Cisco and Server | AI
2.53K subscribers
1.47K photos
322 videos
204 files
932 links
Tarmoq administratorligi (Cisco) va Tizim administratorligi (Server)ni biz bilan o'rganing.
Bularning hammasi @cisco_server kanalida...
Adminlar bilan bog'lanish uchun πŸ‘‰
Serverlar bo'yicha: @uzbekiston_erkatoyi
Cisco bo'yicha: @ciscoucell va @Dream_0044
Download Telegram
πŸŽ“ AMALIY LOYIHA MUVAFFAQIYATLI YAKUNLANDI!

Bu hafta so'ngida (shanba-yakshanba) 10 nafar bitiruvchi talabalarimiz bilan birgalikda navbatdagi tarmoq obyektini muvaffaqiyatli topshirdik! πŸš€

πŸ“š Talabalar quyidagi ko'nikmalarni amalda o'rganishdi:

βœ… Optika va UTP kabellarni professional darajada o'rnatish
βœ… Patch-panel tikish texnologiyasi
βœ… Tarmoq shkaflarini to'g'ri joylashtirish
βœ… ODF, organayzer va patch-panellarni o'rnatish
βœ… Korblar bilan ishlash usullari
βœ… Kabel management (tartibli joylashtirish)
βœ… Optika kabellarni payvandlash
βœ… Va boshqa ko'plab amaliy bilimlar!

πŸ‘¨β€πŸŽ“ Eng muhimi - talabalarimiz nazariy bilimlarni real loyihada qo'llab, professional tajriba orttira olishdi.

πŸ’‘ Inn Shaa Alloh, bunday amaliy mashg'ulotlar talabalarimizga foydali bo'layotgan ekan, tarmoq qurilishi bilan bog'liq ko'proq loyihalar qabul qilamiz!


Zakazlar bo'lsa, bemmalol aloqaga chiqishingiz mumkin. @ciscoucell

O'zbekona Cisco - Biz sizning ehtiyojingizni qiziqishga aylantiramiz.
πŸ‘8❀5πŸ”₯1
🎀 Aqlli kolonkalar: qulaylikmi yoki xavfsizlik tahdidi?
Rossiyaning Roskachestvo agentligi ogohlantirdi: aqlli kolonkalar sizni doimiy ravishda "tinglaydi" va xonadagi har bir tovushni tahlil qiladi.
Qanday xavflar mavjud:
πŸ”Έ Qurilmalar sizning suhbatlaringiz, odatlaringiz va qiziqishlaringiz haqida ma'lumot to'playdi
πŸ”Έ Sizning ruxsatingizsiz batafsil foydalanuvchi profili shakllantiriladi
πŸ”Έ Ma'lumotlar uchinchi shaxslarga o'tishi mumkin
πŸ”Έ Maxfiy suhbatlaringiz xavf ostida
Qanday himoyalanish kerak:
βœ… Qurilmadan foydalanmayotganingizda mikrofonni o'chiring
βœ… Kolonka yonida shaxsiy ma'lumotlarni muhokama qilmang
βœ… Maxfiylik sozlamalarini muntazam tekshiring
βœ… Ishlab chiqaruvchining maxfiylik siyosatini o'rganing
IoT davrida esda tuting: har bir "aqlli" qurilma β€” bu ma'lumot yig'ish nuqtasi bo'lishi mumkin. Sizning maxfiyligingiz sizning qo'lingizda! πŸ”
@cisco_server
❀1πŸ”₯1
Cyber Ops Skills Challenge Client.ova
1.7 GB
Cisconing CyberOPS kursi uchun tayyorlangan Virtual mashinalarni so'rashgan edi.

@cisco_server
πŸ‘3
🎯VLAN Tag va Untag nima?

Tag nima?


Bu Ethernet framega qo'shiladigan 4 baytlik VLAN ma'lumoti (802.1Q header).
Oddiy frame: [MAC][MAC][Type][Data]
Tagged frame: [MAC][MAC][802.1Q][Type][Data]
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
ACCESS PORT πŸ”Œ
Xususiyatlari:
▫️ Faqat bitta VLAN
▫️ Tagsiz paketlar
▫️ Kompyuter, printer uchun
Ishlash prinsipi:
β†’ Kiruvchi paketdan tagni olib tashlaydi
β†’ Chiquvchi paketni tagsiz yuboradi

interface Fa0/1
switchport mode access
switchport access vlan 10

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TRUNK PORT πŸš€
Xususiyatlari:
▫️ Bir nechta VLAN
▫️ Tagli paketlar
▫️ Switch-switch uchun
Ishlash prinsipi:
β†’ Kiruvchi: Tag borini saqlaydi
β†’ Chiquvchi: Kopchilik VLAN tag bilan

interface Gi0/1
switchport mode trunk
switchport trunk allowed vlan 10,20,30

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
Paket oqimi misoli πŸ“Š
[PC-VLAN10] β€”Fa0/1β€” [SW1] β€”Gi0/1β€” [SW2]

