သိုၵ်းမၢၼ်ႈၵူတ်ႇထတ်းတီႉၺွပ်း မႂ်ငိုၼ်းၵူၼ်းမိူင်းၵႂႃႇမႃး ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းယႂႃႇငၢၼ်ႇ

4/11/2026
ၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ / ယိင်းသဵဝ်ႈၶၢဝ်

ၵဵတ်ႉလၢၼ်ႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢၼ်ပႂ်ႉၼိူဝ်သဵၼ်ႈတၢင်းၵႂႃႇမႃးၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းဝၢၼ်ႈငႂ်ႈ (ယႂႃႇငၢၼ်ႇ) ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်းၼႆႉ ၼႄၶေႃႈဢၢင်ႈလွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈသေ ၵႆႉၵူတ်ႇထတ်း လွၵ်ႇငိုတ်ႈယွၼ်းၵိၼ်ငိုၼ်း တီႈၵူၼ်းၼုမ်ႇ ၸိူဝ်းလတ်းၵႂႃႇမႃး သေဢမ်ႇၵႃး တီႉၺွပ်း မႂ်ယွၼ်းငိုၼ်းပႃးဝႆႉ- ၼႆယဝ်ႉ ။

တႄႇႁၢင်လိူၼ်ဢွၵ်ႉထူဝ်ႊပိူဝ်ႊၼၼ်ႉမႃး သိုၵ်းမၢၼ်ႈၵူတ်ႇထတ်း မၢႆၾၢင်ၵူၼ်းမိူင်းၸိူဝ်းၵႂႃႇမႃး ၼိူဝ်သဵၼ်ႈတၢင်း ဝဵင်းဝၢၼ်ႈငႂ်ႈ(ယႂႃႇငၢၼ်ႇ) - ဝဵင်းလိူဝ်ႇ ႁၢဝ်ႈႁႅင်းဝႆႉၼႆယဝ်ႉ။

ၽွင်းၵူတ်ႇထတ်းမၢႆၾၢင်ၵူၼ်းမိူင်းၵႂႃႇမႃးၼၼ်ႉသင်ဝႃႈ ၵူၼ်းၸိူဝ်းဢႃယုတဵမ် 18 ဢမ်ႇလၢႆႈ မၢႆၾၢင်ဝႆႉၼႆၸိုင် မႂ်ယွၼ်းငိုၼ်းပႃး ၊ လိူဝ်ၼၼ်ႉ ၵူတ်ႇထတ်းၶူဝ်းၵုၼ်ႇ ၼိူဝ်ၵႃးၵႂႃႇမႃးလႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၵူၼ်းၵႂႃႇမႃး လႆႈၸႂ်ႉၶၢဝ်းယၢမ်းႁိုင်ဝႆႉ- ၼႆယဝ်ႉ ။

ၼၢင်းယိင်းဢၼ်ဢွၵ်ႇၶၢဝ်းတၢင်းယႂႃႇငၢၼ်ႇ - ဝဵင်းလိူဝ် လၢတ်ႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ -“လႆႈပႂ်ႉႁိုင်ၼႃႇ မွၵ်ႈ 3 ၸူဝ်ႈမူင်းၼႆႉဢေႃႈ ၊ သိုၵ်းမၢၼ်ႈၵူတ်ႇထတ်းၵမ်းၵေႃႉ ပေႃးပဵၼ်ၵူၼ်းၸၢႆးၼႆႉ ၶႅၼ်းၵူတ်ႇထတ်းႁႅင်း ၊ ဢႃယု 18 တဵမ်လႄႈ ဢမ်ႇလၢႆႈ မၢႆၾၢင်ဝႆႉၸိုင် လႆႈပၼ်ငိုၼ်း 3 မိုၼ်ႇပျႃးၶႃႈဢေႃႈ ၶဝ်ယွၼ်း ၊ ၶူဝ်းၵုၼ်ႇဢၼ်တၢင်ႇမႃးၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵေႃႈၶဝ်ယႃႉၵူတ်ႇထတ်း ၊ ၽွင်းၶၢဝ်းၼႆႉ ဢွၵ်ႇတၢင်းၵေႃႈဢမ်ႇငၢႆႈငၢႆႈ ”- ဝႃႈၼႆ ။

ၵဵတ်ႉလၢၼ်ႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢၼ်ပႂ်ႉတီႈႁိမ်းဝၢၼ်ႈဝဵင်း ( မြို့ကြီး) ၸႄႈဝဵင်းယႂႃႇငၢၼ်ႇၼၼ်ႉၵေႃႈ ယွၼ်းငိုၼ်း ၵႃးၼိုင်ႈလမ်း လႆႈပၼ် 1 မိုၼ်ႇယဝ်ႉ ၸင်ႇလတ်းၶၢမ်ႈၵႂႃႇမႃးလႆႈ ၼႆယဝ်ႉ ။

လိူဝ်ၼၼ်ႉ ၸုမ်းပိဝ်ႇသေႃးထီး ဢၼ်ယူႇတႂ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈၼၼ်ႉၵေႃႈ ပႂ်ႉၸွမ်းတႃႈၸွမ်းတၢင်းသေ ႁႄႉၵူတ်ႇထတ်း ၊ ပေႃးလၢတ်ႈတေႃႇဢမ်ႇသၢင်ႇထုၵ်ႇၵေႃႈ ၺႃးတီႉၺွပ်း မႂ်ငိုၼ်းယဝ်ႉ ၸင်ႇပွႆႇပၼ်ၶိုၼ်း ၼႆယဝ်ႉ ။

မိူၼ်ၼင်ႇ ၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 25 ထူၼ်ႈ 10 ပူၼ်ႉမႃးၼႆႉ ၼုမ်ႇၸၢႆး ယူႇဝဵင်းယႂႃႇငၢၼ်ႇ ၵေႃႉၼိုင်ႈထုၵ်ႇၸုမ်းပလိၵ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈတီႉၺွပ်း ၼႂ်းၵႄႈပၢင်လႃႈ - ဢွင်ႇပၢၼ်း ၊ မၼ်းၸၢႆး ထုၵ်ႇၵုမ်းၶင် ႁိုင်ၶၢဝ်းတၢင်းၼိုင်ႈဝူင်ႈ၊ ပီႈၼွင်ႉၵူၼ်းႁိူၼ်း လႆႈဢဝ်ငိုၼ်း 20 သႅၼ်ပျႃး ၵႂႃႇထုတ်ႇတူဝ်မႃးၶိုၼ်း ဝႃႈၼႆ။

မိူၼ်ၼႆ ၼႂ်းၵၢင်လိူၼ်ထူၼ်ႈ 10 ပူၼ်ႉမႃးၼႆႉၵူၺ်းၼင်ႇၵဝ်ႇ ၵူၼ်းၸၢႆး 3 ၵေႃႉ ဝဵင်းယႂႃႇငၢၼ်ႇထုၵ်ႇပလိၵ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၵူတ်ႇထတ်း ထိုင်ဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉ ဢမ်ႇလႆႈတင်းၵပ်းသိုပ်ႇၵူၼ်းႁိူၼ်း ၼႆယဝ်ႉ ။

ၵူၼ်းၸၢႆးယူႇဝဵင်းယႂႃႇငၢၼ်ႇလၢတ်ႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ -“ ပေႃးပဵၼ်ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈတႄႉၶဝ်ဢမ်ႇပေႃးၸႅတ်ႈၼမ် ၶၢဝ်းၼႆႉပဵၼ်ၽွင်းၶၢဝ်းပွႆးၵူၼ်းၵေႃႈၼမ် ယွၼ်ႉၼၼ်ၶဝ်ၵေႃႈယွၼ်းၵိၼ်ငိုၼ်းဢေႃႈ ၊ ပေႃးဢမ်ႇလၢႆႈဝႆႉမၢႆၾၢင်ၼႆႉၶဝ်ယွၼ်းၼမ်ၼႃႇ ပေႃးဢမ်ႇပၼ်ငိုၼ်းၵေႃႈ ဢမ်ႇပၼ်လတ်းၵႂႃႇမႃး”- ဝႃႈၼႆ ။

ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈၼႆႉၵူၼ်းၸၢႆးပိုၼ်ႉတီႈဝဵင်းယႂႃႇငၢၼ်ႇပၼ်တင်းႁၼ်ထိုင်မၼ်းဝႃႈ သင်ဝႃႈ တေဢွၵ်ႇတၢင်းၵႂႃႇမႃးၼႆၸိုင် တေလႆႈလၢႆႈမၢႆၾၢင် ဢႃယု 18 ပီတဵမ်ဝႆႉသေ ယွၼ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈၵူတ်ႇထတ်း မိုဝ်းထိုဝ်ပႃးလႄႈႁႂ်ႈဢွၼ်ၵၼ်ၾၢင်ႉၵႂႃႇမႃးၵၼ်ပႃးၼႆယဝ်ႉ ။

ယၢမ်းလဵဝ် သင်ဝႃႈ တေၵႂႃႇတီႈဝဵင်းယႂႃႇငၢၼ်ႇၼႆၸိုင်ၵဵတ်ႉလၢၼ်ႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ မီး 4 တီႈ ၊ ဢၼ်ဢမ်ႇမီးၵဵတ်ႉလၢၼ်ႇသေ သိုၵ်းမၢၼ်ႈပႂ်ႉႁိမ်းၶၢင်ႈတၢင်း ၵႆႉၵိုင်ႉၵၢင်ႉၵူတ်ႇထတ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ မီးဝႆႉ 2 တီႈ - ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈလၢတ်ႈၼင်ႇၼႆ ။

https://shannews.org/archives/79995



#သိုၵ်းမၢၼ်ႈ
#တီႉၺွပ်း
#ၵူတ်ႇထတ်း
#မႂ်ငိုၼ်း
#ၸႄႈဝဵင်းယႂႃႇငၢၼ်ႇ
#ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်း

ၵူၼ်းမိူင်းၸိူဝ်းၶၢမ်ႈၵဵတ်ႉလၢၼ်ႇတႆး−ၶႄႇ လႆႈပၼ်ၶွၼ်ႇၼမ်တီႈၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်း
Illegal Fee Demands Squeeze Civilians at Muse Border Gate
တွႆႇႁွၵ်ႈ #SHANNews #ဝဵင်းမူႇၸေႊ

လုၵ်ႈဢွၼ်ႇတီႈဝဵင်းလွၵ်ႉၸွၵ်ႇႁၢႆ ၽွင်းၵႂႃႇႁူင်းႁဵၼ်း - ၽိူဝ်ႇႁၼ်ၶိုၼ်း  ဢမ်ႇမီးသၢႆၸႂ်ယဝ်ႉ

 
5/11/2026
ၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ / ယိင်းသဵဝ်ႈၶၢဝ်

