@theapll
گنجینۀ گویش‌های ایرانی ـ استان گیلان ۱
هفت گویش از دامنۀ البرز
گنجینۀ گویش‌های ایرانی عنوان عمومی مجموعه فرهنگ‌هایی است که نخستین دفتر آن در سال ۱۳۸۴ با عنوان گنجینۀ گویش‌شناسی فارس، به همّت عبدالنبی سلامی، در فرهنگستان زبان و ادب فارسی منتشر شد. هدف از انتشار گنجینۀ گویش‌های ایرانی صرفاً ارائۀ مواد خام (حدود ۲۵۰۰ واژه و ۱۰۰ جمله) از گویش‌های اصیل ایرانی است که پژوهشگران عرصه‌های گوناگون می‌توانند از جنبه‌های مختلف آوایی، صرفی، نحوی، واژگانی و معنایی آن‌ها را بررسی قرار کنند و به‌خصوص زبان‌شناسان و مردم‌شناسان از آن بهره بگیرند.
دفتر پیشِ رو مجموعه‌ای است از گویش‌های شرق گیلان، از خانوادۀ زبان گیلکی و زبان‌های حاشیۀ دریای کاسپین و دامنه‌های البرز. در بیشتر مناطق انتخاب‌شدۀ این مجموعه هر دو گونۀ زبان گیلکی، یعنی جلگه‌ای و گالشی، وجود دارد و ضبط هر دو گونه مورد نظر بوده است.
این مجموعه نخستین مجموعۀ زبان گیلکی است که در فرهنگستان زبان و ادب فارسی تدوین و چاپ شده است و در جلدهای بعدی دیگر گویش‌ها و گونه‌های زبان گیلکی، شامل مجموعۀ گویش‌ّهای جنوب گیلان و گویش دیلمان، به صورت جداگانه و با شکل جدیدی که گروه زبان‌ها و گویش‌های ایرانی در نظر گرفته است بررسی خواهد شد.
این مجموعه در سه بخش آواشناسی، ساخت‌واژه و نحو، زبان گیلکی شرقی را بر اساس پیکرۀ گرد‌آوری‌شده در پژوهش‌های میدانی، بررسی و توصیف می‌کند.
کتاب گنجینۀ گویش‌های ایرانی: استان گیلان ۱، تألیف عفّت امانی است که انتشارات فرهنگستان زبان و ادب فارسی آن را در ۴۶۸ صفحه و به بهای ۶۰۰هزار ریال منتشر کرده است.
pll.ir/1399/10/07/گنجینۀ-گویش%e2%80%8cهای-ایرانی-ـ-استان-گیلان/
https://apll.ir/wp-content/uploads/2020/12/B071099.jpg
گنجینۀ گویش‌های ایرانی ـ استان گیلان ۱
هفت گویش از دامنۀ البرز
گنجینۀ گویش‌های ایرانی عنوان عمومی مجموعه فرهنگ‌هایی است که نخستین دفتر آن در سال ۱۳۸۴ با عنوان گنجینۀ گویش‌شناسی فارس، به همّت عبدالنبی سلامی، در فرهنگستان زبان و ادب فارسی منتشر شد. هدف از انتشار گنجینۀ گویش‌های ایرانی صرفاً ارائۀ مواد خام (حدود ۲۵۰۰ واژه و ۱۰۰ جمله) از گویش‌های اصیل ایرانی است که پژوهشگران عرصه‌های گوناگون می‌توانند از جنبه‌های مختلف آوایی، صرفی، نحوی، واژگانی و معنایی آن‌ها را بررسی قرار کنند و به‌خصوص زبان‌شناسان و مردم‌شناسان از آن بهره بگیرند.
دفتر پیشِ رو مجموعه‌ای است از گویش‌های شرق گیلان، از خانوادۀ زبان گیلکی و زبان‌های حاشیۀ دریای کاسپین و دامنه‌های البرز. در بیشتر مناطق انتخاب‌شدۀ این مجموعه هر دو گونۀ زبان گیلکی، یعنی جلگه‌ای و گالشی، وجود دارد و ضبط هر دو گونه مورد نظر بوده است.
این مجموعه نخستین مجموعۀ زبان گیلکی است که در فرهنگستان زبان و ادب فارسی تدوین و چاپ شده است و در جلدهای بعدی دیگر گویش‌ها و گونه‌های زبان گیلکی، شامل مجموعۀ گویش‌ّهای جنوب گیلان و گویش دیلمان، به صورت جداگانه و با شکل جدیدی که گروه زبان‌ها و گویش‌های ایرانی در نظر گرفته است بررسی خواهد شد.
این مجموعه در سه بخش آواشناسی، ساخت‌واژه و نحو، زبان گیلکی شرقی را بر اساس پیکرۀ گرد‌آوری‌شده در پژوهش‌های میدانی، بررسی و توصیف می‌کند.
کتاب گنجینۀ گویش‌های ایرانی: استان گیلان ۱، تألیف عفّت امانی است که انتشارات فرهنگستان زبان و ادب فارسی آن را در ۴۶۸ صفحه و به بهای ۶۰۰هزار ریال منتشر کرده است.
pll.ir/1399/10/07/گنجینۀ-گویش%e2%80%8cهای-ایرانی-ـ-استان-گیلان/
https://apll.ir/wp-content/uploads/2020/12/B071099.jpg
@theapll
دکتر یاحقی، استاد ممتاز دانشگاه فردوسی مشهد
حکم استادممتازی دکتر محمّدجعفر یاحقی، عضو پیوستۀ فرهنگستان زبان و ادب فارسی و استاد دانشگاه فردوسی مشهد، در حاشيۀ مراسم تجلیل از پژوهشگران و فنّاوران برتر دانشگاه، به وی اعطا شد.
در این مراسم كه با حضور هيئت رئيسۀ دانشگاه برگزار شد، دکتر محمد کافی، رئيس دانشگاه، ضمن تقدير از كوشش‌های علمی دکتر یاحقی، حكم استادممتازى وی را اعطا كرد.
پیش از این، در اردیبهشت ماه ۱۳۹۹، اولین حکم استادممتازی دانشگاه فردوسی مشهد به دکتر علیرضا کوچکی اهدا شده بود.
apll.ir/1399/10/07/دکتر-یاحقی،-استاد-ممتاز-دانشگاه-فردوس/
https://apll.ir/wp-content/uploads/2020/12/X081099.jpg
دکتر یاحقی، استاد ممتاز دانشگاه فردوسی مشهد
حکم استادممتازی دکتر محمّدجعفر یاحقی، عضو پیوستۀ فرهنگستان زبان و ادب فارسی و استاد دانشگاه فردوسی مشهد، در حاشيۀ مراسم تجلیل از پژوهشگران و فنّاوران برتر دانشگاه، به وی اعطا شد.
در این مراسم كه با حضور هيئت رئيسۀ دانشگاه برگزار شد، دکتر محمد کافی، رئيس دانشگاه، ضمن تقدير از كوشش‌های علمی دکتر یاحقی، حكم استادممتازى وی را اعطا كرد.
پیش از این، در اردیبهشت ماه ۱۳۹۹، اولین حکم استادممتازی دانشگاه فردوسی مشهد به دکتر علیرضا کوچکی اهدا شده بود.
apll.ir/1399/10/07/دکتر-یاحقی،-استاد-ممتاز-دانشگاه-فردوس/
https://apll.ir/wp-content/uploads/2020/12/X081099.jpg
@theapll
داستان‌های رستم پهلوان
شاهنامۀ فردوسی معروف‌ترین و مؤثرترین کتاب در حوزۀ کشورهای عضو اکو به شمار می‌رود. این کتاب، نه‌تنها منظور نظر ادبا و فرهیختگان، بلکه از کتاب‌های مورد علاقۀ تمام اقشار جامعۀ ایران فرهنگی بوده است و از دیرباز تاکنون برخی از ادیبان شاهنامه‌دوست و استادان فن برای انتقال مفاهیم این اثر به کودکان و نوجوانان و نقل داستان‌های آن برای آن‌ها کوشش‌هایی کرده‌اند و شاهنامه را به نثر برگردانده‌اند و گزیده‌هایی از آن فراهم آورده‌اند.
«داستان‌های رستم پهلوان» که در یک مجموعۀ یازده‌جلدی تدوین شده، یکی از همین کوشش‌هاست. فریدون جنیدی این مجموعه را که مشتمل بر ۱۱ داستان جداگانۀ رستم در شاهنامه است، برای نوجوانان و جوانان نگاشته است. وی در هر جلد این کتاب یک داستان رستم را، همراه با اشعار فردوسی، به نثر درآورده است. عناوین این مجموعه عبارت است از: زال و رودابه، رستم و افراسیاب، هفت‌خوان رستم، نبرد هاماوران و جنگ هفت پهلوان، رستم و سهراب، داستان سیاوخش (۱ و ۲)، کاموس کشانی، اکوان دیو، بیژن و منیژه، رستم و اسفندیار.
حسن قریبی که پیش از این در مقام ریاست پژوهشگاه فرهنگ فارسی ـ تاجیکی در شهر دوشنبه، پایتخت تاجیکستان، مجموعه‌های متعددی را به خط سیریلیک برگردانده و به‌صورت آیینه‌ای، با الفبای فارسی و سیریلیک منتشر کرده بود، این بار این مجموعه را با همان شیوه به چاپ رسانده است.
مجموعۀ داستان‌های رستم پهلوان، به گزارش فریدون جنیدی و به کوشش حسن قریبی در ۱۱ مجلد گرد آمده و انتشارات آروَن، با همراهی مؤسسۀ فرهنگی اکو، آن را در ۵۰۰ نسخه منتشر کرده است.
apll.ir/1399/10/07/داستان%e2%80%8cهای-رستم-پهلوان/
https://apll.ir/wp-content/uploads/2020/12/B0710991.jpg
داستان‌های رستم پهلوان
شاهنامۀ فردوسی معروف‌ترین و مؤثرترین کتاب در حوزۀ کشورهای عضو اکو به شمار می‌رود. این کتاب، نه‌تنها منظور نظر ادبا و فرهیختگان، بلکه از کتاب‌های مورد علاقۀ تمام اقشار جامعۀ ایران فرهنگی بوده است و از دیرباز تاکنون برخی از ادیبان شاهنامه‌دوست و استادان فن برای انتقال مفاهیم این اثر به کودکان و نوجوانان و نقل داستان‌های آن برای آن‌ها کوشش‌هایی کرده‌اند و شاهنامه را به نثر برگردانده‌اند و گزیده‌هایی از آن فراهم آورده‌اند.
«داستان‌های رستم پهلوان» که در یک مجموعۀ یازده‌جلدی تدوین شده، یکی از همین کوشش‌هاست. فریدون جنیدی این مجموعه را که مشتمل بر ۱۱ داستان جداگانۀ رستم در شاهنامه است، برای نوجوانان و جوانان نگاشته است. وی در هر جلد این کتاب یک داستان رستم را، همراه با اشعار فردوسی، به نثر درآورده است. عناوین این مجموعه عبارت است از: زال و رودابه، رستم و افراسیاب، هفت‌خوان رستم، نبرد هاماوران و جنگ هفت پهلوان، رستم و سهراب، داستان سیاوخش (۱ و ۲)، کاموس کشانی، اکوان دیو، بیژن و منیژه، رستم و اسفندیار.
حسن قریبی که پیش از این در مقام ریاست پژوهشگاه فرهنگ فارسی ـ تاجیکی در شهر دوشنبه، پایتخت تاجیکستان، مجموعه‌های متعددی را به خط سیریلیک برگردانده و به‌صورت آیینه‌ای، با الفبای فارسی و سیریلیک منتشر کرده بود، این بار این مجموعه را با همان شیوه به چاپ رسانده است.
