انتخابات، پزشکیان و وزن‌کشی

محمد فاضلی

گفتار نامزدهای انتخابات را که نگاه می‌کنم، همه به وضعیت اقتصادی انتقاد دارند. طبیعی هم هست. نمی‌شود رو در روی مردمی که تورم بالای ۴۰ درصد و بیکاری و نرخ فقر بالا را تجربه می‌کنند، از این وضع اقتصادی تعریف کرد یا در برابر آن ساکت ماند. اما پنج نفر از آن‌ها درباره وضعیت سیاسی-اجتماعی هیچ سخن و اعتراضی ندارند.

بگذارید برای ادامه این نوشتار، ایده «مشتاق حسین خان» اقتصاددان مشهور بنگلادشی را ذکر کنم. خان معتقد است انتخابات در کشورهای در حال توسعه، حتی وقتی منصفانه و کاملاً آزاد نیست، سازوکار و فرایندی برای وزن‌کشی سیاسی و اجتماعی است، تا وزن نیروهای اجتماعی و سیاسی مختلف آشکار شود. اگر خواستید شرح کامل‌تری از ایده‌های خان درباره انتخابات و تحولات کشورهای در حال توسعه را بشنوید در قسمت ۱۰۶ پادکست دغدغه ایران توضیح داده‌ام. (این‌جا)

مسعود #پزشکیان اکنون تنها نامزد انتخابات است که صدای متفاوتی «از نظر سیاسی و اجتماعی» است. هر پنج نامزد دیگر ابداً نمی‌توانند مدعی اعتراض به رویه موجود سیاسی و اجتماعی جامعه ایران باشند. آن‌ها در سابقه‌ مواضع اجتماعی و سیاسی‌شان جز محافظه‌کاری و همراهی کردن با رویه‌های وضع موجود، چیزی نیست.

پنج نامزد دیگر هیچ‌گاه اعتراضی نداشته‌اند به: برخوردهای حذفی با منتقدان و معترضان، محدود کردن دسترسی ایرانیان به اینترنت، ممانعت از مشارکت سیاسی مؤثر برخی نمایندگان اکثریت ایرانیان در فرایندهای سیاسی، برخوردهای خشن با زنان بر سر مسأله حجاب؛ و هیچ‌گاه نخواسته‌اند جز شعارهایی در زمینه اقتصاد و کارآمدی اقتصادی، درباره سیاست و سیاست اجتماعی مداراگر با مردم ایران حرفی بزنند.

مسعود پزشکیان، تنها صدای رویکردی به سیاست و جامعه است که اکثریت ایرانیان مطالبه می‌کنند. رویکردی که خواستار مشارکت سیاسی مؤثر ایرانیان در سرنوشت‌شان، و سیاست اجتماعی مداراگر با همه سلیقه‌ها و سبک‌های زندگی است.

به این معنا، مشارکت در انتخابات و رأی دادن به پزشکیان، نشان‌دهنده وزن‌کشی مسالمت‌آمیز رویکرد خواستار «ایران برای همه ایرانیان» با همه سلیقه‌ها و تکثرها و تنوع‌ها؛ در برابر رویکردهایی است که یا مخالف چنین دیدگاهی هستند، یا منفعت‌طلبانه حاضر به حمایت از این رویکرد نیستند و سکوت می‌کنند.

همگان در ایران امروز به وضعیت اقتصادی معترض هستند، اما معترضان به وضعیت سیاسی و اجتماعی، می‌توانند در این وزن‌کشی، به مسالمت‌آمیزترین شیوه ممکن، وزن خود و شدت اعتراض‌شان به وضع و رویه موجود را نشان دهند. 

⭕ سخن آخر

اقتصاد مسأله اول جامعه امروز ایران است. شک ندارم. اما:

بدون احترام گذاشتن به جامعه ایرانی در سیاست و عرصه اجتماعی، آن آرامش و ثباتی که لازمه اصلاحات اقتصادی است فراهم نمی‌شود. هر اصلاح‌گر اقتصادی، به همراهی همه ایرانیان، جناح‌های سیاسی، افکار عمومی و همراهی نخبگان نیاز دارد تا بتواند دشواری‌های اصلاح اقتصادی را با کمک جامعه پشت سر بگذارد.

