊 रिमो साहा (वॉटर): 48 सुवर्णपदके जिंकणारा आंतरराष्ट्रीय पॅरा-जलतरणपटू
🏅 शिव प्रसाद चमोली (जीवनगौरव): हिवाळी खेळ आणि साहसी मोहिमांमधील योगदानाबद्दल सन्मान
💡 Static Fact: 15 लाख रुपये आणि कांस्य पुतळा (हा अर्जुन पुरस्काराच्या समकक्ष मानला जातो)


🐠 3) 'मिशन रंगीन मछली 2031
🔹 उपराष्ट्रपती सी. पी. राधाकृष्णन यांच्या हस्ते 'मिशन रंगीन मछली 2031' या धोरणात्मक कृती आराखड्याचे प्रकाशन
🏢 मत्स्यव्यवसाय, पशुसंवर्धन आणि दुग्धव्यवसाय मंत्रालय (MoFAHD)
📌 Important Fact:
✨ देशातील शोभिवंत मत्स्यपालनाच्या (Ornamental Fisheries) शाश्वत विकासासाठी हा विशेष कृती आराखडा तयार


💻 4) क्वांटम कम्प्युटिंगसाठी 'FQCI' ची स्थापना
🔹 'नॅशनल क्वांटम मिशन' (NQM) अंतर्गत IISc बंगळुरूने 'फाऊंडेशन फॉर क्वांटम कम्प्युटिंग इनोव्हेशन' (FQCI) ची स्थापना केली
📌 Important Fact:
✨ ही संस्था सेक्शन-8 (विना-नफा) कंपनी म्हणून काम करेल आणि क्वांटम तंत्रज्ञानासाठी 'क्वांटम कम्प्युटिंग थेमॅटिक हब' म्हणून भूमिका बजावेल
✨ यामध्ये फोटोनिक क्वांटम सिस्टीम्स, सुपरकंडक्टिंग सर्किट्स आणि सेमीकंडक्टर-आधारित क्वांटम उपकरणांच्या विकासावर लक्ष
💡 Static Fact: विज्ञान आणि तंत्रज्ञान विभागांतर्गत राबवल्या जाणाऱ्या नॅशनल क्वांटम मिशनचा कार्यकाळ 2023-24 ते 2030-31


💡 5) 18 वी ब्रिक्स बौद्धिक संपदा (IP BRICS) प्रमुखांची बैठक
📍 नवी दिल्ली (1-3 सप्टेंबर 2026)
🎯 Theme: “Building for Resilience, Innovation, Cooperation and Sustainability”
📌 Important Fact: जागतिक बौद्धिक संपदा मानकांना चालना देण्यासाठी अद्ययावित 'ऑपरेशनल गाईडलाईन्स' स्वीकारण्यात आल्या
💡 Static Fact: 2026 चे IP BRICS अध्यक्षपद व यजमानपद भारताकडे (CGPDTM) आहे.


Join @chalughadamodi

तेनझिंग नोर्गे राष्ट्रीय साहसी पुरस्कार २०२४

📅 MPSC चालू घडामोडी: ०४ सप्टेंबर २०२६

⚖️ १) 'ब्रिक्स' मुख्य न्यायाधीश मंच (BRICS Chief Justices' Forum) २०२६
🔹 Key Fact: भारताचे सर्वोच्च न्यायालय 'ब्रिक्स' (BRICS) मुख्य न्यायाधीश मंच २०२६ चे यजमानपद भूषवणार आहे.
📍 Place: नवी दिल्ली.
📅 Date: ४ ते ६ सप्टेंबर २०२६.
🎯 Theme: मध्यस्थी आणि आंतरराष्ट्रीय व्यावसायिक विवाद, लवादाच्या निवाड्यांची सीमेपार अंमलबजावणी, कृत्रिम बुद्धिमत्ता (AI) व न्यायपालिका, आणि न्यायालयीन नेतृत्व व शाश्वत विकास.
👨‍⚖️ भारताचे सरन्यायाधीश (CJI) न्यायमूर्ती सूर्यकांत या मंचावर भारताचे प्रतिनिधित्व करतील.

