ГеоӘлемТв – Білімге жол ашатын әлем!
Бізбен бірге Жер ғаламшарының құпияларын ашып, дүниетанымыңызды кеңейтіңіз!

Бізді барлық әлеуметтік желілерден таба аласыз:

YouTube: https://youtube.com/@geoalemtv

Instagram: http://instagram.com/@geoalemtv

Facebook: http://facebook.com/@geoalemtv

TikTok: http://tiktok.com/@geoalemtv

Telegram: https://t.me/geoalemtv

WhatsApp: https://whatsapp.com/channel/0029VaWlzTn8F2pHlQDFyd1h

Әлемді бірге таны!
ГеоӘлемТв – Білім, саяхат және шабыт мекені!

Парақшаларымызға тіркеліп, постқа лайк басып, оны достарыңыз бен бөлісіңіз.

8 ай ғарышта болған халықаралық экипаж Қазақстан аумағына қонды

Роскосмос пен NASA экипажы Халықаралық ғарыш станциясындағы миссиясын аяқтап, «Союз МС-28» кемесімен Жезқазған маңына сәтті қонды.

🛰Экспедиция барысында ғарышкерлер:

• Жерді 3856 рет айналды;
• 164 миллион шақырымнан астам қашықтықты еңсерді;
• Ашық ғарышқа шығып, ғылыми жұмыстар мен ХҒС-ты жаңғыртуға қатысты.

Экипаждың жағдайы жақсы. Медициналық тексеруден кейін олар Қарағандыға жеткізіліп, кейін өз елдеріне аттанады.

Орталық Еуропа елдері алдағы кезекті аномальды ыстық аптаға дайындалуы керек.

Әсіресе Франция мен Германия сияқты елдерде орман өрттері қайтадан көбейіп кетуі мүмкін. Ал Түркия керісінше, біршама салқын ауа райына тап болады.
Еуропалықтар осы аптада ыстықтан болатын күйзелістің әсерін бұрынғыдан да көбірек сезінуі мүмкін. Өкінішке қарай, дәл осы фактордың салдарынан халық арасындағы өлім-жітім санының артуы күтілуде.

2026 жылғы 25 шілдеде
Ростов-на-Дону қаласы күшті ауа райы апаттарының бірнеше оқиғасынан зардап шекті. Қалаға қатты жаңбыр, найзағай және қатты жел соқты. Ауа райы бірнеше толқындармен келді және қысқа уақыттың ішінде үлкен зардаптарға алып келді. Күшті жаңбыр көшелер мен жолдардың су басқанына себеп болды. Көліктердің бір бөлігі суға түсті, қаланың басты жолдарында қозғалыс қиын болды. Күшті жел ағаштарды құлатты, құрылымдарға және электр қуаты желілеріне зиян келтірді. Ауа райының нашарлығынан электр қуаты мен сумен жабдықтау тоқтады, сондай-ақ теміржолда пойыздардың кешігулері тіркелді. БАҚ деректеріне қарағанда, бір адам қайтыс болды, 13 адам жарақат алды, олардың жетісі ауруханаға түсті. Төтеншелік және коммунал қызметтері түн бойы табиғаттың құбылыстарынан туған зардаптарды жоюға тырысты.

🌍 Пиреней түбегі

Пиреней түбегі — Еуропаның оңтүстік-батысында орналасқан ірі түбек. Ол Еуропаның басқа бөлігінен Пиреней таулары арқылы бөлініп, оңтүстігінде Гибралтар бұғазы арқылы Африкаға жақындайды.

📍 Географиялық орны:
Батысы мен солтүстігін — Атлант мұхиты шайып жатыр. Шығысы мен оңтүстік-шығысында — Жерорта теңізі орналасқан. Оңтүстігінде — Гибралтар бұғазы бар.

Еуропа мен Африка арасындағы ең маңызды географиялық өткелдердің бірі. Аумағы: шамамен 582 мың км².

🏳️ Негізгі мемлекеттері: 🇪🇸 Испания, 🇵🇹 Португалия, 🇦🇩 Андорра

Сонымен қатар түбектің оңтүстігінде Ұлыбританияның Гибралтар аумағы орналасқан.

⛰️ Ең биік нүктесі: Ането тауы — 3 404 м. Ол Пиреней тау жүйесінде орналасқан.

🏙️ Ірі қалалары: Мадрид, Барселона, Валенсия, Севилья, Лиссабон.

🌦️ Климаты: Пиреней түбегінің климаты әркелкі. Солтүстігі мен солтүстік-батысында мұхиттық климат басым болса, оңтүстігі мен шығысында Жерорта теңіздік климат таралған. Орталық бөліктерінде климат салыстырмалы түрде құрғақ әрі континенттік сипатта.

