Съезд Республиканской партии чем-то напомнил мне ПМЭФ. И там, и там жены, дети и даже внуки (а также сыновья, зятья и невестки) были представлены в полном объеме. Окончательно заблудившись между Меланией, Иванкой и Кай и отчаявшись найти различия, я неожиданно подумал, что мне трудно представить, что такая многочисленная и дружная семья может когда-нибудь просто так взять и уйти из власти. Вот как они приходят, представить могу, а как уходят – нет. В целом стилистически это было похоже не на выборы президента, а на выборы «солдатского императора». И вместе с тем, пришло ощущение, что Америка вступает в какой-то новый период своей истории. В откровенно имперский, со всей соответствующей эстетикой и атрибутикой. Как бы новый, конечно. Если бы Ленин мог сам себе аплодировать в аудитории Мавзолея, то прохожие на Красной площади в Москве услышали бы громкие хлопки. Лучшей иллюстрации ленинского тезиса об империализме как высшей и последней стадии развития капитализма (хотя злые языки говорят, что Ленин позаимствовал это у Парвуса) не найти. Мне кажется, что Америка не просто проводит на этот раз выборы президента, а вступает в какой-то транзитный период своей истории. Она потеряла берега – в смысле от какого-то берега уже отплыла, а к какому надо пристать, еще не решила. Полагаю, что в этой зоне транзита ей будет не скучно. Там уже давно застрял один пассажир из Москвы.

Qo'ylar yurmoqda,
Doyra chalmoqda,
Doyraga terini
Qo'ylar bermoqda.

Bertolt Brecht qalamiga mansub Kälbermarsch... Natsistlarning marshiga parodiya.

Q.s. Tarjimaning yaxshiroq varianti bo'lsa, izohda ayting, lutfan:)

Mana bu qo'shiqni eshitsam, Fransiyani bosib olgim keladi...Aslida esa bu Erika degan qizga beozor sevgi izhoridir.

Vatandosh kim va vatandoshlik nima?
https://www.youtube.com/live/P8N4h5fgO60?si=LS6XlQGEhMpaG48k

Olimpiada va ilmiy musobaqa g‘oliblariga berilayotgan mukfotlar haqida baxslar bo‘layotgani yaxshi. Muammo shuki, bahslar mukofotlar berib bo‘lganidan so‘ng bo‘lyapti.

Boshqacha qilib aytganda, bu – byudjet taqsimoti ustida emas, uning ijrosi ustidagi bahslar. Open byudjet bilan chalg‘imaslik kerak edi.

Yaxshi savolingizni video chatida yozib qoldiring, efir Toshkent vaqti bilan soat 14:20da.

https://www.youtube.com/live/fC0zvdjs8ZQ?si=RKRuVC2TogR0Rr4

Zamonaviy dunyoda tanqidiy fikrlashning yoʻqligi katta muammolarga olib kelishi mumkin. Nafaqat tanqidiy fikrlash koʻnikmasi yoʻq shaxs uchun, balki jamiyat uchun ham.

Tanqidiy fikrlash - bu bir xulosaga kelishdan oldin maʼlumotni turli manbalardan tekshirish, solishtirish, tahlil qilish koʻnikmasi. Hozirgi axborot asrida bu koʻnikma ayniqsa muhim ahamiyat kasb etadi, chunki tanqidiy fikrlash koʻnikmasiga ega boʻlmaganlarni boshqarish, manipulyatsiya qilish, kerakli "nuqta"ga yoʻnaltirish oson.

Bir misol. Kechadan beri ijtimoiy tarmoqlarda oʻzbek auditoriyasi junbushda: emishki, Olimpiada oʻyinlarida boks boʻyicha ayollar musobaqasida transgenderlar ayollarga qarshi ringga chiqqan emish, hamyurtimiz ham ulardan biriga yutqazgan emish. Aytishlaricha, rasmiy kanallarimiz ham xabarlarida "ayol" soʻzini qoʻshtirnoqqa olishgan. Bu masalada hatto ayrim siyosatchilarimiz ham "jazava"ga tushishga ulgurishdi.

