«It bor uyga farishtalar kirmaydi» - deganlar Rasululloh sollallohu alayhi vasallam, deb uylarimizdan itlarni nari qilamiz. Juda soz!
Itdan ham najasroq illatlar bilan to‘la qalbimiz uyiga farishtalar kirishini nega kutib turibmiz unda!?
Ilm - farishta misoli ma’sum xilqat. U nopok yerga joylashmaydi.
@Shamsuddin_Sadruddin
Itdan ham najasroq illatlar bilan to‘la qalbimiz uyiga farishtalar kirishini nega kutib turibmiz unda!?
Ilm - farishta misoli ma’sum xilqat. U nopok yerga joylashmaydi.
@Shamsuddin_Sadruddin
😢37👍21💔9❤8
Shamsuddin Sadruddin
Allohga hamd, Rasuliga salovatdan so‘ng: Tobut ortidan bir ayol baqirib: «Voy, otaginam-a, voy otam! Shu kungacha bunday og‘ir kunni ko‘rmaganman» deb yig‘lar edi. Shu payt Hasan Basriy rohimahulloh unga qarab: «Aksincha, sen emas, otang shu kunga qadar bunday…
Allohga hamd, Rasuliga salovatdan so‘ng:
O‘layotgan biridan so‘radilar: «Nega buncha qo‘rqyapsan?» Javob berdi: «Oldin hech yurmagan yo‘limga qadam qo‘yyapman. Aslo ko‘rmagan Robbimning oldiga ketyapman. O‘zim nima aytishimni-yu menga nima aytilishini bilmayman».
Tasavvur qilish ham qo‘rqinch beradigan holat.
O‘lim ikkinchi tug‘ilish, aslida. Dunyoda qancha yashasak ham yashin urishi qadar yashagandek bo‘lamiz. Juda oz. Hozir ona qornidagi qorong‘u hayotimizga o‘xshash ikkinchi qorong‘u hayot ichidamiz. O‘shanda ham xuddi hozirgidek tor va zulmat qa’ridaligimizni payqamaganmiz. Chiqiboq yig‘lagan edik, ehtimol, endi ham chiqsak shu qadar yig‘laymiz.
Hojasidan qochib yurgan qulni tutib olib kelsalar, hojasi unga qanday muomala qiladi? Uradimi? Tepadimi? Osadimi? Balki rahmi kelib kechirib yuborar... Agar shu Hoja qahri toshdan qattiq, rahmati osmonlardan keng bo‘lsa-chi?! Jumboq... Inson zoti o‘ylashi mumkin bo‘lgan jumboqlarning eng qiyini va eng chigali. Uning javobini hali hech kim topmagan, topgan bo‘lsa, aytmagan. Chunki uni bilmaslik bilgandan yaxshi.
Juma kuningiz xayrli bo‘lsin!
@Shamsuddin_Sadruddin
O‘layotgan biridan so‘radilar: «Nega buncha qo‘rqyapsan?» Javob berdi: «Oldin hech yurmagan yo‘limga qadam qo‘yyapman. Aslo ko‘rmagan Robbimning oldiga ketyapman. O‘zim nima aytishimni-yu menga nima aytilishini bilmayman».
Tasavvur qilish ham qo‘rqinch beradigan holat.
O‘lim ikkinchi tug‘ilish, aslida. Dunyoda qancha yashasak ham yashin urishi qadar yashagandek bo‘lamiz. Juda oz. Hozir ona qornidagi qorong‘u hayotimizga o‘xshash ikkinchi qorong‘u hayot ichidamiz. O‘shanda ham xuddi hozirgidek tor va zulmat qa’ridaligimizni payqamaganmiz. Chiqiboq yig‘lagan edik, ehtimol, endi ham chiqsak shu qadar yig‘laymiz.
Hojasidan qochib yurgan qulni tutib olib kelsalar, hojasi unga qanday muomala qiladi? Uradimi? Tepadimi? Osadimi? Balki rahmi kelib kechirib yuborar... Agar shu Hoja qahri toshdan qattiq, rahmati osmonlardan keng bo‘lsa-chi?! Jumboq... Inson zoti o‘ylashi mumkin bo‘lgan jumboqlarning eng qiyini va eng chigali. Uning javobini hali hech kim topmagan, topgan bo‘lsa, aytmagan. Chunki uni bilmaslik bilgandan yaxshi.
Juma kuningiz xayrli bo‘lsin!
@Shamsuddin_Sadruddin
❤29❤🔥11🔥11👍4😢4💔4
Hazrati Umar vafot etgan kechada Makkada bir qurayshlik chaqaloq tug‘ildi. Umardek odil va zohid bo‘lsin deb unga «Umar» ismini qo‘ydilar. Ulg‘aygach katta shoir bo‘ldi. She’rlarida ko‘p va turfa ayollarni vasf etdi. Uningdek behijolat she’r yozadigan shoirni uchratmadilar.
Jannat bashorati berilgan sahoba Talhaning qizi haqida bunday dedi:
«Jamarotda tosh otdi, ko‘rdim nafis qo‘lini,
Shu zahoti unutdim toshlarimning sonini».