🛡️ २) 'रक्षा' (RAKSHA) संरक्षण मुत्सद्देगिरी दस्तऐवज
🔹 Key Fact: संरक्षण मंत्री राजनाथ सिंह यांनी 'रक्षा' (RAKSHA) या नव्या संरक्षण मुत्सद्देगिरी दस्तऐवजाचे प्रकाशन केले.
🗺️ हा दस्तऐवज आगामी १० वर्षांसाठी भारताच्या जागतिक संरक्षण भागीदारी आणि धोरणात्मक सहकार्याची रूपरेषा (Roadmap) स्पष्ट करतो.
🤝 'मेक-इन-इंडिया' अंतर्गत शस्त्रास्त्रांच्या निर्यातीला प्रोत्साहन देणे, लष्करी सराव वाढवणे आणि हिंद महासागर क्षेत्रात भारताची 'नेट सिक्युरिटी प्रोव्हायडर' (Net Security Provider) म्हणून भूमिका बळकट करणे हे याचे चार मुख्य स्तंभ आहेत.
💰 Static Fact: भारताने २०२९ पर्यंत ५०,००० कोटी रुपयांच्या वार्षिक संरक्षण निर्यातीचे महत्त्वाकांक्षी उद्दिष्ट निश्चित केले आहे.

🧬 ३) 'बायो-निवेश' (BIO-NIVESH) उपक्रमाचा शुभारंभ
🔹 Key Fact: केंद्रीय विज्ञान आणि तंत्रज्ञान मंत्री डॉ. जितेंद्र सिंग यांनी 'बायो-निवेश' (BIO-NIVESH) या नवीन धोरणात्मक मंचाचा शुभारंभ केला.
💡 Important Fact: बायोटेक्नॉलॉजी (जैवतंत्रज्ञान) क्षेत्रातील स्टार्टअप्स आणि गुंतवणूकदार यांच्यात समन्वय वाढवणे, तसेच संशोधनाचे रूपांतर व्यावसायिक उत्पादनामध्ये करण्यासाठी खाजगी गुंतवणुकीला चालना देणे हा यामागील मुख्य उद्देश आहे.
📈 Static Fact: मागील काही वर्षांत भारताची 'बायो-इकॉनॉमी' १० अब्ज डॉलर्सवरून २०० अब्ज डॉलर्सपर्यंत विस्तारली आहे.

💼 ४) 'विश्वास २०२६' (VISHWAS, 2026) योजना
🔹 Key Fact: प्रलंबित 'ईपीएफ' (EPF) नुकसानभरपाई विवाद सोडवण्यासाठी 'विश्वास २०२६' ही योजना जाहीर करण्यात आली आहे.
🏢 Organisation: कर्मचारी भविष्य निर्वाह निधी संघटना (EPFO) / कामगार आणि रोजगार मंत्रालय.
⚖️ Important Fact: या योजनेंतर्गत पात्र आस्थापनांना त्यांच्यावरील प्रलंबित दंडात्मक कारवाया व विवाद अत्यंत सवलतीच्या दरात (Reduced rates) मिटवण्याची संधी दिली जाईल.

💻 ५) सेमीकॉन इंडिया (SEMICON India) २०२६
🔹 Key Fact: भारताच्या प्रमुख सेमीकंडक्टर परिषदेचे म्हणजेच 'सेमीकॉन इंडिया २०२६' चे पाचवे संस्करण आयोजित केले जाणार आहे.
📍 Place: यशोभूमी (इंडिया इंटरनॅशनल कन्व्हेन्शन अँड एक्स्पो सेंटर), नवी दिल्ली.
📅 Date: १७ ते १९ सप्टेंबर २०२६.
🎯 Theme: "सिलिकॉन ते सिस्टीम्स: इकोसिस्टीमची उभारणी" (Silicon to Systems: Building the Ecosystem).
🏢 Organisation: इंडिया सेमीकंडक्टर मिशन (ISM) आणि इलेक्ट्रॉनिक्स व माहिती तंत्रज्ञान मंत्रालय (MeitY).