مجموعۀ داستان‌های رستم پهلوان، به گزارش فریدون جنیدی و به کوشش حسن قریبی در ۱۱ مجلد گرد آمده و انتشارات آروَن، با همراهی مؤسسۀ فرهنگی اکو، آن را در ۵۰۰ نسخه منتشر کرده است.
apll.ir/1399/10/07/داستان%e2%80%8cهای-رستم-پهلوان/
https://apll.ir/wp-content/uploads/2020/12/B0710991.jpg
@theapll
دیدار دکتر محمدرضا نصیری با رایزن فرهنگی سفارت هند در ایران
چهارشنبه، سوم دی‌ماه ۱۳۹۹، دکتر محمدرضا نصیری، عضو وابسته و دبیر فرهنگستان زبان و ادب فارسی، و دکتر کریم نجفی، دبیرکل شبکۀ دانشگاه‌های مجازی جهان اسلام، با پروفسور ابهای کمارسینگ، رایزن فرهنگی سفارت هندوستان در ایران، در محل رایزنی فرهنگی هند دیدار و گفت‌وگو کردند.
در این دیدار موضوعات مختلفی از جمله برگزاری نشست‌های علمی و نیز همایش بین‌المللی داراشکوه با عنوان «جایگاه داراشکوه در توسعۀ مناسبات فرهنگی و عرفانی و ادبی دو کشور» مورد بحث و بررسی قرار گرفت و مقرر شد که در اردیبهشت سال ۱۴۰۰، این همایش با همکاری فرهنگستان و سفارت هندوستان برگزار گردد.
پروفسور کمارسینگ، ضمن ابراز خوشحالی از دیدار با دبیر فرهنگستان و همراهان، از پیشنهاد فرهنگستان مبنی‌بر نشر آثار داراشکوه، به‌ویژه انتشار نسخۀ خطی «سرّ اکبر» که ترجمۀ ارزشمند اوپانیشاد به زبان فارسی و از آثار ارزشمند داراشکوه به شمار می‌رود، استقبال نمود و آن را در حفظ میراث مشترک ایران و هندوستان بسیار ارزشمند دانست.
apll.ir/1399/10/08/دیدار-دکتر-محمدرضا-نصیری-با-رایزن-فرهن/
https://apll.ir/wp-content/uploads/2020/12/X0810992.jpg
دیدار دکتر محمدرضا نصیری با رایزن فرهنگی سفارت هند در ایران
چهارشنبه، سوم دی‌ماه ۱۳۹۹، دکتر محمدرضا نصیری، عضو وابسته و دبیر فرهنگستان زبان و ادب فارسی، و دکتر کریم نجفی، دبیرکل شبکۀ دانشگاه‌های مجازی جهان اسلام، با پروفسور ابهای کمارسینگ، رایزن فرهنگی سفارت هندوستان در ایران، در محل رایزنی فرهنگی هند دیدار و گفت‌وگو کردند.
در این دیدار موضوعات مختلفی از جمله برگزاری نشست‌های علمی و نیز همایش بین‌المللی داراشکوه با عنوان «جایگاه داراشکوه در توسعۀ مناسبات فرهنگی و عرفانی و ادبی دو کشور» مورد بحث و بررسی قرار گرفت و مقرر شد که در اردیبهشت سال ۱۴۰۰، این همایش با همکاری فرهنگستان و سفارت هندوستان برگزار گردد.
پروفسور کمارسینگ، ضمن ابراز خوشحالی از دیدار با دبیر فرهنگستان و همراهان، از پیشنهاد فرهنگستان مبنی‌بر نشر آثار داراشکوه، به‌ویژه انتشار نسخۀ خطی «سرّ اکبر» که ترجمۀ ارزشمند اوپانیشاد به زبان فارسی و از آثار ارزشمند داراشکوه به شمار می‌رود، استقبال نمود و آن را در حفظ میراث مشترک ایران و هندوستان بسیار ارزشمند دانست.
apll.ir/1399/10/08/دیدار-دکتر-محمدرضا-نصیری-با-رایزن-فرهن/
https://apll.ir/wp-content/uploads/2020/12/X0810992.jpg
@theapll
نابغۀ قنات ملک
«امروز در این نقطۀ دورافتادۀ کوهستانی از ایران عزیز که نه راه دارد و نه وسایل رفاه، با کودکانی مواجه شدم که به‌تحقیق و بدون مبالغه، از باهوش‌ترین کودکان دنیا هستند و اگر وسایل تعلیم و تربیت برایشان به‌طور صحیح فراهم گردد از میان آنان نوابغی بر خواهد خاست.»
این مطلبی است که هفتاد و پنج سال پیش، استاد دانشمند «احمد آرام»، که در سال ۱۳۲۴ بازرس وزارت آموزش‌وپرورش بوده در دفتر مدرسه «رابُر» کرمان نوشته است. با خواندن این مطلب در کتاب «آرام‌نامه» (کتابی در نکوداشت احمد آرام و مجموعه مقالات اهداشده به او) بی‌اختیار به یاد سردار شهید سپهبد قاسم سلیمانی افتادم. او متولد روستای «قنات ملک» در دهستان جواران بخش هنزا، از شهرستان رابُر کرمان بود؛ یعنی همان جایی که سال‌ها قبل از تولد «قاسم سلیمانی»، «احمد آرام» کودکان آنجا را در مدرسه امتحان کرده و گفته بود آن‌ها «به‌تحقیق و بدون مبالغه، از باهوش‌ترین کودکان دنیا هستند» و نیز پیش‌بینی کرده بود که اگر شرایط مهیا باشد از میان آنان نوابغی برخواهدخاست.
سلیمانی به‌راستی «نابغه» بود؛ از همان نوابغی که آرام پیش‌بینی کرده و ظهور آنان را مژده داده بود. او در مکتب انقلاب رشد کرد و به یک «جهان‌مرد» تبدیل شد. مردی برخاسته از یک روستای دورافتاده که توانست با ایمان و هوش و خرد خود توطئه‌های قدرت‌های بزرگ و اهریمنی را در جهان اسلام خنثی کند و ژنرال‌های پنج‌ستارۀ آمریکایی را از تدبیر و شجاعت خود به حیرت وادارد. مردی که در زندگی خود پرچم‌دار حق و عدالت و ظلم‌ستیزی و انسان‌دوستی و ایران‌دوستی بود و با شهادت خود چراغی روشن فرا راه ملت‌های مسلمان و به‌ویژه جوانان مسلمان روشن کرد و تجسم یک «مکتب» در یک «شخص» شد.
جا دارد که هم در پیشگاه شهید بزرگوار قاسم سلیمانی سر تعظیم فرود آوریم و هم به استاد «احمد آرام» آفرین بگوییم که سال‌ها قبل از تولد قاسم سلیمانی، با چشمان تیزبین و گوهرشناس خود، به‌درستی پیش‌بینی کرده بود که منطقۀ رابُر می‌تواند نوابغی در سطح جهانی در خود بپرورد.
غلامعلی حداد عادل
پیوند خبر در مطلب فرهنگستان:
yun.ir/yp74f5
yun.ir/cc1e1f
نابغۀ قنات ملک
«امروز در این نقطۀ دورافتادۀ کوهستانی از ایران عزیز که نه راه دارد و نه وسایل رفاه، با کودکانی مواجه شدم که به‌تحقیق و بدون مبالغه، از باهوش‌ترین کودکان دنیا هستند و اگر وسایل تعلیم و تربیت برایشان به‌طور صحیح فراهم گردد از میان آنان نوابغی بر خواهد خاست.»
این مطلبی است که هفتاد و پنج سال پیش، استاد دانشمند «احمد آرام»، که در سال ۱۳۲۴ بازرس وزارت آموزش‌وپرورش بوده در دفتر مدرسه «رابُر» کرمان نوشته است. با خواندن این مطلب در کتاب «آرام‌نامه» (کتابی در نکوداشت احمد آرام و مجموعه مقالات اهداشده به او) بی‌اختیار به یاد سردار شهید سپهبد قاسم سلیمانی افتادم. او متولد روستای «قنات ملک» در دهستان جواران بخش هنزا، از شهرستان رابُر کرمان بود؛ یعنی همان جایی که سال‌ها قبل از تولد «قاسم سلیمانی»، «احمد آرام» کودکان آنجا را در مدرسه امتحان کرده و گفته بود آن‌ها «به‌تحقیق و بدون مبالغه، از باهوش‌ترین کودکان دنیا هستند» و نیز پیش‌بینی کرده بود که اگر شرایط مهیا باشد از میان آنان نوابغی برخواهدخاست.
سلیمانی به‌راستی «نابغه» بود؛ از همان نوابغی که آرام پیش‌بینی کرده و ظهور آنان را مژده داده بود. او در مکتب انقلاب رشد کرد و به یک «جهان‌مرد» تبدیل شد. مردی برخاسته از یک روستای دورافتاده که توانست با ایمان و هوش و خرد خود توطئه‌های قدرت‌های بزرگ و اهریمنی را در جهان اسلام خنثی کند و ژنرال‌های پنج‌ستارۀ آمریکایی را از تدبیر و شجاعت خود به حیرت وادارد. مردی که در زندگی خود پرچم‌دار حق و عدالت و ظلم‌ستیزی و انسان‌دوستی و ایران‌دوستی بود و با شهادت خود چراغی روشن فرا راه ملت‌های مسلمان و به‌ویژه جوانان مسلمان روشن کرد و تجسم یک «مکتب» در یک «شخص» شد.
جا دارد که هم در پیشگاه شهید بزرگوار قاسم سلیمانی سر تعظیم فرود آوریم و هم به استاد «احمد آرام» آفرین بگوییم که سال‌ها قبل از تولد قاسم سلیمانی، با چشمان تیزبین و گوهرشناس خود، به‌درستی پیش‌بینی کرده بود که منطقۀ رابُر می‌تواند نوابغی در سطح جهانی در خود بپرورد.
غلامعلی حداد عادل
پیوند خبر در مطلب فرهنگستان:
yun.ir/yp74f5
yun.ir/cc1e1f
@theapll
پاسخ فرهنگستان به «پویش دسترسی عمومی به پیکرۀ زبانی فرهنگستان»
در پی دریافت پاسخ استاد محترم، آقای دکتر علی‌اشرف صادقی، مدیر گروه فرهنگ‌نویسی به نامۀ رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی، دکتر حداد عادل اعلام کرد که باتوجه‌به مشکلات و اشکالاتی که در نامۀ آقای دکتر صادقی بدان‌ها اشاره شده است، فرهنگستان در نظر دارد برای رفع آن‌ها برنامه‌ریزی و اقدام کند و امید می‌رود تا چند ماه آینده، با تنظیم آئین‌نامۀ لازم و تأمین زیرساخت‌های فنی، امکان بهره‌مندی پژوهشگران از پیکرۀ فرهنگ‌نویسی فراهم گردد.
متن نامۀ دکتر علی‌اشرف صادقی در پاسخ به نامۀ رئیس فرهنگستان، مبنی بر بررسی دسترسی عمومی به پیکرۀ زبانی فرهنگستان و نحوۀ استفادۀ پژوهشگران از این پیکره بدین شرح است:
بسمه‌تعالی
جناب آقای دکتر حداد عادل
رئیس محترم فرهنگستان زبان و ادب فارسی
با سلام و احترام، در پاسخ به نامۀ شمارۀ ۵/۲۴/۱۱۰۱ مورَّخ ۲۲/۹/۹۹ جناب‌عالی، به آگاهی می‌رساند موضوع استفادۀ عمومی از پیکرۀ فرهنگ‌نویسی فرهنگستان در گروه فرهنگ‌نویسی بررسی شد. گروه فرهنگ‌نویسی اساساً مخالفتی با این امر ندارد، ولی ذکر نکاتی دربارۀ این پیکره ضروری است.
این پیکره صرفاً برای کار فرهنگ‌نویسی در فرهنگستان تهیه شده است و شاید چندان قابل استفاده برای پژوهش‌های ادبی و زبانی نباشد. مواردی که لازم است به آن‌ها توجه شود عبارت‌اند از:
ــ مسائل حقوقی انتشار بخش‌هایی از کتاب‌ها که در پیکره آمده است لازم است رفع شود. همان‌طور که می‌دانید برای تهیۀ این پیکره حدود ۱۴۰۰ کتاب از قرن سوم تا کنون خوانده شده و باتوجه‌به کلمات و عباراتی که به‌عنوان مدخل در فرهنگ جامع زبان فارسی درج خواهد شد شاهدهایی انتخاب شده که با ذکر مشخصات و شمارۀ صفحۀ کتاب در پیکره آمده است. همچنین، تمامی مدخل‌های فرهنگ‌های لغت، از جمله فرهنگ سخن و لغت‌نامۀ دهخدا، در این پیکره درج شده است و انتشار آن‌ها بدون اجازۀ ناشر یا مؤلف یا مترجم امکان‌پذیر نیست.