 
လုၵ်ႈဢွၼ်ႇႁဵၼ်းဢႃယု 8 ၶူပ်ႇယူႇဝၢၼ်ႈ လိၼ်းလေႇဢိၼ်း (လင်းလေအင်း ) ဢိူင်ႇၵျွင်းပူဝ်ႉ ၸႄႈဝဵင်း လွၵ်ႉၸွၵ်ႇ ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်း ႁၢႆၵႂႃႇၶိုၼ်းၼိုင်ႈယဝ်ႉ ၽိူဝ်ႇပေႃႈမႄႈပီႈၼွင်ႉဢႅဝ်ႇႁႃ  ထူပ်းႁၼ်ၶိုၼ်းတူဝ်တၢႆ ဢမ်ႇမီးသၢႆၸႂ်ယဝ်ႉ   ။

 ဝၼ်းတီႈ 3/11/2026 မလၢႆးဝတီႇ ဢႃယု 8 ၶူပ်ႇ လုၵ်ႉတီႈႁိူၼ်းသေ ၵႂႃႇႁဵၼ်းလိၵ်ႈတီႈႁူင်းႁဵၼ်း   ထိုင်ၶၢဝ်း ပွၵ်ႈႁိူၼ်းၶိုၼ်းယမ်းဝၢႆးဝၼ်းၵေႃႈ ဢမ်ႇႁၼ် ပွၵ်ႈၶိုၼ်း၊  ၵူၼ်းႁိူၼ်း ဢွၵ်ႇၸွမ်းႁႃၵေႃႈ ဢမ်ႇထူပ်းႁၼ်တူဝ်   ။
ထိုင်မႃး ဝၼ်းတီႈ 4/11/2026 ယၢမ်းၵၢင်ၼႂ် ပေႃႈမႄႈၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ၸင်ႇထူပ်းႁၼ်တူဝ်တၢႆ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇ တီႈႁိမ်းဝၢၼ်ႈ ။  ပဵၼ်ၽႂ်ၵေႃႉလူင်းမိုဝ်းၶႃႈႁႅမ်  ယွၼ်ႉသင် ၼႆၼၼ်ႉ ၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်း ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ တိုၵ်ႉၵူတ်ႇထတ်း ႁူဝ်ယွႆႈမၼ်းယူႇ - ဝႃႈၼႆ ။

ၼၢင်းယိင်းၵေႃႉဢၼ်ႁူႉလွင်ႈတၢင်းၸွမ်းလွင်ႈၼႆႉ လၢတ်ႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ -“ မိူဝ်ႈသိုၼ်း ႁႃတင်းဝၼ်း ၵေႃႈ ဢမ်ႇႁၼ် ၊ ၽိူဝ်ႇႁၼ်ၶိုၼ်းၵေႃႈ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇဢမ်ႇမီးၸႂ်ယဝ်ႉ ၊ ပီႇႁူဢွၼ်ႇမၼ်းၵေႃႈဢမ်ႇႁၢႆလူင် တိုဝ်းဝႆႉယူႇ။     ပဵၼ်ၽႂ် ႁႅမ်တၢႆၵေႃႈပႆႇလႆႈႁူႉၸွမ်း ၊ ပဵၼ်ဢၼ်လီတူၵ်းၸႂ်တႄႉတႄႉ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇ ဢမ်ႇမီးလွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈ ”ဝႃႈၼႆ ။

ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈ လုၵ်ႈဢွၼ်ထုၵ်ႇၶႃႈႁႅမ်ၼႆႉသေ ၽူႈၸၢႆးဢၼ်တူင်ႉၼိုင်တႃႇတူင်ႇဝူင်းၵူၼ်း ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ တုၵ်းယွၼ်းဝႆႉဝႃႈ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်းၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ ၸွႆႈဢဝ်ပုၼ်ႈၽွၼ်း ၵႄႈလိတ်ႈတီႉၺွပ်းပၼ် ၵူၼ်းဢၼ်ႁဵတ်းၽိတ်းပုၼ်ႉပႅၼ်ၶႃႈႁႅမ်လုၵ်ႈဢွၼ်ႇယိင်းၼၼ်ႉ ၶၼ်ၶၼ်ဝႆးဝႆး - ၼႆယဝ်ႉ ။

ၵူၼ်းၸၢႆးၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈလၢတ်ႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ -“လိူင်ႈၼႆႉ ဢမ်ႇၶႂ်ႈႁႂ်ႈမၼ်းယဝ်ႉၵႂႃႇၸိူင်ႉၼႆၵူၺ်းၶႃႈ ၊ ယွၼ်ႉၵူၼ်းၵိၼ်လဝ်ႈ ၵိၼ်ယႃႈ လိူင်ႇၼမ်မႃးလႄႈ ၸဵမ်လုၵ်ႈဢွၼ်ႇၵူၼ်းလူင် ဢမ်ႇမီးလွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈၶႃႈ ၊ပေႃးပလိၵ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈဢမ်ႇတီႉၺွပ်းပၼ်လႆႈၼႆႉလႆႈဝႃႈ လွင်ႈယုမ်ႇယမ် ဢၼ်ဝႃႈ ဢဝ်ႁူမ်ႇလူမ်ႈၵူၼ်းမိူင်းၼႆႉ ဢမ်ႇမီးသေဢိတ်းယဝ်ႉၼႆ လႆႈႁၼ်ၸႅင်ႈလႅင်းယဝ်ႉ”- ဝႃႈၼႆ ။

လွင်ႈၼႆႉ ၼၢင်းယိင်းတူင်ႉၼိုင် သုၼ်ႇလႆႈသုၼ်ႇပဵၼ်ၵူၼ်းလၢတ်ႈဝႃႈ -“ၽွင်းဝၢၼ်ႈမိူင်းဢမ်ႇၼိမ်သဝ်းၼႆႉ ၼၢင်းယိင်း လုၵ်ႈဢွၼ်ႇ ၵူၼ်းထဝ်ႈ ဢၼ်ယူႇၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်မိူင်းမၢၼ်ႈ တင်းသဵင်ႈ မၼ်းဢမ်ႇမီး လွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈသေၵေႃႉ။  ၵူၺ်းၵႃႈ ၵူၼ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၶဝ် ၸဝ်ႈဢႃႇၼႃႇၶဝ်ၼႆႉ ၶဝ်မီးဢၢမ်းၼၢတ်ႈ ၼမ်သေၵေႃႈ ၶဝ်ၶႂ်ႈႁဵတ်းသင်ႁဵတ်း ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈၼၼ်ႉ ၼၢင်းယိင်းၺႃးပူၼ်ႉပႅၼ်ၵၼ်ႉၸၼ် ၶႃႈႁႅမ်တိူဝ်းၼမ်ၶိုၼ်ႈမႃး“ ၼႆယဝ်ႉ ။  

ၸႄႈဝဵင်းလွၵ်ႉၸွၵ်ႇၼႆႉ ပဵၼ်ဢွင်ႈတီႈလႅၼ်လိၼ် မိူင်းတႆးပွတ်းၸၢၼ်း – ပွတ်းႁွင်ႇ  လႄႈ ၵွပ်ႈၼႆ မီးဝႆႉသိုၵ်းတႆး RCSS တင်း SSPP တူင်ႉၼိုင်ယူႇဝႆႉ။ လိူဝ်ၼၼ်ႉၵေႃႈ မီးပႃး ၸုမ်းပျီႇတူႉၸိတ်ႉပဢူဝ်း PNO  လႄႈ   တပ်ႉသိုၵ်းထၼု (DPLF/ DPLA) ၵေႃႈ  တူင်ႉၼိုင်ဝႆႉထႅင်ႈ  ။  ပိူင်လူင် မီးၸၼ်ႉၸွမ်သိုၵ်း လႄႈတပ်ႉသိုၵ်း ပႃႉထူး  ၶွင်ၸုမ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ။ ၵွပ်ႈၼႆ ၽွင်းၵူၼ်းမိူင်းဢမ်ႇၸၢင်ႈၸႂ်ယႂ်ႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆႉ ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ ထုၵ်ႇလီဢဝ်ႁူမ်ႇလူမ်ႈပၼ်ၵူၼ်းမိူင်းယူႇ -ၼႆ ၵူၼ်းမိူင်း ဝဵင်းလွၵ်ႉၸွၵ်ႇ လၢတ်ႈၼင်ႇၼႆ။

https://shannews.org/archives/80074



#လုၵ်ႈဢွၼ်ႇႁဵၼ်း
#ႁၢႆ
#ႁၼ်တူဝ်တၢႆ
#ဝဵင်းလွၵ်ႉၸွၵ်ႇ
#ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်း

တႆးလႅင် တူဝ်ၵမ်ႇ ၸႂ်ယင်းလႅင်ၸွင်းႁွင်း

ၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ- ပွင်ႈၵႂၢမ်း
5-11-2026


မိူဝ်ႈၵွၼ်ႇပေႃးထူပ်းပီႈၼွင်ႉတႆးလႅင် ၵႆႉဝူၼ်ႉဝႃႈ ၵွပ်ႈသင်ၶဝ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ဝႃႈတူဝ်ၶဝ်ပဵၼ်တႆး၊ ၸိုင်သမ်ႉဢမ်ႇလၢတ်ႈၵႂၢမ်းတႆး - ၼႆ။

ဝၢႆးသေလႆႈႁူႉပိုၼ်းတၢင်းလင်မႃးၽွင်ႈယဝ်ႉၵေႃႈ ႁၼ်ထိုင်ၸႂ်ၶဝ် မီးမိူင်းယဝ်ႉမိူင်းႁၢႆ၊ ၸိူဝ်းႁဝ်းပဵၼ်ပီႈပဵၼ်ၼွင်ႉၵၼ် ၸိုင်သမ်ႉဢမ်ႇၸွႆႈၶဝ်မႃး တေၸၢင်ႈမီးတၢင်းၸွႆႈၶဝ်လႆႈၸိူင်ႉႁိုဝ် ဝူၼ်ႉၼင်ႇၼႆ။

ယၢမ်းလဵဝ်သမ်ႉ ဝူၼ်ႉဢွၵ်ႇထႅင်ႈလၢႆးၼိုင်ႈဝႃႈ ၸိူဝ်းႁဝ်းတႆးတႂ်ႈတႆးလူင် တႆးယူႇတွၼ်ႈလိၼ်ဝူင်ႈၵၢင်ၵႄးၼမ်ႉၵဵဝ်ၼမ်ႉၶူင်းၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈပေႃးၶိုင်ပွင်ဢမ်ႇထုၵ်ႇ တေပဵၼ်ၵႂႃႇၸွမ်းလၢႆးၶဝ်ယူႇ။