🚆 ६) मुंबई-सावंतवाडी नवीन दैनंदिन रेल्वे सेवा
🔹 Key Fact: कोकण रेल्वे मार्गावर छत्रपती शिवाजी महाराज टर्मिनस (CSMT) आणि सावंतवाडी रोड दरम्यान नवीन दैनंदिन रेल्वे सेवेचा शुभारंभ करण्यात आला.
✨ Important Fact: रेल्वे मंत्री अश्विनी वैष्णव आणि उद्योग मंत्री पीयूष गोयल यांच्या उपस्थितीत या गाडीला हिरवा झेंडा दाखवण्यात आला. ५१० किमी अंतराच्या या सेवेमुळे रायगड, रत्नागिरी आणि सिंधुदुर्ग जिल्ह्यातील पर्यटनाला व आर्थिक विकासाला गती मिळेल.

⛵ ७) आयएनएस सुदर्शिनीची 'लोकायन २६' मोहीम
🔹 Key Fact: भारतीय नौदलाचे शिडाचे प्रशिक्षण जहाज 'आयएनएस सुदर्शिनी' (INS Sudarshini) स्पेनमधील बार्सिलोना येथे पोहोचले.
🌊 Important Fact: हा प्रवास भारतीय नौदलाच्या 'लोकायन २६' (Lokayan 26) या महासागर पार मोहिमेचा (Transoceanic Expedition) एक भाग आहे.

Join : @chalughadamodi

प्रश्नांच्या सविस्तर विश्लेषणासाठी आपल्या चॅनेल वरील रोजच्या चालू घडामोडी पहा👆👆
https://t.me/ChaluGhadamodi/23697

Daily Current affairs ✅ 🗓️ 5 सप्टेंबर 2026

🚀 इस्त्रोकडून EOS-05 या भारताच्या पहिल्या जिओसिंक्रोनस इमेजिंग उपग्रहाचे यशस्वी प्रक्षेपण
🔹 Key Fact: इस्त्रोने (ISRO) GSLV-F17 रॉकेटच्या मदतीने 'EOS-05' या अत्याधुनिक पृथ्वी निरीक्षण उपग्रहाचे यशस्वी प्रक्षेपण केले.
📍 Place: सतीश धवन अंतराळ केंद्र, श्रीहरिकोटा.
💡 Important Fact: हा भारताचा जिओसिंक्रोनस कक्षेतून (Geosynchronous orbit - सुमारे ३६,००० किमी उंचीवरून) कार्य करणारा पहिला इमेजिंग उपग्रह असून, याद्वारे आपत्ती व्यवस्थापन आणि सीमेवरील हालचालींवर सतत नजर ठेवता येईल.
📌 Static Fact: 'EOS-05' उपग्रहाचे पूर्वीचे नाव 'GISAT-1A' असे होते.


👩‍🏫 राष्ट्रीय शिक्षक पुरस्कार २०२६ आणि महाराष्ट्रातील विजेते
🔹 Key Fact: राष्ट्रपती द्रौपदी मुर्मू यांच्या हस्ते ५ सप्टेंबर २०२६ रोजी देशभरातील ४८ शालेय आणि २१ उच्च शिक्षण संस्थांमधील शिक्षकांना 'राष्ट्रीय शिक्षक पुरस्कार २०२६' प्रदान करण्यात येणार आहे.
🌟 Important Fact: शालेय गटातून महाराष्ट्रातील डॉ. कविता गित्ते (केज, बीड) आणि कुंदा बच्छाव (नाशिक) यांची, तर उच्च शिक्षण व तंत्रनिकेतन गटातून प्रा. विक्रम विशाल (IIT Bombay), डॉ. अमर मोहनराव टाकसांडे (JNMC वर्धा) आणि डॉ. संदिपान प्रल्हाद नरोटे (शासकीय तंत्रनिकेतन, सोलापूर) यांची निवड झाली आहे.