ــ بدیهی است که در هنگام حروف‌نگاری شاهدها اشتباهاتی رخ داده است که در حال حاضر، در حین ویراستاری، رفع می‌شود. درعین‌حال، ازآنجاکه شاهدها حتی‌الامکان کوتاه شده است، در مواردی حد شاهدها رعایت نشده و جملات نامفهوم است و عملاً، در بسیاری از موارد، بدون مراجعه به کتاب، فهم مطلب امکان ندارد. ازاین‌رو، عموم نیز بدون در اختیار داشتن کتاب‌ها نمی‌توانند بهرۀ چندانی از شاهدها ببرند.
برای رفع این مشکل در چند سال اخیر حدود ۳۰۰ کتاب پویش (اسکن) شده که در هنگام استفاده از شاهد با کلیک بر روی شمارۀ صفحه می‌توان به صفحۀ مشخص در کتاب مورد نظر نیز دست یافت، اما تعداد کتاب‌ها بسیار بیش از این است و فعلاً این کار پایان نیافته است. چنانچه قرار باشد پیکره‌ای مناسب برای عموم پژوهشگران تهیه شود لازم است صفحات کتاب‌ها پویش (اسکن) شود؛ به نحوی که همۀ کلمات در آن‌ها قابل جستجو باشد، که در این صورت مسئلۀ حقوقی آن بسیار پیچیده‌تر خواهد شد.
ــ نرم‌افزار فعلی به برنامۀ فرهنگ نویسی متصل است و امکان استفادۀ هم‌زمان در گروه فرهنگ‌نویسی و تحت وب و برای عموم را ندارد. در حال حاضر نیز چنانچه تعدادی از همکاران هم‌زمان وارد آن شوند بسیار کند می‌شود. درعین‌حال، به نحوی طراحی نشده است که بتواند تحت وب قرار بگیرد. ازاین‌رو، لازم است برای آن نرم‌افزار جداگانه‌ای تهیه شود و محتوای پیکره در آن قرار گیرد و به عموم عرضه شود.
ــ چنانچه فرهنگستان اصرار داشته باشد که با تمامی کاستی‌های این پیکره آن را در اختیار عموم قرار دهد لازم است نسبت به تهیۀ نرم‌افزار مناسب دیگری اقدام شود. مسلّماً عضویت در این نرم‌افزار یا ورود به آن نیز مانند هر نرم‌افزار دیگری ضوابطی خواهد داشت. کاربر لازم است هویت و مشخصات خود را اعلام کند و بداند که تمامی جستجوهای او، با ذکر زمان مراجعه، در حافظۀ نرم‌افزار ثبت می‌شود و چنانچه در استفاده از آن قوانین و مقررات حق نشر را رعایت ننماید پیگرد قانونی خواهد داشت.
علی‌اشرف صادقی
مدیر گروه فرهنگ‌نویسی
پیوند خبر در وبگاه فرهنگستان:
yun.ir/brp3g7
yun.ir/h16p6
پاسخ فرهنگستان به «پویش دسترسی عمومی به پیکرۀ زبانی فرهنگستان»
در پی دریافت پاسخ استاد محترم، آقای دکتر علی‌اشرف صادقی، مدیر گروه فرهنگ‌نویسی به نامۀ رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی، دکتر حداد عادل اعلام کرد که باتوجه‌به مشکلات و اشکالاتی که در نامۀ آقای دکتر صادقی بدان‌ها اشاره شده است، فرهنگستان در نظر دارد برای رفع آن‌ها برنامه‌ریزی و اقدام کند و امید می‌رود تا چند ماه آینده، با تنظیم آئین‌نامۀ لازم و تأمین زیرساخت‌های فنی، امکان بهره‌مندی پژوهشگران از پیکرۀ فرهنگ‌نویسی فراهم گردد.
متن نامۀ دکتر علی‌اشرف صادقی در پاسخ به نامۀ رئیس فرهنگستان، مبنی بر بررسی دسترسی عمومی به پیکرۀ زبانی فرهنگستان و نحوۀ استفادۀ پژوهشگران از این پیکره بدین شرح است:
بسمه‌تعالی
جناب آقای دکتر حداد عادل
رئیس محترم فرهنگستان زبان و ادب فارسی
با سلام و احترام، در پاسخ به نامۀ شمارۀ ۵/۲۴/۱۱۰۱ مورَّخ ۲۲/۹/۹۹ جناب‌عالی، به آگاهی می‌رساند موضوع استفادۀ عمومی از پیکرۀ فرهنگ‌نویسی فرهنگستان در گروه فرهنگ‌نویسی بررسی شد. گروه فرهنگ‌نویسی اساساً مخالفتی با این امر ندارد، ولی ذکر نکاتی دربارۀ این پیکره ضروری است.
این پیکره صرفاً برای کار فرهنگ‌نویسی در فرهنگستان تهیه شده است و شاید چندان قابل استفاده برای پژوهش‌های ادبی و زبانی نباشد. مواردی که لازم است به آن‌ها توجه شود عبارت‌اند از:
ــ مسائل حقوقی انتشار بخش‌هایی از کتاب‌ها که در پیکره آمده است لازم است رفع شود. همان‌طور که می‌دانید برای تهیۀ این پیکره حدود ۱۴۰۰ کتاب از قرن سوم تا کنون خوانده شده و باتوجه‌به کلمات و عباراتی که به‌عنوان مدخل در فرهنگ جامع زبان فارسی درج خواهد شد شاهدهایی انتخاب شده که با ذکر مشخصات و شمارۀ صفحۀ کتاب در پیکره آمده است. همچنین، تمامی مدخل‌های فرهنگ‌های لغت، از جمله فرهنگ سخن و لغت‌نامۀ دهخدا، در این پیکره درج شده است و انتشار آن‌ها بدون اجازۀ ناشر یا مؤلف یا مترجم امکان‌پذیر نیست.
ــ بدیهی است که در هنگام حروف‌نگاری شاهدها اشتباهاتی رخ داده است که در حال حاضر، در حین ویراستاری، رفع می‌شود. درعین‌حال، ازآنجاکه شاهدها حتی‌الامکان کوتاه شده است، در مواردی حد شاهدها رعایت نشده و جملات نامفهوم است و عملاً، در بسیاری از موارد، بدون مراجعه به کتاب، فهم مطلب امکان ندارد. ازاین‌رو، عموم نیز بدون در اختیار داشتن کتاب‌ها نمی‌توانند بهرۀ چندانی از شاهدها ببرند.
برای رفع این مشکل در چند سال اخیر حدود ۳۰۰ کتاب پویش (اسکن) شده که در هنگام استفاده از شاهد با کلیک بر روی شمارۀ صفحه می‌توان به صفحۀ مشخص در کتاب مورد نظر نیز دست یافت، اما تعداد کتاب‌ها بسیار بیش از این است و فعلاً این کار پایان نیافته است. چنانچه قرار باشد پیکره‌ای مناسب برای عموم پژوهشگران تهیه شود لازم است صفحات کتاب‌ها پویش (اسکن) شود؛ به نحوی که همۀ کلمات در آن‌ها قابل جستجو باشد، که در این صورت مسئلۀ حقوقی آن بسیار پیچیده‌تر خواهد شد.
ــ نرم‌افزار فعلی به برنامۀ فرهنگ نویسی متصل است و امکان استفادۀ هم‌زمان در گروه فرهنگ‌نویسی و تحت وب و برای عموم را ندارد. در حال حاضر نیز چنانچه تعدادی از همکاران هم‌زمان وارد آن شوند بسیار کند می‌شود. درعین‌حال، به نحوی طراحی نشده است که بتواند تحت وب قرار بگیرد. ازاین‌رو، لازم است برای آن نرم‌افزار جداگانه‌ای تهیه شود و محتوای پیکره در آن قرار گیرد و به عموم عرضه شود.
ــ چنانچه فرهنگستان اصرار داشته باشد که با تمامی کاستی‌های این پیکره آن را در اختیار عموم قرار دهد لازم است نسبت به تهیۀ نرم‌افزار مناسب دیگری اقدام شود. مسلّماً عضویت در این نرم‌افزار یا ورود به آن نیز مانند هر نرم‌افزار دیگری ضوابطی خواهد داشت. کاربر لازم است هویت و مشخصات خود را اعلام کند و بداند که تمامی جستجوهای او، با ذکر زمان مراجعه، در حافظۀ نرم‌افزار ثبت می‌شود و چنانچه در استفاده از آن قوانین و مقررات حق نشر را رعایت ننماید پیگرد قانونی خواهد داشت.
علی‌اشرف صادقی
مدیر گروه فرهنگ‌نویسی
پیوند خبر در وبگاه فرهنگستان:
yun.ir/brp3g7
yun.ir/h16p6
@theapll
تأکید رئیس فرهنگستان بر رفع موانع دسترسی عمومی به پیکرۀ فرهنگ‌نویسی
پویش «دسترسی عمومی به پیکرۀ زبانی فرهنگستان زبان و ادب فارسی» از مردادماه سال ۱۳۹۹ فعالیت خود را آغاز کرد و پس از تهیۀ پیش‌نویس درخواست و انتشار نسخهٔ اولیه در گروه‌های دانشجویی و جمع‌آوری امضا، و همچنین ارسال متن درخواست به استادان و پژوهشگران، به‌صورت رسمی در آذرماه ۱۳۹۹ درخواست خود را به فرهنگستان زبان و ادب فارسی ارسال کرد. پس از آن، دکتر غلامعلی حداد عادل، رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی، طی نامه‌ای به دکتر علی‌اشرف صادقی، عضو پیوسته و مدیر گروه فرهنگ‌نویسی، با تأکید بر نقش فرهنگستان در یاری رساندن به استادان و پژوهشگران زبان و ادب فارسی، از ایشان خواست که مقدمات لازم را برای رفع موانع این امر فراهم کند تا هر چه زودتر امکان این دسترسی و بهره‌مندی برای عموم فراهم گردد.
اکنون، پس از انتشار پاسخ دکتر صادقی به نامۀ رئیس فرهنگستان، دکتر حداد عادل مجدداً بر رفع هرچه سریع‌تر مشکلات طرح‌شده در این مسیر تأکید کرده و خواستار رایزنی مدیران فرهنگستان با متخصصان و کارشناسان در تحقق این امر شده است. متن نامۀ نخست رئیس فرهنگستان به دکتر صادقی بدین شرح است:
بسمه‌تعالی
استاد ارجمند، جناب آقای دکتر علی‌اشرف صادقی
عضو محترم پیوسته و مدیر گروه فرهنگ‌نویسی فرهنگستان زبان و ادب فارسی
با سلام و احترام،
مستحضرید که اخیراً نامه‌ای به فرهنگستان رسیده که در آن عده‌ای از استادان محترم و پژوهشگران علاقه‌مند و جمعی از دانشجویان رشتۀ ادبیات فارسی تقاضا کرده‌اند که «پیکرۀ گروه فرهنگ‌نویسی فرهنگستان» در اختیار اهل علم و پژوهشگران و دانشکده‌های ادبیات و گروه‌های زبان‌شناسی و دیگر مؤسسات پژوهشی قرار گیرد.