هر کسی رئیس‌جمهور شد، به این تکثر و تنوع و خواسته‌های سیاسی و اجتماعی جامعه ایران احترام بگذارد و از دمیدن بر شکاف‌ها و نمک پاشیدن بر زخم‌های این جامعه، خودداری کند؛ و ابدا فکر نکند با نادیده گرفتن بخش مهمی از ایرانیان می‌تواند کاری از پیش ببرد.
 
@fazeli_mohammad

عباس عبدی در نوشته زیر توضیح داده است که به چه معنا فرق می‌کند چه کسی رئیس‌جمهور باشد.

اصل نوشته

@fazeli_mohammaf

برای شناخت ایران امروز

محمد فاضلی

متنی که درباره بازخوانی تاریخ ایران معاصر از مشروطه تا امروز منتشر کرده‌ام ، ایده‌های مهمی درباره تحولات ایران و جایی که امروز قرار گرفته‌ایم ارائه می‌کند. 👇👇

بازخوانی ایران معاصر

صرف‌نظر از رویکردی که به انتخابات پیش رو دارید، به عنوان شهروندی ه می‌خواهد در این سرزمین بهتر زندگی کند، به این متن نظر کنید؛ و درباره آن انتقادی باشید.

@fazeli_mogammad

جامعه برای توسعه و دموکراسی به خلق موازنه قوای تدریجی با حکومت نیاز دارد.

@fazeli_mohammad

آیا واقعاً رئیس‌جمهور هیچ‌کاره است؟!

محمد فاضلی

برخی منتقدان و معترضان به وضع موجود و روش حکمرانی فعلی، در مقابل دعوت به مشارکت در انتخابات، غالبا می‌پرسند: فرق می‌‌کند چه کسی رئیس‌جمهور باشد؟ خلاصه پاسخم به این پرسش چند بند است.

یک. به معترضان حق می‌دهم از نتیجه انتخابات پیشین ناراضی باشند. آن‌ها به اهدافی نرسیده‌اند که در نظر داشتند. اما این در چشم‌انداز تاریخی، ماجرای ۱۲۰ سال تلاش ما ایرانیان بعد از مشروطه است. ما هنوز به «حاکمیت قانون» که از مهم‌ترین شعارهای مشروطه بود نرسیده‌ایم. ماجرا محدود به این ۴۰ سال نیست. شرح مفصلی درباره این ۱۲۰ سال در بازخوانی ایران معاصر ارائه کرده‌ام.

دو. رئیس‌جمهور، انتخاب‌کننده ۱۸ وزیر و ده‌ها معاون و رئیس دستگاه است، که هر کدام از آن‌ها ده‌ها نفر را انتخاب می‌کنند و بر سرنوشت ما اثر می‌گذارند. رئیس سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور یکی از مهم‌ترین رئیس سازمان‌هاست.

سه. رئیس‌جمهور رئیس شورای عالی انقلاب فرهنگی است که بر سرنوشت آموزش و پرورش، دانشگاه، رسانه‌ها، فیلم، تئاتر، موسیقی، هنر و کل بخش فرهنگ و اهالی فرهنگ تأثیر تعیین‌کننده دارد.

چهار. رئیس‌جمهور رئیس شورای عالی امنیت ملی است که دبیر این شورا را انتخاب می‌کند، و بر حیاتی‌ترین تصمیمات امنیتی، سیاست خارجی و سیاست داخلی، نوع برخورد با رسانه‌ها و ... تأثیر تعیین‌کننده دارد.

پنج. رئیس‌جمهور رئیس شورای عالی محیط‌زیست است که برخی از مهم‌ترین تصمیمات درباره محیط‌زیست و ظرفیت زیست‌پذیری سرزمین در آن گرفته می‌شود.

شش. رئیس‌جمهور رئیس شورای عالی آب است که تصمیمات مهم آبی در آن اتخاذ می‌شود و ظرفیت زیادی برای هماهنگی‌های مربوط به مسائل آبی دارد.

هفت. شورای عالی سلامت و امنیت غذایی که سیاست‌گذاری و راهبردهای کلان حوزه بهداشت، سلامت و امنیت غذایی را تعیین می‌کند.

هشت. شورای عالی فضای مجازی نیز به ریاست رئیس‌جمهور برگزار می‌شود. سیاست‌گذاری کلان فضای مجازی نیز در این شورا انجام می‌شود.

نه. شورای عالی آموزش و پرورش. یکی از مهم‌ترین نهادهای سیاست‌گذاری در امر حیاتی آموزش و پرورش در کشور است.