U Ka’ba qarshisida turib ham g‘azal aytar edi. Bir kuni tavof qilayotgan ayol haqida shunday she’r bitdi:
«Tavof payti ko‘zim tushdi biriga,
Hajar oldi o‘rangan qiz pariga.
«Bayt hurmati, isming nima? Ayta qol»,
dedim. Dedi: «Otam Odam, bilib ol».
Dedim: «Menga va’da ber, vaslingni topmoq uchun,
Ehrom buzsam, iloj bor qazoni yopmoq uchun»
U Abdulmalik ibn Marvon oldida eng yomon she’rini aytishga jur’at etgan:
«Yostig‘imga bosh qo‘ysin o‘lim chog‘i Sulaymam,
Jamlasin yashil jannat yoki qaynoq jahannam».
Aytishlaricha, shu she’ri evaziga Abdulmalik unga tuya hadya qilgan.
Bu shoir - Umar ibn Abu Rabi’a Maxzumiy. U mana shu kabi bad she’rlari bilan tanildi. Uni ahli havo sevdi, ahli taqvo xushlamadi. Hatto Makka ahli orasida gap tarqaldi: «Bir kechada ikki Umar almashdi: biri zohid, boshqasi fosiq. Haq ketib, botil keldi».
O‘shanda odamlar yana bir bor amin bo‘ldilar: yaxshi ism insonni yaxshi qilib qo‘ymas ekan. Yomon odamga birovning yaxshi niyati foyda bermas ekan.
@Shamsuddin_Sadruddin
Jannat bashorati berilgan sahoba Talhaning qizi haqida bunday dedi:
«Jamarotda tosh otdi, ko‘rdim nafis qo‘lini,
Shu zahoti unutdim toshlarimning sonini».
U Ka’ba qarshisida turib ham g‘azal aytar edi. Bir kuni tavof qilayotgan ayol haqida shunday she’r bitdi:
«Tavof payti ko‘zim tushdi biriga,
Hajar oldi o‘rangan qiz pariga.
«Bayt hurmati, isming nima? Ayta qol»,
dedim. Dedi: «Otam Odam, bilib ol».
Dedim: «Menga va’da ber, vaslingni topmoq uchun,
Ehrom buzsam, iloj bor qazoni yopmoq uchun»
U Abdulmalik ibn Marvon oldida eng yomon she’rini aytishga jur’at etgan:
«Yostig‘imga bosh qo‘ysin o‘lim chog‘i Sulaymam,
Jamlasin yashil jannat yoki qaynoq jahannam».
Aytishlaricha, shu she’ri evaziga Abdulmalik unga tuya hadya qilgan.
Bu shoir - Umar ibn Abu Rabi’a Maxzumiy. U mana shu kabi bad she’rlari bilan tanildi. Uni ahli havo sevdi, ahli taqvo xushlamadi. Hatto Makka ahli orasida gap tarqaldi: «Bir kechada ikki Umar almashdi: biri zohid, boshqasi fosiq. Haq ketib, botil keldi».
O‘shanda odamlar yana bir bor amin bo‘ldilar: yaxshi ism insonni yaxshi qilib qo‘ymas ekan. Yomon odamga birovning yaxshi niyati foyda bermas ekan.
@Shamsuddin_Sadruddin
😢39👍13❤9❤🔥5🔥4
Shamsuddin Sadruddin
Allohga hamd, Rasuliga salovatdan so‘ng: O‘layotgan biridan so‘radilar: «Nega buncha qo‘rqyapsan?» Javob berdi: «Oldin hech yurmagan yo‘limga qadam qo‘yyapman. Aslo ko‘rmagan Robbimning oldiga ketyapman. O‘zim nima aytishimni-yu menga nima aytilishini bilmayman».…
Allohga hamd, Rasuliga salovatdan so‘ng:
Kishining bilimi qanchalar ko‘p bo‘lmasin, odamlarning birinchi beradigan savoli bu bo‘ladi: «Ustozi kim ekan?»
Juda ko‘p ilmi oz insonlar ustozlari sharafi ostida hurmatga erishgan. Yana juda ko‘p ilmi daryo kishilar ustozlari majhulligi uchun davralar to‘ridan qolgan.
Aytishlaricha, Muhammad ibn Muqotil qanchalar bilimli bo‘lmasinlar, taniqli ustozi yo‘q, deb Iroq ahli ularni yetarlicha qadrlamagan ekan.
Demak, ustoz - ikkala hayotda ham obro‘ topmoqning eng katta sababchisi.
Sa’id ibn Musayyab bir kuni rosa yig‘laydilar. Sababi so‘ralganda: «Mendan hech kim savol so‘ramayapti» deb javob beradilar.
Ta’lim berish ustoz uchun nafas olish bilan teng. Ustoz ta’lim bermagan kun Sa’id ibn Musayyabdek yig‘laydi.
