#Сақлаб_қўйинг

🔔Ҳомиладорликда мумкин бòлган антибиотиклар!!!

🟢Пенициллин қатори:

📌Амоксатсиллин
📌Оксатсиллин 
📌Ампитсиллин

🟢Сефолоспоринлар: 2-триместрда

📌Сефозалин
📌Сефтриаксон

🟢Макролидлар:

📌Эритромитсин
📌Азитромитсин

© Doctor Ganiyev

➕ PEDIATRIYA_24

#Сақлаб_қўйинг

🔔9 ойлик чақалоқнинг ривожланиши унинг жисмоний, ақлий ва ижтимоий кўникмаларига боғлиқ бўлиб, қуйида боланинг меъёрий кўрсаткичлари келтирилган:

❕Жисмоний ривожланиш кўрсаткичлари

🟢Вазн:

• Ўртача вазн: 7.8–10.5 кг.
• Қиз болаларда: 7.5–10.0 кг.
• Ўғил болаларда: 8.0–11.0 кг.

🟢Буй:

• Ўртача буй: 69–76 см.
• Қиз болаларда: 68–75 см.
• Ўғил болаларда: 70–77 см.

🟢Бош атрофи:

• 43–48 см.

🟢Кўкрак атрофи:

• 44–49 см.

❕Ҳаракат ва ақлий ривожланиш

❕Ҳаракат қобилияти:

• Болалар бу даврда кўпинча эмаклашни бошлайдилар ёки ўзларини ҳаракатлантириш учун турли усуллардан фойдаланадилар.
• Мустақил ўтиришни ўрганадилар ва баъзилари ёрдамсиз туришга уринади.
• Қўллари билан майда нарсаларни ушлашни ва ўйнашни бошлайдилар.
• Мебелга ёпишиб туриш ёки икки қўл билан туришга ҳаракат қиладилар.

❕Ақлий ривожланиш:

• Таниш одамларни танийди ва уларга қувониш ҳиссини кўрсатади.
• “Ма-ма”, “да-да” каби содда сўзларни чиқариши мумкин.
• Қийин бўлмаган ҳаракатларга мос равишда реакция беради.
• Нарсаларни топиш учун излаш қобилияти пайдо бўлади (масалан, яширилган уйинчоқни қидириш).

❕Ижтимоий ривожланиш:

• Қизиқувчанлик кучаяди, атрофдаги барча нарсаларни текширишга ҳаракат қилади.
• Жуда таниш бўлмаган одамлар олдида эҳтиёткорлик ёки қўрқув ҳисси пайдо бўлиши мумкин.
• Ота-она билан ўйинлар ўйнашни ва улар билан мулоқотни ёқтиради.

✔️Озиқланиш

Она сути:

• Она сути асосий озуқа манбаи бўлиб қолади, бироқ қўшимча овқатлар ҳам катта аҳамиятга эга.

✔️Қўшимча овқатлар:

9 ойлик чақалоқ учун қуйидаги овқатлар тавсия этилади:
✅Сабзавот ва мева пюрелари: Сабзи, қовоқ, олма, нок.
✅Гўшт пюрелари: Товуқ, мол ёки қўй гўшти.
✅Донли ботқалар: Гуруч, гречка, сўгандек ботқаси.
✅Сут маҳсулотлари: Ёғсиз творог ёки йогурт.
✅Тухум: Сариғини ҳафтасига 2-3 марта бериш мумкин.

🟢Суюқликлар:

• Она сутидан ташқари сув ва ёки кам қандли компотлар.

⏲Уйқу тартиби

• Тунги уйқу: 10–11 соат.
• Кундузги уйқу: 2 марта, ҳар бири 1.5–2 соат.

➕Саломатлик ва вакцинация

Вакцинация:

9 ойлик чақалоқ учун миллий эмлаш тақвимига кўра айнан белгиланган вакцина кўрсатилмаган

❗️Саломатлик:

• Ҳазм қилиш тизими нормал ишлаши керак.
• Кўп йиғлаш ёки безовталик кузатилмаслиги лозим.

✅Ривожланиш нормасидан четланиш белгилари

Қуйидаги ҳолатлар кузатилса, педиатр билан маслаҳатлашиш тавсия этилади:
🖤Бола эмаклашни ёки мустақил ўтиришни бошламаган бўлса.
🖤Таниш одамларни танимаса ёки жавоб бермаса.
🖤“Ма-ма” ёки “да-да” каби содда сўзларни айтмаса.
🖤Ойнада ўзини кўрганда реакция қилмаса.