ده. برخی دیگر از شوراهای عالی که رئیس‌جمهور ریاست آن‌ها را بر عهده دارد عبارتند از: شورای عالی اداری، شورای عالی اشتغال، شورای عالی جوانان، شورای عالی مناطق آزاد تجاری-صنعتی و ویژه اقتصادی، شورای عالی صنایع دریایی کشور.

یازده. رئیس‌جمهور در تعیین سفرای ایران در کشورهای دیگر نقش تعیین‌کننده دارد.

دوازده. رئیس‌جمهور در جلسه سران سه قوه شرکت می‌کند و بیشترین ظرفیت برای ارائه مهم‌ترین گزارش‌ها از وضعیت کشور در این جلسه را دارد.

سیزده. رئیس‌جمهور در جلساتی با رهبری شرکت می‌کند و ظرفیت دارد که گزارش‌هایی درباره وضعیت کشور ارائه کند و مهم‌ترین مسائل مردم را با ایشان طرح کند.

چهارده. رئیس‌جمهور در انتخاب همه استانداران نقش تعیین‌کننده دارد. اگرچه معتقدم انتخاب رؤسای دانشگاه‌ها باید بر اساس نظرات اعضای هیئت علمی صورت گیرد، اما در حال حاضر، انتخاب تمامی رؤسای دانشگاه‌های دولتی تحت تأثیر نظر رئیس‌جمهور (و در قالب تأثیرگذاری رئیس‌‌جمهور در شورای عالی انقلاب فرهنگی) است.

این‌ها فقط بخشی از اختیارات رسمی رئیس‌جمهور است. آیا فکر می‌کنید آدمی با این همه اختیارات، بی‌اثر است و تفاوتی نمی‌کند چنین اختیاراتی به چه کسی و با چه جهت‌گیری‌ای واگذار شود؟

آیا واقع‌بینی است که تصور کنیم مقامی با این اختیارات، هیچ‌کاره است؟

اگر رئیس‌جمهور هیچ‌کاره است، چرا اصول‌گرایان که دیگر ابزارهای قدرت را دارند، این همه برای به دست گرفتن این سمت تلاش می‌کنند؟ برای تصاحب سمت یک هیچ‌کاره؟!

@fazeli_mohammad

لینک شنیدن قسمت ۱۱۲
https://t.me/dirancast_official/464


لینک متن قسمت ۱۱۲
https://t.me/dirancast_official/465

@fazeli_mohammad

زندگی میلیون‌ها نفر گیر بهبودهای اندک اندک است. بهبودهای کوچک برای عده‌ای مهم نیست، چون خیلی بالاتر از سطح زندگی توده مردم زندگی می‌کنند، اما این چیزی از ضرورت کاستن از درد و رنج ده‌ها میلیون انسان ایرانی کم نمی‌کند.

@fazeli_mohammad

اپیزود صدویازدهم پادکست دغدغه ایران

مسئله حل مسئله

این قسمت حاصل همکاری #پادکست_سکه و پادکست دغدغه ایران است که بر روی هر دو پادکست منتشر می‌شود. محمد فاضلی در گفت‌وگو با مهدی ناجی به این سؤالات پاسخ می‌دهد که تعریف توسعه چیست؟ ظرفیت ایران برای حل مسئله چگونه است؟ در چه بازه‌های زمانی ایران توان حل مسئله داشته است؟ آیا توسعه یک امر سیاسی است؟ قدم اول کشور برای حرکت در مسیر توسعه چه باید باشد؟

06:30 تعریف توسعه
29:45 ظرفیت ایران برای حل مسئله
38:30 رونق اقتصادی و توسعه
45:30 توسعه امر سیاسی
55:00 توانمندی رابطه‌ای
1:19:30 قدم اول توسعه
1:38:50 اهمیت توسعه‌خواهی حاکمیت

حامی مالی:

ویپاد؛ ترابانک پاسارگاد | وب‌سایت

کانال تلگرام پادکست جور دیگر

با سکه‌پدیا با عبارات اقتصادی به کار رفته در پادکست سکه آشنا شوید.

حمایت از پادکست دغدغه ایران

@dirancast_official

سیاست بدون احزاب سامان نمی‌گیرد.

@fazeli_mohammad

تحریم‌ها جامعه ایرانی را فرسوده می‌کنند.