Nega yig‘lamasin?! Dunyoning hammasi qo‘lida bo‘lgan boy bir kun ularni yo‘qotsa, yig‘lamaydimi?! Ustoz ta’lim bermagan kun dunyolardan afzal mulkni yo‘qotadi-ku!
Rasululloh sollallohu alayhi vasallam Yamanga muallim bo‘lib ketayotgan Muozga bunday deganlarini eslang: «Alloh bir kishini sen tufayli hidoyat qilmog‘i dunyo va undagi narsalardan yaxshiroqdir».
Qani shunda ham yig‘lamasinmi?!
Alloh barcha muallimlarni ikkala hayotda baxtli qilsin, yig‘latmasin!
@Shamsuddin_Sadruddin
Kishining bilimi qanchalar ko‘p bo‘lmasin, odamlarning birinchi beradigan savoli bu bo‘ladi: «Ustozi kim ekan?»
Juda ko‘p ilmi oz insonlar ustozlari sharafi ostida hurmatga erishgan. Yana juda ko‘p ilmi daryo kishilar ustozlari majhulligi uchun davralar to‘ridan qolgan.
Aytishlaricha, Muhammad ibn Muqotil qanchalar bilimli bo‘lmasinlar, taniqli ustozi yo‘q, deb Iroq ahli ularni yetarlicha qadrlamagan ekan.
Demak, ustoz - ikkala hayotda ham obro‘ topmoqning eng katta sababchisi.
Sa’id ibn Musayyab bir kuni rosa yig‘laydilar. Sababi so‘ralganda: «Mendan hech kim savol so‘ramayapti» deb javob beradilar.
Ta’lim berish ustoz uchun nafas olish bilan teng. Ustoz ta’lim bermagan kun Sa’id ibn Musayyabdek yig‘laydi.
Nega yig‘lamasin?! Dunyoning hammasi qo‘lida bo‘lgan boy bir kun ularni yo‘qotsa, yig‘lamaydimi?! Ustoz ta’lim bermagan kun dunyolardan afzal mulkni yo‘qotadi-ku!
Rasululloh sollallohu alayhi vasallam Yamanga muallim bo‘lib ketayotgan Muozga bunday deganlarini eslang: «Alloh bir kishini sen tufayli hidoyat qilmog‘i dunyo va undagi narsalardan yaxshiroqdir».
Qani shunda ham yig‘lamasinmi?!
Alloh barcha muallimlarni ikkala hayotda baxtli qilsin, yig‘latmasin!
@Shamsuddin_Sadruddin
❤40🔥14👍7😢6❤🔥3
«Misr diyoriga borganimda bir narsa meni juda hayratga soldi. Aholining ko‘p qismi faylasuflarning johil qarashlari bilan ochiqchasiga shug‘ullanar ekan. Buni hech kim inkor qilmas ekan. Biz Andalusiyada yashagan chog‘imiz falsafani inkor qilar, uning yaqiniga ham yo‘lamas edik. Mantiq kitoblari sotilsa, yashirin tarzda sotilar edi. Odamlar «mantiq» degan so‘zni aytishga jur’at qilolmay mantiqni «maf’il» (مفعل) deb atar edilar. Hatto podshoh Ibn Ahmarning vaziri, «Ibn Hakim» nomi bilan tanilgan, do‘stimiz Abu Abdulloh Muhammad ibn Abdurrahmon Andalusiyadan turib bizga xat yozdi. Xatda shayxlarimizdan birining mantiq haqidagi kitobini sotib olishim yoki nusxa ko‘chirishim so‘ralgan edi. Shu kishi ham vazir bo‘la turib «mantiq» degan so‘zni aytishga jasorat ko‘rsata olmagan, xatida mantiqni «maf’il» deb atagan edi».
(Mufassir, tilshunos olim Abu Hayyon Andalusiy, «Al-Bahrul Muhit»)
@Shamsuddin_Sadruddin
(Mufassir, tilshunos olim Abu Hayyon Andalusiy, «Al-Bahrul Muhit»)
@Shamsuddin_Sadruddin
❤🔥12❤8🤣2👍1
Shamsuddin Sadruddin
«Misr diyoriga borganimda bir narsa meni juda hayratga soldi. Aholining ko‘p qismi faylasuflarning johil qarashlari bilan ochiqchasiga shug‘ullanar ekan. Buni hech kim inkor qilmas ekan. Biz Andalusiyada yashagan chog‘imiz falsafani inkor qilar, uning yaqiniga…
Qiziq holat. Bu milodiy 14-asrdagi gap. Islom olamining ikki buyuk mintaqasi - Andalusiya va Misrda bir-biriga qarama-qarshi ikki xil vaziyat.
❤16🤓2
Kamchilik qiladigan jinoyatni ko‘pchilik oldida ta’qiqlash o‘sha jinoyatga toza targ‘ib bo‘lishi mumkin. Ta’qiqlarga ko‘z tikish Odam bolasiga Ota-Onasidan meros. «Agar odamlar tezak titishdan qaytarilganlarida, uni titgan bo‘lar edilar».