Bu orada Jazoir Olimpiya qoʻmitasi Iman Helifning ayol kishi ekanligi haqida bayonot bilan chiqdi, ijtimoiy tarmoqlarda uning bolalikdagi (qiz bola ekanligi koʻrinib turgan) suratlari tarqaldi. Imanning ringdagi raqibi Italiyalik bokschi oʻzini tuta olmagani uchun undan kechirim soʻradi.

Hamyurtimiz Sitora Turdibekovaning raqibi boʻlgan bokschi haqida ham Tayvan rasmiylari bayonot berishdi - uning qiz bola boʻlib tugʻilgani, maktabda ham qizlar chempionatida ishtirok etgani aytildi. BBC bu ikki sportchi (Jazoirlik va Tayvanlik) atrofida boshlangan mojaro ildizi Kremlga bogʻliq oligarxlarga borib taqalishi haqida maqola eʼlon qildi.

Xullas, har qanday maʼlumotni "hazm" qilish, unga munosabat bildirishdan oldin turli manbalardan tekshirish - bugungi axborot orqali manipulyatsiyalar davrida juda zarur koʻnikma. Bu koʻnikma maktablarda oʻrgatilishi kerak. Aks holda chetdan boshqarish oson boʻlgan jamiyatga kunimiz qoladi.

Bir necha kundan beri ijtimoiy tarmoqlarda muhokama qilinadigan Jazoirlik va Tayvanlik sportchilar keyslari, bu sportchilarga ayrim siyosatchilarimiz, shoirlarimiz va boshqa soʻzi jamiyatda maʼlum bir darajada taʼsirga ega shaxslarning munosabatlari shaxsan menga jamiyatimizdagi ayrim tendensiyalarni yana bir marta koʻrsatdi. Va rostini aytaman: bu tendensiyalar men uchun juda xavotirli.

1. Umumiyat-la olganda, jamiyatda tanqidiy fikrlash kritik darajada past. Nafaqat "oddiy odamlar", balki oliy maʼlumotli, ziyolilar orasida ham. Bu - juda yomon. Bu jamiyatni istalgan paytda kerakli "nuqta"ga qarab yoʻnaltirish, kim(lar)gadir nisbatan "fas" komandasini berish, umuman manipulyatsiya qilish va boshqarish imkonini beradi.

2. Biz aksar hollarda oʻzimiz shu paytgacha tanimagan, bilmagan, shaxsiy hayoti va hayotdagi vaziyatlaridan butunlay bexabar boʻlgan insonlarga nisbatan nafrat, haqorat yogʻdirishga tayyormiz. Bu ham juda yomon. Chunki ertaga xuddi shunday haqorat va nafrat "yomgʻiri" tagida turli sabablar bilan oʻzimiz va (yoki) yaqinlarimiz qolib ketishimiz mumkin. Va oʻshanda bizga hech kim yordamga kelmaydi.

3. Biz biron-bir magʻlubiyat sababini avvalo ichki sabablar bilan emas, tashqi omillar (fitnalar, dushmanlarning hiylalari va hokazo) bilan izohlashga moyilmiz. Bu ham yomon. Nega yomonligini tushunish uchun yaqin va eng yaqin tarixga nazar tashlash kifoya.

Xullas, xavotirli tendensiyalar. Olomon emas, millat darajasiga koʻtarilishimizga hali ancha bor shekilli.

Ikkinchi tyagachga e'tibor bering.

⚡️Россия перебрасывает резервы в Курскую область - РСЗО, артиллерийские орудия, танки, автотехника.

Rossiya Kurskda ukrainlarga qarshi tashlagan xarbiy texnikada O'zbekiston bayrog'i hilpiramoqdami? Yoki, RF subyektlari, xarbiy qismlarida biznikiga o'xshagan bayroq bormikin?

