رهیافت

تهران زیر آفتاب| شهری که برای گرما طراحی نشده است

این روزها دماسنجها از صبح تا غروب بالای ۳۵ درجه را نشان میدهند؛ اما گرمایی که ما واقعاً لمس میکنیم، دمای هوا نیست. گرمای آسفالتی است که ساعتها آفتاب را در خود ذخیره کرده و شب هم آن را پس میدهد. در روزهای اوج تابستان، دمای سطح پیاده‌روها و خیابانهای تیره در بسیاری از شهرها از ۶۰ درجه هم فراتر میرود؛ دمایی که ایستادن روی آن حتی برای چند ثانیه، برای کودکان و سالمندان دشوار است.

🔻جزیره‌ی حرارتی؛ شهری که خودش را گرم میکند
تهران در تابستان به یک «جزیره‌ی حرارتی» تبدیل میشود؛ پدیده‌ای که در آن شهر به دلیل آسفالت، بتن، تراکم ساختمانها و کمبود پوشش گیاهی، چند درجه از حومه و مناطق اطراف گرمتر میشود. خیابانها و بامها در روز انرژی خورشید را جذب میکنند و شبها آن را به هوا برمیگردانند؛ به همین دلیل است که شبهای تهران هم دیگر خنکای سابق را ندارند.

🔻در این میان، بخش مهمی از مسئله به طراحی شهری برمیگردد: ساختمانهای بلندی که جریان باد محله را میگیرند، کوچه‌های باریکی که تهویه نمیشوند، پارکینگهای روباز آسفالت شده و خیابانهایی که سالهاست درختانشان را برای تعریض از دست داده‌اند.

🔻گرما هم عادلانه توزیع نمیشود
نکته تلخ ماجرا اینجاست که گرمای شدید، همه را یکسان اذیت نمیکند. محلاتی که درخت کمتری دارند، آسفالت بیشتری دارند و ساختمانهای بلندتری در آنها ساخته شده، چند درجه گرمتر از محلات سرسبزند. کسی که امکان کولر و فضای سبز خصوصی دارد، این گرما را «ناراحتی» میبیند؛ اما برای کسی که ناچار است ساعتها در ایستگاه اتوبوس بایستد، پشت موتور در ترافیک باشد یا در خانه‌ی بدون تهویه از بچه و سالمند مراقبت کند، گرمای شدید یک تهدید جدی سلامت است.

نقد منصفانه: مسئله، نبودِ نیت نیست؛ نبودِ الزام است
نمیتوان منکر تلاشها شد؛ توسعه پارکها و کاشت درخت در سالهای اخیر قابل انکار نیست. اما واقعیت این است که بخشی از این سرمایه، در نقطه‌ای دیگر هدر میرود: قطع درخت برای تعریض خیابان، آسفالت کردن فضاهای باز و صدور مجوز برای ساختمانهایی که هیچ الزامی برای رعایت سایه‌اندازی و تهویه ندارند.

🔻سایه، زیرساخت است؛ نه تزئین
گرمای تابستان پدیده‌ای آب‌وهوایی است و هیچ مدیری مسئول بارش آفتاب نیست؛ اما مسئولیت «گرمتر شدن شهر» بر عهده تصمیمهایی است که ما برای طراحی شهر میگیریم. هر درختی که برای یک پروژه قطع میشود، هر پیاده‌رویی که بدون سایه آسفالت میشود و هر برجی که باد محله را میگیرد، یک قسط از تابستانهای آینده ماست که همین حالا پرداخت میشود.

🔹🔹🔹🔹🔹🔹🔹🔹🔹🔹
📎 لینک اشتراک کانال:
https://t.me/rahyaaft

پیج ما در اینستاگرام:

https://www.instagram.com/rahyaaft?igsh=MThzOG1pcGozb3R5Yg==

کانال بله رهیافت:
Http://ble.ir/rahyaaft