Jinoyatga ta’qiq qo‘yilishi kerak, albatta. Faqat ta’qiqning e’lon qilinish ko‘lami jinoyatning tarqalganlik ko‘lamidan oshmasligi maqsadga muvofiq.
Ba’zan indamay munosabat ko‘rsatish gapirgandan ancha foydali. Axloqsiz odam - agar insofli bo‘lsa - qilmishiga gapirilmay bildirilgan salbiy munosabatdan qattiq ta’sirlanadi. Chunki yuz sukut bilan yaxshiroq so‘zlaydi.
@Shamsuddin_Sadruddin
Jinoyatga ta’qiq qo‘yilishi kerak, albatta. Faqat ta’qiqning e’lon qilinish ko‘lami jinoyatning tarqalganlik ko‘lamidan oshmasligi maqsadga muvofiq.
Ba’zan indamay munosabat ko‘rsatish gapirgandan ancha foydali. Axloqsiz odam - agar insofli bo‘lsa - qilmishiga gapirilmay bildirilgan salbiy munosabatdan qattiq ta’sirlanadi. Chunki yuz sukut bilan yaxshiroq so‘zlaydi.
@Shamsuddin_Sadruddin
👍36🔥16❤3🫡1
Shamsuddin Sadruddin
Allohga hamd, Rasuliga salovatdan so‘ng: Kishining bilimi qanchalar ko‘p bo‘lmasin, odamlarning birinchi beradigan savoli bu bo‘ladi: «Ustozi kim ekan?» Juda ko‘p ilmi oz insonlar ustozlari sharafi ostida hurmatga erishgan. Yana juda ko‘p ilmi daryo kishilar…
Allohga hamd, Rasuliga salovatdan so‘ng:
Haqiqiy muammo aytishga botinilmayotgan muammodir. Muhtojga yordam bermoqchi bo‘lsangiz, gapirishini kutmang. Sezing, his qiling.
Va unutmang, muhtojning yaxshi va yomoni bo‘lmaydi. Bu yomon odam, deb muhtoj payti qo‘l uzatmaslik yomonlikni faqat orttiradi.
Gunohkorga yordam bering, gunohiga ko‘z yumib u bilan samimiy gaplashing. Balki siz ko‘rsatgan lutf unga haqiqiy Latifni eslatar.
Aytishlaricha, Abu Hanifaning bir qo‘shnilari bo‘lar edi. Tongda yamoqchilik qilib, tunda mast bo‘lguncha may ichardi. Keyin Arjiyning bu baytlarini baqirib xirgoya qilar edi:
«Meni uvol qildilar, edim navqiron,
Dushmanga g‘oziy edim, yurt uchun sarbon»
«Meni uvol qildilar!»
«Meni uvol qildilar!»
Bu hol har kecha takrorlanar, Abu Hanifa bundan ajablanar edilar. Kechalarning birida uning ovozi eshitilmadi. Abu Hanifa so‘rasalar: «Mirshablar qamoqqa olib ketdi», dedilar. Abu Hanifa shahar hokimining oldiga borib iltimos qildilar: «Men unga shafe’ bo‘laman, uni qo‘yib yuborsangiz». Hokim mayxo‘r mahbusni qo‘yib yubordi. Qamoqdan chiqqanda Abu Hanifa undan: «Biz seni uvol qildikmi?» deb so‘radilar. U: «Yo‘q, aksincha meni qo‘ridingiz», deb tashakkur aytdi. Shundan keyin u mayxo‘rlikni tashlab, Abu Hanifaga shogird tushdi...
Qalblarni qozonish nasib etsin!
@Shamsuddin_Sadruddin
Haqiqiy muammo aytishga botinilmayotgan muammodir. Muhtojga yordam bermoqchi bo‘lsangiz, gapirishini kutmang. Sezing, his qiling.
Va unutmang, muhtojning yaxshi va yomoni bo‘lmaydi. Bu yomon odam, deb muhtoj payti qo‘l uzatmaslik yomonlikni faqat orttiradi.
Gunohkorga yordam bering, gunohiga ko‘z yumib u bilan samimiy gaplashing. Balki siz ko‘rsatgan lutf unga haqiqiy Latifni eslatar.
Aytishlaricha, Abu Hanifaning bir qo‘shnilari bo‘lar edi. Tongda yamoqchilik qilib, tunda mast bo‘lguncha may ichardi. Keyin Arjiyning bu baytlarini baqirib xirgoya qilar edi:
«Meni uvol qildilar, edim navqiron,
Dushmanga g‘oziy edim, yurt uchun sarbon»
«Meni uvol qildilar!»
«Meni uvol qildilar!»
Bu hol har kecha takrorlanar, Abu Hanifa bundan ajablanar edilar. Kechalarning birida uning ovozi eshitilmadi. Abu Hanifa so‘rasalar: «Mirshablar qamoqqa olib ketdi», dedilar. Abu Hanifa shahar hokimining oldiga borib iltimos qildilar: «Men unga shafe’ bo‘laman, uni qo‘yib yuborsangiz». Hokim mayxo‘r mahbusni qo‘yib yubordi. Qamoqdan chiqqanda Abu Hanifa undan: «Biz seni uvol qildikmi?» deb so‘radilar. U: «Yo‘q, aksincha meni qo‘ridingiz», deb tashakkur aytdi. Shundan keyin u mayxo‘rlikni tashlab, Abu Hanifaga shogird tushdi...