@fazeli_mohammad

اولین مناظره: لیگ برتر یا بازی در زمین خاکی

محمد فاضلی

فراتر از این‌که چه کسی در انتخابات پیش رو رئیس‌جمهور می‌شود، می‌توان به درس‌های در مسیر انتخابات نیز نگریست و برای ایرانی که قرار است در تاریخ بماند و بهتر شود، نکته‌هایی آموخت.

دیشب‌، بعد از اولین مناظره که موضوعش اقتصاد بود، حتماً اعضای ستادهای نامزدها غمگین‌ترین افراد بوده‌اند. آن‌ها احساس می‌کنند انواع داده و اطلاعات به نامزدشان منتقل کرده‌اند اما اثری از آن‌ها در مناظره نیافته‌اند. احساس می‌کنند باخته‌اند. بخش‌های مهمی از جامعه هم احساس می‌کند نامزدها حرفی برای گفتن نداشتند. چرا چنین است؟

نظم سیاسی ایران به صورت ساختاری – نه در گفتار – با مقوله‌ای به نام سازمان سیاسی حزبی مشکل دارد. علل و دلایل آن در این نوشتار نمی‌گنجد. اما هیچ کدام از نامزدها آدم حزبی نیستند. ممکن است احزابی نیم‌بند از آن‌ها حمایت کنند، اما این‌ها آدم حزبی نیستند و خودشان را هم حزبی نمی‌دانند.

این نامزدها هیچ وقت در جلسات درون‌حزبی جدی شرکت نکرده‌اند، در حزب‌شان برای نوشتن برنامه وقت نگذرانده‌اند؛ به عنوان آدم حزب وارد رقابت سیاسی نشده‌اند؛ در رقابت‌های درون‌حزبی برای تبدیل شدن به نامزد برتر حزب رقابت نکرده‌اند؛ در گردهمایی و همایش (میتینگ) حزبی شرکت نکرده‌اند؛ به عنوان نامزد حزب جلوی رسانه‌ها ننشسته‌اند؛ و به صورت سازمان‌یافته در جلسات گفت‌وگو با اقشار مختلف حضور نداشته‌اند تا چوب بخورند.

انتخابات مسابقه‌ای در حد لیگ برتر فوتبال است، اما بازیکنانش از لیگ دسته سه یا حتی برخی از زمین‌های خاکی آمده‌اند.

پذیرش این واقعیت به معنای کنار کشیدن از سیاست، عدم مشارکت یا انکار تفاوت‌ها نیست؛ اما به معنای آن است که ما راه زیادی تا رسیدن به سامان سیاسی مدرن داریم. رسیدن به سامان و نظمی سیاسی که سیاست‌مدار حرفه‌ای بپروراند؛ سیاست‌مدار تمام‌وقت؛ سیاست‌مداری که رسانه، سخن گفتن، عدد و رقم، ساختن چشم‌انداز، ساختار ذهنی منسجم، و توانایی ارتباط برقرار کردن با مخاطب را داشته باشد.

جامعه ایران راه سختی در پیش دارد تا به یک نظم سیاسی مدرن برسد، و بدون داشتن احزاب سازمان‌یافته، نمی‌شود چنین راهی را پیمود. یکی از ضرورت‌های مشارکت فعالانه در سیاست ایران امروز، تلاش برای ساختن چنین احزابی متناسب با نظم سیاسی مدرن است. از طریق مشارکت در سیاست می‌توان این سیاست را تغییر داد.
 
@fazeli_mohammad

آیا در بقیه جهان غیردموکراتیک که مردم کنار گذاشته شده‌اند، عقلانیت بازگشته است؟
کدام نظریه اجتماعی یا مورد موفق تاریخی از اثر کنار کشیدن مردم بر موفقیت توسعه و دموکراسی حکایت می‌کند؟

@fazeli_mohammad

مردم در دفتر صد برگ تاریخ

محمد فاضلی

تاریخ ثبت‌شده بشر ده هزار سال است. اگر هر صد سال را یک برگ دفتر تاریخ در نظر بگیریم، یک دفتر صد برگ خواهیم داشت که اسمش را می‌گذارم «دفتر صد برگ تاریخ».