❕9 ойлик чақалоқ жисмоний ва ақлий ривожланишда катта қадамлар ташлайдиган даврда бўлади. Юқоридаги кўрсаткичлар боланинг умумий ҳолати ва ривожланишини баҳолашда қўлланади. Агар ривожланишда кечикиш ёки бошқа муаммолар сезилса, педиатр билан маслаҳатлашиш зарур.

© Doctor Ganiyev

➕ PEDIATRIYA_24

🔔Болангизни иммунитетини пастлатадиган 7 хатто…

➕ PEDIATRIYA_24

#Сақлаб_қўйинг 

🔔ТОКСИДОКС

📋Таъсир механизми
 • Доксиламин: марказий нерв тизимидаги Ҳ1-рецепторларни блоклаб, кўнгил айнишини камайтиради
 • Пиридоксин (Б6): нерв импульсларини барқарорлаштиради, антиеметик таъсирни кучайтиради
➡️Кўнгил айниши ва қусишни камайтиради

🤔 Қўллашга кўрсатмалар
 🔴Ҳомиладорликдаги кўнгил айниши ва қусиш (токсикоз)
 🔴Функционал кўнгил айниш ҳолатлари

📍 Ҳомиладорларда кенг қўлланади

🎥 Дозалаш
 • Одатда: 1 капсула кунига 1–2 марта
 • Кечқурун қабул қилиш тавсия этилади
 • Шифокор тавсиясига кўра доза мосланади

⛔Қарши кўрсатмалар
 • Препарат таркибига юқори сезувчанлик
 • Ёпиқ бурчакли глаукома
 • Оғир жигар етишмовчилиги
 • Марказий нерв тизимини сусайтирувчи дорилар билан эҳтиёткорлик

✅ Ножўя таъсирлари (кам ҳолларда)
 • Уйқучанлик
 • Оғиз қуриши
 • Бош айланиши

© Doctor Ganiyev

➕ PEDIATRIYA_24

1-ОКТЯБРЬ – "Ўқитувчи ва мураббийлар куни!"

💐 Азиз устозлар! Байрамингиз муборак бўлсин!

© Doctor Ganiyev

➕ PEDIATRIYA_24

#билиб_олинг

⚠️Эмизикли болалар учун массажнинг фойдалари!!!

🔸Мушаклар тонуси яхшиланади, кучи ва эластиклиги ошади.
🔸Бўғимлар эгилувчанлиги яхшиланади.
🔸Бола организмининг ҳимоя кучлари фаоллашади.
🔸Рахит касаллиги асоратларининг олдини олишда ёрдам беради.
🔸Таянч-ҳаракат тизими мустаҳкамланади.
🔸Моддалар алмашинуви кучаяди.

© Doctor Ganiyev

➕ PEDIATRIYA_24

#Сақлаб_қўйинг

⚠️11 ойлик боланинг меъёрий кўрсатгичлари боланинг жисмоний, руҳий ва ижтимоий ривожланиш босқичларини қамраб олади. Қуйида умумий меъёрий кўрсатгичлар келтирилган:

✅Жисмоний ривожланиш

➡️Вазн:
• Ўғил болалар: 8,9–11,0 кг
• Қиз болалар: 8,4–10,5 кг
➡️Бўй:
• Ўғил болалар: 72–77 см
• Қиз болалар: 71–76 см
➡️Бош айланаси:
• 44–47 см
➡️Кўкрак айланаси:
• 45–48 см

✅Моторика (ҳаракат ривожланиши)

• Боланинг кўпчилиги қадам ташлашни бошлайди (айримлар ҳали юраётган бўлмаслиги мумкин).
• Юзтубанда ёки четларига ёпишиб юришга ҳаракат қилади.
• Ойоқ ва қўллар мустаҳкамроқ назорат қилиниб, майда моторик ҳаракатларда яхшиланиш кузатилади (масалан, кичик буюмларни ушлаш ва жойлаштириш).

✅Кўникмалар ва руҳий ривожланиш

✅Интеллектуал ривожланиш:
• Оддий кўрсатмаларни тушуниб бажаради (масалан, “бер”, “ол”).
• “Йўқ” ёки “бўлмайди” каби сўзларнинг маъносини тушунади.
• Баъзи сўзларни айта олади (одатда 1–3 сўз).
✅Ижтимоий ривожланиш:
• Таниш одамларга ижобий муносабатда бўлади.
• Узоқ таниш бўлмаган одамлар билан мулоқотда эҳтиёткор.
• Ота-онаси ёки қараувчиси билан жуда боғлиқ бўлади.