1️⃣ PC tagsiz paket yuboradi
2️⃣ Access port VLAN 10 tag qoshadi
3️⃣ Trunk port tag bilan uzatadi
4️⃣ SW2 tagged paketni qabul qiladi


#CCIE #VLAN #Networking #Cisco
Davomi keyingi postda πŸ‘‡
@cisco_server
πŸ‘6❀1πŸ”₯1
Kompyuterda VLAN ID o'rnatilsa nima bo'ladi? πŸ’»
Ko'p tarmoq adapterlari VLAN taggingni qo'llab-quvvatlaydi. Lekin bu har doim kerakmi? πŸ€”
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
ACCESS PORT bilan ❌
[PC VLAN tag 10] β†’ [Fa0/1 Access VLAN 10]
❌ Paket DROP!
Sabab: Access port faqat untagged paket kutadi, lekin tagged paket keldi!
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TRUNK PORT bilan βœ…
[PC VLAN tag 10] β†’ [Gi0/1 Trunk allowed 10]
βœ… VLAN 10ga yo'naladi
Shart: Trunk portda allowed vlan 10 bolishi kerak!
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
Xulosa πŸŽ“
Kompyuter | Switch Port | Natija
Tag yoq | Access | βœ… Normal
Tag bor | Access | ❌ Drop
Tag bor | Trunk | βœ… Ishlaydi
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
Amaliy maslahat πŸ’‘
Oddiy foydalanuvchilar:
❌ VLAN tag o'rnatmang
βœ… Oddiy Access portga ulang
Server/VM uchun:
βœ… VLAN tagging ishlatish mumkin
βœ… Trunk portga ulang
🎯 Masalan: VMware ESXi, Linux

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
Esda tuting! ⚠️
Kompyuterda VLAN ID yoqsangiz:
▫️ Switch TRUNK bolishi shart
▫️ Aks holda aloqa ishlamaydi
▫️ Maxsus holatlarda kerak

#CCIE #VLAN #Networking #Cisco #SwitchConfig

πŸ’¬ Savollaringiz bo'lsa, komentariyada kutamiz...

@cisco_server
πŸ‘4
SWITCH VA FCS TEKSHIRUVISWITCH FCS'NI QANDAY TEKSHIRADI? πŸ”

Switch'lar tarmoqda frame'larni forward qilishdan oldin Frame Check Sequence (FCS) ni tekshiradi. Keling, bu jarayonni ko'rib chiqaylik! πŸŽ“ FCS NIMA?

πŸ€” FCS - bu Ethernet frame'ning oxirida joylashgan 4 baytlik (32-bit) CRC-32 (Cyclic Redundancy Check) qiymati.

STORE-AND-FORWARD SWITCHING βš™οΈ
Cisco switch'lari default Store-and-Forward rejimida ishlaydi:
1️⃣ FRAME QABUL QILISH
Switch butun frame'ni to'liq qabul qilib, buffer'da saqlaydi
2️⃣ FCS TEKSHIRISH

Frame'ning barcha baytlaridan CRC-32 hisoblanadi
Hisoblangan qiymat FCS bilan taqqoslanadi
Match? βœ… Forward / Mismatch? ❌ Drop
3️⃣ QAROR QABUL QILISH:
Agar FCS to'g'ri:
βœ… MAC address table'ga qaraydi
βœ… Tegishli portga forward qiladi
βœ… FCS O'ZGARMAYDI (same frame)

Agar FCS xato:
❌ Frame DROP qilinadi
❌ Error counter oshadi
❌ Forward qilinmaydi

CUT-THROUGH SWITCHING ⚑️
Ba'zi switch'lar Cut-Through rejimini qo'llab-quvvatlaydi:
⚠️ FCS TEKSHIRILMAYDI!
- Faqat Destination MAC o'qiladi (6 byte)
- Darhol forward qilinadi (~10 microsec)
- Xato frame'lar ham forward bo'ladi
- Cisco tavsiya QILMAYDI (default emas)

Davom etamizmi?
@cisco_server
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
ROUTER FCS'NI TEKSHIRADIMI? πŸ€”

Ko'p network engineer'lar bu savolga NOTO'G'RI javob berishadi!
Keling, CCIE darajasida to'g'ri javobni bilib olaylik! πŸŽ“

QISQA JAVOB:
HA!
Router FCS'ni ALBATTA tekshiradi! βœ…
Lekin switch'dan FARQI bor... πŸ”

1-rasmga qarang.