داگلاس نورث برنده جایزه نوبل اقتصاد و یکی از بزرگ‌ترین نظریه‌پردازان توسعه و دموکراسی، در کتاب «خشونت و نظم‌های اجتماعی» نشان داده‌اند که اگر دفتر صد برگ تاریخ را از نظر جایگاه مردم در آن بررسی کنیم، فقط در دو صفحه پایانی – فقط در دویست سال اخیر – مردم جایگاهی در سرنوشت کشورها، سیاست و توسعه پیدا کرده‌اند. (توضیح این کتاب نورث در اینجا)

دفتر صد برگ تاریخ را از صفحه ۱ تا ۹۸ هر چه برگ بزنید، از نظر حضور مردم در سیاست، سفیدِ سفید است. فقط در دو برگ به تدریج اثری از مردم یافت می‌شود. مردم، ابتدا در کشورهایی که امروز توسعه‌یافته خوانده می‌شوند، و به تدریج در سایر کشورها، خواستار مشارکت سیاسی و تأثیرگذاری بر سرنوشت سیاسی و اقتصادی خود شدند.

نکته مهم این است: در همه آن ۹۸۰۰ سال (۹۸ صفحه از دفتر ۱۰۰ برگ تاریخ) که مردم حضور نداشتند، قدرت‌های استبدادی فرونپاشیدند، دروغ به خودی خود فرونریخت، و آزادی محقق نشد. دست‌آوردهای آزادی، توسعه و دموکراسی و حقوق مردم محصول مشارکت فعالانه مردم است. وقتی که مردم از بیرون برگ‌های سفید دفتر ۱۰۰ برگ تاریخ، پا به عرصه گذاشتند، مطالبه کردند، قدرت ساختند، خواستار نمایندگی در ساختار قدرت شدند و نشان دادند نیرویی هستند که نمی‌توان آن‌ها در صحنه تاریخ ظهور کرده‌اند و می‌خواهند مؤثر باشند و خود را تحمیل کردند.

آن‌ها که مردم به ترک کردن صحنه و سفید گذاشتن برگِ سیاست دعوت می‌کنند، این واقعیت را نادیده می‌گیرند که در ۹۸ صفحه از ۱۰۰ برگ تاریخ، مردم نبودند و هیچ اتفاقی هم نمی‌افتاد. امروز هم در کره شمالی و کوبا و بقیه کشورهایی که مردم هیچ اثری ندارند، مردم در سیاست نیستند و اتفاقی نمی‌افتد.

مشکلات به سرعت و به محض پا گذاشتن مردم به صحنه سیاست، و رنگی شدن برگ‌های دفتر تاریخ با حضور مردم، حل نمی‌شوند. اما فقط با تداوم حضور در صحنه تاریخ و تحمیل کردن قدرت خود بر قدرت سیاسی، و ساختن توافق‌هایی بر سر شیوه اداره مناسب کشور است که می‌شود مشکلات را حل کرد.

@fazeli_mohammad

🔴 فیلم صحبت های ظریف در میزگرد سیاسی

نطق طوفانی ظریف را حتما ببینید.

🔹محمدجواد ظریف امروز به عنوان مشاور پزشکیان و همراه وی در میزگرد شرکت کرد

#دیدار_نیوز
@didarnews1| @didarnewsir

❄️ تلاش نکن از خود قهرمان ترسیم کنی، چون واقعا چنین نیستی

👤 دکتر مسعود نیلی

✍️ آنچه بر ما گذشته و ما را به اینجا رسانده، حاصل آن بوده که اقتصاد با همه امکاناتش، شامل منابع انسانی، منابع طبیعی، ظرفیت‌های تولیدی و امکانات زیربنایی، برای دهه‌ها، قربانی مظلوم سیاست بوده است.

✍️ اما این واقعیت آشکار تلخ، هنوز توسط سیاستمداران درک نشده است.

✍️ واقعیت این است که اقتصاد ایران از سال۱۳۹۶ به این طرف، وارد مرحله‌ای جدید از زندگی خود شده که دیگر نمی‌توان به شیوه گذشته با آن رفتار کرد.

✍️ یکی از شما ۶نفر، به جای دادن امیدهای واهی که اساسا باورپذیر نیست، بیاید و صادقانه به مردم بگوید که خوب می‌داند نخواهد توانست معجزه کند. اما بگوید که در اقتصاد همان‌طور که معجزه نداریم، بن‌بست هم نداریم.

✍️ بگوید که می‌داند در چارچوب «راهبردهای موجود»، بودجه دولت ظرفیت کشف‌نشده‌ای برای افزایش حقوق معلمان و پرستاران و غیره را ندارد.

