Қазақстан мен Кавказ өңірлері қазіргі уақытта өте күшті аптап ыстық толқынының әсерінде тұр.

Мұндай күзден кейін оңтүстік емес, керісінше Солтүстік жарты шарда, әсіресе Ресейде алдағы айларда нақты суықтардың байқалуы мүмкін.

Ресейдің БАҚ өкілдері қазірдің өзінде бұл қыстың соңғы 250 жылда болмаған ең суық қыс болуы мүмкін деген ақпараттарды таратып үлгерді.

Айтпақшы, Скандинавияда қазірдің өзінде аномалиялық суық толқынына жақын полярлық суық ағысы қалыптасқан.

Дүниенің сырын ашқыңыз келе ме? 🌍

Онда ГеоӘлемТв арнасына қосылыңыз!
География, табиғат, тарих және әлем туралы ең қызық ақпараттарды бірге зерттейік.
🔗

https://youtube.com/@geoalemtv

Марста торнадо қалай көрінеді 🌪

Марста жыл сайын 11 000-нан астам шаңды дауыл болады. Бұл дауылдар жер бетінің жылынуы және кейіннен жылы ауа көтерілген кезде, әсіресе күндізгі уақытта пайда болады. Торнадолардың көпшілігі Джезеро кратерінің маңында байқалған, онда Perseverance марсоходы жұмыс істейді, олардың диаметрі 50 метрге дейін жетуі мүмкін, ал желдің жылдамдығы 110 км/сағ дейін болады.

Мұндай дауылдар жердегі торнадоларға қарағанда азырақ зиян келтірсе де, олар шаңды тасымалдауда маңызды рөл атқарады және роботтардың күн панельдерін тазалауы мүмкін.

Күн жүйесінің мұзды шекарасы

Оорт бұлты — Күн жүйесін алыстан қоршап тұратын, мұзды денелерден құралған алып сфералық аймақ. Бұлттың ішкі бөлігі Күннен шамамен 2 000–5 000 астрономиялық бірліктен басталып, сыртқы шекарасы 10 000–100 000 а.б. аралығына дейін созылады.

Салыстыру үшін, Плутонның орбитасы небәрі 30–50 а.б. қашықтықта орналасқан. Сондықтан Оорт бұлты – Күн жүйесіндегі ең алыс аймақтардың бірі, Плутоннан да мыңдаған есе алыс.

Ғалымдардың есебінше, тіпті ең алыс ұшқан ғарыш аппараты «Вояджер-1» бұл бұлттың шетіне 300 жылдан кейін ғана жетеді. Ал оны толық кесіп өту үшін 30 000 жылға жуық уақыт қажет.

Оорт бұлты — ұзақ мерзімді кометалардың басты көзі. Бұл кометалар Күнге өте сирек жақындайды. Оорт бұлтының болуы туралы идеяны 1950 жылы нидерланд астрономы Ян Оорт ұсынып, кометалардың шығу тегін түсіндіруге тырысқан.

Бұлттың ең сыртқы бөлігі Күн жүйесінің шартты шекарасы саналады. Осы аймақтан әрі қарай Күннің тартылыс күші әлсіреп, Галактиканың гравитациялық әсері басым бола бастайды.

Алматыдағы жылу-электр орталығы ауаны осылай ластап жатыр

Қаладағы ЖЭО-2ауаны ластайтын ең ірі көздердің бірі саналады. Халықаралық Climate TRACE коалициясының мәліметінше, станция әлемдегі ауаны ең көп ластайтын нысандардың 10%-ының қатарына кіреді.

Десе де қуантары, қазір қалада орталықты газға ауыстыру процесі жүріп жатыр екен.

Қазақстанда Massachusetts Institute of Technology университеті ашылуы мүмкін

Қазақстанда Massachusetts Institute of Technology (MIT) серіктестігімен Жасанды интеллект университетін ашу мүмкіндігі қарастырылып жатыр. Бұл туралы Ғылым және жоғары білім министрі Саясат Нұрбек хабарлады. Айтуынша, MIT-пен алдын ала келіссөздер басталған.

Қазақстан Президентінің жасанды интеллектке бағытталған жоғары оқу орнын құру туралы тапсырмасын ескере отырып, бұл жоба MIT-пен бірлесіп жүзеге асуы ықтимал.

1861 жылы құрылған MIT инженерия, ІТ, жасанды интеллект, экономика және менеджмент салаларында әлемдік көшбасшы болып саналады. Жоба іске асқан жағдайда, Қазақстан жасанды интеллект білімінің жаңа орталығына айналуы мүмкін.