Qalblarni qozonish nasib etsin!
@Shamsuddin_Sadruddin
❤32😢18👍7🔥4🫡2
«Abdulloh ibn Abbos roziyallohu anhumo: «Men dangasaman-da», deyishni yoqtirmas edilar».
(Musannaf Ibn Abu Shayba, 5/320)
😢40🔥6💔2
«Mo‘min - xurmo daraxti ekib, tikani chiqib qolishidan qo‘rqadi. Munofiq - tikan ekib, xurmo unishini kutadi».
Shaqiq Balxiy
❤25💔12🔥5👍3
Forwarded from Vahmiy (Shamsuddin Sadruddin)
Do'stim, qaydan sizga she’rga buncha qarshilik!? She’r ham bir gap, yaxshisi yaxshi, yomoni yomon (Marfu’ hadis).
Musulmon bo‘lgandan keyin ham sahobalar she’r yozgan. Tobe’inlar she’r yozgan. Abu Hanifa she’r yozgan. Shogirdlari she’r yozgan. Shofe’iyning katta she’riy devoni bor. Hazrati Aliy ko‘p hollarda murassa (she’rga o‘xshatib) gapirar edilar. She’r yozmagan kim bor o‘zi - joni yo‘q tosh, aqli yo‘q eshakdan boshqa!?
Payg‘ambarimiz sollallohu alayhi vasallam masjidda Hasson aytgan she’rlarni tinglar edilar. Zuhayr ibn Ka’b Islomga kirish uchun Rasululloh huzurlariga kelib qasida aytganda unga choponlarini hadya qilganlar. Qasidasining yarmi arab odatiga ko‘ra ishq haqida bo‘lgan:
«Suad mendan ayrildi, qalbim bugun xastadir,
Xun puli to‘lanmagan zanjirband asiradir».
Olimlar doim jiddiy bo‘lmaganlar. Doim kitob o‘qimaganlar. Doim dars qilmaganlar. Ular shariatga amal qilganlar, ruxsatlardan foydalanganlar. Katta tobe’in imom Shu’ba odamlarga dars o‘tayotib goho nahv olimi Abu Zaydni ko‘rib qolar, dars asnosida u bilan Nobig‘a Zubyoniyning she’rlarini aytishar edi. Dars o‘rtasida mushoira...
She’r yozishni qo‘ying, sahobalar bo‘sh vaqtlarida bir-birlariga tarvuz po‘choqlarini otishar edi. Ammo jiddiy ishlar qarshida ulardan jiddiylari bo‘lmas edi (Imom Buxoriy Sahihida aytilganidek). Tashqaridan xunuk ko‘ringan manzara, lekin barcha Bani Odamning tabiati shu. Inson g‘o‘la emas-ki, bir oqimda ixtiyorsiz, hissiz suzsa. Zavqi bor, shavqi bor, fe’l-atvori, turfa afkori bor. Ko‘radi, o‘rganadi, sevadi, yo‘qotadi, yig‘laydi, kuladi, she’r yozadi, aytadi...
Ibn Javziy «Axbaruz zirof» kitobining ilk sahifalarida Sufyon ibn Uyayna tilidan bunday hikoya qiladilar:
«Bir kuni Mis’ar ibn Kidomning huzurlariga bordik (bu kishi ishonchli hadis roviysi bo‘lganlar). Rosa uzun namoz o‘qidilar. Keyin bizga qarab kuldilarda mana bu she’rni xirgoyi qildilar:
«Hoy, qarang anov Azza,
Men tomon kelayotir,
Ko‘zin yerga qaratgan
Shamoldek yelayotir:
«Betob bo‘ldik, ko‘rgali
kelmadingiz-ku, hazrat»
Dedim: «Kasal kasalni
etarmi hech ziyorat!?»
Men (Sufyon so‘zi): «Shunday namozdan keyin shu ishmi!?» deb ajablansam, u kishi: «Ha! Goh undoq, goh bundoq», deb javob berdilar...
Goh undoq, goh bundoq, do‘stim!
@Vahm_olami
Musulmon bo‘lgandan keyin ham sahobalar she’r yozgan. Tobe’inlar she’r yozgan. Abu Hanifa she’r yozgan. Shogirdlari she’r yozgan. Shofe’iyning katta she’riy devoni bor. Hazrati Aliy ko‘p hollarda murassa (she’rga o‘xshatib) gapirar edilar. She’r yozmagan kim bor o‘zi - joni yo‘q tosh, aqli yo‘q eshakdan boshqa!?
