Özbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2004-yil 29-sentabrdagi “Qarşi şahrining 2700-yilligini nişonlaşga tayyorgarlik köriş töğrisida”gi qarori hamda Özbekiston Respublikasi Prezidentining 2005-yil 26-iyuldagi “Qarşi şahrining 2700-yilligini nişonlaşga doir qöşimcha çora-tadbirlar töğrisida”gi qaroriga muvofiq, 2006-yilda Qarşi şahrining 2700-yilligi YUNESKO şafeligida xalqaro miqyosda keng nişonlangan.

Qarşi — Özbekistonning eng qadimiy şaharlaridan biri bölib, 2700 yildan ziyod boy tarixga ega. Miloddan avvalgi davrlarda şakllangan bu köhna maskan tarixiy manbalarda Navkat, Naxşab, Novqat, Bolo, Naxşibolo, Yerqörğon, Zaxakimoron, Nasaf va Behbudiy kabi nomlar bilan tilga olingan. XIV asrdan boşlab esa şahar Qarşi nomi bilan atala boşlagan.

Qarşi şahri Özbekiston tarixida öziga xos örin tutadi. Xususan, uning Movarounnahr hududidagi yirik turkiy tilli şaharlar qatorida şakllanişi muhim tarixiy ahamiyat kasb etadi. Şahar rivojlanib borgani sari bu hududda turli etnik guruhlar va madaniyatlar vakillari istiqomat qilgan, turkiy tilning ijtimoiy-siyosiy hayotdagi mavqeyi tobora mustahkamlangan.

Tarixiy manbalarda, jumladan, maşhur arab sayyohi Ibn Battuta asarlarida ham bu hududning siyosiy va madaniy hayotiga oid qimmatli ma’lumotlar uçraydi. Çiğatoy ulusi va Temuriylar davrida turkiy tilning davlat boşqaruvi, adabiyot hamda yozma madaniyatdagi ahamiyati yanada ortgan.

Qadimiy Nasaf zamini ilm-fan, adabiyot, san’at va ma’rifat rivojiga ulkan hissa qöşgan allomalar yurti sifatida ham maşhurdir. Nasafiy taxallusi bilan tanilgan köplab olimlar, şoirlar va mutafakkirlar öz davrining ilmiy-ma’naviy hayotida munosib örin egallagan.

Jumladan, uluğ mutafakkir Alişer Navoiyning “Majolis un-nafois” asarida tilga olingan Mavlono Soyiliy, Mavlono Mir Qarşiy, şuningdek, musiqa va san’at sohasida tanilgan Mahmud Nasafiy hamda diniy ilmlar rivojiga hissa qoşgan Qusam Şayx kabi tarixiy şaxslar bu zaminning boy ilmiy va madaniy merosidan dalolat beradi.

Bugungi kunda Qarşi şahri nafaqat özining köhna tarixi, balki zamonaviy qiyofasi, bunyodkorlik işlari va izçil taraqqiyoti bilan ham alohida ajralib turmoqda. Şaharda yildan yilga yangi turarjoy majmualari, zamonaviy ta’lim muassasalari, kutubxonalar, mahalla guzarlari, ijtimoiy va madaniy obyektlar barpo etilib, aholi farovonligini oşirişga xizmat qilmoqda.

Ayniqsa, Prezidentimizning vohamizga taşrifi davomida ilgari surilgan “Yangi Qarşi”ni barpo etiş ğoyasi şahar taraqqiyotida yangi bosqiçni boşlab berişi bilan ahamiyatlidir. Mazkur taşabbus Qarşining kelajakdagi me’moriy qiyofasini zamonaviy şaharsozlik talablari asosida şakllantiriş, aholi uçun munosib turmuş şaroitlarini yaratiş, infratuzilmani takomillaştiriş va hududning iqtisodiy salohiyatini yanada yuksaltirişga xizmat qiladi.

Şubhasiz, Qarşining buyuk tarixiy merosi, boy ma’naviy qadriyatlari va bugungi bunyodkorlik işlari kelajak avlodlar uçun mustahkam poydevor bölib xizmat qiladi.

Vatan içra vatanim — qadimiy va navqiron Qarşim!

Sening şonli tariхing, bugungi obod qiyofang va porloq istiqboling har birimiz uçun iftixor manbaidir.

Qarşi şahri kuni muborak bölsin! Qadimiy va navqiron şahrimizning şon-şuhrati bundan-da yuksalsin, taraqqiyoti bardavom, kelajagi porloq bölsin!

Murtazova Sahodat Böriyevna
Iqtisodiyot va pedagogika universiteti
“Tarix va ijtimoiy fanlar” kafedrasi mudiri, professor, viloyat deputati.

