پیله داربن جنگ (گیل ئو روس)، روسان مفتضاحه شکست ئو اشان خونوار بیروج گیلان جی.
_______________
نبرد پیله داربن (گیل و روس)،شکست مفتضاحه روس و فرار خونبارشان از گیلان
#تاریخ_گیلان #خبر_گیلکی
@guilaki

سال۱۳۷۹ دیلمی و ۱۲۲۶ قمری و 1805میلادی:
در دوران جنگ ایران و روس، زمان عباس میرزا بود که سی سیانف فرمانده کل نیروهای روس خواست میدان جنگ را عوض کرده و عباس میرزا را سمت گیلان معطوف کند.
وی یکی از بهترین کلنل های خود که شفت (šefet) نام داشت را برای حمله به گیلان فرستاد. شفت با ۱۲ فروند کشتی و نیروهای مجهز و زبده و آتشبارهای مجهز در انزلی پیاده شد و از راه پیربازار به سمت رشت پیشروی کرد.
میرزاموسی منجم باشی حکمران گیلان با افراد نظامی و عده ای چریک داوطلب در انبوه درختان اطراف مرداب کمین کردند. با حمله ای سنگین در ناحیه ی پیله داربن شمار زیادی از روس ها را کشته و شماری زیادی نیز در حال عقب نشینی و سوار شدن به کشتی ها کشتار شدند.
______________________
سال ۱۳۷۹دیلمی یو ۱۲۲۶ مانگی یو 1805ترسایی:
ایران ئو روس جنگان سرونی، عباس میرزا زمت بو که سی سیانف فرمانده کل روی، خاست جنگ میدانه عوضا کونی یو عباس میرزایه گیلان سمت مشغول بوکونی.
وی یته خو بئترین کلنلانه که اینه (وی) نام شفت(šefet) بو فوتورک واسی اوسه بوکوده گیلان. شفت 12 فروند بارکاز ئو دپیچارته نیرو و تشباره امره انزلی مئن پئلو بگیته. پیربازار را جی رشت طرف پیش بوما.
میرزاموسی منجم باشی گیلان آگیم، نظامی یو چریک نفران امره مورداب درختان پرامن دوخوتن. یته سنگین فترک امره پور شومار روسانه جی بوکوشتن ئو خیلی شون نی بیروتن زمات و دنیشتن بارکاز مئن بوکوشته بوبون.
〰〰〰〰〰〰〰〰
🔴واژگان:
🔹دپیچارته: مهجز، آماده از مصدر دپیچارستن به معنی مجهز شدن و فراهم کردن
🔸مانگی: تقویم قمری
🔹ترسایی: تقویم میلادی(مسیحی)
🔸سرونی(səroni): هنگام، دوران. سروند(sərvənd) نیز میگویند.
🔹زمت(zəmət): زمان. زمات نیز به کار میرود.
🔸فوتورک: حمله
🔹دوخوتن(duxutən): پنهان شدن، پنهان شدن جهت کمین زدن.
🔸بیروتن(bürutən): فرار کردن
🔹دنیشتن(daništən): سوار شدن
🔸آگیم: حاکم، حکمران
______________________
#تاریخ_گیلان
🔶🔹🔷🔹🔶
┏━◦•●◉✿◉●•◦━┓
💢 @Guilaki💢
┗━◦•●◉✿◉●•◦━┛

تراخواستیم،من هیچکی ره نوگوفتم
تی واستی روزو شب اصلن نوخوفتم
بدام جا رازه تی عشقا بمی دیل
تورا بوستم،بوشوم جنگل جوخوفتم

#شعر_گیلکی #محسن_توکلی #نوری
┏━◦•●◉✿◉●•◦━┓
💢 @Guilaki💢
┗━◦•●◉✿◉●•◦━┛

🔴واجه ئان چم(معنی):

تراخواستیم... عاشق تو بودم
نوگوفتم ...مطرح نکردم...نگفتم
نوخوفتم...نخوابیدم
بدام جا... جادادم
بداشتم...نگهداشتم
تورابوستم... دیوانه شدم
جوخوفتم ... پنهان شدم
بوشوم ...رفتم

🔵فارسی واگردان:

عاشق تو بودم درپیش کسی نگفتم
بخاطر تو شب وروز کلا نخوابیدم
راز عشق تورا دردلم نگهداشتم
سرانجام دیوانه شدم ودر جنگل پنهان
شدم..