بر جناب‌عالی که خود از ارکان فرهنگستان و از اعضای پیوستۀ این نهاد علمی هستید پوشیده نیست که فرهنگستان کمک به استادان و پژوهشگران زبان و ادب فارسی را وظیفۀ اصلی و مهم خود می‌داند و در سی سال گذشته همواره سعی کرده است با تحقیق و تألیف، منابعی تولید کند که نیاز استادان و دانشجویان را برآورده سازد. اهتمام فرهنگستان و به‌ویژه شخص جناب‌عالی نیز در تألیف «فرهنگ جامع زبان فارسی» نمونۀ بارز و گواه صادقی بر صحت این مدعاست. دسترسی اهل تحقیق به «پیکرۀ گروه فرهنگ‌نویسی» نیز امری نیست که فرهنگستان علی‌الاصول با آن مخالفتی داشته باشد. بنابراین، باتوجه‌به خواستۀ طبیعی و منطقی استادان و دانشجویانی که این درخواست را امضا کرده‌اند، از جناب‌عالی تقاضا می‌شود چنانچه مقدور است با این درخواست موافقت فرمائید و اگر از نظر جناب‌عالی و گروه فرهنگ‌نویسی در حال حاضر به جهاتی محظورات و موانع و ملاحظاتی وجود دارد آن موانع را بیان فرمائید تا به اطلاع امضاکنندگان نامه رسانده شود و علاوه بر آن، فرهنگستان بتواند با راهنمایی خود شما در جهت تأمین مقدمات لازم برای رفع آن موانع اقدام و در مسیری حرکت کند تا هرچه زودتر امکان این دسترسی و بهره‌مندی فراهم گردد. توفیق آن استاد محترم و همکاران ارجمندتان را در گروه فرهنگ‌نویسی برای ایفای وظیفۀ خطیری که با تألیف «فرهنگ جامع زبان فارسی» بر عهده گرفته‌اید از خداوند مسئلت می‌کنم.
غلامعلی حداد عادل
پیوند خبر در وبگاه فرهنگستان
yun.ir/mrjto8
yun.ir/kt85h7
تأکید رئیس فرهنگستان بر رفع موانع دسترسی عمومی به پیکرۀ فرهنگ‌نویسی
پویش «دسترسی عمومی به پیکرۀ زبانی فرهنگستان زبان و ادب فارسی» از مردادماه سال ۱۳۹۹ فعالیت خود را آغاز کرد و پس از تهیۀ پیش‌نویس درخواست و انتشار نسخهٔ اولیه در گروه‌های دانشجویی و جمع‌آوری امضا، و همچنین ارسال متن درخواست به استادان و پژوهشگران، به‌صورت رسمی در آذرماه ۱۳۹۹ درخواست خود را به فرهنگستان زبان و ادب فارسی ارسال کرد. پس از آن، دکتر غلامعلی حداد عادل، رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی، طی نامه‌ای به دکتر علی‌اشرف صادقی، عضو پیوسته و مدیر گروه فرهنگ‌نویسی، با تأکید بر نقش فرهنگستان در یاری رساندن به استادان و پژوهشگران زبان و ادب فارسی، از ایشان خواست که مقدمات لازم را برای رفع موانع این امر فراهم کند تا هر چه زودتر امکان این دسترسی و بهره‌مندی برای عموم فراهم گردد.
اکنون، پس از انتشار پاسخ دکتر صادقی به نامۀ رئیس فرهنگستان، دکتر حداد عادل مجدداً بر رفع هرچه سریع‌تر مشکلات طرح‌شده در این مسیر تأکید کرده و خواستار رایزنی مدیران فرهنگستان با متخصصان و کارشناسان در تحقق این امر شده است. متن نامۀ نخست رئیس فرهنگستان به دکتر صادقی بدین شرح است:
بسمه‌تعالی
استاد ارجمند، جناب آقای دکتر علی‌اشرف صادقی
عضو محترم پیوسته و مدیر گروه فرهنگ‌نویسی فرهنگستان زبان و ادب فارسی
با سلام و احترام،
مستحضرید که اخیراً نامه‌ای به فرهنگستان رسیده که در آن عده‌ای از استادان محترم و پژوهشگران علاقه‌مند و جمعی از دانشجویان رشتۀ ادبیات فارسی تقاضا کرده‌اند که «پیکرۀ گروه فرهنگ‌نویسی فرهنگستان» در اختیار اهل علم و پژوهشگران و دانشکده‌های ادبیات و گروه‌های زبان‌شناسی و دیگر مؤسسات پژوهشی قرار گیرد.
بر جناب‌عالی که خود از ارکان فرهنگستان و از اعضای پیوستۀ این نهاد علمی هستید پوشیده نیست که فرهنگستان کمک به استادان و پژوهشگران زبان و ادب فارسی را وظیفۀ اصلی و مهم خود می‌داند و در سی سال گذشته همواره سعی کرده است با تحقیق و تألیف، منابعی تولید کند که نیاز استادان و دانشجویان را برآورده سازد. اهتمام فرهنگستان و به‌ویژه شخص جناب‌عالی نیز در تألیف «فرهنگ جامع زبان فارسی» نمونۀ بارز و گواه صادقی بر صحت این مدعاست. دسترسی اهل تحقیق به «پیکرۀ گروه فرهنگ‌نویسی» نیز امری نیست که فرهنگستان علی‌الاصول با آن مخالفتی داشته باشد. بنابراین، باتوجه‌به خواستۀ طبیعی و منطقی استادان و دانشجویانی که این درخواست را امضا کرده‌اند، از جناب‌عالی تقاضا می‌شود چنانچه مقدور است با این درخواست موافقت فرمائید و اگر از نظر جناب‌عالی و گروه فرهنگ‌نویسی در حال حاضر به جهاتی محظورات و موانع و ملاحظاتی وجود دارد آن موانع را بیان فرمائید تا به اطلاع امضاکنندگان نامه رسانده شود و علاوه بر آن، فرهنگستان بتواند با راهنمایی خود شما در جهت تأمین مقدمات لازم برای رفع آن موانع اقدام و در مسیری حرکت کند تا هرچه زودتر امکان این دسترسی و بهره‌مندی فراهم گردد. توفیق آن استاد محترم و همکاران ارجمندتان را در گروه فرهنگ‌نویسی برای ایفای وظیفۀ خطیری که با تألیف «فرهنگ جامع زبان فارسی» بر عهده گرفته‌اید از خداوند مسئلت می‌کنم.
غلامعلی حداد عادل
پیوند خبر در وبگاه فرهنگستان
yun.ir/mrjto8
yun.ir/kt85h7
@theapp
ویژه‌نامۀ مطالعات آسیای صغیر ـ شمارۀ ۸
هشتمین شمارۀ مجلۀ مطالعات آسیای صغیر، از مجموعۀ ویژه‌نامه‌های نامۀ فرهنگستان، به دبیری دکتر محمدرضا نصیری، عضو وابستۀ فرهنگستان و مدیر گروه مطالعات آسیای صغیر، منتشر شد. در بخش مقالات هشتمین شمارۀ این ویژه‌نامه عناوین ذیل دیده می‌شود: «تقریرات درس مثنوی (۴)»، محمدعلی موحد؛ «بازتاب تحولات فکری و سیاسی اواخر عهد عثمانی در شعر عصر مشروطۀ ایران»، باقر صدری‌نیا؛ «طرابوزان، پلی میان شرق و غرب همراهی تاجوران با تاجران در اواخر سده‌های میانه»، احمد فضلی‌نژاد، عبدالرسول خیراندیش؛ «نیروی دریایی عثمانی در بصره (تشکیلات و فنّاوری)»، عبدالرحمان گولمز؛ «شوکت بخارایی، سبک شعر و تأثیر وی بر شعر ترکی عثمانی»، تورقای شفق؛ «تاج‌الرؤوس و عزّالنفوس: نخستین اثر در آموزش زبان فارسی با زیرنویس ترکی عثمانی (متعلق به سدۀ هفتم هجری یا پیش از آن)»، سیده زیبا بهروز، گوک‌خان چتینکایا؛ «معرفی نسخ و ویژگی‌های سبکی و محتوایی مولود النبی»، جیلان ملامحمت‌اوغلو؛ «بازنگری ارتباط شمس و مولانا در سایۀ مؤلفه‌های عرفان عاشقانه و زاهدانه»، فاطمه باقرزاده خیاوی، رضا آقایاری زاهد، علی رمضانی.
علاقه‌مندان می‌توانند هشتمین شمارۀ ویژه‌نامۀ مطالعات آسیای صغیر فرهنگستان را از وبگاه فرهنگستان به نشانی زیر بارگیری کنند:
apll.ir/1399/10/15/ویژه%e2%80%8cنامۀ-مطالعات-آسیای-صغیر-ـ-شمارۀ/
https://apll.ir/wp-content/uploads/2021/01/new-1.jpg
ویژه‌نامۀ مطالعات آسیای صغیر ـ شمارۀ ۸
هشتمین شمارۀ مجلۀ مطالعات آسیای صغیر، از مجموعۀ ویژه‌نامه‌های نامۀ فرهنگستان، به دبیری دکتر محمدرضا نصیری، عضو وابستۀ فرهنگستان و مدیر گروه مطالعات آسیای صغیر، منتشر شد. در بخش مقالات هشتمین شمارۀ این ویژه‌نامه عناوین ذیل دیده می‌شود: «تقریرات درس مثنوی (۴)»، محمدعلی موحد؛ «بازتاب تحولات فکری و سیاسی اواخر عهد عثمانی در شعر عصر مشروطۀ ایران»، باقر صدری‌نیا؛ «طرابوزان، پلی میان شرق و غرب همراهی تاجوران با تاجران در اواخر سده‌های میانه»، احمد فضلی‌نژاد، عبدالرسول خیراندیش؛ «نیروی دریایی عثمانی در بصره (تشکیلات و فنّاوری)»، عبدالرحمان گولمز؛ «شوکت بخارایی، سبک شعر و تأثیر وی بر شعر ترکی عثمانی»، تورقای شفق؛ «تاج‌الرؤوس و عزّالنفوس: نخستین اثر در آموزش زبان فارسی با زیرنویس ترکی عثمانی (متعلق به سدۀ هفتم هجری یا پیش از آن)»، سیده زیبا بهروز، گوک‌خان چتینکایا؛ «معرفی نسخ و ویژگی‌های سبکی و محتوایی مولود النبی»، جیلان ملامحمت‌اوغلو؛ «بازنگری ارتباط شمس و مولانا در سایۀ مؤلفه‌های عرفان عاشقانه و زاهدانه»، فاطمه باقرزاده خیاوی، رضا آقایاری زاهد، علی رمضانی.
علاقه‌مندان می‌توانند هشتمین شمارۀ ویژه‌نامۀ مطالعات آسیای صغیر فرهنگستان را از وبگاه فرهنگستان به نشانی زیر بارگیری کنند:
apll.ir/1399/10/15/ویژه%e2%80%8cنامۀ-مطالعات-آسیای-صغیر-ـ-شمارۀ/
https://apll.ir/wp-content/uploads/2021/01/new-1.jpg
@theapll
پژوهشگران فرهنگستان زبان و ادب فارسی، برگزیدگان جشنوارۀ نقد کتاب
یکشنبه، بیست و یکم دی‌ماه ۱۳۹۹، هفدهمین جشنوارۀ «نقد کتاب» با معرفی برگزیدگان و شایستگان تقدیر به کار خود پایان داد. در این میان سه تن از برگزیدگان این دوره از جشنوارۀ نقد کتاب از جملۀ پژوهشگران فرهنگستان زبان و ادب فارسی بودند.
در حوزۀ «زبان فارسی» مقالۀ فرهاد قربان‌زاده، پژوهشگر گروه فرهنگ‌نویسی فرهنگستان، در موضوع «نقد و بررسی غلط ننویسیم» (ویژه‌نامۀ فرهنگ‌نویسی، ش ۱۴، بهار ۱۳۹۸)، به‌عنوان اثر برگزیده شناخته شد.
دیگر اثر برگزیدۀ هفدهمین دورۀ جشنوارۀ نقد کتاب، در حوزۀ «متون کهن»، مقالۀ «بازخوانی ویراست حدیقۀ سنائی به تصحیح محمدجعفر یاحقی و مهدی زرقانی» (کهن‌نامۀ ادب فارسی، ش ۱، بهار و تابستان ۱۳۹۸)، به قلم دکتر وحید عیدگاه طرقبه‌ای، دیگر پژوهشگر گروه فرهنگ‌نویسی فرهنگستان بود.