ပီႈၼွင်ႉတႆးလႅင်ၼႆႉ ယူႇသဝ်းတွၼ်ႈလိၼ်ထုင်ႉသၢပ်ႇၼမ်ႉၵဵဝ် လႄႈ ၼမ်ႉၵႃလူင် (Chindwin- ၶျိၼ်းတုၼ်း) ယၢမ်းလဵဝ်မီးၼႂ်းၸႄႈမိူင်းၶၢင်လႄႈတိူင်းၸႄႈၵႅင်ႇ (ၵမ်ႈၽွင်ႈဝႃႈၸႄႈၵႅင်း)။ ပဵၵ်ႉဝႃႈၶဝ်ၼႆႉ ႁူဝ်ၵူၼ်းၼမ်သေပိူၼ်ႈၵေႃႈ ယင်းမီးထႅင်ႈ တႆးတၢင်ႇၸိူဝ်း မိူၼ်ၼင်ႇ တႆးလူင် တႆးၼိူဝ် တႆးၶမ်းတီႈလႄႈတႆးသႃ ။

မိူဝ်ႈ 2007 လႆႈတွင်ႈထၢမ်တူၺ်းတင်းၼမ် ႁူဝ်ၵူၼ်းၸႄႈမိူင်းၶၢင် တင်းတိူင်းၸႄႈၵႅင်း တွၼ်ႈၼိူဝ် ၶဝ်မီးဝႃႈ 1.65 လၢၼ်ႉ။ ၼႂ်းၸႄႈမိူင်းၶၢင်ၼႆႉ ၸၢဝ်းၶိူဝ်းတႆး မီးၼမ်လိူဝ်ပီႈၼွင်ႉၶၢင်။

တႆးမီး 9 ၸႄႈဝဵင်း ၼႂ်း 18 ၸႄႈဝဵင်းၼႂ်းမိူင်းၶၢင်။ တႆးမီး 13 ၸႄႈဝဵင်း ၼႂ်း 39 ၸႄႈဝဵင်း ၼႂ်းတိူင်းၸႄႈၵႅင်း ပဵၼ်တီႈယူႇတႆး ၼမ်လွၼ်ႉလွၼ်ႉ။

ၸႄႈဝဵင်းတႆးယူႇၼမ် ၼႂ်းၸႄႈမိူင်းၶၢင် တႄႉပဵၼ် 1- မိူင်းၵွင်း 2- သူၺ်ႇၵူႇ 3- ၵႃမိူင်း 4-တၼၢႆး 5-မိူင်းယၢင်း 6-ဝဵင်းမႂ်ႇ 7-မၢၼ်ႈၸေႊ 8-ဝၢၼ်ႈမေႃႈ 9- မိူင်းမွၵ်ႇ။

ၸႄႈဝဵင်းတႆးယူႇၼမ်ၼႂ်းတိူင်းၸႄႈၵႅင်း 1- ၵျုၼ်းလႃႉ 2- ဝၢၼ်ႈမွၵ်ႇ 3-ၵၢတ်ႇလိုဝ်း 4-ၶမ်းတီႈ 5- ၼမ်ႉယွၼ်း 6-ႁူမ်ႈမၢၵ်ႇလၢင်း 7-ၵေႃလၢင်း 8-ၵၢတ်ႇသႃ 9- ၽွင်ပႅၼ်ႈ 10-ပၢၵ်ႇလၢႆႇၽူး 11-မေႃႇလဵၵ်း 12-ဝဵင်းသိူဝ် 13-ၼွင်မႄႈမၢႆႈ ။

ပေႃးတူၺ်းၶိုၼ်းၼႂ်းပိုၼ်းၵဝ်ႇၵေႃႈ တေႁၼ်ဝႃႈ ယၢမ်းႁိူဝ်ႈႁိူင်းပိူင်းသႂ်မႃး တေႃႇယၢမ်းလဵဝ် တိုၵ်ႉဢဝ်မုၼ်ၵိုၵ်းပိုၼ်းၵၼ်ဝႆႉ ။

ၼႂ်းမိူင်းတႆးၵဝ်ႈႁၢႆးႁေႃၼႆႉ မီးသၢမ်ႁၢႆးႁေႃ ယူႇဝႆႉၼႂ်းၼႃႈလိၼ် ပီႈၼွင်ႉတႆးလႅင် မိူၼ်ၼင်ႇ သွင်သူပ်း မိူင်းၵွင်း မိူင်းယၢင်း။

မိူင်းၵွင်း ပဵၼ်မိူင်းၸဝ်ႈသၢမ်လူင်ၾႃႉ ၼွင်ႉၸၢႆးၸဝ်ႈသိူဝ်ၶၢၼ်ႇၾႃႉ ဢၼ်တိုၵ်းပေႉ မိူင်းဢတ်ႇသမ်ႇ ၼႂ်းၸိုင်ႈမိူင်းၵြႃး ဢိၼ်ႊတီႊယႃႊ ယၢမ်းလဵဝ်။ ၼွၵ်ႈၼၼ်ႉယင်းပဵၼ်မိူင်းဢၼ် ၶုၼ်မၢၼ်ႈၶေႉၵၼ်တိုၵ်း ဢမ်ႇပေႉ ထိုင်တီႈလႆႈပွႆႇၶုၼ်ထႆး ၸဝ်ႈၼရေးသူၼ် (1555-1605) တိုၵ်းပေႉသေ ဢဝ်မၼ်းၸဝ်ႈ ၸိုဝ်ႈယႂ်ႇလိုဝ်းလင်ၵႂႃႇ။

မိူင်းယၢင်းၵေႃႈ ပဵၼ်ၸႃတိ တီႈၵိူတ်ႇ ၸဝ်ႈသိူဝ်ႁၢၼ်ၾႃႉ ဢၼ်တိုၵ်းပေႉဢႃဝ သေပဵၼ်ၶုၼ်မၢၼ်ႈယူႇ 16 ပီ (1527 - 43)။

ၶၢဝ်းဢၼ်ဢိင်းၵလဵတ်ႈၽိုတ်ႉၶႂၢၵ်ႈမႃးၼၼ်ႉတႄႉ မီးဝႆႉလၢႆၸဝ်ႈၾႃႉ ပႃးၸဵမ်ဝၢၼ်ႈမေႃႈ ပူႇထဝ်ႈ ( ဢၼ်မၢၼ်ႈႁွင်ႉဝႃႈ - ပူႇတႃႇဢူဝ်ႇ)၊ ၵႃလိုဝ်း (သွင်သူပ်း) ၶမ်းတီႈလႄႈ ဝဵင်းသိူဝ် ၸိူဝ်းၼႆႉ ။

ၶဝ်ၸိူဝ်းၼႆႉပဵၼ်တႆးသေတႃႉ ႁူဝ်ၸႂ်ၶဝ်ၵူၺ်းပဵၼ်တႆး တၢင်းလၢတ်ႈ တၢင်းတႅမ်ႈ တၢင်းၼုင်ႈဝႆၶဝ်သမ်ႉ ဢမ်ႇၸႅၵ်ႇၽႄ ဢမ်ႇယႅၵ်ႈၵၼ်တင်းမၢၼ်ႈလႆႈ။ ၾိင်ႈမၢၼ်ႈသမ်ႉလႆႈႁူမ်ႇဝႆႉတင်းပိုၵ်းလႄႈ မိူဝ်ႈ 1935 ၶုၼ်ဢိင်းၵလဵတ်ႈၵေႃႈလႆႈဢဝ်သႂ်ႇပႃးၼႂ်းၼႃႈလိၼ် ၶဝ် ၶဝ်ႈၼႂ်းလွၵ်းပိူင် ၽွင်းငမ်းဢိင်းၵလဵတ်ႈၵႂႃႇတင်းပိုၵ်း။ ဢမ်ႇမိူၼ်တႆးဝၼ်းဢွၵ်ႇၵဵဝ် ထုင်ႉသၢပ်ႇၼမ်ႉၶူင်း ၼမ်ႉၶွင် ဢၼ်ယႅၵ်ႈဝႆႉၶေႃၶေႃ။

ထိုင်မႃး 1947 ဢိင်းၵလဵတ်ႈဢၢၼ်းပၼ် ၵွၼ်းၶေႃၵေႃႈ ပႃးၵၼ်တူင်ႉတိုၼ်ႇသၢၼ်ႈႁိုၼ်ႇၵၼ်မႃး။ မိူဝ်ႈၼၼ်ႉပီႈၼွင်ႉၶၢင် တုၵ်းယွၼ်းဢဝ် ၸႄႈတွၼ်ႈမၢၼ်ႈမေႃႈ - မျိတ်ႉၵျီးၼႃး (မိူင်းၸႄႈၼႃး) လႄႈၵၢတ်ႇသႃ ပဵၼ်ၸႄႈမိူင်းၶၢင်။ ၸုမ်းၽူႈတႅၼ်းၶဝ်မႃးထိုင်ပၢင်လူင်ၵေႃႈ ၽူႈၼမ်းၸိုင်ႈတႆးလႆႈတူၵ်းလူင်းဝႃႈ လီမီးၸႄႊမိူင်းၶၢင်ယူႇၼႆသေ လူင်းလၢႆးမိုဝ်းပၼ်ႈၵႅၼ်ႇၵၼ်မိူဝ်ႈ 6/2/2947 ။

ဝၢႆးၼၼ်ႉၸွမ်သိုၵ်းဢွင်ႇသၢၼ်းမႃးထိုင်ပၢင်လူင် လႆႈႁဵၵ်ႈႁွင်ႉတီႈတူဝ်မၼ်းထႅင်ႈ။ ဢွင်ႇသၢၼ်းၵေႃႈႁၼ်ဝႃႈ ၼႃႈလိၼ်ဢၼ်ၶဝ်ယွၼ်းၼႆႉ ဢမ်ႇမီးၶၢင်လၢႆလၢႆၼႆသေ တူၵ်းလူင်းဝႃႈ လီမီးၸႄႈမိူင်းၶၢင်။ ၵူၺ်းၵႃႈၼႃႈလိၼ်ၼႆႉထုၵ်ႇလႆႈ တူၵ်းလူင်းၵၼ်ၼႂ်းသၽႃး ပိူင်ငဝ်ႈပိုင်းမိူင်း (Constituent Assembly) ။ ပေႃးတူၺ်းလီလီ ၼႂ်းၶေႃႈတူၵ်းလူင်းပၢင်လူင် 12/2/1947 ၵေႃႈတေႁၼ်ယူႇ။