#геодерек

Ибн Хордадбек ІХ ғасыр ортасында «Жолдар мен аймақтар» кiтабын
жазды. Бұл кітапта ол Әмудария өзенінің арғы және бергі бетін мекендеген
қыпшақ тайпалары мен оның 16 қаласы жайлы мәліметтер келтірген.

Ибн Батута: «Дешт ... түркi тiлiнде дала мағынасын бiлдiредi. Дала бұл
жасыл, гүлденген аймақ, онда ағаш та, тау да, төбе де, белес те жоқ... Бұл
далада арбамен ғана жүредi, ал ол алты айлық жолға созылады...» деген
дерек келтіредi.

Ауаның салыстырмалы ылғалдылығы – ауадағы бар ылғал мөлшерінің берілген температурада болуы мүмкін мөлшерге қатынасы.

Бірақ ауа райы болжамы үшін салыстырмалы ылғалдылықты пайыз-
бен есептейді.

Салыстырмалы ылғалдылықты есептеу үшін есеп шығарайық.
+30°С температурада ауада 17 г су болған жағдайдағы, салыстырмалы ауа ылғалдылығын анықтаңдар.

Шешім: пропорция құрамыз.
30 г – 100%
17 г – х%
х =17 х 100/30=56%

Жауабы: салыстырмалы ылғалдылық – 56%.

Ауа ылғалдылығын қалай өлшейді?
Ауа ылғалдылығын анықтау үшін гигрометр өлшеу аспабын қолда-
нады (83-сурет).

7 сынып география оқулығы: Алматы кітап баспасы, 2023 жыл.

Мадагаскар Республикасы туралы қызықты 10 дерек:

1. Үшінші үлкен арал – Мадагаскар аралының ұзындығы 1,600 км, ал ені 570 км-ге дейін жетеді.

2. Эндемикалық флора мен фауна – Аралдың 90%-дан астам жануарлары мен өсімдіктері тек Мадагаскарда кездеседі.

3. Баобаб ағаштары – «Ағаштардан керемет шөл» деп аталады. Ең әйгілісі — Баобаб даңғылы.

4. Лемурлар мекені – Мадагаскарда 100-ден астам лемур түрі бар, олар әлемде тек осы аралда ғана өмір сүреді.

5. Ресми тілдері – малагасиялық және француз тілі.

6. Мадагаскар ванильі – Дүниежүзіне танымал ванильдің негізгі жеткізушісі болып табылады.

7. Рауандадан үлкен аумақ – Мадагаскардың аумағы 587,041 км², бұл Франциядан үлкен.

8. Вулкандар мен таулар – Аралдағы ең биік жанартау — Мароавиратра тауы (2,876 м).

9. Тропикалық климат – Мадагаскарда жылы, тропикалық климат, бірақ солтүстігінде ылғалды, ал оңтүстігінде шөлейтті аймақтар бар.

10. Тарихы мен мәдениеті – Арал халқы азиялық, африкалық және аралдың жергілікті мәдениеттерін біріктіреді.

Йеллоустоун — әдеміліктің астында жасырынған қауіп

Йеллоустоунға қарап тұрып, оның сұлулығына тәнті боласың. Бірақ дәл осы әсем көріністің астында Жер шарындағы ең қауіпті күш тыныстап жатыр.

Парк қақ ортасында алып супервулкан орналасқан — бір атқыласа, бүкіл континентті күлге көмкеретін құдірет.
Жер астында мыңдаған жылдан бері қайнап жатқан магма, жылына мыңдаған рет болатын ұсақ жер сілкіністері, аяқ астында жарылып кетуі мүмкін қайнаған гейзерлер, бір сәтте теріні күйдіріп жіберетін қышқылды көлдер…

Мұның бәрі Йеллоустоунды көркем болғанымен, әлемдегі ең қауіпті аймақтардың біріне айналдырады.

Бұл жер — табиғаттың құдіретін де, қаупін де бірдей сездіретін алып лаборатория. Бір сәттік қателік немесе табиғаттың тосын мінезі кез келген адамның өмірін қыл үстінде қалдыруы мүмкін.

Йеллоустоун — әдемі, бірақ сен ойлағаннан да қауіпті.

Қазгидромет ескертеді: Бірқатар өңірде жауын мен қар жауып, боран соғады

Бүгін-ертең бірқатар өңірде жаңбыр, қар, боран, көктайғақ болады. Қазгидрометтің болжамына сүйенсек, Павлодар, Ақмола, Қостанай, Солтүстік Қазақстан, Абай және Шығыс Қазақстан облыстарында жауын мен қар жауып, боран соғады. Көктайғақ болуы мүмкін.

Ал өзге өңірлерде тұман.