ROUTER FCS JARAYONI πŸ”„
INGRESS (Kiruvchi interface):

1️⃣ FCS TEKSHIRISH
Frame keladi β†’ CRC-32 hisoblash β†’ Compare
Received FCS: 0xABCD1234
Calculated FCS: 0xABCD1234
Result: βœ… MATCH β†’ Qabul qilindi

2️⃣ DECAPSULATION
Ethernet header olib tashlanadi
IP packet ajratib olinadi
TTL decrement qilinadi

3️⃣ ROUTING DECISION
Routing table'ga qaraydi
Next-hop topiladi
Egress interface aniqlanadi

EGRESS (Chiquvchi interface):
4️⃣ RE-ENCAPSULATION

YANGI Ethernet header yaratiladi:
- NEW Source MAC (router interface MAC)
- NEW Destination MAC (next-hop MAC)

5️⃣ YANGI FCS YARATISH
Butun frame uchun CRC-32 hisoblash
NEW FCS: 0xEF567890
Frame egress interface'dan chiqadi.

MUHIM FARQLAR ⚑️
πŸ”Ή Router FCS'ni tekshiradi βœ…
πŸ”Ή YANGI FCS yaratadi πŸ†•
πŸ”Ή Har bir hop'da FCS o'zgaradi
πŸ”Ή IP packet saqlanadi, Layer 2 yangilanadi
πŸ”Ή TTL ham decrement qilinadi

XULOSA 🎯
Router = Layer 3 Device
βœ… FCS Check (Ingress)
βœ… Decapsulation
βœ… Routing
βœ… Re-encapsulation
βœ… NEW FCS (Egress)
Har bir router hop'da FCS yangilanadi!


To'g'risini ayting router FCS ni tekshirish yoki tekshirmasligi haqida oldin o'ylab ko'rganmidingiz?

Davom etamizmi?
@cisco_server
πŸ‘6❀2
SWITCH vs ROUTER: FCS QANDAY ISHLANADI? βš”οΈ

Ikkala qurilma ham FCS'ni tekshiradi, lekin ishlash prinsipi butunlay boshqacha!

Yuqoridagi rasmlardan, ularning farqlarini bilib olishingiz mumkin.

@cisco_server
⚑2πŸ‘2
Hech ham e'tibor berilmaydigan narsa haqida yozmoqchiman.

CRC VA FCS - BU BIR XILMI?
ASOSIY FARQ βš–οΈ

β”‚ FCS (Frame Check Sequence)
β”‚ β€’ Field nomi (Ethernet frame'da)
β”‚ β€’ 4 byte hajm
β”‚ β€’ NIMA? (Natija)


β”‚ CRC-32
β”‚ β€’ Algorithm (hisoblash usuli)
β”‚ β€’ Mathematical formula
β”‚ β€’ QANDAY? (Jarayon)

⭐️ FCS = CRC-32 orqali yaratilgan qiymat

SENDER (Yuboruvchi):
1. Frame ma'lumotlari β†’ CRC-32 β†’ FCS
2. FCS frame oxiriga qo'shiladi
3. Frame yuboriladi

RECEIVER (Qabul qiluvchi):
1. FCS ajratib olinadi
2. Ma'lumotlardan CRC-32 hisoblash
3. Taqqoslash:
βœ… Match β†’ Accept
❌ Mismatch β†’ Drop

MAQSAD: ERROR DETECTION 🎯
CRC/FCS DETECTS:


βœ… Bit errors
βœ… Transmission xatolar
βœ… Corrupted frames
βœ… 99.9999% error detection rate

CRC/FCS DOES NOT:
❌ Security (use TLS/SSL)
❌ Encryption
❌ Authentication

⚠️ CRC = Error detection, NOT security!


Xulosa:
FCS = β†’ Qiymat βœ…
CRC = β†’ Jarayon βœ…

"Ethernet frame FCS field'ida
CRC-32 algoritmi orqali
hisoblangan 4 baytlik qiymat
saqlanadi"

⭐️ Ikkalasi ham muhim!
⭐️ Lekin ular BIR XIL EMAS!

@cisco_server
⚑1
Google butun dunyoni sun'iy intellekt bilan QOPLAMOQDA β€” kompaniya yaqinda Gemini 3.0 ni e'lon qiladi. Bu MEGANEYRONKA boβ€˜ladi, hech qanday kattalashtirish va klikbeytsiz. U raqiblarini boshidan yengib chiqadi.