ၽိူဝ်ႇထိုင်ၼႂ်းသၽႃးပဵၼ်မႃးပိူင်ငဝ်ႈပိုင်းမိူင်း 24/9/1947 ယဝ်ႉၵေႃႈ တႅပ်းတတ်းယုၵ်ႉဢဝ် ၸႄႈမိူင်းၶၢင်ၵႂႃႇတေႃႇယၢမ်းလဵဝ်။ တွၼ်းသေမီးၶေႃႈတတ်းမၵ်းဝႃႈ ၼႂ်းၽူႈတႅၼ်းၸႄႈမိူင်းၶၢင် 12 ၵေႃႉၼႆႉ တေလႆႈမီးၽူႈတႅၼ်းၶၢင် 6 ၵေႃႉ လႄႈၸိူဝ်းဢမ်ႇၸၢင်ႈၶၢင် 6 ၵေႃႉ ။


မိူဝ်ႈဢွၼ်တၢင်းၼႆႉ ပဵၼ်ပၢၼ်တီႇမွၵ်ႇၶရေႇသီႇ ဢၼ်မီးလွင်ႈထၢင်ႇႁၢင်ႈလွတ်ႈလႅဝ်း ၼမ်ၽွင်ႈလႄႈ ယူႇႁူမ်ႈၸွမ်းပၼ်လႆႈယူႇ။ ၵူၺ်းၵႃႈဝၢႆးၼၼ်ႉ တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၵေႃႈၶိုၼ်ႈမႃးၵုမ်းဢႃႇၼႃႇၸိုင်ႈမိူင်း ၾၢႆႇၶၢင်ၵေႃႈ ဝၢႆးသေလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ တိုၵ်းတေႃးမႃးၼႆႉ ပီႈၼွင်ႈတႆးလႅင်လႆႈယဵၼ်း ပဵၼ်တႄးၼႃး လႆႈထုၵ်ႇတၢင်းသွင်ၾၢႆႇၶီႇတဵင်တဵၵ်းငႅၼ်းမႃး။

ၸင်ႇဝႃႈမီးၸုမ်းတႆးလႅင်ႁဵတ်းၵၢၼ်မိူင်း တွၼ်ႈတႃႇသုၼ်ႇလႆႈၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈတူဝ်ၵဝ်ႇ။

1972 တႄႇပူၵ်းတင်ႈလၢႆးလုၵ်ႉၽိုၼ်ႇ လူႇတိၼ်ႇ ၵျၼ်ႇပေႃး ဢွၼ်ႁူဝ်။

1975 ၶမ်းလွႆဢွၼ်ႁူဝ်။

ႁဵၵ်ႈႁွင်ႉတုၵ်းယွၼ်းၸႄႈမိူင်းႁင်းၶေႃ တီႈၶုၼ်မၢၼ်ႈ မိူဝ်ႈ 1972 (ပၢၼ် မသလ - BSPP) လႄႈ မိူဝ်ႈ 1992 ( ပၢၼ်ၼဝတ SLORC)။ ၵူၺ်းၵႃႈ လႆႈထုၵ်ႇပၢၵ်ႈတူၵ်းပႅတ်ႈ တင်း သွင်ပွၵ်ႈ။

1989 ၸဝ်ႈၶုၼ်ၵျေႃႇဢွၼ်ႁူဝ် ။ မၼ်းၸဝ်ႈၵေႃႈ ဢိင်ၼိူဝ်ငဝ်းလၢႆးသေ လႆႈမႃးပိုင်ႈယူႇတၢင်းမိူင်းတႆး ယူႇၵေႃႈ ၸႂ်သမ်ႉယူႇတီႈမိူင်းၵွင်းမိူင်းယၢင်းလႄႈလႆႈသဵင်ႇ (ၸုၼ်ႉ) သၢႆၸႂ် ဢွၼ်သိုၵ်း 30-40 ၶိုၼ်ႈၵႂႃႇၶိုၼ်း လႆႈထုၵ်ႇတီႉၵမ်မိူဝ်ႈ 2006 ၸွမ်းၼင်ႇၵွၼ်းၶေႃ ဢွၵ်ႇၶၢဝ်ႇၼႂ်းမၢႆ 222 (ႁူဝ်ပီ 2006)။

ပေႃးတူၺ်းပီႈၼွင်ႉတႆးလႅင်ၸိုင် လႆႈႁၼ်ဝႃႈ ၶဝ်ၼႆႉ သွၼ်ႇႁႂ်ႈမီး ၽူႈၼမ်းလီ ႁတ်းတိုၵ်းႁတ်းၽၼ်းတႄႉတႄႉ။ တူၺ်းဢဝ် 1988 မိူဝ်ႈ 8 သီႇတူဝ် ၊ တူၺ်းဢဝ် မိူဝ်ႈလိူၼ် သႅပ်ႉထႅမ်ႊပိူဝ်ႊ 2007 ၼႆႉ ၸုမ်းၸိူဝ်းမုၼ်ၸဝ်ႈ မိူင်းၶၢင် ႁၢႆႉငၢၼ်ၼႃႇၼႆၼၼ်ႉ ပဵၼ်တႆးလႅင်လွၼ်ႉလွၼ်ႉ။

တၢင်းႁတ်းႁၢၼ်ၼႆႉ မၢင်ၽဝ်ႇတႆးတႂ်ႈ တႆးလူင်ႁဝ်း ယင်းၸၢင်ႈၵၢၼ်ႉၶဝ်။ ၵွပ်ႈၶဝ်ၵေႃႈဝႃႈ ႁဝ်းပဵၼ်ၼိူဝ်ႉလိူတ်ႈ ၸဝ်ႈသၢမ်လူင်ၾႃႉ ၸဝ်ႈသိူဝ်ၶၢၼ်ႇၾႃႉ ၼႆၼင်ႇၵဝ်ႇ။

ၵွပ်ႈၼၼ်ႁၼ်ၶဝ်မိူဝ်ႈလႂ် မီးၸႂ်သတိ ၶုၵ်းထူပ်းတူပ်းတိုၼ်ႇလႄႈ မီးၵႂၢမ်းထၢမ်ယူႇၼႂ်းၸႂ်ၵူႈၶၢဝ်းၵူႈၶႃႇ။


ၸႂ်သတိဢၼ်ဝႃႈၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈသင်။ ပီႈၼွင်ႉတႆးလႅင်ၼႆႉ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈပိုၼ်ႉပွႆႇၽႃႇသႃႇၾိင်ႈငႄႈတူဝ်ၵဝ်ႇလႄႈ ၼွၵ်ႈသေ ၼိူဝ်ႉလိူတ်ႈႁူဝ်ၸႂ်ၼၼ်ႉ တႆး တႆး ၼႆၼႆႉ ဢမ်ႇၸၢင်ႈၼႄတီႈလႂ်။

တႆးလူင်- တႆးတႂ်ႈ ပွတ်းတူၵ်းၶူင်းၵေႃႈ တေႃႈၼင်ႇၼၼ်။ တိုၵ်ႉမီးၽႃသႃ ၾိင်ႈငႄႈႁဝ်းယူႇၼႆၵေႃႈ ပဵၼ်ဢၼ်ဢဝ်ၶွင်ပိူၼ်ႈမႃးၸႂ်ႉၵမ်ႉၼမ်။ တုၵ်းတႃပီႈၼွင်ႉတႆးၶိုၼ် တႆးယူၼ်း တႆးလိုဝ်ႉ တႆးလႅမ်း တႆးလၢဝ်း တႆးထႆးၶဝ်မီးဝႆႉႁင်းႁဝ်း ၶွင်ႁဝ်းတႄႉတႄႉၵေႃႈ ႁဝ်းသမ်ႉ ဢမ်ႇယွမ်းယိပ်းတိုဝ်း ၊ ဢမ်ႇၶႂ်ႈၸႂ်ႉတိုဝ်းၸွမ်း။

တိုၵ်ႉၶႂ်ႈသႂ်ႇၸႂ်ၽိတ်းၵၼ်ယူႇဝႃႈ ဢဝ်ၶွင်ပိူၼ်ႈ (ၶွင်မၢၼ်ႈ) မႃးၸႂ်ႉၼႆႉဝႃႈပဵၼ်ၶွင်ႁဝ်း။ ဢဝ်ၶွင်တႆးႁဝ်းၼင်ႇၵၼ်မႃးၸႂ်ႉၼႆႉ သမ်ႉဝႃႈပဵၼ်ၶွင်ပိူၼ်ႈ။ ထိုင်တီႈတႆးႁဝ်းၼင်ႇၵၼ် ပေႃးၼႄးတႆးလူင်ႁဝ်းဝႃႈ ယဵၼ်းပဵၼ်ပိူၼ်ႈယဝ်ႉ။ ပေႃးဢမ်ႇလႅၵ်ႈလၢႆႈလၢႆးမၼ်းဝႆးဝႆးၸိုင် ဝၼ်းၼိုင်ႈၸွင်ႇႁဝ်းတေဢမ်ႇႁၢင်ႈႁၢႆႉလိူဝ်ပီႈၼွင်ႉတႆးလႅင်ပႅတ်ႈႁိုဝ် ဝူၼ်ႉၼင်ႇၼႆ။

ၵႂၢမ်းထၢမ်ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉတႄႉ ပဵၼ်တႃႇတႆးလီဝူၼ်ႉၼင်ႇၵဝ်ႇ။

1947 မိူဝ်ႈပီႈၼွင်ႉၶၢင် မႃးယွၼ်းဢဝ် ၸႄႈမိူင်းၶၢင်ၼၼ်ႉ ၵူၼ်းလူင်တႆးႁဝ်းမီးၽႂ်ယူႇၾၢႆႇပီႈၼွင်ႉတႆးလႅင်သေဝႃႈၸွမ်းသုၼ်ႇလႆႈၶဝ်။ ဝႃႈသေဢမ်ႇလႆႈႁိုဝ်။ ဢမ်ႇဝႃႈလႄႈ ပိူၼ်ႈလႆႈၵႂႃႇႁိုဝ်။

မိူဝ်ႈလဵဝ် ပီႈၼွင်ႉတႆးလႅင်ၶဝ်ပဵၼ်ယူႇၼႆႉ ၸွင်ႇႁဝ်းၵိုင်ႇလၢတ်ႈၸွႆႈသင်ၼႄႇ။ တုၵ်းတႃပီႈၼွင်ႉၶၢင် ၼႂ်းၸိုင်ႈတႆးမႃးႁဵၵ်ႈႁွင်ႉတုၵ်းယွၼ်းသုၼ်ႇလႆႈၽွင်းငမ်းတူဝ်ၵဝ်ႇႁဝ်းယင်းမေႃၽွမ်ႉၸွမ်း။ ပုၼ်ႈတႃႇပီႈၼွင်ႉတႆးႁဝ်း ၼႂ်းၸိုင်ႈၶၢင်ႁဵၵ်ႈႁွင်ႉသုၼ်ႇလႆႈတူဝ်ၵဝ်ႇဢၼ်ၵိုၵ်းပိုၼ်းမႃးၼၼ်ႉ ႁဝ်းဢမ်ႇလီၵမ်ႉၸွမ်းၼႄႇ။ ဢမ်ႇၵမ်ႉၸွမ်းၶဝ်သေ ႁဝ်းၵွတ်ႇၵႆႇတူၺ်းလၢႆယူႇၼႆႉ ၸွင်ႇၶႂၼ် (ၵမ်ႈၼမ်ဝႃႈၾၼ်) ႁဝ်းတေယူႇၼိမ်သဝ်းလႆႈႁိုဝ်။