✍️ در نظام بانکی منابع اضافه‌ای برای کمک به تولید وجود ندارد.

✍️ نترسد که بگوید، در چارچوب شرایط تحریم و محدودیت‌های مالی بین‌المللی منابع ارزی کشور به سختی می‌تواند از وضع موجود بیشتر شود.

✍️ یکی از شما، زبان صادق دردهای مردم شود و بگوید که مردم، شما در هر حال، دوران دشواری را در پیش خواهید داشت و هرکس غیر از این بگوید یا از سر جهل است یا فریب.

✍️ بگوید که ما بر سر یک دوراهی سرنوشت‌ساز قرار گرفته‌ایم. در یک راه، سختی‌های زیاد «قطعی» که به سختی‌های بیشتر غیر قابل تحمل خواهد رسید و در انتخابی دیگر، سختی‌های زیادی قرار گرفته که به گشایش‌های «محتمل» و فرداهای بهتر پس از آن، ختم خواهد شد.

✍️ به جای آنکه به مردم تصویر زیبای نقاشی‌شده اما رویایی از آینده را نشان دهد، عکس واقعی خودمان را ارائه کند.

✍️ مردم واقعی در درون همان عکس واقعی قرار دارند که بر چهره‌هایشان لبخند نیست.

✍️ مردم به یک رئیس‌جمهور «معمولی» برای شرایط «غیر معمولی» خود قانع هستند.

✍️ پس تلاش نکن از خود قهرمان ترسیم کنی؛ چون واقعا چنین نیستی.

✍️ مردم در تاریکی با چراغ‌های ضعیف و کم‌نور، به دنبال سیاستمدار آگاه از جنس خودشان می‌گردند./متن کامل


🌐 کانال با اساتید اقتصاد

من رفتنی‌ام، ایران تو بمان

محمد فاضلی

من دو بار به ناحق از دانشگاه اخراج شدم (۱۳۹۰ و ۱۴۰۰) و همکارانم در هر دو دانشگاه شاهدان این رفتار ناحق هستند. بار اول حتی شکایت نکردم و دم برنیاوردم. بار دوم هم کلامی درباره آن در عرصه عمومی نگفتم، تا آن‌‌جا که می‌توانستم آن‌را پنهان کردم و هیچ نقشی در رسانه‌ای شدن آن نداشتم. فقط در مهرماه ۱۴۰۰ به وزارت علوم شکایت کردم که تا امروز به آن رسیدگی نشده است. اما هیچ کدام از این‌ها مهم نیستند و تلویحاً و با صراحت بارها گفته‌ام که حتی اگر امروز بگویند به دانشگاه برگرد، بازنمی‌گردم. به هیچ شغل دولتی بازنمی‌گردم. هیچ اهمیتی هم ندارد.

من همکاری با دکتر مسعود #پزشکیان را آگاهانه #برای_ایران انتخاب کردم. سخنانش را شنیدم، از دوستان درباره شخصیت و کارش پرسیدم، ده‌ها نفر تماس گرفتند و از من خواستند به ستاد ایشان کمک کنم. من اطمینان پیدا کردم که مسعود پزشکیان بهترین گزینه موجود است، صداقت دارد، ساختار مجلس و دولت و نظام حکمرانی را می‌فهمد، کلامی دروغ نمی‌گوید، و یکی از بزرگ‌ترین دردهای این کشور یعنی عدم توافق میان نخبگان و نزاع دائمی میان آن‌ها و در نتیجه عقب‌ماندگی کشور را می‌فهمد و برای درمان آن منش و روش دارد.

من آمده بودم به دور از هیاهو، در زمانه‌ای که دعوت به عدم مشارکت، تحسین و لایک بیشتری دارد، از ضرورت مشارکت و قرار دادن کشور در مسیر «عقلانیت بهبود تدریجی اما مستمر» بدون تندروی بگویم. و اتفاق دیشب در تلویزیون هیچ تغییری در این باورم ایجاد نکرده است. من در آن صحنه نه شخص محمد فاضلی، بلکه مشاور نامزدی بودم که می‌خواهد «عقلانیت اصلاح‌جوی میانه‌رو، توافق‌ساز و تدریجی‌گرا» را نمایندگی کند.