U quyidagilarni qila oladi:

β€’ Toβ€˜liq operatsion tizimlarni tiklaydi β€” macOS, iOS va Windows barcha funksiyalar, ish stoli va ishlayotgan terminal bilan
β€’ Bir marta bosish bilan toβ€˜liq, haqiqiy oβ€˜yinlar yaratadi β€” masalan, past poligonli Rust va Minecraft uslubidagi tower defense.
β€’ Murakkab 3D animatsiyalar va koβ€˜plab interaktiv elementlarga ega saytlar yaratadi.
β€’ Mukammal qoβ€˜l yozuvini tanib oladi β€” hatto murakkab tarixiy hujjatlarni ham talqin qiladi.
β€’ XVIII asr valyuta kurslarini maslahatlarsiz hisoblaydi β€” tarixiy ma'lumotlarni solishtiradi va kontekstni oβ€˜zi tushunadi.
β€’ Abstrakt fikrlaydi β€” ha, u haqiqatan ham ijodiy boβ€˜lishi va butunlay yangi konseptlarni oβ€˜ylab topishi mumkin, faqat koβ€˜rsatmalarga amal qilmaydi.

Eng so'ngi yangilillar biz bilan.
@cisco_server
❀3
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
Google hozirgi kunda Antigravity nomli yangi agent-platformali dasturlash muhitini ishga tushirdi. Bu β€” IDE emas, balki Gemini 3 Pro modeliga asoslangan avtonom agentlar bilan ishlash tizimi Google. Mana qanday imkoniyatlar bor:
πŸš€ Antigravity nima qila oladi:

Bir so'rovda to'liq ilova yaratish β€” o'zi vazifalarni taqsimlaydi va bajaradi Constellation Research
Agentlar kod muharriri, terminal va brauzer orasida mustaqil ishlaydi GoogleThe New Stack
Chrome brauzerda yaratilgan ilovalarni sinovdan o'tkazadi va natijalarini skrinshotlar bilan taqdim etadi IT Pro
Google Docs uslubidagi kommentariyalar orqali agentga yo'l-yo'riq berish mumkin SD Times
O'z ishini tasdiqlash uchun "artifaktlar" yaratadi β€” vazifalar ro'yxati, rejalar va natija namoyishlari SD Times
Bir nechta agentlarni parallel ravishda boshqarish mumkin Constellation Research

πŸ’Ž Model tanlovi:
Gemini 3 bilan birga Claude Sonnet 4.5 va GPT-OSS modellaridan ham foydalanish imkoni VentureBeatThe New Stack
πŸ†“ Narx:
Ochiq beta-versiya bepul β€” Gemini 3 Pro uchun saxiy limitlar bilan GoogleVibe Coding Forem
πŸ’» Platformalar:
MacOS, Windows va Linux uchun mavjud
Gemini 3 WebDev Arena reytingida 1487 Elo bilan birinchi o'rinni egalladi Google. Bu β€” dasturlash kelajagi, agentlar sizning arxitektor sifatida ishlashingizga yordam beradi.
πŸ”— Qiziqtirdimi? antigravity.google saytidan yuklab oling!

@cisco_server Bilan Eng Birinchilardan Bo'ling
❀1
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
#pinout
Qanday qilin utp kabel konnektorga "tikiladi" ?

Bu videoni ''ΠΎΠ±ΠΆΠΈΠΌ'' qilishni bilmaydigan do'stingizga jo'natib qo'ying

@cisco_server
πŸ”₯4πŸ’―1
Bizni kursda o'qigan studentlarimiz diqqatiga.

Bizning kurslarimizda qachon o'qigan bo'lishingizdan qatiiy nazar, 2oydan ko'p qatnagan bo'lsangiz, hamkorlarimiz tomonidan tashkil qilinayotgan stajirovkaga taklif qilib qolamiz.

Stajirovka vaqtida siz Tizim va tarmoq administratorligini umumlashtirgan xolatda real qurilmalarda test qilish imkoningiz bo'ladi va bundan tashqari stajirovka so'ngida o'zini ijobiy tomonlarini ko'rsatgan studentlarimizga ish ham taklif etilishi mumkin.

Agar sizda qiziqish bo'ladigan bo'lsa @aimexpert CV(resume) tashab berishingiz mumkin.

@uzbekona_cisco
Biz sizga eng yaxshilarini ravo ko'ramiz.
πŸ‘8πŸ‘2
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
Orzimuroddan master klass

@cisco_server
πŸ‘6❀2πŸ”₯1