شعر... محسن توکلی○نوری○
〰〰〰〰〰〰
✴️ @guilaki ✴️
〰〰〰〰〰〰

تی بهاره تا نیدِم هیتا گوله بو نوکودم
بزِما بوقچه اَ باغچَه کسِه ره رو نوکودم

مَه بیگیفته آسمانه واچوکستم ایتا شب
دونکشاستم اَستارَه تره بی سو نوکودم

ترسه مردن نارم اما پوره دیل ناجیه مَا
دسامج شوئن راشی رایه تی پیشاشو نوکودم

اَن تی عشقه بزه لاودان خومه می قلبه تَانی
خاک بینیشته دیله من هی ذره جارو نوکودم

وَسی سرکوف بزنم من مِره آخر کی چره
نذره دئنه تره من ضامنه آهو نوکودم

س نویشته نه دوعا اما بگم با ایکلام
جه تایه دیل ایسم عاشق تره جادم نوکودم

دیله گولدان چاکودم تی گوله توقایی وَسی
نتابستی مثه آفتاب بوخودا لو نوکودم

هَندِم هوندم باموبو تا مره تی سو دیمیره
واگیراندم تی چراغا. کرَا فوفو نوکودم
🔶🔶🔶🔶🔶
#اسماعیل_امیدی #وارش_سراوانی #شعر_گیلکی
🔶🔹🔷🔹🔶
گیلکی فرهنگستان
┏━◦•●◉✿◉●•◦━┓
💢 @Guilaki💢
┗━◦•●◉✿◉●•◦━┛

کتاب شعر گیلکی
اثر محمود پاینده
گویش بیه پیش- لنگرودی
_______________________
با سپاس از جناب بهزاد پاینده🌹🌹🌹
〰〰〰〰
#کتاب_مقاله

گیلکی فرهنگستون
〰〰〰〰〰〰
✴️ @guilaki ✴️
〰〰〰〰〰〰
👇👇👇👇

اَمی آسمانم بجایِه عوقاب
دوتا کَشکرَت پَرزنه، لاکیتاب

کو رویِه مرَا واستی گفتن گولَا
فادِه شربته ره، دو چوکه گولاب؟

هیزارم واپرسی، کیه کی بایه
فاده تی سئوالانِه خانی، جواب؟

نیافی ایتَا دیل امی غورصه ره
اونم کی نَهَه بو؛ بوبوسته کباب

تره دیلخوشی بو تی باغه کائو
بوبوسته نصیبه هَه بی خیره راب

اگر روزه خوش هَن ببه، پس اَکِه؛
موقدّر بوبوسته اَمِه ره عذاب؟

تی خانه کی آبادا به واجیبه
جهندم بوبوسته می خانه خراب!

بوگو گرگا، کمتر سگه لاف بوکون
خولاصه کفِه تی دیمه جَه نقاب

تی گوشا بیگیفتی بَزین گی: بوگو؛
دوکلمه امی خانی حرفه حیساب!

ویری کی الان، خوفتن وخت نیه
کی دونیایَا بردَن دره سیله آب!
💠💠💠💠
#شهرام_دفاعی
#شعر_گیلکی
💠💠💠💠
〰〰〰〰〰〰
✴️ @guilaki ✴️
〰〰〰〰〰〰

گیلکی متلون
#گیلکي_متل
⚜⚜⚜⚜⚜
چاه کن، چاه ته مونه
Čâ kən čâ ta: mo:nə
چاه کن ته چاه می ماند
〰〰〰
معادل: کوزه گر از کوزه شکسته آب میخورد.
چاه کن ته چاه می ماند.
〰〰〰
#ضرب_المثل_گیلکی
┏━◦•●◉✿◉●•◦━┓
💢 @Guilaki💢
┗━◦•●◉✿◉●•◦━┛