တႆးတႂ်ႈ/တႆးလူင်ႁဝ်း ထူပ်းပီႈၼွင်ႉတႆးလႅင် မိူဝ်ႈလႂ် သူပ်းၶဝ်ဢမ်ႇလၢတ်ႈသင်သေတႃႉ သၢႆတႃၶဝ်တႄႉတိုၼ်းထၢမ် (တိုၼ်းၶမ်ၸႂ်) ယူႇ။ ၸွႆႈၵၼ်တွပ်ႇပၼ်သေၵမ်း ။


https://shannews.org/archives/80077


#တႆးလႅင်
#မိူင်းတႆး
#မိူင်းၶၢင်
#တပ်ႉသိုၵ်း
#ၼႃႈလိၼ်

TNLA ႁွင်ႉလၢဝ်းပၢၼ်းၶႄႇၵႂႃႇတူၺ်းပိုၼ်ႉတီႈၵၢၼ်ၶုတ်းၶမ်း တၢင်းဝဵင်းၼမ်ႉတူႈ

ၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ
5/11/2026

ႁူဝ်လိူၼ်ၼူဝ်ႊဝႅမ်ႊပိူဝ်ႊၼႆႉ သိုၵ်းလွႆ (တဢၢင်း) TNLA ႁွင်ႉဢဝ်လၢဝ်းပၢၼ်းၶႄႇ ၸိူဝ်းႁဵတ်းၵၢၼ်ၵဵဝ်ႇၶွင်ႈ ၸွမ်းၶွမ်ႊပၼီႊၶုတ်းႁႃႁႄႈ ႁႃၶမ်း ၶဝ်ႈၵႂႃႇထိုင် ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈၸႄႈဝဵင်းၼမ်ႉတူႈ မိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇ ဝႃႈၼႆ။

ၼုမ်ႇၸၢႆးၵေႃႉယူႇဝႆႉၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၼမ်ႉတူႈၵေႃႉၼိုင်ႈ လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ “သိုၵ်းလွႆၶဝ်ၶုတ်းဢဝ် ႁႄႈ ၼႆႉ ၸဵမ်မိူဝ်ႈပီ 2024 ပူၼ်ႉမႃးၼၼ်ႉ ၶုတ်းဢဝ်ၶီႈလိၼ် (ဘော်ချေး) တၢင်ႇဢွၵ်ႇၵႂႃႇတၢင်းဢီႇၼၢႆးၼႆႉ တၢင်း ပေႃးလႅဝ်ယွၼ်ႉမၼ်းၵႂႃႇတေႉတေႉဝႃႈဝႃႈ။ မိူဝ်ႈလဵဝ်ၵေႃႈ ၶွမ်ႊမၼီႊၸုမ်းၼိုင်ႈ တိုၵ်ႉသိုပ်ႇၵႂႃႇၶုတ်းဢဝ်ႁႄႈ သႅၼ်း ၸိုၼ်း လႄႈငိုၼ်း ဢၼ် မၢၼ်ႈၶဝ် ႁဵတ်းဝႆႉမိူဝ်ႈဢွၼ်တၢင်းၼၼ်ႉ။ ဢဝ်ၶီႈလိၼ်ဢၼ်ၵျၢမ်းမၼ်း ဢၼ်ၶဝ်ဢမ်ႇလူဝ်ႇ မၼ်းၵႂႃႇထွၵ်ႇသႂ်ႇၼႂ်းၼမ်ႉတူႈ ဢဝ်ႁႄႈဢၼ်ၶျေႃးမၼ်းမိူဝ်းၵႂႃႇတၢင်းမိူင်းၶႄႇ” ဝႃႈၼႆ။

ၽူႈၼမ်းၾၢႆႇသိုၵ်းလွႆ (တဢၢင်း) ၵႂႃႇႁွင်ႉႁပ်ႉဢဝ်လၢဝ်းပၢၼ်းၶႄႇ တၢင်းမိူင်းၶႄႇ ၶဝ်ႈမႃးၵူတ်ႇ ထတ်းၶၢတ်ႈလၢမ်းတူၺ်းပိုၼ်ႉတီႈၼႃႈလိၼ် ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၼမ်ႉတူႈ ဢၼ်တေၸၢင်ႈၶုတ်းဢဝ်ႁႄႈ (ၸိုၼ်း၊ တွင်း၊ ၶမ်း) ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ၵူၼ်းမိူင်းပိုၼ်ႉတီႈဝဵင်းၼမ်ႉတူႈလၢတ်ႈ။

ၼၢင်းယိင်းၵေႃႉယူႇဝႆႉၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၼမ်ႉတူႈၵေႃႉၼိုင်ႈၵေႃႈ လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ “ၸူဝ်ႈၶၢဝ်းၶိဝ်းၼႆႉ သိုၵ်းလွႆၶဝ် ပႂ်ႉဢဝ်ႁူမ်ႇလူမ်ႈၸွမ်းတၢင်းၼမ်လိူဝ်ၵဝ်ႇ။ မၢင်တီႈၼႆႉၶဝ်ထတ်းပႃးၵူၼ်းၵႂႃႇၵူၼ်းမႃး။ ႁၼ်ၵႃး ၵူၼ်းလူင်ၼႂ်းသိုၵ်းၶဝ် သၢၼ်ႈၵႂႃႇသၢၼ်ႈမႃး။ ပိူၼ်ႈဢွၼ်ၵၼ်ဝႃႈတႄႉ ၶဝ်ႁွင်ႉၶႄႇတၢင်းမိူင်းၶႄႇၼႆႉ မႃးၼႂ်းၼမ်ႉတူႈႁႄ ၵႂႃႇတူၺ်းဢွင်ႈတီႈဢၼ်တေၸၢင်ႈၶုတ်းဢဝ်ႁႄႈၼၼ်ႉထႅင်ႈ” ဝႃႈၼႆ။

ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈၵၢၼ်ၶုတ်းဢဝ်ၶူဝ်းႁႄႈတိုၼ်းလၢင်း ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈၸႄႈဝဵင်းၼမ်ႉတူႈၼႆႉသေ ၸဵမ်မိူဝ်ႈပႆႇပဵၼ်ပၢင် တိုၵ်းၽႅၼ်ၵၢၼ်ယၼ်ႇသိုၵ်း 1027 မႃးၼၼ်ႉ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းမိူင်း ၸတ်းၽႅၼ်ၵုမ်းၵမ် ၶုတ်းဢဝ် မေႃႇၸိုၼ်း မေႃႇတွင်း တီႈမေႃႇပၢင်ယုင်း (ဘော်တွင်း) ၼၼ်ႉဝႆႉ ပဵၼ်တၢင်းၵၢၼ်ဝႆႉယူႇ။


ဢိင်ၼိူဝ်ၵၢၼ်သိုၵ်းၵၢၼ်မိူင်းၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈဢမ်ႇၼိမ်သဝ်း ဝၢႆးလင်သိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းဢဝ်ဢႃႇၼႃႇၸိုင်ႈမိူင်း သေ ပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းၽႅၼ်ၵၢၼ်ယၼ်ႇသိုၵ်း 1027 မႃး ၵၢၼ်ၶုတ်းဢဝ်ႁႄႈ တီႈမေႃႇငိုၼ်း မေႃႇတွင်းၼၼ်ႉ ၵေႃႈ လႆႈၵိုတ်းယင်ႉၵႂႃႇ ႁၢၼ်ႉတေႃႇထိုင်ယၢမ်းလဵဝ် -ၼႆ ၽူႈယႂ်ႇၵူၼ်းလူင်ၵဝ်ႇၵႄႇ ၵေႃႉယူႇဝႆႉ ၼႂ်းဝဵင်းၼမ်ႉတူႈလၢတ်ႈဝႆႉၼင်ႇၼႆ။

“တီႈၼမ်ႉတူႈႁဝ်းၼႆႉ မီးဝႆႉမေႃႇၸိုၼ်း မေႃႇတွင်း လႄႈ မီးပႃးပိုၼ်ႉတီႈဢွၵ်ႇၶမ်းၸိူဝ်းၼႆႉ။ မိူဝ်ႈပူၼ်ႉမႃး ၽွင်းပၢၼ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈၶဝ်ၵုမ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ ယၢမ်ႈၵႂႃႇတူၺ်းပိုၼ်ႉတီႈဢွၵ်ႇၶမ်းယူႇ။ တီႈၼၼ်ႉတႄႉ ႁၢင်ႇၵႆၵၼ်တင်း ဝဵင်းၼမ်ႉတူႈၼႆႉ မွၵ်ႈ 14 လၵ်းၼႆႉ။ တီႈမေႃႇၸိုၼ်း၊ မေႃႇတွင်းဢၼ်မၢၼ်ႈၶဝ်ယၢမ်ႈၶုတ်းဢဝ် တီႈၵဝ်ႇၵဝ်ႇၼၼ်ႉတႄႉ ယၢမ်းလဵဝ်ဢမ်ႇမီးၽႂ်ၵႂႃႇႁဵတ်း ႁႂ်ႈပေႃးဢွၵ်ႇၼႃႈဢွၵ်ႇတႃမိူၼ်ဢွၼ်တၢင်းယဝ်ႉ” ဝႃႈၼႆ။


ယၢမ်းလဵဝ် ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၼမ်ႉတူႈၼႆႉ ပဵၼ်ၸုမ်းသိုၵ်းလွႆ (တဢၢင်း) TNLA ပၼ်ႇၵၢၼ်ၽွင်းငမ်း ၸတ်းပွင် ၵၢၼ်လုမ်းၵၢၼ်ၸႆးဝႆႉၵူႈလွင်ႈလွင်ႈ။ ၸွမ်းသၢပ်ႇဝဵင်းၼမ်ႉတူႈၸိူဝ်းၼႆႉတႄႉ မီးပႃး ၸုမ်းသိုၵ်းတႆး (SSPP/SSA) ၸုမ်းသိုၵ်းၶၢင် (KIA) ၊ ၸုမ်းသိုၵ်းၵူၼ်းၼုမ်ႇမၢၼ်ႈ (PDF) လႄႈ ၸုမ်းသိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ (MNDAA) ၸိူဝ်းၼႆႉ တူင်ႉၼိုင်ဝႆႉၸွမ်း - ၼႆယဝ်ႉ။

https://shannews.org/archives/80083

#ၶုတ်းႁႄႈၶုတ်းၶမ်း
#သိုၵ်းလွႆ (တဢၢင်း)
#TNLA
#ဝဵင်းၼမ်ႉတူႈ
#မိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇ
#ၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ
#SHANNews

ၵူၼ်းမိူင်းဝဵင်းပၢင်လွင်း ပၢႆႈၽေးလႆႈ 5 ပီယဝ်ႉ ယွၼ်ႉသင်လႄႈပႆႇၸၢင်ႈပွၵ်ႈၶိုၼ်းႁိူၼ်း
#ၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ #SHANNews #ဝဵင်းပၢင်လွင်း
Why Refugee at Pin Laung cannot back home?