Payg‘ambarimiz sollallohu alayhi vasallam masjidda Hasson aytgan she’rlarni tinglar edilar. Zuhayr ibn Ka’b Islomga kirish uchun Rasululloh huzurlariga kelib qasida aytganda unga choponlarini hadya qilganlar. Qasidasining yarmi arab odatiga ko‘ra ishq haqida bo‘lgan:
«Suad mendan ayrildi, qalbim bugun xastadir,
Xun puli to‘lanmagan zanjirband asiradir».
Olimlar doim jiddiy bo‘lmaganlar. Doim kitob o‘qimaganlar. Doim dars qilmaganlar. Ular shariatga amal qilganlar, ruxsatlardan foydalanganlar. Katta tobe’in imom Shu’ba odamlarga dars o‘tayotib goho nahv olimi Abu Zaydni ko‘rib qolar, dars asnosida u bilan Nobig‘a Zubyoniyning she’rlarini aytishar edi. Dars o‘rtasida mushoira...
She’r yozishni qo‘ying, sahobalar bo‘sh vaqtlarida bir-birlariga tarvuz po‘choqlarini otishar edi. Ammo jiddiy ishlar qarshida ulardan jiddiylari bo‘lmas edi (Imom Buxoriy Sahihida aytilganidek). Tashqaridan xunuk ko‘ringan manzara, lekin barcha Bani Odamning tabiati shu. Inson g‘o‘la emas-ki, bir oqimda ixtiyorsiz, hissiz suzsa. Zavqi bor, shavqi bor, fe’l-atvori, turfa afkori bor. Ko‘radi, o‘rganadi, sevadi, yo‘qotadi, yig‘laydi, kuladi, she’r yozadi, aytadi...
Ibn Javziy «Axbaruz zirof» kitobining ilk sahifalarida Sufyon ibn Uyayna tilidan bunday hikoya qiladilar:
«Bir kuni Mis’ar ibn Kidomning huzurlariga bordik (bu kishi ishonchli hadis roviysi bo‘lganlar). Rosa uzun namoz o‘qidilar. Keyin bizga qarab kuldilarda mana bu she’rni xirgoyi qildilar:
«Hoy, qarang anov Azza,
Men tomon kelayotir,
Ko‘zin yerga qaratgan
Shamoldek yelayotir:
«Betob bo‘ldik, ko‘rgali
kelmadingiz-ku, hazrat»
Dedim: «Kasal kasalni
etarmi hech ziyorat!?»
Men (Sufyon so‘zi): «Shunday namozdan keyin shu ishmi!?» deb ajablansam, u kishi: «Ha! Goh undoq, goh bundoq», deb javob berdilar...
Goh undoq, goh bundoq, do‘stim!
@Vahm_olami
🔥20❤11👍11❤🔥1
Shamsuddin Sadruddin
«This show was made by humans» - «Bu serial insonlar tomonidan ishlangan».
#Pluribus
Bir kun hamma inson ongi «birlashsa» nima bo‘ladi? Siz hammaning, hamma esa sizning biladiganlaringizni biladigan bo‘lsa, men ko‘rayotgan narsalarni hamma ko‘rsa, men eshitayotgan narsalarni hamma eshitsa, dunyoda har qanday vaziyatda «Men» olmoshi o‘rniga «Biz» deyiladigan bo‘lsa, hamma bir xilda baxtli bo‘lsa (faqat bir xil, boshqacha emas), yurish-turish, yashash hamma-hammasi bir xil tusga kirsa, milliardlab insonlar bitta katta «inson»ga aylansa, dunyo tinch, urushlar yo‘q, janjallar yo‘q, ixtiloflar yo‘q, xafagarchilik yo‘q bo‘lsa... - nima bo‘lar edi?
Endi, yana tasavvur qiling: shu insonlarga bir necha odam qo‘shilmasa, to‘g‘rirog‘i, qo‘shilmay qolsa, «men»lardan bitta yaxlit «biz»ga aylanganlar ularni ham o‘zlariga qo‘shish uchun harakat qilsalar, buning uchun doim kulib yursalar, hech qachon «yo‘q» demasalar, yolg‘on gapirmasalar va qizig‘i, qo‘shishga majburlamasalar, o‘z ixtiyorlari bilan: «Men, sizlarga qo‘shilmoqchiman!» demagunlaricha ularning ko‘nglini olsalar, boshqacha aytganda 8,2 milliard inson shu «bir nechta» kishi uchun xizmat qilsa, xizmatdan maqsad ham - ularni «jamoa»ga qo‘shish bo‘lsa... - nima bo‘lar edi?
Bu birlashgan, to‘g‘rirog‘i birlashtirilgan «jamoa» siz bilan siz istagan mavzuda suhbatlashadi, siz istagan uslubda va tilda gaplashadi. Siz bilmagan juda ko‘p narsalarni biladi. Ayb sizda bo‘la turib siz uni so‘ksangiz ham u o‘zi uzr so‘rab yana siz bilan gaplashishda davom etadi... Men hozir ChatGPT kabi «sun’iy ong»lar bilan yozishmalaringiz haqida gapirmayapman. Bu:
Bugun AppleTV tarafidan so‘nggi qismi (1-faslining albatta) namoyish etilgan «Pluribus» (IMBd 8.3) serialidagi voqe’-hodisalar manzarasi.