✅Овқатланиш

• Кундалик овқатланиш миқдори тахминан 4-5 марта, шунингдек, қўшимча 1-2 марта эмизиш ёки сунъий озуқа қабул қилиш.
• Қаттиқ овқатларни яхши чайнаб ея бошлайди.
• Турли қўшимча овқатларга қизиқиши ортади (мисол учун, мева, сабзавот, гўшт).

✅Уйқу

• Кундалик умумий уйқу вақти: 13–14 соат.
• Кечаси: 10–11 соат.
• Кундузи: 1–2 марта, тахминан 2–3 соат.

✅Иммунитет ва тиббий текширувлар

• Профилактик эмлашларни давом эттириш муҳим (тиббий календарь асосида).
• Тиш чиқиши давом этади (одатда 6–8 та тиш чиқади).

⚠️Нормадан чекинишлар

Агар болада қуйидаги ҳолатлар кузатилса, шифокорга мурожаат қилиш тавсия этилади:
➡️Юришга ҳаракат қилмаслик ёки қўл ва оёқларда мустаҳкамлик етишмаслиги.
➡️Оддий кўрсатмаларни тушунмаслик.
➡️Овқатланиш ёки уйқу жараёнларида жиддий қийинчиликлар.

❗️Бу кўрсатгичлар боланинг умумий ривожланишига оид маълумотларни акс эттиради, аммо ҳар бир боланинг ривожланиши индивидуал эканини унутмаслик керак.

© Doctor Ganiyev

➕ PEDIATRIYA_24

#Билиб_олинг

🔔Бола умуртқа поғонаси ҳали тўлиқ шаклланмаган бўлади (айниқса 0–7 ёшда), шу даврда нотўғри одатлар кейинчалик деформацияларга олиб келиши мумкин.

❌Мумкин бўлмаган ёки чекланиши керак бўлган одатлар

1️⃣Телефонга кўп эгилиб қараш.Бола бошини олдинга эгиб узоқ қараса натижада бўйин қисмига ортиқча юк тушади

❗Натижада бўйин лордози бузилади,олдинга эгилиш кучаяди ва мушаклар зўриқади. Бўйин қисмида қийшайишлик юзага келади

2️⃣Баланд ёстиқда ухлаш
бош сунъий юқорига кўтарилиб қолади

❗Натижа:бўйин табиий эгри чизиғи бузилади
Мушаклар нотўғри ривожланади.Бўйин қисмида қийшайишлик юзага келади

3️⃣Жуда юмшоқ ёки жуда қаттиқ жойда ухлаш

❗Натижа:Умуртқа нотўғри ҳолатда қолади ва орқа мушаклари симметрик ривожланмайди

➡️Асосан кўкрак (торакал) ва бел (лумбал) умурқасида қийшайишлик юзага келади

4️⃣Нотўғри ўтириш (букчайиб ўтириш)Столга яқинлашиб букчайиб ўтириш

❗Натижа:кифоз кучаяди (букри ҳолат) ва кўкрак қафаси сиқилади.
Кўкрак қисмда қийшайишлик юзага келади

5️⃣Бир елкага юк тушириш (сумка, бола кўтариш)ҳар доим бир томонга оғирлик тушса

❗Натижа:Умуртқанинг кўкрак ва бел қисмида қийшайишлик юзага келади кучаяди ён томонга эгилади


👶⚠️Жуда эрта ўтқазиш ёки юрғизиш (чақалоқларда) Умуртқа ҳали тайёр эмас

❗Натижа:Табиий эгри чизиқлар нотўғри шаклланади ва натижада Бутун умуртқа поғонаси нотуғри шаклланади

⚠️Нималарга олиб келади?