در حوزۀ «شعر» نیز مقالۀ «کار نیما نه هنوز است تمام (۱ و ۲): نقد و بررسی کتاب نوای کاروان؛ دفتر دوم از اشعار منتشرنشدۀ نیما یوشیج» (بخارا، ش ۱۳۲، مرداد و شهریور ۱۳۹۸ و ش ۱۳۳، مهر و آبان ۱۳۹۸)، نوشتۀ دکتر مهدی علیائی‌مقدم، از پژوهشگران گروه فرهنگ‌نویسی فرهنگستان بود.
جشنوارۀ نقد کتاب از سال ۱۳۸۲ تا کنون، با داوری مقالاتی در موضوع نقد کتاب، در حوزه‌های کلیات و اطلاع‌رسانی؛ میراث‌پژوهی؛ فلسفه، کلام و عرفان؛ علوم تربیتی و روان‌شناسی؛ دین (قرآن و حدیث، فقه و حقوق و اخلاق)؛ علوم اجتماعی؛ زبان؛ علوم و فنون؛ هنر؛ ادبیات؛ ادبیات داستانی و شعر؛ ادبیات عربی؛ تاریخ و جغرافیا؛ ایران و اسلام و کودک و نوجوان، هم‌زمان با هفتۀ پژوهش، برگزار شده است. هفدهمین دورۀ این جشنواره، به‌‌دلیل بروز شرایط ویژۀ ناشی از شیوع ویروس کرونا، با تأخیر برگزار شد.
apll.ir/1399/10/23/پژوهشگران-فرهنگستان-زبان-و-ادب-فارسی،/
https://apll.ir/wp-content/uploads/2021/01/X231099-1200x675.jpg
پژوهشگران فرهنگستان زبان و ادب فارسی، برگزیدگان جشنوارۀ نقد کتاب
یکشنبه، بیست و یکم دی‌ماه ۱۳۹۹، هفدهمین جشنوارۀ «نقد کتاب» با معرفی برگزیدگان و شایستگان تقدیر به کار خود پایان داد. در این میان سه تن از برگزیدگان این دوره از جشنوارۀ نقد کتاب از جملۀ پژوهشگران فرهنگستان زبان و ادب فارسی بودند.
در حوزۀ «زبان فارسی» مقالۀ فرهاد قربان‌زاده، پژوهشگر گروه فرهنگ‌نویسی فرهنگستان، در موضوع «نقد و بررسی غلط ننویسیم» (ویژه‌نامۀ فرهنگ‌نویسی، ش ۱۴، بهار ۱۳۹۸)، به‌عنوان اثر برگزیده شناخته شد.
دیگر اثر برگزیدۀ هفدهمین دورۀ جشنوارۀ نقد کتاب، در حوزۀ «متون کهن»، مقالۀ «بازخوانی ویراست حدیقۀ سنائی به تصحیح محمدجعفر یاحقی و مهدی زرقانی» (کهن‌نامۀ ادب فارسی، ش ۱، بهار و تابستان ۱۳۹۸)، به قلم دکتر وحید عیدگاه طرقبه‌ای، دیگر پژوهشگر گروه فرهنگ‌نویسی فرهنگستان بود.
در حوزۀ «شعر» نیز مقالۀ «کار نیما نه هنوز است تمام (۱ و ۲): نقد و بررسی کتاب نوای کاروان؛ دفتر دوم از اشعار منتشرنشدۀ نیما یوشیج» (بخارا، ش ۱۳۲، مرداد و شهریور ۱۳۹۸ و ش ۱۳۳، مهر و آبان ۱۳۹۸)، نوشتۀ دکتر مهدی علیائی‌مقدم، از پژوهشگران گروه فرهنگ‌نویسی فرهنگستان بود.
جشنوارۀ نقد کتاب از سال ۱۳۸۲ تا کنون، با داوری مقالاتی در موضوع نقد کتاب، در حوزه‌های کلیات و اطلاع‌رسانی؛ میراث‌پژوهی؛ فلسفه، کلام و عرفان؛ علوم تربیتی و روان‌شناسی؛ دین (قرآن و حدیث، فقه و حقوق و اخلاق)؛ علوم اجتماعی؛ زبان؛ علوم و فنون؛ هنر؛ ادبیات؛ ادبیات داستانی و شعر؛ ادبیات عربی؛ تاریخ و جغرافیا؛ ایران و اسلام و کودک و نوجوان، هم‌زمان با هفتۀ پژوهش، برگزار شده است. هفدهمین دورۀ این جشنواره، به‌‌دلیل بروز شرایط ویژۀ ناشی از شیوع ویروس کرونا، با تأخیر برگزار شد.
apll.ir/1399/10/23/پژوهشگران-فرهنگستان-زبان-و-ادب-فارسی،/
https://apll.ir/wp-content/uploads/2021/01/X231099-1200x675.jpg
@theapll
فصلنامۀ نگاه آفتاب
مؤسسۀ فرهنگی ـ هنری سروش مولانا از مهرماه ۱۳۸۹ فعالیت خود را آغاز کرد و اکنون، در آستانۀ یازدهمین سالگرد تأسیس، با انتشار نخستین شمارۀ فصلنامۀ فرهنگی ـ هنری نگاه آفتاب می‌کوشد با رویکردی عقلانی و معنوی و انتقادی، ذخایر و ظرفیت‌های موجود در تعالیم و آموزه‌های عرفانی را در سایۀ نیازها و بایسته‌های انسانِ امروز بازخوانی کند.
فهرست شمارۀ نخست این فصلنامه شامل بخش‌هایی با عنوان‌های دیدار، حکمت، کارنامه، جستار، سنجه، همسایه، نقد حال، قفسه و روایت است.
در بخش «دیدار» گفت‌وگویی در موضوع «تحلیل ملاقات شمس و مولانا» با حضور تقی پورنامداریان و نصرالله پورجوادی و مصطفی ملکیان آمده است.
در بخش «حکمت» که به سنجیدن میراث عرفانی و آموزه‌های مولانایی با نیازها و دشواری‌های زندگی امروز اختصاص دارد، موضوع رنج بررسی شده است. عناوین مقالات این بخش عبارت است از: «رنج و حکمت‌های آن»، «هم‌نشینی با روح پهناوری چون مولوی»، «رنج و تحولات آن در دنیای مدرن»، «ملاحظاتی دربارۀ رویارویی با رنج در نظام فکری مولانا»، مردم‌نگاری رنج»، «رنج، معنا و رهایی: خوانشی جامعه‌شناختی»، «درد آمد بهتر از ملک جهان»، «نسبت غم و شادی در شعر و اندیشۀ مولانا»، مولانا، غزالی و خیام: سه سرنمون در مواجهه با واقعیت رنج‌آلود».
در دیگر صفحات شمارۀ اول این فصلنامه مطالبی از این نویسندگان درج شده است: محمد استعلامی، محمد صنعتی، مقصود فراستخواه، توفیق سبحانی، ابوالقاسم فنایی، علی‌اشرف صادقی، علی بهرامیان، جلال‌الدین کزازی، احمد تمیم‌داری، امیرحسین ماحوزی، ناصر مهدوی، محمدجعفر یاحقی، حسین دباغ، مهدی محبتی، احمد زید‌آبادی، نورالدین زرین‌کلک، سروش دباغ، عدنان قارا اسماعیل اوغلو، داود وفایی، عنایت‌الله مجیدی، مریم حسینی، قاسم کاکایی و دیگران.
نخستین شمارۀ فصلنامۀ نگاه آفتاب، به مدیریت مریم موسوی، در مؤسسۀ فرهنگی هنری سروش مولانا، در ۳۰۴ صفحه و به بهای ۷۰هزار تومان منتشر شده است.
apll.ir/1399/10/27/فصلنامۀ-نگاه-آفتاب/
https://apll.ir/wp-content/uploads/2021/01/B231099-1200x675.jpg
فصلنامۀ نگاه آفتاب
مؤسسۀ فرهنگی ـ هنری سروش مولانا از مهرماه ۱۳۸۹ فعالیت خود را آغاز کرد و اکنون، در آستانۀ یازدهمین سالگرد تأسیس، با انتشار نخستین شمارۀ فصلنامۀ فرهنگی ـ هنری نگاه آفتاب می‌کوشد با رویکردی عقلانی و معنوی و انتقادی، ذخایر و ظرفیت‌های موجود در تعالیم و آموزه‌های عرفانی را در سایۀ نیازها و بایسته‌های انسانِ امروز بازخوانی کند.
فهرست شمارۀ نخست این فصلنامه شامل بخش‌هایی با عنوان‌های دیدار، حکمت، کارنامه، جستار، سنجه، همسایه، نقد حال، قفسه و روایت است.
در بخش «دیدار» گفت‌وگویی در موضوع «تحلیل ملاقات شمس و مولانا» با حضور تقی پورنامداریان و نصرالله پورجوادی و مصطفی ملکیان آمده است.
در بخش «حکمت» که به سنجیدن میراث عرفانی و آموزه‌های مولانایی با نیازها و دشواری‌های زندگی امروز اختصاص دارد، موضوع رنج بررسی شده است. عناوین مقالات این بخش عبارت است از: «رنج و حکمت‌های آن»، «هم‌نشینی با روح پهناوری چون مولوی»، «رنج و تحولات آن در دنیای مدرن»، «ملاحظاتی دربارۀ رویارویی با رنج در نظام فکری مولانا»، مردم‌نگاری رنج»، «رنج، معنا و رهایی: خوانشی جامعه‌شناختی»، «درد آمد بهتر از ملک جهان»، «نسبت غم و شادی در شعر و اندیشۀ مولانا»، مولانا، غزالی و خیام: سه سرنمون در مواجهه با واقعیت رنج‌آلود».
در دیگر صفحات شمارۀ اول این فصلنامه مطالبی از این نویسندگان درج شده است: محمد استعلامی، محمد صنعتی، مقصود فراستخواه، توفیق سبحانی، ابوالقاسم فنایی، علی‌اشرف صادقی، علی بهرامیان، جلال‌الدین کزازی، احمد تمیم‌داری، امیرحسین ماحوزی، ناصر مهدوی، محمدجعفر یاحقی، حسین دباغ، مهدی محبتی، احمد زید‌آبادی، نورالدین زرین‌کلک، سروش دباغ، عدنان قارا اسماعیل اوغلو، داود وفایی، عنایت‌الله مجیدی، مریم حسینی، قاسم کاکایی و دیگران.
نخستین شمارۀ فصلنامۀ نگاه آفتاب، به مدیریت مریم موسوی، در مؤسسۀ فرهنگی هنری سروش مولانا، در ۳۰۴ صفحه و به بهای ۷۰هزار تومان منتشر شده است.
apll.ir/1399/10/27/فصلنامۀ-نگاه-آفتاب/
https://apll.ir/wp-content/uploads/2021/01/B231099-1200x675.jpg
@theapll
برگزاری اولین جلسۀ شورای علمی گروه آموزش زبان و ادبیات فارسی
چهارشنبه، بیست و چهارم دی‌ماه ۱۳۹۹، اولین جلسۀ شورای علمی گروه آموزش زبان و ادبیات فارسی فرهنگستان زبان و ادب فارسی در سال جاری تشکیل شد. در این جلسه دکتر غلامعلی حداد عادل، رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی، دکتر محمد دبیرمقدم، معاون علمی و پژوهشی فرهنگستان، دکتر مریم دانشگر سرپرست گروه آموزش زبان و ادبیات فارسی، حضور داشتند.
در ابتدای جلسه دکتر محمد دبیرمقدم، ضمن خوشامدگویی به حاضران، تشکیل شورای علمی گروه آموزش زبان و ادبیات فارسی را به‌عنوان مغز متفکر گروه امری مهم در پیشبرد اهداف آن دانست و افزود: امضای سه تفاهم‌نامه بین فرهنگستان زبان و ادب فارسی و دانشگاه فرهنگیان، سازمان پژوهش و برنامه‌ریزی آموزشی، و سازمان ملی پرورش استعدادهای درخشان نشانۀ توجه فرهنگستان به حوزۀ آموزش است.