«Pluribus» - ilk bor qadimgi Rimda yangragan «E pluribus unum» (Ko‘plikdan birlikka qarab) iborasiga ishora. Bu ibora Amerikaning gerbi-yu, tanga va qog‘oz pullaridan tortib Oq uy tepasidagi haykalcha ostigacha yozib qo‘yilgan.
Serialning har qismi tugaganidan so‘ng oynada siz ham ko‘rib turganingiz yozuv chiqadi: «This show was made by humans» - «Bu serial insonlar tomonidan yaratilgan». Sun’iy ong emas, haqiqiy ong egalari - insonlar tomonidan...
Hozircha 9 qismdan iborat ilmiy-fantastik ushbu serialda sun’iy bir xilda yashash bilan tabiiy turfaxillikda yashash orasidagi kurash tasvirlangan. Sun’iy ongga qarshi haqiqiy ong... Kim g‘olib bo‘ladi?!
@Shamsuddin_Sadruddin
Bir kun hamma inson ongi «birlashsa» nima bo‘ladi? Siz hammaning, hamma esa sizning biladiganlaringizni biladigan bo‘lsa, men ko‘rayotgan narsalarni hamma ko‘rsa, men eshitayotgan narsalarni hamma eshitsa, dunyoda har qanday vaziyatda «Men» olmoshi o‘rniga «Biz» deyiladigan bo‘lsa, hamma bir xilda baxtli bo‘lsa (faqat bir xil, boshqacha emas), yurish-turish, yashash hamma-hammasi bir xil tusga kirsa, milliardlab insonlar bitta katta «inson»ga aylansa, dunyo tinch, urushlar yo‘q, janjallar yo‘q, ixtiloflar yo‘q, xafagarchilik yo‘q bo‘lsa... - nima bo‘lar edi?
Endi, yana tasavvur qiling: shu insonlarga bir necha odam qo‘shilmasa, to‘g‘rirog‘i, qo‘shilmay qolsa, «men»lardan bitta yaxlit «biz»ga aylanganlar ularni ham o‘zlariga qo‘shish uchun harakat qilsalar, buning uchun doim kulib yursalar, hech qachon «yo‘q» demasalar, yolg‘on gapirmasalar va qizig‘i, qo‘shishga majburlamasalar, o‘z ixtiyorlari bilan: «Men, sizlarga qo‘shilmoqchiman!» demagunlaricha ularning ko‘nglini olsalar, boshqacha aytganda 8,2 milliard inson shu «bir nechta» kishi uchun xizmat qilsa, xizmatdan maqsad ham - ularni «jamoa»ga qo‘shish bo‘lsa... - nima bo‘lar edi?
Bu birlashgan, to‘g‘rirog‘i birlashtirilgan «jamoa» siz bilan siz istagan mavzuda suhbatlashadi, siz istagan uslubda va tilda gaplashadi. Siz bilmagan juda ko‘p narsalarni biladi. Ayb sizda bo‘la turib siz uni so‘ksangiz ham u o‘zi uzr so‘rab yana siz bilan gaplashishda davom etadi... Men hozir ChatGPT kabi «sun’iy ong»lar bilan yozishmalaringiz haqida gapirmayapman. Bu:
Bugun AppleTV tarafidan so‘nggi qismi (1-faslining albatta) namoyish etilgan «Pluribus» (IMBd 8.3) serialidagi voqe’-hodisalar manzarasi.
«Pluribus» - ilk bor qadimgi Rimda yangragan «E pluribus unum» (Ko‘plikdan birlikka qarab) iborasiga ishora. Bu ibora Amerikaning gerbi-yu, tanga va qog‘oz pullaridan tortib Oq uy tepasidagi haykalcha ostigacha yozib qo‘yilgan.
Serialning har qismi tugaganidan so‘ng oynada siz ham ko‘rib turganingiz yozuv chiqadi: «This show was made by humans» - «Bu serial insonlar tomonidan yaratilgan». Sun’iy ong emas, haqiqiy ong egalari - insonlar tomonidan...
Hozircha 9 qismdan iborat ilmiy-fantastik ushbu serialda sun’iy bir xilda yashash bilan tabiiy turfaxillikda yashash orasidagi kurash tasvirlangan. Sun’iy ongga qarshi haqiqiy ong... Kim g‘olib bo‘ladi?!
@Shamsuddin_Sadruddin
🔥14❤13😢2❤🔥1
Shamsuddin Sadruddin
2 hafta damdaman. Uchbu hafta uchun rejalar tuzib qo‘ydim. Biri - yoshligimda qila olmagan ishimni bajarish. )) Ilk rasm yomon chiqmagan, menimcha...
Siz ham yoshlikda qilishingiz kerak bo‘lgan, ammo qila olmaganingiz biror mashg‘ulotni bajarib qo‘ying. ))
❤15🔥8👍6🤝4
Forwarded from Bayanul lisan (Shamsuddin Sadruddin)
التعليقات على متممة الآجرومية.pdf
10.2 MB
#Taqdim
#Tanituv
Bismillah...