Boshkirdlarning bayrog'i ham bo'lishi mumkin.
Upd. Tarqadik, aniq RF subyekti Boshkirdistonning bayrog'i ekan.

"Biz quyidagi haqiqatlarni o'z-o'zidan ayyon ekanligini e’tirof etamiz: barcha insonlar teng yaratilganligini, ularga Yaratuvchisi tomonidan ba’zi daxlsiz huquqlar berilganini, bularga, jumladan, hayot, erkinlik va baxtga sazovor bo’lish huquqi kirishini qabul qilamiz. Bu huquqlarni ta’minlash uchun odamlar o‘rtasida hukumatlar tashkil etilgan; hukumatlarning mashruligi fuqarolarning roziligiga bog’liqdir."

Tarixdagi eng qudratli va olamshumul g'oyalardan ba'zilari AQSh Mustaqillik Deklaratsiyasida (1776) e'tirof etilgan. 250 yil o'tib ham bu "o'z-o'zidan ayyon haqiqatlar" inqilobiy jaranglaydi.


Fuqarolarning roziligiga tayanmagan hukumatlar esa bir oila yoki bir guruh shaxslarning diktaturasidir.

Yovuzlikning odatiyligi...

GazetaUZ O'zbekistonda zulm oddatiy holga aylanganini namoyon qiluvchi yaxshi maqola chiqaribdi. Jurnalistlar o'zidan hech narsa qo'shmagan, shunchaki Oliy sud saytidagi sud qarorlaridan namunalar keltirgan.

Zulm repertuaridagi yangiliklardan biri, birinchidan, soqol deb ma'muriy va jinoiy javobgarlikka tortish uchun (to'laligicha, o'zboshimcha) huquqiy asos topilibdi. Bunday asos bo'lib 2023 yilda qabul qilingan, shartli nomi "Jamoat joylarida yuzni to'sib yurishni taqiqlovchi qonun" bo'lmish JK va MJK'ga o'zgartirishlar xizmat qilmoqda.

Endilikda, sud qarorlariga ko'ra, soqol “shaxsini identifikatsiya qilish imkonini bermaydigan” niqob sifatida tavsiflanmoqda va (sudyaning kayfiyatiga qarab) ma'muriy yoki jinoiy javobgarlikka sabab bo'lmoqda.

Birinchidan, “Shaxsini identifikatsiya qilish imkonini bermaydigan” maska, balaklava va hkz niqoblarga taqiq ko'p mamlakatlar qonunchiligida mavjud. Lekin, hech qaysi mamlakatda, bizning qonunimizda bo'lganidek, jamoat joylarida bularga taqiq mavjud emas. Qolgan davlatlarda yuzni berkitishga taqiq faqat namoyish,demonstratsiya va hkz ommaviy yig'ilishlardagina amal qiladi.

Ikkinchidan, hech bir davlatda soqol taqiqlangan "yuzni berkituvchi" niqob sifatida tavsiflanmagan.

Huquqiy yangiliklardan yana biri, odil sudlov O'zbekistonda sudyaning estetik didiga qarab ro'yobga chiqarilar ekan.
Masalan, Jizzahda bir yigit "tartibsiz soqoli uchun" (sud qaroridan iqtibos) deyarli 2 mln jarima to'lagan. Aslida, tartibli/siz soqol bu did masalasi, huquqiy atama emas. Sudyaga tartibli soqol qo'ygan yoki umuman soqolsiz yigitlar yoqishi uning odil sudlovni ro'yobga chiqarishiga halaqit qilishi kerak emas edi.

Xullas, yaqqol aksil-konstitutsiyaviyligi va barcha tamal inson huquqlariga zidligi bilan ajralib turgan qonunlar va "siloviklar" faoliyati bu jamiyatda fasodga sabab bo'lmoqda va aks natija beradi. Eng yomoni, biz chidab bo'lmas huquqiy o'zboshimchalik va zo'ravonlikka ko'nikdik, buni tabiiy bir jarayon deb qabul qilyapmiz.