وی در ادامه با اشاره به ارتباط تنگاتنگ دو گروه آموزش زبان و ادبیات فارسی و واژه‌گزینی با وزارت آموزش‌وپرورش و بخش‌های مختلف آن، به تصمیم مشترک فرهنگستان‌های چهارگانۀ جمهوری اسلامی ایران برای ارائۀ تک‌نگاشتی با عنوان «بازخوانی آموزش‌وپرورش ایران در آستانۀ قرن پانزدهم شمسی: داشته‌ها و خواسته‌ها (تک‌نگاشت مشترک فرهنگستان‌های چهارگانۀ جمهوری اسلامی ایران)» اشاره کرد و افزود: طراحی و برنامه‌ریزی این طرح در محورهای آینده‌پژوهی، آسیب‌شناسی، عدالت آموزشی، سلامت همه‌جانبه و جهانی شدنُ در جلسات مشترک میان فرهنگستان‌ها شکل گرفته است.
پس از آن دکتر غلامعلی حداد عادل با اشاره به وظیفۀ ذاتی فرهنگستان که نگاهبانی از زبان و تقویت آن در ساحت‌های گوناگون است، وظیفۀ گروه آموزش را فعالیت برای بهبود وضعیت آموزش زبان و ادبیات فارسی در کشور دانست.
وی با اشاره به عوامل دخیل در بهبود آموزش به موضوعاتی اشاره کرد که می‌توانند مورد توجه شورای علمی گروه قرار گیرند؛ موضوعاتی چون: رسم‌الخط، ویرایش متناسب با زبان و فهم کودک بر پایۀ زبان معیار امروز، جایگزینی معادل‌های فارسی در کتاب‌های درسی، توجه به سهم زبان و ادبیات در کتاب‌های درسی، وضعیت املا و انشا در مدارس، و جایگاه آموزش دستور زبان.
در ادامه دکتر دانشگر با معرفی اعضای گروه، گزارشی مختصر از فعالیت‌های پژوهشی و اجرایی شامل بررسی کتاب‌های درسی ازنظر توجه به هویت ملی، بررسی وضعیت املا و انشا در مدارس، کاربست واژه‌های مصوب در کتاب‌های درسی، تهیه خبرنامۀ برخط و نشر مجازی آن ارائه کرد و مهم‌ترین اولویت گروه آموزش را ارتباط همه‌جانبه با آموزش‌وپرورش دانست.
پس از آن هریک از اعضای شورای علمی، با اشاره به اولویت‌های آموزشی زبان و ادبیات فارسی در وضعیت کنونی، به ارائۀ دیدگاه‌ها و نظریات خود پرداختند و راهکارهایی برای ارتقای وضعیت فعلی آموزش زبان و ادبیات فارسی در مدارس و دانشگاه‌ها ارائه کردند.
نتیجۀ مباحث این جلسه در این موارد خلاصه می‌شود:
ــ تنظیم پیش‌نویس برنامۀ اجرایی گروه با توجه به امکانات و اولویت‌ها؛
ــ برنامه‌ریزی تشکیل کارگروه‌های پیش‌دبستانی، ابتدایی، متوسطۀ یک، متوسطۀ دو و دانشگاه؛
ــ تشکیل جلسات شورای علمی به‌صورت ماهانه.
خانم نسرین پرویزی، دکتر محمدرضا ترکی، دکتر حسن ذوالفقاری، دکتر علی شیوا، استاد هوشنگ مرادی کرمانی، دکتر سید علی‌اصغر میرباقری‌فرد، دکتر ملاحت نجفی عرب و دکتر محمدجعفر یاحقی، و نیز مرتضی قاسمی، سرپرست روابط عمومی فرهنگستان، از دیگر حاضران این جلسه بودند.
apll.ir/1399/10/27/برگزاری-اولین-جلسۀ-شورای-علمی-گروه-آمو/
https://apll.ir/wp-content/uploads/2021/01/X271099-1200x675.jpg
برگزاری اولین جلسۀ شورای علمی گروه آموزش زبان و ادبیات فارسی
چهارشنبه، بیست و چهارم دی‌ماه ۱۳۹۹، اولین جلسۀ شورای علمی گروه آموزش زبان و ادبیات فارسی فرهنگستان زبان و ادب فارسی در سال جاری تشکیل شد. در این جلسه دکتر غلامعلی حداد عادل، رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی، دکتر محمد دبیرمقدم، معاون علمی و پژوهشی فرهنگستان، دکتر مریم دانشگر سرپرست گروه آموزش زبان و ادبیات فارسی، حضور داشتند.
در ابتدای جلسه دکتر محمد دبیرمقدم، ضمن خوشامدگویی به حاضران، تشکیل شورای علمی گروه آموزش زبان و ادبیات فارسی را به‌عنوان مغز متفکر گروه امری مهم در پیشبرد اهداف آن دانست و افزود: امضای سه تفاهم‌نامه بین فرهنگستان زبان و ادب فارسی و دانشگاه فرهنگیان، سازمان پژوهش و برنامه‌ریزی آموزشی، و سازمان ملی پرورش استعدادهای درخشان نشانۀ توجه فرهنگستان به حوزۀ آموزش است.
وی در ادامه با اشاره به ارتباط تنگاتنگ دو گروه آموزش زبان و ادبیات فارسی و واژه‌گزینی با وزارت آموزش‌وپرورش و بخش‌های مختلف آن، به تصمیم مشترک فرهنگستان‌های چهارگانۀ جمهوری اسلامی ایران برای ارائۀ تک‌نگاشتی با عنوان «بازخوانی آموزش‌وپرورش ایران در آستانۀ قرن پانزدهم شمسی: داشته‌ها و خواسته‌ها (تک‌نگاشت مشترک فرهنگستان‌های چهارگانۀ جمهوری اسلامی ایران)» اشاره کرد و افزود: طراحی و برنامه‌ریزی این طرح در محورهای آینده‌پژوهی، آسیب‌شناسی، عدالت آموزشی، سلامت همه‌جانبه و جهانی شدنُ در جلسات مشترک میان فرهنگستان‌ها شکل گرفته است.
پس از آن دکتر غلامعلی حداد عادل با اشاره به وظیفۀ ذاتی فرهنگستان که نگاهبانی از زبان و تقویت آن در ساحت‌های گوناگون است، وظیفۀ گروه آموزش را فعالیت برای بهبود وضعیت آموزش زبان و ادبیات فارسی در کشور دانست.
وی با اشاره به عوامل دخیل در بهبود آموزش به موضوعاتی اشاره کرد که می‌توانند مورد توجه شورای علمی گروه قرار گیرند؛ موضوعاتی چون: رسم‌الخط، ویرایش متناسب با زبان و فهم کودک بر پایۀ زبان معیار امروز، جایگزینی معادل‌های فارسی در کتاب‌های درسی، توجه به سهم زبان و ادبیات در کتاب‌های درسی، وضعیت املا و انشا در مدارس، و جایگاه آموزش دستور زبان.
در ادامه دکتر دانشگر با معرفی اعضای گروه، گزارشی مختصر از فعالیت‌های پژوهشی و اجرایی شامل بررسی کتاب‌های درسی ازنظر توجه به هویت ملی، بررسی وضعیت املا و انشا در مدارس، کاربست واژه‌های مصوب در کتاب‌های درسی، تهیه خبرنامۀ برخط و نشر مجازی آن ارائه کرد و مهم‌ترین اولویت گروه آموزش را ارتباط همه‌جانبه با آموزش‌وپرورش دانست.
پس از آن هریک از اعضای شورای علمی، با اشاره به اولویت‌های آموزشی زبان و ادبیات فارسی در وضعیت کنونی، به ارائۀ دیدگاه‌ها و نظریات خود پرداختند و راهکارهایی برای ارتقای وضعیت فعلی آموزش زبان و ادبیات فارسی در مدارس و دانشگاه‌ها ارائه کردند.
نتیجۀ مباحث این جلسه در این موارد خلاصه می‌شود:
ــ تنظیم پیش‌نویس برنامۀ اجرایی گروه با توجه به امکانات و اولویت‌ها؛
ــ برنامه‌ریزی تشکیل کارگروه‌های پیش‌دبستانی، ابتدایی، متوسطۀ یک، متوسطۀ دو و دانشگاه؛
ــ تشکیل جلسات شورای علمی به‌صورت ماهانه.
خانم نسرین پرویزی، دکتر محمدرضا ترکی، دکتر حسن ذوالفقاری، دکتر علی شیوا، استاد هوشنگ مرادی کرمانی، دکتر سید علی‌اصغر میرباقری‌فرد، دکتر ملاحت نجفی عرب و دکتر محمدجعفر یاحقی، و نیز مرتضی قاسمی، سرپرست روابط عمومی فرهنگستان، از دیگر حاضران این جلسه بودند.
apll.ir/1399/10/27/برگزاری-اولین-جلسۀ-شورای-علمی-گروه-آمو/
https://apll.ir/wp-content/uploads/2021/01/X271099-1200x675.jpg
@theapll
خبرنامۀ گروه آموزش زبان و ادبیات فارسی ـ شمارۀ ۷۷
هفتاد و هفتمین شمارۀ خبرنامۀ گروه آموزش زبان و ادبیات فارسی فرهنگستان (دی ۱۳۹۹) منتشر شد. فهرست مندرجات این شماره از خبرنامۀ گروه آموزش زبان و ادبیات فارسی بدین شرح است: سخن نخست: جایگاه شعر فارسی در کتاب‌های درسی «فارسی» (دکتر مریم دانشگر)؛ گفت‌وگو با مؤلفان کتاب‌های درسی (۳۷): اسفندیار معتمدی (گیتی قریب)؛ ضرورت و اهمیت آموزش املا و انشای فارسی (دکتر سیدهزیبا بهروز)؛ کاربرد مصوّبات فرهنگستان زبان و ادب فارسی (۶): نوزایی واژۀ «فینه» (محمود ظریف)؛ آشنايي با دانشگاه‌های ایران و جهان (۴۵): دانشگاه جمهوری اروگوئه (مینا گلستانی)؛ برگزاری اولین جلسۀ شورای علمی گروه آموزش زبان و ادبیات فارسی؛ دومین نشست همکاری مشترک سازمان پژوهش و برنامه‌ریزی آموزشی و فرهنگستان زبان و ادب فارسی؛ دیدار دکتر محمدرضا نصیری با رایزن فرهنگی سفارت هند در ایران؛ دکتر یاحقی استاد ممتاز دانشگاه فردوسی مشهد؛ تأکید رئیس فرهنگستان بر رفع موانع دسترسی عمومی به پیکرۀ فرهنگ‌نویسی؛ پاسخ فرهنگستان به «پویش دسترسی عمومی به پیکرۀ زبانی فرهنگستان»؛ پژوهشگران فرهنگستان زبان و ادب فارسی برگزیدگان جشنوارۀ نقد کتاب؛ همایش ملی الزامات آموزش زبان و ادبیات فارسی در مدارس و مراکز زبان‌آموزی و دانشگاه‌ها و فضای مجازی؛ معرفی کتاب درسی: دستور زبان فارسی، سال دوم دبیرستان (بی تا) (محدثه طاهری)؛ روزشمار رویدادهای ادبی دی ۱۳۹۹ (محدثه طاهری)؛ سخن پایانی: صحبت جان جهان جان و جهان می‌ارزد (خواجوی کرمانی).