1985 жыл 28 шілдеге арналған ауа райы болжамы

Жапонияда күшті жер сілкіністер тіркелді

Кюсю аралында 7,1 және 6,1 магнитудасы бар екі жер сілкініс тіркелді. Aeon сауда орталығындағы жарылыс салдарынан 50-ден астам адам зардап шекті, бірнеше адам қаза болды. Бұзылған ғимараттан 200-ден астам адам құтқарылды, бірақ қиратындардың астында адамдар болуы мүмкін.

Кумамото префектурасында ғимараттар, жолдар және көпірлер зақымдалды, өртілер пайда болды. Шамамен 48 мың үй электр қуатынан айырылды.
150 мыңнан астам тұрғынға эвакуация туралы хабарландырылды. Кумамото аэропорты және Кюсюдегі теміржол қатынасы уақытша тоқтатылды.

🇹🇷🇺🇿 Түркиялық жазушы Таһа Кылыынч: «40 жасқа дейін 5 елге барып көріңіз»

«Diyanet TV» телеарнасының «Өркениет қалалары» бағдарламасына қонақ болған түрік жазушысы Таһа Кылыынч саяхаттауға мүмкіндігі бар адамдарға 40 жасқа дейін 5 елге барып көруге кеңес берді.

Ол бұл елдердің ішінде ең алдымен Өзбекстанға баруды ұсынды.

🇯🇵 Жапонияның оңтүстігінде болған 7,1 магнитудалы жер сілкінісінен қаза тапқандар саны 13 адамға жетті — Reuters.

Құтқарушылар үйінділер астында қалған адамдарды іздеу-құтқару жұмыстарын жалғастыруда.
Жапония премьер-министрі Санаэ Такаичидің айтуынша, құтқару жұмыстарында әрбір минуттың маңызы зор.

29 шілде күні таңертең құтқарушылар жартылай қираған сауда орталығының үйінділерінен сегіз адамды тірідей алып шыққан.
Жер сілкінісінен шамамен бір сағат өткен соң белгісіз себеппен жарылыс болып, 20-лар шамасындағы екі әйел қаза тапты. Жергілікті БАҚ мәліметінше, оқиғаның газ жарылысымен байланысты болуы мүмкін екені тексеріліп жатыр.

🇯🇵 Жапониядағы жер сілкінісінен кейін сауда орталығында жарылыс болды — NHK

Жарияланған кадрлардан ғимарат қабырғасының бір бөлігі опырылып, шатырының зақымданғанын көруге болады. Сауда орталығына келген адамдар эвакуацияланды.

Алдын ала мәлімет бойынша, жарылысқа газдың сыртқа шығуы себеп болған. Оқиға салдарынан қаза тапқандар мен жараланғандар бар екен.

🇺🇸 Илон Маск адамзат 5–7 жылдан кейін Марсқа қонуы мүмкін екенін мәлімдеді.

Ол NASA басшысы Джаред Айзекманның Марсқа төрт адамнан тұратын экипажды жіберу мерзімі 10–15 жыл болуы мүмкін деген сөзіне осылай жауап берді.

Масктың айтуынша, Марсқа қону модулі одан да ертерек пайда болуы мүмкін.

🇺🇸 Гавай аралдарындағы Килауэа жанартауы оянды. 🌋🔥

Килауэа жанартауының атқылауы 2026 жылғы 28 шілдеде басталып, лава атқылауы шамамен 150 метрге дейін жеткен.

🌕 29 шілдеде Ресей үстінен "Бұқа Лунасы" көтеріледі

29 шілдеде, Мәскеу уақытымен сағат 17:36-да толық ай шағын болады. Алайда, Ресейдің көптеген аймақтарында, бұл уақытта ай әлі де горизонттың астында болады, сондықтан оны кейінірек, яғни 30 шілде түнiнде қарау артық.

Көптеген аймақтарда толық ай көктемнің оңтүстік бөлігінен төмен көтеріледі. Нақтырақ айтқанда, бақылаушы солтүстікке қарай уақыт сайын, бұл ерекшелік көбірек байқалады.

Ең әсерлі сәт – айдың көтерілуі. Горизонттан көтеріле тұрғанда, ол әсіресе үлкен көрінуі мүмкін – бұл белгілі ай иллюзиясы.

Шын мәнінде, спутниктің көлемі өзгермейді, бірақ көру жүйеміздің ерекшеліктеріне байланысты, оның көрінісі үлкен болады.

🌕 "Бұқа Лунасы" деген атау, жаздың ортасында бұқалардың еркектерінде жаңа мүйіздердің өсуімен байланысты. Бұл шілде айындағы толық айдың ресми емес атауы, ол халықта кеңінен қолданылады.

📸 Ауа райы жақсы болса, 30 шілде түнi айды бақылау және фотосуреттер түсіру үшін жылдың бұл уақытындағы ең жақсы сәттердің бірі болады.