သိုၵ်းမၢၼ်ႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ တေၸတ်းပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈသွမ်ႈ ၶၢဝ်းသွၼ်းၼမ်ႉပီတေမႃး

ၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ
5-11-2026

ၶမ်ႈဝၼ်းတီႈ 5-11-2026 မိူဝ်ႈၼႆႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇတႃႇၸတ်းပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈသွမ်ႈ တီႈယူႇၽွင်းတႅၼ်းသၽႃး တင်း 3 တီႈ ဢၼ်လုတ်ႈႁၢမ်းဝႆႉ။

ဢူးတၢၼ်းၸူဝ်း ႁူဝ်ပဝ်ႈၵေႃႇမသျိၼ်ႇ ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် လူင်းၸိုဝ်ႈသေ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႆႉဝႃႈ ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈသွမ်ႈ တေၸတ်းႁဵတ်းၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 4-4-2027 မႅၼ်ႈဝၼ်းတိတ်ႉ ဝႃႈၼႆ။

တီႈၼင်ႈၽွင်းတႅၼ်းဢၼ်လုတ်ႈႁၢမ်းဝႆႉ ဢၼ်တေၸတ်းလိူၵ်ႈၽွင်းတႅၼ်းၶိုၼ်းၼႆႉပဵၼ် ၽွင်းတႅၼ်းသၽႃးၵူၼ်းမိူင်း FPTP 34 တီႈ ၼႂ်းၼၼ်ႉမိူင်းတႆး ပႃး ၵျွၵ်ႉမႄး - မိူင်းၽျၢၵ်ႈ- မိူင်းပၼ်ႇ 3 တီႈ။

တီႈၼင်ႈၽွင်းတႅၼ်းသၽႃး ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ FPTP သမ်ႉလွတ်ႈပဝ်ႇဝႆႉ 5 တီႈ ၼႆႉတႄႉဢမ်ႇပႃးမိူင်းတႆး။

တီႈၼင်ႈၽွင်းတႅၼ်းသၽႃး ၸႄႈမိူင်း ဢမ်ႇၼၼ် ၸႄႈတိူင်း FPTP သမ်ႉ ပဝ်ႇဝႆႉ 16 တီႈ ၼႆႉၵေႃႈဢမ်ႇပႃးမိူင်းတႆး။

သိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆႉဝၢႆးလင်ယိုတ်းဢဝ်ဢႃႇၼႃႇၸိုင်ႈမိူင်းယဝ်ႉႁိုင်ၼၢၼ်း 5 ပီ ၸင်ႇမႃးၸတ်းႁဵတ်းပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ၼႂ်းႁူဝ်ပီ 2026 ၼႆႉသေ ပၼ်ႇၵၢၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈယူႇႁင်းၶဝ် ။


#ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈသွမ်ႈ
#2027

ဝၢႆးယႃႉပၢႆႉမိူင်းပႃးယဝ်ႉ သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉဢွၵ်ႇၶၢဝ်ႇ လွင်ႈၸတ်းပွႆးတႆး ထပ်းၵၼ်မႃး


ၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ
5-11-2026


ဝၢႆးယႃႉပၢႆႉတၢင်းၽႄမိူင်းပႃးယဝ်ႉသေ ၼႂ်းဝူင်ႈဝၢင်ႈၼႆႉ သိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇ သိုၵ်းၶႄႇၵဝ်ႈၵၢင်ႉ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဢွၵ်ႇၶၢဝ်ႇလွင်ႈ ၸတ်းပွႆးၾိင်ႈထုင်းဢွၵ်ႇဝႃႇပီႈၼွင်ႉတႆး ၸိူဝ်းယူႇသဝ်းၼႂ်း ၼႃႈလိၼ်ၶိုၵ်ႉတွၼ်းမၢႆ 1 ဢၼ်သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ ၽွင်းငမ်းဝႆႉ။

ဝၼ်းတီႈ 5-11-2026 မိူဝ်ႈၼႆႉ သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ ဢွၵ်ႇၶၢဝ်ႇဝႆႉဝႃႈ ပီႈၼွင်ႉတႆးဝၢၼ်ႈ ၼႃးပၢင်ႇ ၸတ်းႁဵတ်းပွႆးဢွၵ်ႇဝႃႇ တီႈဝတ်ႉၵျွင်းၼႃးပၢင်ႇ ဢၼ်မီးတီႈဝဵင်းလၢဝ်ႇၵၢႆး ဝႃႈၼႆ။

ပၢင်ပွႆးဢွၵ်ႇဝႃႇၼႆႉ ၸတ်းႁဵတ်းၵႂႃႇမိူဝ်ႈဝႃး ဝၼ်းတီႈ 4-11-2026 ၊ မီးၼူၵ်ႉမီးတူဝ်း မီးၾိင်ႈထုင်းလူႇတၢၼ်းတဵၼ်း ၊ မီးတၢင်းၵႃႈ ၵႃႈပၼ်ႇၵွင်ႇ၊ မီးႁၢၼ်ႉတၢင်းၶၢႆ တၢင်းၵိၼ်လႄႈၶူဝ်းၼုင်ႈတၢင်းဝႆ ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉသေ ပီႈၼွင်ႉတႆးမႃးၶဝ်ႈႁူမ်ႈၵိုၼ်းၶွၼ်ႈ ။ ဢၼ်ပဵၼ်ႁူဝ်ပဝ်ႈ ၶွမ်ႇမတီႇၽွင်းငမ်းၼႃႈလိၼ်ၶိုၵ်ႉတွၼ်းမၢႆ 1 Mr. Peng Deren ၵေႃႈမႃးၶဝ်ႈႁူမ်ႈ ဝႃႈၼႆ။

မိူၼ်ၼႆၼင်ႇၵဝ်ႇ မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 31-10-2026 ၼၼ်ႉၵေႃႈတေႃႈၼင်ႇၼႆ - သိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇ The Kokang တႅမ်ႈတၢင်ႇပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႆႉဝႃႈ ပီႈၼွင်ႉတႆး တီႈမၢၼ်ႈၶႃး ဝဵင်းလၢဝ်ႇၵၢႆး ၵေႃႈ ၸတ်းပၢင်ပွႆးဢွၵ်ႇဝႃႇ ၵိုၼ်းၶွၼ်ႈတီႈဝတ်ႉၵျွင်းမုၼ်ၸဝ်ႈမၢၼ်ႈၶႃးၼၼ်ႉ တူဝ်ႁူဝ်ပဝ်ႈ Mr. Peng Deren ၼႆႉၼင်ႇၵဝ်ႇ ဢဝ်တၢင်းလုၵ်ႈလၢင်းၼၢင်းမေးသေၵႂႃႇၶဝ်ႈႁူမ်ႈ - လူႇတၢၼ်းၸွမ်း ဝႃႈၼႆဝႆႉ။

ၸူဝ်ႈမီးပၼ်ႁႃလွင်ႈသိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉယႃႉပၢႆႉ တၢင်းၶဝ်ႈဢွၵ်ႇဝၢၼ်ႈၼႂ်းမိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇ၊ လွင်ႈလိၵ်ႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ ဢၼ် SSJAC လႄႈၸုမ်းၵူၼ်းၼုမ်ႇတႆး ဢွၵ်ႇလိၵ်ႈသၢၼ်ၶတ်း လွင်ႈတၢင်းႁဵတ်းသိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ ပူၼ်ႉပႅၼ်သုၼ်ႇလႆႈၵူၼ်းၼႆၸိူဝ်းၼႆႉၼႆႉ သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉၵေႃႈၼႅတ်ႈဢွၵ်ႇၶၢဝ်ႇ မႃးၶိူဝ်းယႂ်း လွင်ႈဝႃႈ ပီႈၼွင်ႉတႆး ၼႂ်းၼႃႈလိၼ်ၶိုၵ်ႉတွၼ်းမၢႆ 1 ယူႇလီမူၼ်ႈသိူဝ်း ၼႃႇၼႆ။ ၼွၵ်ႈလိူဝ်ၼၼ်ႉ ၼႂ်းၶၢဝ်ႇၼၼ်ႉယင်းတႅမ်ႈဝႆႉပႃးထႅင်ႈဝႃႈ - ၶဝ်ပၼ်ပီႈၼွင်ႉတႆးလႄႈ ပီႈၼွင်ႉလွႆတဢၢင်းၸိူဝ်းယူႇသဝ်းၼႂ်းၼႃႈလိၼ်ၶိုၵ်ႉတွၼ်းမၢႆ 1 ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ၸတ်းပၢင်ပွႆးၾိင်ႈထုင်းၽႂ်မၼ်း လွတ်ႈလႅဝ်းလီငၢမ်း - ၼႆၸိူဝ်းၼႆႉ။



#သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ
#ပၢႆႉဝၢၼ်ႈတႆး
#ပွႆးဢွၵ်ႇဝႃႇ
#ၼႃႈလိၼ်ၶိုၵ်ႉတွၼ်ႊမၢႆ1

သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉၶၢၼ်းၵူၼ်းၼုမ်ႇ ၼႂ်းဝဵင်းသႅၼ်ဝီ ၶဝ်ႈႁၢပ်ႇၵၢၼ်သိုၵ်း

ၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ
6/11/2026

ႁူဝ်လိူၼ်ၼူဝ်ႊဝႅမ်ႊပိူဝ်ႊၼႆႉ သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ (MNDAA) ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ မၵ်းၶၢၼ်း ႁႂ်ႈၵူၼ်းၼုမ်ႇ လႄႈ ၵူၼ်းမိူင်း ၸိူဝ်းယူႇသဝ်းဝႆႉၼႂ်းဝဵင်းသႅၼ်ဝီ ႁႂ်ႈၵႂႃႇႁၢပ်ႇၵၢၼ်သိုၵ်း ပေႃးသၢၼ်ၶတ်း ဢမ်ႇၼၼ် လၵ်ႉပၢႆႈဢွၵ်ႇပွၵ်ႉ ဢွၵ်ႇဝၢၼ်ႈၵႂႃႇၸိုင် တေယိုတ်းဢဝ်ပႃးႁိူၼ်း - ၼႆယဝ်ႉ။