علاقه‌مندان می‌توانند هفتاد و هفتمین شمارۀ خبرنامۀ گروه آموزش زبان و ادبیات فارسی را از وبگاه فرهنگستان به نشانی زیر بارگیری کنند.
apll.ir/1399/10/29/خبرنامۀ-گروه-آموزش-زبان-و-ادبیات-فارس-31/
https://apll.ir/wp-content/uploads/2021/01/B281099-1200x675.jpg
خبرنامۀ گروه آموزش زبان و ادبیات فارسی ـ شمارۀ ۷۷
هفتاد و هفتمین شمارۀ خبرنامۀ گروه آموزش زبان و ادبیات فارسی فرهنگستان (دی ۱۳۹۹) منتشر شد. فهرست مندرجات این شماره از خبرنامۀ گروه آموزش زبان و ادبیات فارسی بدین شرح است: سخن نخست: جایگاه شعر فارسی در کتاب‌های درسی «فارسی» (دکتر مریم دانشگر)؛ گفت‌وگو با مؤلفان کتاب‌های درسی (۳۷): اسفندیار معتمدی (گیتی قریب)؛ ضرورت و اهمیت آموزش املا و انشای فارسی (دکتر سیدهزیبا بهروز)؛ کاربرد مصوّبات فرهنگستان زبان و ادب فارسی (۶): نوزایی واژۀ «فینه» (محمود ظریف)؛ آشنايي با دانشگاه‌های ایران و جهان (۴۵): دانشگاه جمهوری اروگوئه (مینا گلستانی)؛ برگزاری اولین جلسۀ شورای علمی گروه آموزش زبان و ادبیات فارسی؛ دومین نشست همکاری مشترک سازمان پژوهش و برنامه‌ریزی آموزشی و فرهنگستان زبان و ادب فارسی؛ دیدار دکتر محمدرضا نصیری با رایزن فرهنگی سفارت هند در ایران؛ دکتر یاحقی استاد ممتاز دانشگاه فردوسی مشهد؛ تأکید رئیس فرهنگستان بر رفع موانع دسترسی عمومی به پیکرۀ فرهنگ‌نویسی؛ پاسخ فرهنگستان به «پویش دسترسی عمومی به پیکرۀ زبانی فرهنگستان»؛ پژوهشگران فرهنگستان زبان و ادب فارسی برگزیدگان جشنوارۀ نقد کتاب؛ همایش ملی الزامات آموزش زبان و ادبیات فارسی در مدارس و مراکز زبان‌آموزی و دانشگاه‌ها و فضای مجازی؛ معرفی کتاب درسی: دستور زبان فارسی، سال دوم دبیرستان (بی تا) (محدثه طاهری)؛ روزشمار رویدادهای ادبی دی ۱۳۹۹ (محدثه طاهری)؛ سخن پایانی: صحبت جان جهان جان و جهان می‌ارزد (خواجوی کرمانی).
علاقه‌مندان می‌توانند هفتاد و هفتمین شمارۀ خبرنامۀ گروه آموزش زبان و ادبیات فارسی را از وبگاه فرهنگستان به نشانی زیر بارگیری کنند.
apll.ir/1399/10/29/خبرنامۀ-گروه-آموزش-زبان-و-ادبیات-فارس-31/
https://apll.ir/wp-content/uploads/2021/01/B281099-1200x675.jpg
@theapll
مراسم نکوداشت استاد احمد سمیعی (گیلانی) برگزار می‌شود
شنبه، یازدهم بهمن‌ماه ۱۳۹۹، مراسم نکوداشت استاد احمد سمیعی (گیلانی) به مناسبت صدسالگی ایشان در فرهنگستان زبان و ادب فارسی برگزار خواهد شد.
در این مراسم که به‌صورت محدود و با سخنرانی شماری از همکاران و دوستداران استاد برگزار می‌شود، آقایان دکتر رضا داوری اردکانی، دکتر غلامعلی حداد عادل، دکتر حمیدرضا خادمی، دکتر محمد ذبیحی، دکتر محمود شالویی، جعفرشجاع کیهانی، دکتر فتح‌الله مجتبائی، احمد مسجدجامعی، دکتر حسین معصومی همدانی و دکتر علیرضا نیکوئی سخنرانی خواهند کرد.
علاقه‌مندان می‌توانند برای دیدن این مراسم به‌صورت زنده به حساب کاربری فرهنگستان زبان و ادب فارسی در اینستاگرام به نشانی theapll@ مراجعه نمایند.
زمان: یازدهم بهمن‌ماه ۱۳۹۹ ــ ساعت: ۱۱ تا ۱۲:۳۰
https://apll.ir/?p=9598
مراسم نکوداشت استاد احمد سمیعی (گیلانی) برگزار می‌شود
شنبه، یازدهم بهمن‌ماه ۱۳۹۹، مراسم نکوداشت استاد احمد سمیعی (گیلانی) به مناسبت صدسالگی ایشان در فرهنگستان زبان و ادب فارسی برگزار خواهد شد.
در این مراسم که به‌صورت محدود و با سخنرانی شماری از همکاران و دوستداران استاد برگزار می‌شود، آقایان دکتر رضا داوری اردکانی، دکتر غلامعلی حداد عادل، دکتر حمیدرضا خادمی، دکتر محمد ذبیحی، دکتر محمود شالویی، جعفرشجاع کیهانی، دکتر فتح‌الله مجتبائی، احمد مسجدجامعی، دکتر حسین معصومی همدانی و دکتر علیرضا نیکوئی سخنرانی خواهند کرد.
علاقه‌مندان می‌توانند برای دیدن این مراسم به‌صورت زنده به حساب کاربری فرهنگستان زبان و ادب فارسی در اینستاگرام به نشانی theapll@ مراجعه نمایند.
زمان: یازدهم بهمن‌ماه ۱۳۹۹ ــ ساعت: ۱۱ تا ۱۲:۳۰
https://apll.ir/?p=9598
پیام تسلیت فرهنگستان زبان و ادب فارسی به‌مناسبت درگذشت زنده‌یاد دکتر سید محمود شریعت
مطلع شدیم که دکتر سید محمود شریعت، استاد رشتهٔ مهندسی بهداشت محیط دانشگاه علوم پزشکی تهران و عضو گروه واژه‌گزینی تخصصی مهندسی محیط زیست و انرژی فرهنگستان زبان و ادب فارسی، دار فانی را وداع گفته‌اند.
ایشان بیش از ده سال با گروه واژه‌گزینی همکاری داشتند و فرهنگستان در طول این سالیان از دانش و تجربهٔ ایشان بسیار بهره برد.
فقدان این استاد گرامی را به خانوادهٔ ایشان و جامعهٔ علمی کشور تسلیت می‌گوییم و برای آن مرحوم از خداوند متعال آمرزش مسئلت می‌کنیم.
مطلع شدیم که دکتر سید محمود شریعت، استاد رشتهٔ مهندسی بهداشت محیط دانشگاه علوم پزشکی تهران و عضو گروه واژه‌گزینی تخصصی مهندسی محیط زیست و انرژی فرهنگستان زبان و ادب فارسی، دار فانی را وداع گفته‌اند.
ایشان بیش از ده سال با گروه واژه‌گزینی همکاری داشتند و فرهنگستان در طول این سالیان از دانش و تجربهٔ ایشان بسیار بهره برد.
فقدان این استاد گرامی را به خانوادهٔ ایشان و جامعهٔ علمی کشور تسلیت می‌گوییم و برای آن مرحوم از خداوند متعال آمرزش مسئلت می‌کنیم.
@theapll
چهارمین دورۀ جایزه و نشان ابوالحسن نجفی برگزار شد
سه‌شنبه، هفتم بهمن‌ماه ۱۳۹۹، مراسم چهارمین دورۀ جایزه و نشان ابوالحسن نجفی در مرکز فرهنگی شهر کتاب برگزار شد.
این جایزه هر سال به بهترین ترجمۀ رمان یا مجموعه‌‌داستان کوتاه سال تعلق می‌گیرد. هیئت داوران متشکل از ضیاء موحد، مهستی بحرینی، عبدالله کوثری، حسین معصومی همدانی، موسی اسوار، ابوالفضل حری و آبتین گلکار، جایزۀ ویژۀ نجفی را به پاس کارنامۀ پر‌برگ‌وبار در عرصۀ ترجمه به علی‌اصغر حداد تقدیم کردند و محمدرضا ترک‌تتاری را برای ترجمۀ رمان «استاد پترزبورگ» بهترین مترجم سال معرفی کردند.
گفتنی است به برگزیدگان این جایزه نشان ابوالحسن نجفی و صدمیلیون ریال وجه نقد اهدا شد.
جایزۀ ابوالحسن نجفی در سه سال گذشته بر این اساس پایه‌گذاری شد که مترجمان جوان و توانا به جامعۀ فرهنگی و کتاب‌خوان معرفی شوند.
https://apll.ir/?p=9619
چهارمین دورۀ جایزه و نشان ابوالحسن نجفی برگزار شد
سه‌شنبه، هفتم بهمن‌ماه ۱۳۹۹، مراسم چهارمین دورۀ جایزه و نشان ابوالحسن نجفی در مرکز فرهنگی شهر کتاب برگزار شد.
این جایزه هر سال به بهترین ترجمۀ رمان یا مجموعه‌‌داستان کوتاه سال تعلق می‌گیرد. هیئت داوران متشکل از ضیاء موحد، مهستی بحرینی، عبدالله کوثری، حسین معصومی همدانی، موسی اسوار، ابوالفضل حری و آبتین گلکار، جایزۀ ویژۀ نجفی را به پاس کارنامۀ پر‌برگ‌وبار در عرصۀ ترجمه به علی‌اصغر حداد تقدیم کردند و محمدرضا ترک‌تتاری را برای ترجمۀ رمان «استاد پترزبورگ» بهترین مترجم سال معرفی کردند.
گفتنی است به برگزیدگان این جایزه نشان ابوالحسن نجفی و صدمیلیون ریال وجه نقد اهدا شد.
جایزۀ ابوالحسن نجفی در سه سال گذشته بر این اساس پایه‌گذاری شد که مترجمان جوان و توانا به جامعۀ فرهنگی و کتاب‌خوان معرفی شوند.
https://apll.ir/?p=9619
@theapll
صدسالگی استاد سمیعی
شنبه، یازدهم بهمن‌ماه ۱۳۹۹، مراسم نکوداشت صدسالگی استاد احمد سمیعی (گیلانی)، عضو پیوستۀ فرهنگستان زبان و ادب فارسی و ویراستار برجسته، با حضور دکتر غلامعلی حداد عادل، دکتر رضا داوری اردکانی، دکتر محمد ذبیحی، دکتر محمد شالویی، برخی از اعضای پیوسته و وابستۀ فرهنگستان زبان و ادب فارسی همچون دکتر محمد دبیرمقدم، دکتر حسین معصومی همدانی، دکتر محمدرضا نصیری، دکتر محمود عابدی، دکتر محمدرضا ترکی و… در محل فرهنگستان برگزار شد.
در آغاز این مراسم دکتر غلامعلی حداد عادل، رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی، با تبریک صدسالگی استاد احمد سمیعی (گیلانی) و ۳۰ساله شدن فرهنگستان زبان و ادب فارسی بیان کرد: برای فرهنگستان زبان و ادب فارسی این افتخار بزرگی است که عضو پیوسته‌ای مثل استاد احمد سمیعی (گیلانی) دارد. در مدت ۳۰ سال فعالیت فرهنگستان از وجود ایشان بهره‌مند بوده‌ایم و ان‌شاءالله که همچنان باشیم.
او در ادامه افزود: استاد سمیعی حدود ۸۰ سال است که در فضای ادبی و سیاسی و فرهنگی ایران حضور دارد؛ یعنی راوی هوشمند و خردمندی از حوادث قرن اخیر ایران معاصر است.
دکتر حدادعادل سپس به ۵۰ سال آشنایی خود با استاد سمیعی (گیلانی) اشاره کرد و از خصایص او، همچون ذوق و عقل سلیم، استعداد، پرکاری، وجدان کاری و عشق به ایران و مردم ایران گفت و سپس اظهار کرد: از دیگر اوصاف استاد سمیعی (گیلانی) استفاده از استادان ادبیات نام‌آور در دانشگاه تهران است. ایشان تنها بازماندۀ دانشجویان قبل از شهریور سال ۱۳۲۰ در دانشگاه تهران هستند.
وی با بیان اینکه استاد احمد سمیعی (گیلانی) هم به ادب سنتی فارسی و هم به ادب معاصر تسلط دارد، از آشنایی او با ادبیات جهان از طریق ادبیات فرانسه گفت و ادامه داد: آنچه از آثار استاد سمیعی دیده می‌شود همه مفید بوده‌اند. هیچ‌وقت به داشتن افراط و تفریط و سلیقه‌های غیراعتدالی که به زبان و ادب فارسی صدمه بزند شناخته نشده‌اند.