🌦️ हवामान अनुकूल शेतीसाठी नाबार्ड (NABARD) आणि हवामान विभागाचा (IMD) करार
🔹 Key Fact: कृषी हवामानशास्त्रीय डेटा (Agro-meteorological data) आधुनिक तंत्रज्ञानाशी जोडण्यासाठी 'नाबार्ड' (NABARD) आणि 'भारतीय हवामान विभाग' (IMD) यांच्यात सामंजस्य करार झाला.
💡 Important Fact: हा करार 'Data in Climate Resilient Agriculture' (DiCRA) प्लॅटफॉर्मवर हवामानाची अचूक माहिती एकत्रित करण्यासाठी झाला असून, याद्वारे शेतकऱ्यांना हवामानाचे वेळेवर अंदाज आणि कृषी सल्ले डिजिटल स्वरूपात थेट उपलब्ध होतील.


🐯 आंतरराष्ट्रीय बिग कॅट अलायन्स (IBCA) आणि आशियाई विकास बँक (ADB) करार
🔹 Key Fact: वन्यजीव लँडस्केप संवर्धन आणि निसर्ग-पूरक वित्तपुरवठ्यासाठी (Nature-Positive Financing) 'आंतरराष्ट्रीय बिग कॅट अलायन्स' (IBCA) ने 'आशियाई विकास बँक' (ADB) सोबत सामंजस्य करार केला.
🌿 Important Fact: पर्यावरण, वन आणि हवामान बदल मंत्रालयाने आयोजित केलेल्या 'व्याघ्र लँडस्केपवरील आंतरराष्ट्रीय कार्यशाळेत' हा करार संपन्न झाला.


🌊 स्वच्छ सागर, सुरक्षित सागर २०२६ मोहीम
🔹 Key Fact: महासागर संवर्धनासाठी 'स्वच्छ सागर, सुरक्षित सागर २०२६' या मोहिमेच्या पाचव्या आवृत्तीचा शुभारंभ करण्यात आला.
🏢 Organisation: पृथ्वी विज्ञान मंत्रालय (MoES).
📅 Date: १२ ते १९ सप्टेंबर २०२६.
💡 Important Fact: ही एक आठवडाभर चालणारी देशव्यापी मोहीम असून, किनारपट्ट्यांची स्वच्छता आणि सागरी पर्यावरणाचे संरक्षण करण्याविषयी जनजागृती निर्माण करणे हे याचे उद्दिष्ट आहे.


🇮🇹 जॉर्जिया मेलोनी इटलीच्या युद्धोत्तर इतिहासातील सर्वाधिक काळ सलग पंतप्रधान
🔹 Key Fact: जॉर्जिया मेलोनी या इटलीच्या दुसऱ्या महायुद्धानंतरच्या इतिहासात सर्वाधिक काळ सलग पंतप्रधान (Longest continuously serving Prime Minister) पदावर राहणाऱ्या नेत्या ठरल्या आहेत.
📜 इटलीच्या सातत्याने बदलणाऱ्या राजकारणाच्या पार्श्वभूमीवर हा एक ऐतिहासिक विक्रम मानला जात आहे.


⛽ BPCL आणि CSE यांचा जैवइंधनासाठी सामंजस्य करार
🔹 Key Fact: भारत पेट्रोलियम कॉर्पोरेशन लिमिटेड (BPCL) आणि 'सेंटर फॉर सायन्स अँड एन्व्हायर्नमेंट' (CSE) यांच्यात जैवइंधन आणि कॉम्प्रेस्ड बायोगॅस (CBG) विकासासाठी सामंजस्य करार झाला.
♻️ Important Fact: बायोमासचा वापर, टाकाऊ वस्तूंपासून संसाधन निर्मिती (Waste-to-resource) आणि वर्तुळाकार अर्थव्यवस्था (Circular economy) या उपक्रमांवर दोन्ही संस्था एकत्रितपणे काम करतील.

Join - @chalughadamodi

आक्रोश मोर्चा...आपल्या न्याय हक्कासाठी.