اما #شهاب_اسفندیاری که اهمیت یک امر ملی را درک نمی‌کند، تلویزیون کشور را در مهم‌ترین رخداد سیاسی جاری آن، به صحنه کینه‌توزی شخصی، بالا آوردن پرونده‌ای شخصی که من خود سه سال است از آن دم نزده‌ام، و صحنه‌آرایی برای تحقیر شخص من تبدیل کرد. بدتر آن‌که از لحن حرف زدن، تا زمان پرسیدن سؤال تا اقدام برای قطع میکروفون، همه طراحی شده بود تا #محمد_فاضلی را تحقیر و حضور انتخاباتی دکتر #پزشکیان را تضعیف کنند.

آن‌چه مرا به هم ریخت، جز مشاهده یک صحنه کاملاً آماده شده در همه ابعاد برای تبدیل کردن یک امر ملی، امری حیاتی برای ایران، به صحنه کینه‌توزی شخصی بود. هیچ دلیلی وجود نداشت که در برنامه‌ای در این سطح به زندگی شخصی کسی وارد شوند که در آن برنامه مشاور نامزد ریاست جمهوری است نه شخص محمد فاضلی. با این‌حال، از بینندگانی که از این رخداد ناراحت شدند، عذرخواهی می‌کنم.

⭕سخن آخر

پرتاب میکروفون رفتاری از سر عصبانیت شدید در آن لحظه بود. هیچ معنایی جز اعتراض به آنچه شرح دادم، نداشت.

من عمیقاً به شجاعت، صداقت و از خودگذشتگی مسعود پزشکیان احترام می‌گذارم که با از خود گذشتگی برای کار کردن در مملکتی پا به میدان گذاشته است که در رسانه ملی آن می‌توانند «امر ملی انتخابات» را به صحنه کینه‌توزی شخصی بدل کنند.

من همه عمر برای ایران زندگی کرده‌ام، به ایران و مسائلش اندیشیده‌ام، و بقیه عمر را هم همین گونه خواهم زیست. ورودم به هیچ عرصه‌ای از سیاست برای منفعت شخصی نبوده و نیست. اکنون نیز بر همان راه و روشم.

از صمیم قلب به دکتر مسعود پزشکیان احترام می‌گذارم و امیدوارم آن‌چه گذشت ایشان را در پیمودن راهی که انتخاب کرده‌اند استوارتر سازد؛ ایمانش به سیاست اخلاقی و رفع تبعیض بیشتر شود.

در چند جلسه‌ای که با مسعود پزشکیان داشتم، او را مجذوب اخلاق و راستی یافتم؛ سخنش درباره مردم حقیقی است؛ مثل مردم زیسته است؛ تبعیض را درک کرده؛ صداقت و دیانت رحمانی را در خود نهادینه کرده؛ و باوری عمیق به علم و تخصص دارد. به قیمت چند رأی بیشتر هم حاضر به دادن وعده‌های دروغین نیست.

ما با انتخاب او هم ده‌ها مشکل عظیم پیش رو داریم، و بهبودهای بزرگ در زندگی ما ایرانیان به آسانی به دست نخواهد آمد؛ اما در منش و روش و اخلاق و کردار مسعود پزشکیان، و بدنه اجتماعی اثرگذاری که او را پشتیبانی می‌کند، ظرفیت‌های ایجاد بهبود وجود دارد.

من با عزمی جزم‌تر به مسعود #پزشکیان رأی می‌دهم و هیچ انتظار شخصی از او ندارم، بالاخص انتظار برای پیگیری کردن آن‌چه در آن برنامه گذشت.

شما هم بیایید راه «عقلانیت بهبود تدریجی اما مستمر» را انتخاب کنیم.

من رفتنی‌ام، ما رفتنی هستیم، ایران تو بمان.

بازخوانی ایران معاصر

@fazeli_mohammad

حرف‌هایی ساده اما ظاهرا ترسناک

محمد فاضلی

من قرار بود در میزگرد فرهنگی، به عنوان مشاور اجتماعی دکتر مسعود #پزشکیان چه بگویم؟ کل بحث را در سه قسمت تنظیم کرده بودم:

یک. چند عدد و رقم از پیمایش ملی فرهنگ سیاسی ایرانیان که وضعیت نگرش‌های اجتماعی را نشان می‌داد.

دو. چند عدد و رقم از پژوهشی که درباره علل و انگیزه‌های مهاجرت انجام داده و قبلاً آن‌را در قالب پادکست منتشر کرده بودم.