گلف ترپا اوسان ، بپا تی رایا
دوسته چوم ننه هرجا تی پایا

در ا دونیا پوره ازچاله چوله
تاود تی پا جلو ،تی او نیگایا

#شعر_گیلکی #محسن_توکلی #نوری
〰〰〰〰〰〰
✴️ @guilaki ✴️
〰〰〰〰〰〰

بترکسته انارم خالان سر
ملیجه پر زنه می ولگان سر

نیافه اون اگه خو آب و دانه
زنه ده ماچ توک می بالان سر

#حمید_مقدسیان #شعر_گیلکی
〰〰〰〰〰〰
✴️ @guilaki ✴️
〰〰〰〰〰〰

🔴گیلکی واجه ئان:
💠💠💠💠
🔸قشنیک(ghoshnik)=کلاغ
🔹پیلاکوت=فضول
🔸جیسک =راز
🔹شی=پسوند مکان
🔸جیسکشی=رازگاه
🔹شولا=حقه
🔸گول فنگول(gol fəngol)=زرق و برق
🔹دانسقو(dânesgho)=تفنگ
🔸مانته=ابله
🔹پیندری=چین وچروک صورت
🔸شاریک=تیله
🔹فرنگ(farang)=سنجاقک
🔸کومیزی=شب ادراری
🔹چکله (chakale)=فرغون
🔸تنگر(təngar)=تگرگ
🔹مزقان( məzghân)=موزیک، موسیقی
🔸مزگان (məzgân)=موزیک،موسیقی
🔹ناسوس(nasos)=تلمبه آب
🔸دبخی(dabakhi)=بقیه
🔹تیسابه=پابرهنه
🔺🔺🔺🔺
🔵سپاس م.ب جی، جوری واجه ئان ارائه واسی (با سپاس از م.ب جهت ارائه واژگان فوق)
🔻🔻🔻🔻
#واژه_نامه_گیلکی
#واژگان_گیلکی
▫️▪️▫️▪️▫️
〰〰〰〰〰〰
✴️ @guilaki ✴️
〰〰〰〰〰〰

یابوره زین هاکردمه بواش سوار
هرکجه درشونه مره همرا دار
هنیش ته اسب سر خار خار بتاجن
تِ دمبال امبه من سون چاربدار

#عیسی_غفوری #شعر_گلکی
〰〰〰〰〰〰
✴️ @guilaki ✴️
〰〰〰〰〰〰

کبوده دیم می شین ،سورخه تی اوجول
تی دیمه کل ایسه مثله ایتا گول
می ره کمتر بنه تو طاقچه بالا
تی پا درخشکی یه،می پادره چول

#شعر_گیلکی #محسن_توکلی #نوری
〰〰〰〰〰〰
✴️ @guilaki ✴️
〰〰〰〰〰〰

🌀گیلکی متلان🌀
#گیلکي_متل
💠💠💠
ضرب المثلی از کتاب فرهنگ گیل و دیلم

گیل ورشسکه بون قئوه دیکون واکونه
Gil vəršekəstə bon qa:və dikon vâ ko:nə.
گیلانی ورشکست شود قهوه خانه (چایخانه) باز میکند
✴️✴️✴️
🔵معادل:اسب پیشاهنگ توبره کش میشود.
🔹🔸♦️🔸🔹
#ضرب_المثل_گیلکی
🔸🔹♦️🔹🔸
گیلکی فرهنگستون
┏━◦•●◉✿◉●•◦━┓
💢 @Guilaki💢
┗━◦•●◉✿◉●•◦━┛

آیا دونین؟
آیا دونین پیچاکون وختی یکته تازه محیط مئن واردا بنن خوشون سبیل امره اورا ازمیت کونن؟
🤔😳🤔
#دانستنی_گیلکی
〰〰〰〰〰〰
✴️ @guilaki ✴️
〰〰〰〰〰〰

🔴فارسی واگردان:
آیا میدانید؟

گربه ها هنگام ورود به یک مکان جدید، ابتدا آنجا را با سبیل خود تست می کنند.
〰〰〰〰〰〰
✴️ @guilaki ✴️
〰〰〰〰〰〰

یک دس باده یو
یک دس یار زولف
اوی درد سر
ارشاد گشت مندره
خیام بی خبر
😂😂😂
#گیله_گب #لطیفه_گیلکی #طنز
〰〰〰〰〰〰
✴️ @guilaki ✴️
〰〰〰〰〰〰

🔴فارسی:
〰〰〰〰
یک دست باده و
یک دست زلف یار
بی درد سر
گشت ارشاد می آید و
خیام بی خبر😁😁
〰〰〰〰〰〰
✴️ @guilaki ✴️
〰〰〰〰〰〰

گوش شوی(guš šoy): هزارپا

#واژگان_گیلکی
#واژه_نامه_گیلکی
🔹🔸🔹🔸🔹🔸
گیلکی فرهنگستان
〰〰〰〰〰〰
✴️ @guilaki ✴️
〰〰〰〰〰〰