O‘tgan yillarda «Ajurrumiyya»ning eng mashhur sharhlaridan biri - «Mutammima»dan bir necha marta dars berdim. Darslar to‘liq shaklda Youtube sahifasiga ham joylangan.
Dars berish asnosida «Mutammima»ga qisqa izohlar yozib borgan edim. Saralab chiqsam, 143 ta izoh bo‘libdi. Shuni siz aziz tolibi ilmlarga ulashishdan xursandman!
Tabiiyki, bu izohlar nahv kitoblaridan o‘qib, zamondosh nohiy shayxlardan eshitib chiqargan xulosalarim mahsuli. Barcha fazl Allohga, xato-kamchiliklar menga oid!
_________________________________
📗 Kitob nomi: «Izohlar (Mutammimatul ajurrumiyyaga)»
(التعليقات على متممة الآجرومية)
🌍 Tili: arabcha
✍️ Muallifi: Shamsuddin Sadruddin
📄 Risola hajmi: 36 sahifa
📝 Mavzusi: nahv
@Bayanul_lisan
#Tanituv
Bismillah...
O‘tgan yillarda «Ajurrumiyya»ning eng mashhur sharhlaridan biri - «Mutammima»dan bir necha marta dars berdim. Darslar to‘liq shaklda Youtube sahifasiga ham joylangan.
Dars berish asnosida «Mutammima»ga qisqa izohlar yozib borgan edim. Saralab chiqsam, 143 ta izoh bo‘libdi. Shuni siz aziz tolibi ilmlarga ulashishdan xursandman!
Tabiiyki, bu izohlar nahv kitoblaridan o‘qib, zamondosh nohiy shayxlardan eshitib chiqargan xulosalarim mahsuli. Barcha fazl Allohga, xato-kamchiliklar menga oid!
_________________________________
📗 Kitob nomi: «Izohlar (Mutammimatul ajurrumiyyaga)»
(التعليقات على متممة الآجرومية)
🌍 Tili: arabcha
✍️ Muallifi: Shamsuddin Sadruddin
📄 Risola hajmi: 36 sahifa
📝 Mavzusi: nahv
@Bayanul_lisan
❤19👍16🔥7
«Asal tanaga qanday ta’sir ko‘rsatsa, Qur’on tilovati ham qalbga shunday ta’sir qiladi. Qur’ondagi pand-nasihatlar qalb dardlariga shifodir. Qur’on dalillari hidoyat topishga kifoyadir. Salomat va ofiyat yo‘lini izlab yurganlar qani?!»
(Abul Faroj Ibn Javziy, «Tabsira»)
@Shamsuddin_Sadruddin
(Abul Faroj Ibn Javziy, «Tabsira»)
@Shamsuddin_Sadruddin
❤34🕊14😢10👍7❤🔥1🙈1
Forwarded from Vahmiy (Shamsuddin Sadruddin)
Sen ketma
Sen ketma, ketmasang, dushman tugaydi,
Yolg‘izlik to‘ldirgan maxzan tugaydi,
Sen borsan, aminman - Ibrohim uchun
tashilgan o‘tinlar, gulxan tugaydi.
Sen ketma, qiynoqlar, kishan tugaydi,
Bog‘larda gul qolib, tikan tugaydi,
Bo‘ronlar, to‘fonlar tingay sen bilan -
nuhiy kemalarda yelkan tugaydi.
Sen ketma, yo‘qsa, sha’n, gulshan tugaydi,
Ma’volar to‘rida suxan tugaydi,
Kim ketsa, ketsin, sen ketma, Ona,
Sen yo‘q o‘lkalarda vatan tugaydi...
@Vahm_olami
Sen ketma, ketmasang, dushman tugaydi,
Yolg‘izlik to‘ldirgan maxzan tugaydi,
Sen borsan, aminman - Ibrohim uchun
tashilgan o‘tinlar, gulxan tugaydi.
Sen ketma, qiynoqlar, kishan tugaydi,
Bog‘larda gul qolib, tikan tugaydi,
Bo‘ronlar, to‘fonlar tingay sen bilan -
nuhiy kemalarda yelkan tugaydi.
Sen ketma, yo‘qsa, sha’n, gulshan tugaydi,
Ma’volar to‘rida suxan tugaydi,
Kim ketsa, ketsin, sen ketma, Ona,
Sen yo‘q o‘lkalarda vatan tugaydi...
✍️Shamsuddin Sadruddin (28.01.2026)
@Vahm_olami
❤28❤🔥17👍10🔥4🕊3😢2✍1👌1🙈1
Forwarded from • Daily ✍️ Lexicon •
TAAQQUL
#arabcha – “aql bilan tushunish”, “mantiqan idrok etish”
📌 Taaqqul — biror narsani aql, tafakkur va mantiq orqali anglash jarayoni.
#arabcha – “aql bilan tushunish”, “mantiqan idrok etish”
📌 Taaqqul — biror narsani aql, tafakkur va mantiq orqali anglash jarayoni.
❤9