ၵူၼ်းမိူင်းၵေႃႉယူႇဝႆႉၼႂ်းဝဵင်းသႅၼ်ဝီ လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ “ၶဝ်လၢတ်ႈမႃးဝႃႈ ႁိူၼ်းၼိုင်ႈလင်ၼႆႉ ပေႃး မီးၵူၼ်းၸၢႆးသွင်ၵေႃႉ တေလႆႈၵႂႃႇႁၢပ်ႇၵၢၼ်သိုၵ်း 1 ၵေႃႉ။ ပေႃးပၢႆႈၼႆ တေသိမ်းဢဝ်ႁိူၼ်းၼႆဢေႃႈ။ မိူဝ်ႈဢွၼ်တၢင်း ၼႂ်းဝဵင်းၼႆႉ ဢမ်ႇၵဵပ်းသိုၵ်းႁႅင်းပေႃးတၢၼ်ႇၼႆႉ။ ၸွမ်းဝၢၼ်ႈတႄႉၶဝ်ၵဵပ်းမႃးႁိုင်ယဝ်ႉ။ လႆႈႁႃၵူၼ်းၵႂႃႇပၼ်ၶဝ်ယူႇ ၵူႈလိူၼ်။ ၵမ်းၼႆႉသမ်ႉ ၵဵပ်းဢဝ်ပႃး ၵူၼ်းၸိူဝ်းယူႇၼႂ်းဝဵင်းထႅင်ႈ” ၼႆယဝ်ႉ။



သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ (MNDAA) ၼႆႉ ၵုမ်းၵမ်ပၼ်ႇၵၢၼ်ၽွင်းငမ်း တီႈဝဵင်းသႅၼ်ဝီမႃးပဵၼ်တၢင်းၵၢၼ် ႁိုင်ၶၢဝ်းတၢင်း ၸမ် 3 ပီ။ ယွၼ်ႉမီးၵၢၼ်ၵဵပ်းၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈ ၶဝ်ႈၵႂႃႇႁၢပ်ႇၵၢၼ်သိုၵ်းၼိုင်ႈဝၢၼ်ႈလႂ် ဢေႇသုတ်း 1 ၵေႃႉ ၵူႈလိူၼ်သေ ၵူၼ်းၼုမ်ႇ လႄႈ ၼၢင်းယိင်း ၸိူဝ်းပဵၼ်ၵူၼ်းမိူင်းပိုၼ်ႉတီႈတေႉတေႉ ငိူင်ႉဢွၵ်ႇဝၢၼ်ႈၽႂ်ဝဵင်းမၼ်းသေ ၵႂႃႇယူႇဝႆႉတၢင်ႇတီႈတၢင်ႇဝဵင်း- ၼႆ ၵူၼ်းမိူင်းပိုၼ်ႉတီႈလၢတ်ႈ။

ဝၢႆးလင်ပၢင်တိုၵ်းၽႅၼ်ၵၢၼ်ယၼ်ႇသိုၵ်း 1027 မႃးၼႆႉ ၵူၼ်းမိူင်းပိုၼ်ႉတီႈ ၼႂ်းဝဵင်းသႅၼ်ဝီတေႉတေႉ လႆႈၶၢမ်ႇတၢမ်ႇ ၵၢၼ်ၵဵပ်းသိုၵ်း၊ ၵၢၼ်ၶီႇၼဵၵ်းတဵၵ်းတဵင် ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈၵၢၼ်ႁႃၵိၼ်လဵင်ႉတွင်ႉ လႄႈ ၵၢၼ်ၵႃႉၶၢႆ ဢိၵ်ႇပႃး ၾိင်ႈယူႇသဝ်းၵိၼ်သၢင်ႈၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ထုၵ်ႇလႅၵ်ႈလၢႆႈပႅတ်ႈတင်းသဵင်ႈ ဝႃႈၼႆ။

ၼၢင်းယိင်းဢႃႇယု 40 ပီပၢႆၵူၼ်းမိူင်းပိုၼ်ႉတီႈတေႉတေႉ ၼႂ်းဝဵင်းသႅၼ်ဝီၵေႃႉၼိုင်ႈ လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ ဝႃႈ “ၸူဝ်ႈၶဝ်မႃးၵုမ်းၼႆႉ ၵၢတ်ႇၵဝ်ႇႁဝ်းၵေႃႈ ၶဝ်မႃးယႃႉပႅတ်ႈ။ ပၢႆႉၶဝ်ႈဝၢၼ်ႈ၊ ပၢႆႉၸိုဝ်ႈႁၢၼ်ႉတၢင်းၶၢႆ ၸိူဝ်း ၼႆႉၵေႃႈ ၸႂ်ႉဢဝ်လိၵ်ႈၶႄႇသႂ်ႇပႃးတူဝ်ယႂ်ႇတူဝ်လူင်၊ လိၵ်ႈတႆးၵေႃႈဢမ်ႇပၼ်သွၼ်လီလီ၊ ၸွမ်းႁူင်း ႁဵၼ်း တီႈၶဝ်ပိုတ်ႇဝႆႉပၼ်ၼၼ်ႉၵေႃႈ သွၼ်လိၵ်ႈၶႄႇပဵၼ်ပိူင်ယႂ်ႇ လိၵ်ႈမၢၼ်ႈ လိၵ်ႈတႆး လိၵ်ႈဢိင်းၵလဵတ်ႈၼႆႉ တေႃႉတႄႉပၼ်ႁဵၼ်းပၼ်သွၼ် ၼိုင်ႈဝၼ်းၼႆႉ ၼမ်သုတ်း မွၵ်ႈ 1 ၸူဝ်ႈမူင်းၵူၺ်း။ ဢၼ်ၶဝ်ဝႆႉပဵၼ်လၵ်း လွင်ႈယႂ်ႇလိူဝ်ပိူၼ်ႈတႄႉ လိၵ်ႈၶႄႇ ၵႂၢမ်းၶႄႇလူင်ၶဝ်ၼၼ်ႉၵူၺ်း” ဝႃႈၼႆ။

လွင်ႈၸိူဝ်းၼႆႉ ယူႇတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈလႆႈႁႃတၢင်းၵပ်းသိုပ်ႇၸူး သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉယူႇသေတႃႉ ၾၢႆႇၵဝ်ႈၵၢင်ႉဢမ်ႇႁပ်ႉတွပ်ႇပၼ် ။ ၵူၺ်းၵႃႈမီးလိၵ်ႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၶဝ်ဢွၵ်ႇမႃး ၽိုၼ်ၼိုင်ႈၼၼ်ႉတႄႉဝႃႈ ၶဝ်ဢမ်ႇလႆႈႁၢမ်ႈသွၼ်လိၵ်ႈလၢႆးၸၢဝ်းၶိူဝ်းၽႂ်မၼ်း ၵူၺ်းၵႃႈ လႆႈသင်ႇႁႂ်ႈႁဵၼ်းသွၼ်လိၵ်ႈၶႄႇဝႆႉယူႇ - ပႃးဝႆႉၼင်ႇၼႆ။

လွင်ႈၼႆႉၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈတႄႉဝႃႈ -“ ၶဝႅၶႂ်ႈဢွၵ်ႇလိၵ်ႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇလူင်ၸိူင်ႉႁိုဝ်ၵေႃႈယဝ်ႉ ၶဝ်လႅၼ် ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈၼႂ်းဝၢၼ်ႈၼႂ်းဢိူင်ႇ တိုၼ်းဢမ်ႇလႆႈ။ ၵူၼ်းဢၼ်လႆႈၶၢမ်ႇၼႆႉႁူႉလိူဝ်ပိူၼ်ႈသုတ်း” ဝႃႈၼႆ။

သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ (MNDAA) ၼႆႉ ဢဝ်ၶေႃႈဢၢင်ႈလွင်ႈမၢၵ်ႇႁိူဝ်းမိၼ်တိုၵ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းမိူင်း မႃးတူၵ်းသႂ်ႇ ၼႂ်းၵၢတ်ႇလူင် တီႈၵၢင်ဝဵင်းသႅၼ်ဝီၼၼ်ႉသေ ယႃႉထုၺ်ပႅတ်ႈၵၢတ်ႇတင်းသဵင်ႈ တဵၵ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်းပိုၼ်ႉတီႈ ၵႂႃႇၸတ်းၵၢတ်ႇ ၶၢတ်ႈဢွင်ႈတီႈဢၼ်မႂ်ႇသေ ၶၢႆၶူဝ်းၵုၼ်ႇ ၽၵ်းယိူဝ်ႈၼၢင်းၶဵဝ် တၢင်းဝၢၼ်ႈပၢင်ႇလေႃႉ ဢၼ် မီးႁူင်းပၢင်တေႃႇလွင်းဝႆႉတင်းဝၼ်းတင်းၶိုၼ်းၼၼ်ႉ -ၼႆ ၵူၼ်းမိူင်းပိုၼ်ႉတီႈဝဵင်းသႅၼ်ဝီ ယိုၼ်ယၼ်လၢတ်ႈ ၼင်ႇၼႆ။

လႆႈႁူႉဝႃႈ ဢွင်ႈတီႈၵၢတ်ႇလူင် ဢၼ်ၵဝ်ႇ ၼႂ်းၵၢင်ဝဵင်းသႅၼ်ဝီၼၼ်ႉ သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ ၽႅၼ်ၵၢၼ်ဝႆႉတႃႇၵေႃႇ သၢင်ႈႁူင်းယႃလူင်သၢမ်ၸၼ်ႉၼႆသေ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဢွၵ်ႇဝႆႉ ႁိုင်ၼၢၼ်းၶၢဝ်းတၢင်း 2 ပီပၢႆယဝ်ႉၵေႃႈ ပႆႇႁဵတ်း သၢင်ႈ ၽေႃႇၼမ်ႉၼႄတူဝ်လႆႈ။

ၼင်ႇႁိုဝ် တေၵူတ်ႇထတ်းလႆႈသဵၼ်ႈမၢႆၵူၼ်းမိူင်းပိုၼ်ႉတီႈၸိူဝ်းယူႇသဝ်းဝႆႉၼၼ်ႉၼႆသေ သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ ဢဝ်လွင်ႈသုၼ်ႇလႆႈၵၢၼ်ၵႃႉၶၢႆ လႄႈ ၶဝ်ႈဢွၵ်ႇၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈၼၼ်ႉသေ လၢတ်ႈႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်းၵႂႃႇႁဵတ်းမၢႆၾၢင် ဝႂ်မုင်ႉႁေႃႁိူၼ်း တီႈႁွင်ႈၵၢၼ်ၾၢႆႇၵူတ်ႇထတ်းၶဝ်ႈဢွၵ်ႇၵူၼ်း ၶွင်သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ။