Biroq, huquqiy o'zboshimchalik va zulm bu tarzda davom etaversa, "soqolga tig' tekkizgani uchun" 15 darra beriladigan davrlarga tezda kelishimiz ham hech gap emas.

Islom Karimovning mustaqil bo'lishimizdagi o'rni borasida baxs-munozara boshlanib ketibdi. Bir tomon, Karimovni Mustaqillik me'mori desa, ikkinchi tomon uni shunchaki kerakli vaqtda kerakli joyda bo'lib qolgan, vaziyatga qarab tuslangan sovet arbobi deb ko'rmoqda.
Haqiqat shu ikki fikrning o'rtasida bo'lsa kerak. Karimovning mustaqillikka erishishimizda hech qanday o'rni yo'q. Umuman, hech qaysi o'zbek arbobi yoki guruhining mustaqil bo'lishimizga aloqasi yo'q. Sovet bo'yinturug'idan ozod bo'lishga doimo intilgan Sharqiy va Markaziy Yevropadan farqli ravishda, bizda deyarli hech kim mustaqil bo'lishni orzu qilmagan va ayniqsa, bu uchun tizimli harakat qilmagan. O'zbek xalqi II Jahon urushidan keyin uzil-kesil sovet odamiga aylangan edi. (va hali ham, Sovet odami tipaji bizda hukmron).
Karimov va uning avlodi (Nazarboyev va hokazolar) qandaydir banan respublikasini boshqargandan ko'ra, buyuk SSSR iyerarxiyasida karyera qilishni afzalroq bilardi. Masalan, Nazarbiyevga yangilangan SSSR'da Bosh vazirlik va'da qilingan edi. Shevarnazde SSSR tashqi ishlar vaziri bo'lgan. Ya'ni, SSSR periferiyasidagi mahalliy elitalarning butun orzu-havasi Markazda karyera qilishga qaratilgan edi, bularga mustaqillik umuman kerak emas edi.
Mustaqillikni bizga SSSR saqlanib qolishidan manfaatdor bo'lmagan 3 slavyan respublikalar rahbarlari bergan. Yeltsin (Rossiya), Shushkevich (Belarus) va Kravchuk (Ukraina) SSSRdan chiqib ketdi va natijada biz yetim qolib ketdik, majburan mustaqil bo'ldik.
Taqdir taqozosi bilan o'sha paytda rulda bo'lgan Karimov endi qo'lidagi material (o'zbeklar) bilan ishlashga majbur bo'ldi. Fikrimcha, ja unchalik yomon ishlamadi. Karimov o'zbek davlatchiligining muayyan poydevorini qo'yishga muvaffq bo'ldi. Biroq, Karimovga va o'zbek millatiga xos bo'lgan ba'zi xususiyatlar deb bu davrda, garchi mustaqil bo'lishiga ilk qadamlar qo'yilgan bo'lsada, lekin to'liq mustaqil bo'lmadik va mustaqilligimiz ham omonat bo'lib qoldi. Bu ayniqsa 2016 yildan keyin yaqqol ko'zga tashlanmoqda.

Xullas, hozirgi amaldor-markazli Uchinchi Respublikadan To'rtinchi Res Publica'ga o'ta olsak, haqiqatdan mustaqil bo'lamiz.