Агар бу одатлар давом этса:
⬅️Сколиоз – умуртқа ён томонга қийшаяди
⬅️Кифоз – орқа букчаяди (букри бола)
⬅️Лордоз бузилиши – бел ёки бўйин ҳаддан ортиқ эгилади
⬅️Сурункали бел/бўйин оғриғи
⬅️Нафас олиш ва юрак фаолиятига ҳам таъсир қилиши мумкин (оғир ҳолатда)

✅Тўғри профилактика

📏Телефонни кўз баландлигида ушлаш
🛏️ Паст ва ўртача қаттиқ ёстиқ
🪑 Тўғри ўтириш (бел тик)
🎒 Икки елкали рюкзак
🤸‍♂️ Жисмоний машқлар (сузиш жуда фойдали)
👶 Болани мажбуран ўтқазмаслик

© Doctor Ganiyev

➕ PEDIATRIYA_24

#билиб_олинг

🔔Ҳомиладорлик даврида фарзандингиз ақилли бўлиб вояга етиши учун ҳомиладорлик даврида таомномада нималар жой олиш керак???

✔️Қизил икра омега-3 ёғи,
✔️Қовоқ уруғлари таркибида цинк мавжудлиги сабабли,
✔️Фолат кислотани ўзлаштириш учун исмалоқ истеъмол қилинг,
✔️Бедана тухуми, фосфор, темир
✔️Темир моддасини ўзлаштириш учун ясмиқ истеъмол қилинг,
✔️Селен моддасини ўзлаштириш учун ёнғоқларни кўпроқ истеъмол қилинг,
✔️Ёд моддасини кўпроқ ўзлаштириш учун юнон ёгурти истеъмол қилинг,
✔️Омега 3 ёғини ўзлаштириш учун зайтун мойи, кокос истеъмол қилинг.

© Doctor Ganiyev

➕ PEDIATRIYA_24

#фойдали

🔔3 ёшдан бошлаб тавсия этиладиган дорилар

🩺Лизобакт


Таркиби: лизозим + витамин Б6
Таъсири: томоқ шиллиқ қаватини ҳимоя қилади, вирус ва бактерияларга қарши ишлайди.
Қўлланиши: кунига 3–4 марта, таблеткани оғизда аста эритилади.
Ёши: 3 ёшдан бошлаб.
Афзаллиги: табиий, антибиотик эмас, болаларда энг кўп тавсия этилади.

🩺Септолете Д / Септолете Нео


Таркиби: антисептик + ментол + эвкалипт.
Таъсири: томоқдаги оғриқ, қичишиш ва яллиғланишни камайтиради.
Ёши: 4 ёшдан бошлаб.
Қўлланиши: 2–3 соатда 1 дона, кунига 4–5 марта.
Эслатма: эритиб ютмаслик, балки оғизда аста сўрилади.

🩺Стрепсилс (болалар учун шакaрсиз ёки лимонли тури)


Таркиби: антисептик ва оғриқ қолдирувчи модда.
Ёши: 6 ёшдан бошлаб.
Таъсири: ангина, фарингитда оғриқни камайтиради.
Эҳтиётлик: аллергияга мойил болаларда ишлатишдан олдин врач билан маслаҳат.

✅6 ёшдан катталар учун

🩺Фарингосепт


Таркиби: амбазон.
Таъсири: бактерияларни кўпайишини тўхтатади (айниқса стрептококк ва стафилококк).
Қўлланиши: кунига 3–4 марта сўрилади.
Ёши: 6 ёшдан.
Афзаллиги: антибиотик эмас, аммо кучли антисептик.

🩺Граммидин (болалар учун Граммидин Кидс)


Таркиби: граммитсидин С — маҳаллий антибиотик.
Таъсири: бактериал тонзиллит, ангинада самарали.
Ёши: 4 ёшдан.
Қўлланиши: кунига 3–4 марта сўрилади, овқатдан кейин.
Афзаллиги: маҳаллий таъсирли, ошқозонга ўтмайди.

🩺Тантум Верде пастилкалар


Таркиби: бензйдамин.
Таъсири: оғриқни камайтиради, яллиғланишни пасайтиради.
Ёши: 6 ёшдан.
Қўлланиши: кунига 3 марта.
Афзаллиги: вирусли ва бактериал томоқ оғриқларида ҳам ишлайди.

➡️Муҳим эслатмалар:


🟥Болалар шимиш таблеткани чайнаб ёки ютиб юбормаслиги керак — бу дори оғизда эритиш учун мўлжалланган.
🟥3 ёшдан кичик болаларга бўғилиш хавфи туфайли сўриш дорилари берилмайди.
🟥Агар бола ютишга қийналса ёки ҳарорат бўлса — бу ҳолда шифокор кўриги зарур.