🌊 ҰЛЫ ТОСҚАУЫЛ РИФІ

🇦🇺 Ұлы тосқауыл рифі — Австралияның солтүстік-шығыс жағалауында, Корал теңізінде орналасқан әлемдегі ең ірі маржан рифтер жүйесі.

🔹 Ұзындығы: шамамен 2 300 км
🔹 Орналасуы: Квинсленд жағалауының бойында
🔹 Құрамы: шамамен 2 900 маржан рифі және 900-ден астам арал
🔹 Теңіз жануарлары: балықтардың, тасбақалардың, моллюскалардың және басқа да көптеген теңіз ағзаларының мекені
🔹 Ерекшелігі: Ұлы тосқауыл рифі ғарыштан да көрінетін Жердегі ең ірі табиғи құрылымдардың бірі.

🌏 Қызықты факт: Ұлы тосқауыл рифі бір ғана риф емес, мыңдаған жеке рифтер мен аралдардан тұратын алып экожүйе.

📍 Австралия | Корал теңізі

Сәлеметсіздер ма, құрметті әріптестер.
Географтар арнасына тіркелейік тез арада сілтемені өшіріп тастаймыз. ГеоӘлемТвді жоғалтып алмау үшін төмендегі сілтемелер арқылы өтіп біздің YouTube, Telegram, WhatsApp каналдарымызға тіркеліп алыңыздар. Бұл өтірік, қауіпті сілтеме емес.

https://youtube.com/@geoalemtv

https://t.me/geoalemtv

https://whatsapp.com/channel/0029VaWlzTn8F2pHlQDFyd1h

🌌 2026 жылғы тамызда аспанда не болады?

Тамыз айы аспанды бақылаушылар үшін өте қызықты болады. Айдың басты оқиғалары:
☀️ 12 тамыз — Күннің толық тұтылуы. Толық фаза Исландия, Гренландия және Испанияның солтүстігі сияқты аймақтардан көрінеді.

🌠 12–13 тамыз — Персеид метеор ағынының шарықтау шегі. Ай жарығының аз болуы әлсіз «аққан жұлдыздарды» көруге қолайлы жағдай жасайды.

🌙 27–28 тамыз — Айдың жартылай тұтылуы болады.

🪐 Сонымен қатар тамызда Марс, Юпитер және Сатурн таңғы аспанда байқалады, ал қараңғы жерде Құс жолын тамашалауға болады.
Қысқасы: 2026 жылдың тамызы — Күн тұтылуы, Ай тұтылуы және Персеидтер қатар келетін астрономия үшін ерекше ай.

🏰 Англияның көне соборлары — тарих пен сәулеттің тоғысқан жері

Англиядағы ортағасырлық соборлар — елдің бірнеше ғасырлық тарихын бойына сақтаған ерекше сәулет ескерткіштері. ⛪️

Кентербери, Питерборо, Или және Әулие Павел соборлары готикалық сәулетімен, биік мұнараларымен, әсем витраждарымен және күрделі тас қашау жұмыстарымен ерекшеленеді.

Бұл ғимараттар тек діни орын ғана емес, Англияның тарихы мен мәдениетінің маңызды бөлігі саналады. Кейбірінің тарихы жүздеген жылдарға созылады.

📸 National Geographic архивіндегі тарихи материалдар Англия соборларының сол кездегі көрінісін де көрсетеді.

🌍 ГеоӘлемТв | Тарих • География • Қызықты деректер

Дранганир — Вагар аралының маңындағы теңізде орналасқан екі жартастың ортақ атауы.

🌏 Ташкент маңында жер сілкінісі тіркелді

31 шілде 2026 жылы сағат 16:13:49-да Өзбекстанның Ташкент облысы, Зангиата ауданында магнитудасы 2,8, тереңдігі 5 км болатын жер сілкінісі тіркелді.

Жер сілкінісі Ташкент қаласының бірқатар аудандарында 2–3 балл күшінде сезілген. Ең жоғары көрсеткіш Учтепа ауданында – 3 балл болды.

📍 Эпицентрі Ташкенттен шамамен 11 км солтүстік-батыста орналасқан.

🔥 Ыстықтан 10 мың адам көз жұмды

🇩🇪 Германияда жыл басынан бері аптап ыстықтан 10 мыңға жуық адам қайтыс болды. Бұл кейінгі он жылдағы ең жоғары көрсеткіш.

🌡️ Елдің Денсаулық сақтау министрлігінің мәліметінше, көз жұмғандардың көбі маусым айының соңындағы аптап кезінде тіркелген. Сол кезде елдің көптеген өңірінде ауа температурасы 40 градусқа дейін жетті. Ең көп зардап шеккендер 75 жастан асқан адамдар.

📌 Мамандар мұны аптап ыстық пен созылмалы аурулардың қатар әсер етуімен байланыстырады. Алдағы күндері Германияда күн тағы ысиды деген болжам бар.