1) Birinchi Respublika - jadidlar tasavvuriga binoan milliy davlatchilikni shakllantirishga urinishlar davri (Turkiston Muxtoriyati, Buxoro Xalq Sovet Respublikasi va hkz). Ilk va ohirgi martta ziyolilar hokimiyatga kelgan davr. O'zbek na bundan oldin, na bundan keyin bunchalik erkin yashamagan. Shu qisqa erkinlik davrida milliy madaniyat, tafakkur gurkirab rivojlangan va butun keyingi davrga poydevor bo'lib xizmat qilgan.
2) Ikkinchi Respublika- bolshevikcha tasavvurdagi Узбекская Советская Социалистическая Республика, 1924-1991.
3) Uchinchi Respublika - Islom Karimov va Shavkat Mirziyoyev (va balkim, bulardan keyingi bir necha Falonchiyevlarning) boshqaruv davri. Bu ikkisining boshqaruv usulidagi kichik detallarda farq bo'lishi mumkin, lekin boshqaruv mantig'i o'zgarmagan: davlat (ya'ni, bir hovuch amaldor) - bosh islohotchi deb e’lon qilingan. Jamiyat qarorlarga ta'sir qilishdan mutlaqo chetlashtirilgani, amaldorga nisbatan hech qanday cheklov yoki ta'sir vositasi bo'lmagani uchun aksar hollarda amaldorlarning hokimiyati ulkan suiste'mol va isrofgarchilikka olib kelmoqda.
1991 yildan hozirgacha faqatgina amaldor hukmronligiga rahna solmaydigan, uni cheklab qo'ymaydigan islohotlargagina ruhsat berilgan.
Bu davr ruhini shoir Zavqiy “Zamona kimniki?” she'rida "...davru davron hama joyda hokimu mirzoniki!" misrasi bilan tasvirlagan.
4) To'rtinchi Respublika - hozirgi amaldor-markazli etnik O’zbekistondan inson- va jamiyat-markazli siyosiy Res Publikaga (Jumhur Maslagiga) o’tganimizdagina keladigan haqiqiy yangi O'zbekiston. Qachon bu sodir bo'ladi, Xudo biladi.

Давлат сиёсатини оила мисоли билан тушунтириш деспотик жамиятларга хослиги ҳақида:

Русчадан chatgpt таржима таҳрир билан:

"Сиёсий бўлиш, полисда яшаш дегани, барча ишлар куч ишлатиш ёки зўравонлик билан эмас, балки бошқаларни ишонтиришга қодир бўлган сўзлар орқали ҳал қилиниши керак деган маънони англатар эди. Бошқаларни куч билан мажбурлаш, ишонтириш ўрнига буюриш, юнонлар учун сиёсатдан олдинги одамлар ўртасидаги муносабатларнинг усули ҳисобланарди, полисдан ташқари ҳаётда, масалан, оила аъзолари билан муомалада, уй ишлари муносабатларда, оила бошлиғи деспотик ҳокимиятни амалга оширган жойда ёки Осиёдаги варвар давлатларда, уларнинг деспотик бошқарув шакли кўпинча уй хўжалиги ва оила ташкилоти билан солиштириларди."

Ҳанна Арендт. «Фаол ҳаёт, ёки амалий ҳаёт ҳақида». Таржима В. В. Бибихин

DXXni kasb bayrami bilan tabriklayotgan faollar bu tabrik suddda yengillashtiruvchi faktor sifatida qabul qilinadi deb umid qilayotgan bo'lsa kerak :)

Kechagi kun kutilmagan yangilik bilan tugadi. Bor yoʻgʻi bir necha soat oldin katta tadbirda koʻrinish berib, balki kim nimani koʻrsatayotganini va gapirayotganini zimdan kuzatib turgan, "oʻtda yonmas, suvda choʻkmas" amaldor bilan kun oxiriga borib namoyishkorona xayrlashilishini, masalan, men kutmagan edim.

Uning ommaviy axborot vositalari rivojlanishi va soʻz erkinligi mustahkamlanishi borasidagi xizmatlariga soha mutaxassislari munosib baho berishar. Uning taʼlim sohasidagi xizmatlari esa "fin tajribasi" niqobi ostida affillangan xususiy nashriyot yaratgan va finlarga ham, boshqa bir normal davlatga ham hech qanday aloqasi yoʻq darsliklarni olib kirish boʻldi. Bu ishni amalga oshirish uchun "ilmiy-metodik" deb jimjimador nom berilgan, boshqa affillangan bizneslardan jalb qilingan shaxslar boshqaruvidagi markaz tuzildi. Maktab darsliklarini yaratish va chop qilish bir qoʻlga berildi. Taʼlimning mazmuniga, sifatiga katta zarba berildiki, oʻnglanish uchun qancha vaqt va kuch kerak boʻlishini tasavvur qilish qiyin. Bularning bari "islohot" niqobi ostida amalga oshirildi.