➡️ЛОР врач тавсияси сифатида:


Агар бола томоғи қизарган, лекин оғриқ енгил бўлса:
➡️Лизобакт ёки Септолетe Д — энг хавфсиз танлов.

Агар бактериал тонзиллит (оқ қоплама, юқори ҳарорат) бўлса:
➡️Граммидин Кидс ёки Фарингосепт фойдали.

© Doctor Ganiyev

➕ PEDIATRIYA_24

#фойдали

🔔Болалар учун дорилар дозалари – оналар билиши шарт!

🌡Паратсетамол (иситма тушириш учун)

Доза: 10–15 мг/кг (ҳар 4–6 соатда, кунига максимал 4 марта)
Эслатма: 3 ойдан кичик чақалоққа шифокор тавсиясисиз берманг!


🌡Ибупрофен (иситма ва оғриқ учун)

Доза: 5–10 мг/кг (ҳар 6–8 соатда)
Эслатма: Ошқозон муаммоси бўлган болага эҳтиёткорлик билан беринг.


💊Ақуадетрим (Д витамини)

Профилактика доза: 1–2 томчи кунига (400–800 МE)
Эслатма: Дозани оширманг – ортиқча Д витамини жиддий зарар етказиши мумкин.


🩺Смекта (ич кетиш учун)

Доза:

1 ёшгача – 1 пакет/кун
1–2 ёш – 1–2 пакет/кун
2 ёшдан катта – 2–3 пакет/кун


Эслатма: Дори билан бирга кўп суюқлик ичиринг.


🫁Амброксол сиропи (балғам суюлтириш учун)

Доза: 2,5 мл – 1 ёшгача (кунига 2 марта)
Доза: 2,5 мл – 2–5 ёш (кунига 3 марта)
Эслатма: Кечаси берманг, чунки йўтални кучайтириши мумкин.


⚠️МУҲИМ:

Ҳар бир дори болага фақат вазнига қараб ва шифокор тавсияси билан берилади.
“Ўзи тузалади” деб ўйлаб вақтни бой берманг – болада иситма 3 кундан ортиқ давом этса, дарҳол шифокорга мурожаат қилинг!

© Doctor Ganiyev

➕ PEDIATRIYA_24

#фойдали

🔔Маврак(Салвиаэ,Шалфей)!!!

🔴Таъсирлари
📌Яллиғланишга қарши
📌Балғам кўчирувчи
📌Антисептик
📌Сийдик ҳавдовчи
📌Газ ҳавдовчи
📌Оғриқ қолдирувчи
📌Хотирани яхшилайди

💠Юқори нафас йўллари касалликларида(фарингит,ангина) чайиш учун қўлланилади.

💠Пиелонефрит ва цистит эса дамламаси кунига 3-4 марта ичилади.

© Doctor Ganiyev

➕ PEDIATRIYA_24

#билиб_олинг

🔔Болаларда дренаж массаж қилиш

Постурал дренаж:
Болани балғамини куч таъсирида юқори томон ҳаракатланишига ёрдам берадиган махсус ҳолат.
Перкуссия (енгил тақиллатиш):
Кўкрак қафаси ва орқа соҳасига жуда енгил, ритмик тарзда тақиллатиб, балғамни бўшатиш.
• Мақсад:
👉 Балғамни бўшатиш
👉 Йўталиш ёки аспирация орқали уни осонроқ чиқаришга ёрдам бериш
👉 Нафас олишни енгиллаштириш
📌 Муҳим эслатма:
Бу усуллар тасодифий тарзда қўлланилмайди. Айниқса, кичик ёшдаги чақалоқларда шифокор ёки физиотерапевт тавсияси билан, тўғри техникага амал қилган ҳолда бажарилиши керак.

© Doctor Ganiyev

➕ PEDIATRIYA_24

#фойдали

🔔Эмлаш муолажалари жадвали!!!

💉Болани эмлатиш - бу муҳим аҳамията эга бўлган жараён. Бунда шифокор маслаҳати билан иш юритиш лозим. Лекин, шуни унутманг-ки, эмлаш - бола организмига кичик бир вирус юборишдир. Тана у билан курашиб, келажакда шу касалликка қарши иммунитет ҳосил қилади.

✅Демак, эмлатиш вақтида бирданига бир нечта препарат қабул қилишни олдини олинг. Шунда бола организми деярли қийналмайди.

