Каушарга – Смущаться, растеряться

Әлсерәргә – Выбиться из сил от жары и жажды

Җилләр генә исә икән – И след простыл (буквальный перевод: на его месте теперь только ветер дует, то есть "он исчез")

Хозур – Достойно лицезрения, восхищения видом; лицезрение знатного лица; наслаждение, удовольствие

синоним: рәхәт, күңеллелек, шатлык, кәеф

Отып алу – Запоминание, усвоение

синоним: төшенү, асылын аңлау, аңлап алу, аңлап җиткерү, аңга салу, белү, зиһенгә алу

Кургашын – Свинец

Мәслихәт – подходящий, достойный, соответствующий, приемлемый

синоним: яраклы, уңай(лы), туры килгән, ипле, җайлы

Тәк, әйдәгез, арба тәмам тәгәрәми башласа, инстаграмда очрашабыз

https://www.instagram.com/tatarishtakeaway

АПТЫРАШ

Aptıraş

ru: растерянность, замешательство, затруднение
en: confusion, difficulty, embarrassment

Ачуым килмәгәе

если на то пошло / прости, господи

Ышанмаслык та түгел, чөнки ул сабыйның, ачуым килмәгәе, бишектә чакта ук кулыннан телефон төшмәде (интернет төпкелләреннән)

Югыйсә, монда да хәзер шәһәрдән ким түгел – газы-суы кергән, бүлмә саен телевизор,

ачуым да бер килмәгәе

(Идел)

Ул идәннәрне,

ачуым да бер килмәгәе

, унынчы тапкыр буяганнардыр – буяулары катлам-катлам булып күпереп тора (Көмеш кыңгырау)

ачуым килмәгәе, әллә күкнең төбе тишелгән инде – хляби, что ли, небесные разверзлись, прости, господи

Кадер киче!..

Зәңгәр күкләр – тылсым тулы.
Ак карларда – Ай юлы.
Ай бага Җир – юлдашына,
Галәмнәр күзе булып.

Буран дулаткан җилнең дә
Салынган канатлары:
Җил белә: тын табигатьнең
Артыграк саваплары...

Күңелләр тыныч, Аллаһтан
Шәфкать – мәрхәмәт эчеп.
Илаһи авазлар иңә:
– Мәрхабә, Кадер киче!..

Җаныма сеңгән сабыйдан
Изге аятең, сүрәң, -
И, Раббым, гашыйгың булып
Кадер кичеңә керәм!..

- Ләйләтел Кадер! – димен мин,
Күңелдә Иман нуры.
... Бу кичтә Коръән иңгәндер
Расүлуллаһка туры...

Салисә Гәрәева

Прикольная залипашка

Җете кызыл – Ярко-красный

Jessie Buckley
Oscars’26

Менә ул ”Мин алтын матур чәчәк”!

EJAE
Oscars’26

Өрфия – Сетчатое покрывало, тюлевое покрывало/Сетчатый, ажурный/Очень тонкий, прозрачный (про ткань), тюль

Hudson Williams
Vanity Fair Oscar Party’26

Күз бәйләнгән (чак) – Сумерки

синоним: икенде белән ахшам арасы, эңгер-меңгер

Күз бәйләнгән чак. Урак ай – үтә күренмәле кәгазьдән ясалып, сыек зәңгәрсу күк гөмбәзенә ябыштырып куелган кебек (М. Маликова)

Күз бәйләнгән

вакытта апасы яшәгән тулай торак ишеген ачты (Ф.Акбулатова)

Ул авылга килеп кергәндә

күз бәйләнгән

иде инде (Д.Булгакова)

Ике ир, ике сыйныфташ Гөлгенә өлгерткән сый-хөрмәт белән тәрбияләнеп һава суларга бакчадагы чатырга чыкканда

күз бәйләнгән

иде инде (З.Кадыйрова)

Wordлек на больную тему:

терлек / мал / мал-туар – скот
мөгезле эре терлек – крупный рогатый скот
шәхси хуҗалык – личное хозяйство
тартып алу – изъятие
сую – убой, забой
кыру – истребление
яндыру – сжигание
сылтау – предлог
үләт базы – скотомогильник
документ күрсәтмичә – без предъявления документов
шөбһә – недоверие
каршылык – противостояние

Помогите найти татарское обозначение для слова «раскулачивание»: какие-то источники выдают «кулакларны сөрү», татарская энциклопедия переводит как «кулакларны йорт-җирләреннән куу» – но их не всегда ссылали и не всегда выгоняли из дома. Было несколько видов раскулачивания, вплоть до расстрела, но это нельзя обозначить просто словом ссылка или высылка.

Какой-то эффект Манделы: вроде на уроках истории в школе был термин ”кулаклаштыру”, но это просто нелогично.

У кого зачешутся руки, что у слова кулак тюркские корни – я знаю! Хватит уходить от сути темы.