Balki endi xatolar haqida ochiq gapirib, ularni toʻgʻrilashni boshlarmiz? Yoki hali ham Maktabgacha va maktab taʼlimi vazirining va vazirligining tili bogʻlanganmi?

Darvoqe. Bayram muborak!

Shaxdam qadamlar bilan Shimoliy Oʻzbekiston sari olgʻa!

"Madaniyat vazirligi konsert tashkilotchilariga milliy qadriyat va an’analarga rioya etilishini tekshirish uchun “O‘zbekkonsert"ga batafsil ssenariy taqdim etish majburiyatini yuklashni taklif qilmoqda. Maqsad — sahnadagi “nojoiz xatti-harakatlar"ning oldini olish", - deb yozmoqda Gazeta.uz.

Qiziq, "nojoiz xatti-harakatlar" deganda nima nazarda tutilmoqda? Vazirlikda nima "joiz" va nima "nojoiz"ligining aniq roʻyxati yoki mezonlari bormi?

Bundan tashqari, vazirlikdagi maxsus komissiya tadbir dasturi yoki ssenariysining "saviyasini", "milliy anʼanalar va umumbashariy qadriyatlarga mosligini" va - diqqat qiling! - "Vatanga sadoqat, yurtga muhabbat mavzularning aks ettirilishi"ni tekshirib, undan keyin ruxsat berar ekan. Demak, bundan buyogʻiga (agar loyiha tasdiqlansa), faqat "Shimoliy Oʻzbekiston" ruhidagi, sahnada faqat bir xil kiyingan, "Arqadagʻ"ga muhabbatni tarannum etuvchi konsert dasturlarini koʻrish mumkin boʻladi.

Keyingi qadam nima? Shimoliy Koreyaga oʻxshab yoppasiga hammadan bir xil kiyim va soch turmagini talab qilishmi?

Aslida totalitarizm birdaniga "bostirib" kelmaydi. Oldin bitta qadam tashlanadi, madaniyat vazirligining "milliy anʼanalar va qadriyatlarni qoʻriqlash" bahonasi bilan tashlayotgan qadami singari, indalmasa, reaksiya bildirilmasa, keyin boshqa qadamlar. Bir "ajoyib" kunda esa kiyimingiz, fikrlashingiz, boringki, yuz koʻrinishingiz davlat tasdiqlab bergan "ramka"larga tushmagani uchun jazonaladigan ulkan "konslager"da uygʻonganingizni bilmay qolasiz.

Samaradorlik "jinnilari" uchun ma'qul kitob nashrdan chiqdi. Tavsuyu.

Meditations for Mortals: Four Weeks to Embrace Your Limitations and Make Time for What Counts by Oliver Burkeman.

Va, nazarimda, eng muhimi.

Har ikki taraf ham tushunmayaptiki, bularning hammasi "white rabbit" (vazifasi ommaning eʼtiborini asosiy narsadan chalgʻitish boʻlgan detal) boʻlishi mumkin. Ilma-teshik boʻlib yotgan byudjet, saylovsiz saylovlar, tizginsiz ijro hokimiyati, abgor taʼlim va tibbiyot, normal yashashga yaroqsiz va bevaqt oʻlimlarga sabab boʻlayotgan shaharlar, shundoq ham qashshoq aholini yanada qashshoq qilayotgan monopoliyalar, kundan-kun yangi oʻylab topilayotgan cheklovlar ... Balki oldin birlashib, shular haqida qaygʻurish kerakdir?