⭐️Эмлаш жадвали:

➡️24 соат
Гепатит В - биринчи эмлаш
➡️2-3 кунлик
Сил (БЦЖ); полиомиелитга қарши эмлаш
➡️2 ой
Гепатит В - иккинчи эмлаш; Б типидаги гемофилис инфолюэнца - биринчи эмлаш; бўғма, кўк йўтал, столбняк, полиомиелит - биринчи эмлаш
➡️3 ой
Гепатит В - учинчи эмлаш; Б типидаги гемофилис инфолюэнца - иккинчи эмлаш; дифтерия, кўк йўтал, столбняк, полиомиелит - иккинчи эмлаш
➡️4 ой
Гепатит В - тўртинчи эмлаш; Б типидаги гемофилис инфолюэнца - иккинчи эмлаш; дифтерия, кўк йўтал, столбняк, полиомиелит - учинчи эмлаш
➡️12 ой
Корь, эпидемик паротит, қизамиқ - биринчи эмлаш
➡️16 ой
Бўғма, кўк йўтал, столбняк, полиомиелит - тўртинчи эмлаш
➡️6 ёш
Корь, эпидемик паротит, қизамиқ - иккинчи эмлаш
➡️7 ёш
Бўғма, столбняк - бешинчи эмлаш; Сил - иккинчи эмлаш
➡️14 ёш
Сил - учинчи эмлаш
➡️16 ёш
Бўғма, столбняк - олтинчи эмлаш

© Doctor Ganiyev

➕ PEDIATRIYA_24

#Сақлаб_қўйинг 

🔔ТОКСИДОКС

📋Таъсир механизми
 • Доксиламин: марказий нерв тизимидаги Ҳ1-рецепторларни блоклаб, кўнгил айнишини камайтиради
 • Пиридоксин (Б6): нерв импульсларини барқарорлаштиради, антиеметик таъсирни кучайтиради
➡️Кўнгил айниши ва қусишни камайтиради

🤔 Қўллашга кўрсатмалар
 🔴Ҳомиладорликдаги кўнгил айниши ва қусиш (токсикоз)
 🔴Функционал кўнгил айниш ҳолатлари

📍 Ҳомиладорларда кенг қўлланади

🎥 Дозалаш
 • Одатда: 1 капсула кунига 1–2 марта
 • Кечқурун қабул қилиш тавсия этилади
 • Шифокор тавсиясига кўра доза мосланади

⛔Қарши кўрсатмалар
 • Препарат таркибига юқори сезувчанлик
 • Ёпиқ бурчакли глаукома
 • Оғир жигар етишмовчилиги
 • Марказий нерв тизимини сусайтирувчи дорилар билан эҳтиёткорлик

✅ Ножўя таъсирлари (кам ҳолларда)
 • Уйқучанлик
 • Оғиз қуриши
 • Бош айланиши

© Doctor Ganiyev

➕ PEDIATRIYA_24

#Билиб_олинг

🔔Болани ичи кетаётганда қўлланиладиган парҳез…

© Doctor Ganiyev

➕ PEDIATRIYA_24

#Сақлаб_қўйинг

🔔Янги туғилган чақалоқларда нормал ҳаётий кўрсатгичлар…

© Doctor Ganiyev

➕ PEDIATRIYA_24

#билиб_олинг

🔔Чақалоқнинг бош суяги чоклари қачон шаклланади?

❕Кўплаб ота-оналар янги туғилган чақалоқнинг бош шакли учун хавотирланишади. Ва бу нормал ҳолат.

😄Лиқилдоқ очиқ экан, бош суяги суяклари эгилувчан бўлиб қолади. Айнан шунинг учун ҳаётнинг биринчи ойларида чақалоқни тўғри ётқизиш ва мутахассиснинг ўз вақтида берган тавсиялари симметрик бош шаклини шакллантиришга ёрдам бериши мумкин.

✔️Ушбу эслатмада кўрсатилган:
➡️туғилгандан 2 ёшгача бош суяги чоклари қандай ўзгариши;
➡️лиқилдоқ қачон аста-секин ёпилиши;
➡️нега ҳаётнинг биринчи ойлари айниқса муҳимлиги.


✅Муҳим: бош шаклидаги кичик ўзига хосликлар тез-тез учрайди, лекин агар сизни бирор нарса ташвишга солса, чақалоқни педиатр ёки болалар мутахассисига кўрсатганингиз маъқул.

© Doctor Ganiyev

➕ PEDIATRIYA_24