Özbekiston Respublikasi Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi ma’lumotiga köra, Avstriya hukumatining Ta’lim, fan va tadqiqotlar federal vazirligi tomonidan 2026–2027-öquv yili uçun xalqaro stipendiya dasturlari e’lon qilindi.

Mazkur dasturlar doirasida quyidagi stipendiyalar taqdim etiladi:

🔹 Ernst Maç stipendiyasi

🔹 Franz Werfel stipendiyasi

🔹 Riçard Plasçka stipendiyasi

Uşbu stipendiya dasturlari talabalar, bitiruvçilar va yoş tadqiqotçilarga Avstriyada tahsil oliş, ilmiy izlanışlar olib boriş hamda xalqaro tajriba orttiriş imkoniyatini yaratadi.

📌 Batafsil ma’lumot va ariza topşiriş tartibi:

🌐 https://www.grants.at

Barcha qiziqiş bildirgan talabalar, bitiruvçilar va yoş tadqiqotçilarni mazkur xalqaro imkoniyatlardan faol foydalanışga çaqiramiz!

📍 Tarixga nazar:

2006-yilning aynan 27-oktabr kuni YUNESKO şafeligida Qarşi şahrining 2700-yillik qutluğ töyi xalqaro miqyosda keng nişonlangan edi. Ana şu unutilmas sanadan buyon bu kun har yili şahar kuni sifatida katta tantana qilinadi.

Asrlar davomida Navtaka, Naxşab va Nasaf kabi nomlar bilan uluğlangan bu köhna zamin jahon ilm-fani va me’morçiligiga ulkan hissa qöşgan. Kök Gumbaz masjidi, qadimiy Qaşqadaryo köprigi, Odina jome masjidi kabi tarixiy obidalar şahrimizning buyuk ötmişidan darak beradi.

Bugungi kunda Qarşi nafaqat ma’naviy merosi, balki zamonaviy infratuzilmasi, keng kölamli bunyodkorlik işlari va jadal rivojlanayotgan sanoati bilan Yangi Özbekistonning körkiga aylanib bormoqda.

Şu munosabat bilan , Iqtisodiyot va pedagogika universiteti jamoasi nomidan barça şahrimiz ahlini va yurtdoşlarimizni uşbu qutluğ bayram bilan samimiy muborakbod etamiz!Gözal va betakror şahrimiz hamişa tinç, obod va fayzli bölsin!

Mazkur tanlov barqaror rivojlaniş maqsadlariga erişişga qaratilgan ilğor ilmiy taşabbuslarni qöllab-quvvatlaş hamda ularni xalqaro miqyosda ommalaştirişga qaratilgan.

Tanlov imkoniyatlari:

Ilğor ilmiy taşabbuslarni xalqaro miqyosda tanitiş;

YUNESKOning “Barqaror rivojlaniş uçun fanlar xalqaro ön yilligi” logotipidan foydalaniş;

Xalqaro hamkorlikni rivojlantiriş imkoniyatlaridan foydalaniş.

❗️Muhim: Tanlab olingan taşabbuslar YUNESKO tomonidan moliyalaştirilmaydi.

📅 Arizalar qabuli muddati: 2026-yil 15-noyabrga qadar.

🔗 Tanlov haqida batafsil ma’lumot:

https://webforms.unesco.org/en/form/pbs003

📝 Ariza topşiriş:

https://www.un-sciences-decade.org/en

Tanlovda iştirok etişga qiziqqan talabalar, professor-öqituvçilar va ilmiy tadqiqotçilar öz ilmiy taşabbuslari bilan qatnaşişlari mumkin.

Ilmiy ğoyalaringizni xalqaro maydonda namoyon etiş imkoniyatini qöldan boy bermang!

2006-yil 27-oktabrda YUNESKO şafeligida Qarşi şahrining 2700 yilligi xalqaro miqyosda keng nişonlangan. Şundan buyon uşbu sana şahar hayotida muhim bayramlardan biri sifatida e’tirof etiladi.

Qadimda Navtaka, Naxşab va Nasaf nomlari bilan maşhur bölgan Qarşi özining boy tarixiy merosi, buyuk allomalari va noyob me’moriy obidalari bilan alohida ajralib turadi.

Bugun esa köhna Qarşi yangilaniş va taraqqiyot sari dadil qadam taşlamoqda. Zamonaviy inşootlar, keng va ravon yöIlаr, ta’lim maskanlari hamda bunyodkorlik işlari şahrimizga özgaça körk bağişlamoqda.

Qadimiy Qarşimiz yanada obod, xalqimiz tinç va farovon bölsin!