ဝၢႆးလင်ၼၼ်ႉၵေႃႈ သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ ဢွၵ်ႇၶေႃႈပူင် ၸီႉသင်ႇတီႈၽူႈၵွၼ်းပွၵ်ႉၵွၼ်းဢိူင်ႇ ၽူႈယႂ်ႇၵူၼ်းလူင် ၸိူဝ်းၵဵဝ်ႇၶွင်ႉ ႁႃၵူၼ်းပၼ်တႃႇၶဝ်ႈႁၢပ်ႇၵၢၼ်သိုၵ်း လႄႈ ၼႂ်းႁွင်ႈၵၢၼ်ၾၢႆႇၵၢၼ်လုမ်း ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ။

https://shannews.org/archives/80095

#သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ
#ၵဵပ်းၵူၼ်းသိုၵ်း
#ဝဵင်းသႅၼ်ဝီ
#မိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇ
#ၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ
#SHANNews

Authorities Ban Unlicensed Vehicles at Taunggyi Tazaungdaing Festival
ၾၢႆႇႁူမ်ႇလူမ်ႈပွႆးလိူၼ်သိပ်းသွင် ဝဵင်းတူၼ်ႈတီး ႁၢမ်ႈၶီႇရူတ်ႉဢၼ်ဢမ်ႇမီးဝႂ်လၢႆႊသိၼ်ႊ

#ၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ #SHANNews #ဝဵင်းတူၼ်ႈတီး #ပွႆးလိူၼ်သိပ်းသွင် #တောင်ကြီးမြို့ #တန်ဆောင်တိုင်ပွဲတော်

ၾၢႆႇၸတ်းပွႆးႁူင်းၾႆးမိၼ်ဝဵင်းတူၼ်ႈတီး ႁၢမ်ႈၸႂ်ႉရူတ်ႉၵႃး ဢၼ်ဢမ်ႇမီးလၢႆႊသိၼ်ႊ ၶၢဝ်းပွႆး


6/11/2026
ၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ / ယိင်းသဵဝ်ႈၶၢဝ်


ႁွင်ႈၵၢၼ်ၾၢႆႇဢဝ်ႁူမ်ႇလူမ်ႈလႄႈ ၶွမ်ႊမတီႇ ၸတ်းၵၢၼ်လွင်ႈမၢႆမီႈပၵ်းပိူင်ပၢင်ပွႆးႁူင်းၾႆးမိၼ် ဝဵင်းတူၼ်ႈတီး ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇပၼ်ၾၢင်ႉဝႃႈ ၶၢဝ်းပွႆးၼႆႉ ဢမ်ႇပၼ်ၶႂၢင်ႉၶီႇရူတ်ႉၵႃးဢမ်ႇမီးဝႂ်လၢႆႊသိၼ်ႊ ၼႆယဝ်ႉ ။

ၵဵဝ်ၵပ်းလွင်ႈ ႁၢမ်ႈၶီႇရူတ်ႉၵႃးၼႆႉသေ ၵူၼ်းၸၢႆးယူႇဝဵင်းတူၼ်ႈတီးလၢတ်ႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ -“တေႃႈၼင်ႇဢမ်ႇပဵၼ်ပွႆးၵေႃႈ ၶဝ်ၵႆႉၵူတ်ႇထတ်းတီႉၺွပ်းသေယွၼ်းငိုၼ်းယူႇယဝ်ႉ ၊ ၽွင်းပွႆးၼႆႉၵူၼ်းတေၵိုၼ်း ပေႃးၶဝ်ၵူတ်ႇထတ်းသေ တီႉလၢႆႊသိၼ်ႊတေႉတေႉတႄႉ တေတီႉလႆႈဢၢၼ်ႇႁူဝ်ပၢၵ်ႇမၼ်းယူႇဢေႃႈ ယွၼ်ႉသင်ၼႆၵူၼ်းပွတ်းၼႆႉ ၶီႇရူတ်ႉၵႃးဢမ်ႇမီးလၢႆႊသိၼ်ႊၵမ်းၼမ် ”- ဝႃႈၼႆ ။

ယွၼ်ႉၼၼ် သင်ဝႃႈ ၵူၼ်းတၢင်ႇတီႈတၢင်ႇဝဵင်း တေမႃးၶဝ်ႈႁူမ်ႈပွႆးၼႆၸိုင် ၶႂ်ႈႁႂ်ႈတွင်ႈထၢမ်လီလီ။ ပေႃးရူတ်ႉၵႃးၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ဢမ်ႇမီးဝႂ်လၢႆႊသိၼ်ႊၼႆႉ ပေႃးဢမ်ႇသၢင်ႇထုၵ်ႇ ၸၢင်ႈထုၵ်ႇယိုတ်းသိမ်းၵႂႃႇ- ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈလၢတ်ႈ ။

ၼႂ်းၶေႃႈပိုၼ်ၽၢဝ်ၼၼ်ႉ ပႃးဝႆႉဝႃႈ – ယိူင်းဢၢၼ်း တႃႇတေလူတ်းယွမ်း ၽေးၵိုင်ႉၵၢင်ႉ လႄႈ ရူတ်ႉၵႃးတိတ်းၵၼ်ၼႆသေ ၶၢဝ်းပွႆးႁူင်းၾႆးမိၼ်ၼႆႉၸင်ႇလႆႈႁၢမ်ႈပႃး လွင်ႈမဝ်းလဝ်ႈ၊ ၶီႇရူတ်ႉၶိူင်ႈဢမ်ႇမီးပၢႆႉ လႄႈ ဢမ်ႇသႂ်ႇမၢၵ်ႇႁူဝ်ရူတ်ႉ ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉပႃး -ၼႆယဝ်ႉ။

လိူဝ်ၼၼ်ႉ ပေႃးထိုင်ၶၢဝ်းပွႆးႁူင်းၾႆးမိၼ်ၼႆ တီႈၸွတ်ႇရူတ်ႉၵႃး ဢွင်ႈတီႈမၵ်းမၢႆဝႆႉတဵမ်ၵူႈတီႈလႄႈ ၵူၼ်းမိူင်းၸိူဝ်းၵႂႃႇၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၢင်ပွႆးၶဝ် လႆႈၵိုတ်းၸွတ်ႇဝႆႉ ၼႂ်းဝၢင်းႁိူၼ်း တီႈဢမ်ႇပေႃးၸမ်ပေႃးၵႆပၢင်ပွႆး၊ ၸဝ်ႈႁိူၼ်းမၢင်ၵေႃႉၵေႃႈ ပႂ်ႉၵဵပ်းဢဝ် ၵႃႈၵိုတ်းရူတ်ႉၵႃး၊ မၢင်ၸိူဝ်းသမ်ႉ ဢမ်ႇၸွမ်းပိူင် ၼင်ႇၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်းၶဝ်မၵ်းမၼ်ႈဝႆႉသေ တဵၵ်းၶၢၼ်းၵဵပ်းဢဝ် ၵႃႈယႂ်ႇၵႃႈပႅင်းၵူႈပီ။

ယွၼ်ႉၼၼ် ပီၼႆႉၵႃႈၾၢၵ်ႇရူတ်ႉၵႃးၼိုင်ႈလမ်းၼႆႉ တႅပ်းတတ်းဝႆႉ တေဢမ်ႇလႆႈၵဵပ်းလိူဝ် 5,000 ပျႃး ၊ ၵႃးၼိုင်ႈလမ်း 10,000 -20,000 ပျႃး သင်ၽႂ်ၵဵပ်းလိူဝ်ၼႆၸိုင် တိူင်ႇလၢတ်ႈတီႈ ႁွင်ႈၵၢၼ်ၸတ်းႁူင်းၾႆးမိၼ်လႆႈယူႇ ၼႆယဝ်ႉ ။

ပီၼႆႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈဢွၵ်ႇလိၵ်ႈ သင်ႇႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်းဝဵင်းတူၼ်ႈတီး ဢွၼ်ၵၼ် ႁဵတ်းပွႆးႁူင်းၾႆးမိၼ်ၵိုၼ်းၶွၼ်ႈ တႄႇၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 16/11/2026 တေႃႇထိုင် 25/11/2026 ႁိုင်ၶၢဝ်းတၢင်း 10 ဝၼ်း ထပ်းၵၼ် ဝႃႈၼႆ။
ပွႆးႁူင်းၾႆးမိၼ် လိူၼ်သိပ်းသွင်ဝဵင်းတူၼ်ႈတီးၼႆႉတႄႇၸတ်းမႃးၸဵမ်မိူဝ်ႈပၢၼ်ၸဝ်ႈၾႃႉမိူင်းတႆးႁိူင်း။ ၸတ်းႁဵတ်းမႃးၵူႈပီပီ ထိုင်တီႈလုမ်ႈၾႃႉပေႃးသူၼ်ၸႂ် ၶႅၵ်ႇဢႅဝ်ႇယဵမ်ႈတွင်ႈတဵဝ်း ၼမ်။

ၽွင်းၶၢဝ်းၶူဝ်ႊဝိတ်ႉတႄႉ ဢမ်ႇၸၢင်ႈလႆႈၸတ်းသေလႆႈၵိုတ်းၵႂႃႇပႅတ်ႈ။ ဝၢႆးလင်သိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းဢႃႇၼႃႇၸိုင်ႈမိူင်းယဝ်ႉတႄႇၸတ်းလႆႈၶိုၼ်းပွႆးႁူင်းၾႆးမိၼ်ႁႂ်ႈၵိုၼ်းၶွၼ်ႈ မိူဝ်ႈပီ 2023 ပူၼ်ႉမႃး ၼႆယဝ်ႉ။

https://shannews.org/archives/80098


#ပွႆးႁူင်းၾႆးမိၼ်
#ရူတ်ႉၵႃး
#ဢမ်ႇမီးလၢႆႊသိၼ်ႊ
#ႁွင်ႈၵၢၼ်ၾၢႆႇဢဝ်ႁူမ်ႇလူမ်ႈ
#ဝဵင်းတူၼ်ႈတီး

ၼႂ်းဝူင်ႈလဵဝ်ၾႃႉၽႃႇၵူၼ်းတၢႆ 3 ၵေႃႉ ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းပၢင်လွင်း
#ၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ #SHANNews #ဝဵင်းပၢင်လွင်း
Thunder death at Pin Laung