سه. دعوت مردم و نسل جوان به مشارکت در انتخابات با عباراتی که در ادامه، عیناً همان گونه که نوشته بودم در این‌جا بازنشر می‌کنم.

هدف بخش‌های یک و دو، نشان دادن وضعیت اجتماعی نامساعد کشور بر اساس اطلاعات و ارقام بود، و هدف بخش سوم، دعوت به مشارکت برای «بهبود تدریجی اما مستمر» و استفاده از کارکردهای انتخابات در کشورهای در حال توسعه که پیش‌تر آن‌را در «بازخوانی ایران معاصر» تشریح کرده بودم.

بخش‌های یک و دو، بالاخص بخش دو را مفصل در قالب پادکست منتشر کرده‌ام. اما تمام متنی که قرار بود به عنوان بخش سه ارائه کنم، عبارات زیر است:
 
اما حرفی با مردم و بالاخص نسل جوان

یک. وقتی من دانشجو بودم، نسلی که اون موقع سنش اندازه حالای من بود، انقلابی بود؛ همه چیز رو به سرعت یک عمل انقلابی می‌خواست. توسعه و بالاخص دموکراسی رو هم به همون سرعت می‌خواست. انگار نظریه تدریجی بودن رسیدن به این دست‌آوردهای بزرگ تاریخ بشر براش معنا نداشت.

دو. آن رویکرد، نسل ما رو بی‌حوصله کرد؛ عصبانی کرد، عجول کرد؛ و دست آخر ایران رو در مسیر بدی قرار داد.

سه. آن نسل به جای این‌که سازمان اقتصادی و صنعتی رو توسعه بده، منازعه سیاسی رو اولویت داد.

چهار. آن نسل به جای ذره ذره بهتر کردن وضعیت فقرا برای این‌که انگیزه داشته باشن و پشتیبان توسعه و دموکراسی باشن، وضعیتی پیش آورد که جامعه ایرانی راه پوپولیسم رو در پیش گرفت.

پنج. من امروز وظیفه خودم می‌دانم تاریخ معاصر ایران رو بازخوانی کنم، و این کار رو انجام دادم و منتشر کردم؛ و شما رو علی‌رغم وضعیت نامناسبی که درش قرار گرفتیم، به صبر و حوصله مطالبه‌گرانه؛ به اشتیاق عاقلانه برای توسعه و دموکراسی؛ به نفی خشونت و استقبال کردن از توافق‌های مسالمت‌آمیز برای بهبودهای تدریجی؛ به درس گرفتن از بالاخص ۳۰ سال اخیر تجربه تاریخی ایران دعوت کنم.

شش. می‌دانم این حرف‌ها برای خیلی‌ها خوشایند نیست و برای من جز دردسر و گاه ناسزا نخواهد داشت، اما وجدان علمی و دغدغه ایران، مانع از این می‌شود که عافیت‌طلبی کنم و نگویم.

هفت. بیایید، کمک کنید، پشتیبان یک عقلانیت مستمر برای بهبودهای تدریجی ولی رو به آینده و فزاینده، باشیم.
 
ظاهراً گفتن این عبارات آن‌قدر برای #شهاب_اسفندیاری و رفقا غیرقابل تحمل بود که طراحی کردند با سؤالی شخصی و اتهام‌زنی مانع بیان آن شوند. همه‌اش همین بود. ساده #برای_ایران اما ظاهراً ترسناک.

@fazeli_mohammad

اطرافیان!

سیدامیرحسین قاضی‌زاده هاشمی می‌گوید؛ فقط به خودِ کاندیداها نگاه نکنید، ببینید چه کسانی اطراف آنها هستند.
به نظرم حرف کاملاً درست و حسابی است. از قضا نگاهی به اطرافیان برخی از کاندیداهایی که در مناظره‌ها آرام و مؤدب ظاهر شده‌اند، مو بر تن آدم سیخ می‌کند! برخی از این اطرافیان، در زبان و گفتارشان، هر رقیب و مخالفی را می‌درند وای به عمل‌شان!
از این رو، تهیهٔ فهرستی از پر و پا قرص‌ترین و نزدیک‌ترین اطرافیان هر یک از کاندیداها و معرفی آنها در رسانه‌ها، کمک شایانی به شناخت دقیق‌تر مردم از آنها خواهد کرد.
#احمد_زیدآبادی
@ahmadzeidabad