رئیس بنیاد سعدی از احمد سمیعی (گیلانی) به‌عنوان یک شخصیت ممتاز جهانی یاد کرد و گفت: ایشان دید جهانی دارند؛ به زبان عربی تسلط دارند و با زبان انگلیسی هم آشنایی دارند و همچنین تجربه‌های مدیریتی گوناگونی دارند. این عضو پیوستۀ فرهنگستان زبان و ادب فارسی و از بنیان‌گذاران ویراستاری کارشان را به‌عنوان یک کارمند از راه‌آهن آغاز کردند. در دورانی که روشن‌فکران و دانشگاهیان به‌شدت درگیر مسائل سیاسی بودند ایشان هم همین طور بودند و استاد سعادت نیز.
دکتر حداد عادل سپس با اشاره به همکاری خود در کنار احمد سمیعی (گیلانی) در انتشارات فرانکلین سابق اظهار کرد: فرانکلین مثل جزیره‌ای بود که همه در آنجا تاوان فعالیت‌های سیاسی‌شان را می‌دادند، اما بعد از انقلاب فضا برای فعالیت‌های استاد سمیعی (گیلانی) باز شد. این‌طور شد که بعد از پیروزی انقلاب اسلامی همه دست نیاز به سمت ایشان دراز کردند. ایشان در فرهنگستان زبان و ادب فارسی کار بزرگی کردند که آن برعهده گرفتن مسئولیت «نامۀ فرهنگستان» بود.
رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی همچنین گفت: علاقه‌مندان به زبان و ادبیات فارسی با خواندن آثار استاد سمیعی (گیلانی) دو چیز یاد می‌گیرند؛ یکی موضوع و محتوا و دیگری فارسی‌نویسی، زیبانویسی و درست‌نویسی؛ یعنی هم در شکل درس می‌گیرند و هم در محتوا.
دکتر غلامعلی حداد عادل در پایان سخنان خود با اشاره به سهم قابل توجه استاد سمیعی (گیلانی) در نهادینه کردن فعالیت ویراستاری در ایران بیان کرد: ویراستاری ۵۰ سال پیش در ایران امری غریب بود، اما وضعیت امروز آن و اهمیتی که به آن داده می‌شود حاصل زحمات افرادی چون ایشان است. نثر ایشان، نثری محکم، روان، شیرین با ظرافت خاص و از نثرهای نمونه و پختۀ زبان فارسی است.
علاقه‌مندان می‌توانند گزارش کامل این مراسم را در وبگاه فرهنگستان زبان و ادب فارسی مطالعه کنند.
پیوند خبر در وبگاه فرهنگستان زبان و ادب فارسی:
https://apll.ir/?p=9607
yun.ir/22hz74
صدسالگی استاد سمیعی
شنبه، یازدهم بهمن‌ماه ۱۳۹۹، مراسم نکوداشت صدسالگی استاد احمد سمیعی (گیلانی)، عضو پیوستۀ فرهنگستان زبان و ادب فارسی و ویراستار برجسته، با حضور دکتر غلامعلی حداد عادل، دکتر رضا داوری اردکانی، دکتر محمد ذبیحی، دکتر محمد شالویی، برخی از اعضای پیوسته و وابستۀ فرهنگستان زبان و ادب فارسی همچون دکتر محمد دبیرمقدم، دکتر حسین معصومی همدانی، دکتر محمدرضا نصیری، دکتر محمود عابدی، دکتر محمدرضا ترکی و… در محل فرهنگستان برگزار شد.
در آغاز این مراسم دکتر غلامعلی حداد عادل، رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی، با تبریک صدسالگی استاد احمد سمیعی (گیلانی) و ۳۰ساله شدن فرهنگستان زبان و ادب فارسی بیان کرد: برای فرهنگستان زبان و ادب فارسی این افتخار بزرگی است که عضو پیوسته‌ای مثل استاد احمد سمیعی (گیلانی) دارد. در مدت ۳۰ سال فعالیت فرهنگستان از وجود ایشان بهره‌مند بوده‌ایم و ان‌شاءالله که همچنان باشیم.
او در ادامه افزود: استاد سمیعی حدود ۸۰ سال است که در فضای ادبی و سیاسی و فرهنگی ایران حضور دارد؛ یعنی راوی هوشمند و خردمندی از حوادث قرن اخیر ایران معاصر است.
دکتر حدادعادل سپس به ۵۰ سال آشنایی خود با استاد سمیعی (گیلانی) اشاره کرد و از خصایص او، همچون ذوق و عقل سلیم، استعداد، پرکاری، وجدان کاری و عشق به ایران و مردم ایران گفت و سپس اظهار کرد: از دیگر اوصاف استاد سمیعی (گیلانی) استفاده از استادان ادبیات نام‌آور در دانشگاه تهران است. ایشان تنها بازماندۀ دانشجویان قبل از شهریور سال ۱۳۲۰ در دانشگاه تهران هستند.
وی با بیان اینکه استاد احمد سمیعی (گیلانی) هم به ادب سنتی فارسی و هم به ادب معاصر تسلط دارد، از آشنایی او با ادبیات جهان از طریق ادبیات فرانسه گفت و ادامه داد: آنچه از آثار استاد سمیعی دیده می‌شود همه مفید بوده‌اند. هیچ‌وقت به داشتن افراط و تفریط و سلیقه‌های غیراعتدالی که به زبان و ادب فارسی صدمه بزند شناخته نشده‌اند.
رئیس بنیاد سعدی از احمد سمیعی (گیلانی) به‌عنوان یک شخصیت ممتاز جهانی یاد کرد و گفت: ایشان دید جهانی دارند؛ به زبان عربی تسلط دارند و با زبان انگلیسی هم آشنایی دارند و همچنین تجربه‌های مدیریتی گوناگونی دارند. این عضو پیوستۀ فرهنگستان زبان و ادب فارسی و از بنیان‌گذاران ویراستاری کارشان را به‌عنوان یک کارمند از راه‌آهن آغاز کردند. در دورانی که روشن‌فکران و دانشگاهیان به‌شدت درگیر مسائل سیاسی بودند ایشان هم همین طور بودند و استاد سعادت نیز.
دکتر حداد عادل سپس با اشاره به همکاری خود در کنار احمد سمیعی (گیلانی) در انتشارات فرانکلین سابق اظهار کرد: فرانکلین مثل جزیره‌ای بود که همه در آنجا تاوان فعالیت‌های سیاسی‌شان را می‌دادند، اما بعد از انقلاب فضا برای فعالیت‌های استاد سمیعی (گیلانی) باز شد. این‌طور شد که بعد از پیروزی انقلاب اسلامی همه دست نیاز به سمت ایشان دراز کردند. ایشان در فرهنگستان زبان و ادب فارسی کار بزرگی کردند که آن برعهده گرفتن مسئولیت «نامۀ فرهنگستان» بود.
رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی همچنین گفت: علاقه‌مندان به زبان و ادبیات فارسی با خواندن آثار استاد سمیعی (گیلانی) دو چیز یاد می‌گیرند؛ یکی موضوع و محتوا و دیگری فارسی‌نویسی، زیبانویسی و درست‌نویسی؛ یعنی هم در شکل درس می‌گیرند و هم در محتوا.
دکتر غلامعلی حداد عادل در پایان سخنان خود با اشاره به سهم قابل توجه استاد سمیعی (گیلانی) در نهادینه کردن فعالیت ویراستاری در ایران بیان کرد: ویراستاری ۵۰ سال پیش در ایران امری غریب بود، اما وضعیت امروز آن و اهمیتی که به آن داده می‌شود حاصل زحمات افرادی چون ایشان است. نثر ایشان، نثری محکم، روان، شیرین با ظرافت خاص و از نثرهای نمونه و پختۀ زبان فارسی است.
علاقه‌مندان می‌توانند گزارش کامل این مراسم را در وبگاه فرهنگستان زبان و ادب فارسی مطالعه کنند.
پیوند خبر در وبگاه فرهنگستان زبان و ادب فارسی:
https://apll.ir/?p=9607
yun.ir/22hz74
@theapll
اعلام نظر فرهنگستان دربارۀ استاندارد بین‌المللی نویسه‌گردانی زبان فارسی
فرهنگستان زبان و ادب فارسی استاندارد بین‌المللی نویسه‌گردانی زبان فارسی (ISO 233-3) را که در روند تجدیدنظر استانداردها در سازمان بین‌المللی استاندارد (ایزو) قرار گرفته بود، بررسی و نظر خود را اعلام کرد.
نسخۀ قبلی این استاندارد در سال ۱۹۹۹/۱۳۷۷ با همکاری سازمان ملی استاندارد ایران و فرهنگستان (با نمایندگی مرحوم دکتر یدالله ثمره) تدوین و منتشر شده بود. در آذرماه امسال فرهنگستان از تجدیدنظر این استاندارد اطلاع یافت و باتوجه‌به اهمیت موضوع و محدودیت زمانی، بلافاصله بررسی آن را بر عهده گرفت. این کار در گروهی تخصصی به سرپرستی معاون علمی و پژوهشی فرهنگستان، دکتر محمد دبیرمقدم، و عضویت متخصصان و کارشناسان، خانم‌ها و آقایان مهنوش تهرانی، دکتر محمدرضا رضوی، مهوش سیفی، دکتر مهرنوش شمس‌فرد، دکتر مصطفی عاصی، دکتر فرزین غفوری، ایرج فرجی، دکتر مسعود قیومی، دکتر مریم مسگر خویی به‌طور فشرده انجام شد و نظر نهایی فرهنگستان در هشتم بهمن‌ماه برای کارگروه فنی متناظر ۴۶ و دفتر مطالعات تطبیقی و مشارکت در تدوین استانداردهای بین‌المللی سازمان ملی استاندارد ایران ارسال شد.
بر اساس تفاهم‌نامۀ امضاشده در سال گذشته میان فرهنگستان و سازمان ملی استاندارد، فرهنگستان در تدوین استانداردهای بین‌المللی و ملی زبان فارسی با این سازمان همکاری می‌کند. تدوین استاندارد بین‌المللی واج‌نویسی زبان فارسی نیز در فرهنگستان به‌زودی آغاز خواهد شد.
پیوند خبر در وبگاه فرهنگستان زبان و ادب فارسی:
https://apll.ir/?p=9621
yun.ir/smkw89
اعلام نظر فرهنگستان دربارۀ استاندارد بین‌المللی نویسه‌گردانی زبان فارسی
فرهنگستان زبان و ادب فارسی استاندارد بین‌المللی نویسه‌گردانی زبان فارسی (ISO 233-3) را که در روند تجدیدنظر استانداردها در سازمان بین‌المللی استاندارد (ایزو) قرار گرفته بود، بررسی و نظر خود را اعلام کرد.
نسخۀ قبلی این استاندارد در سال ۱۹۹۹/۱۳۷۷ با همکاری سازمان ملی استاندارد ایران و فرهنگستان (با نمایندگی مرحوم دکتر یدالله ثمره) تدوین و منتشر شده بود. در آذرماه امسال فرهنگستان از تجدیدنظر این استاندارد اطلاع یافت و باتوجه‌به اهمیت موضوع و محدودیت زمانی، بلافاصله بررسی آن را بر عهده گرفت. این کار در گروهی تخصصی به سرپرستی معاون علمی و پژوهشی فرهنگستان، دکتر محمد دبیرمقدم، و عضویت متخصصان و کارشناسان، خانم‌ها و آقایان مهنوش تهرانی، دکتر محمدرضا رضوی، مهوش سیفی، دکتر مهرنوش شمس‌فرد، دکتر مصطفی عاصی، دکتر فرزین غفوری، ایرج فرجی، دکتر مسعود قیومی، دکتر مریم مسگر خویی به‌طور فشرده انجام شد و نظر نهایی فرهنگستان در هشتم بهمن‌ماه برای کارگروه فنی متناظر ۴۶ و دفتر مطالعات تطبیقی و مشارکت در تدوین استانداردهای بین‌المللی سازمان ملی استاندارد ایران ارسال شد.
بر اساس تفاهم‌نامۀ امضاشده در سال گذشته میان فرهنگستان و سازمان ملی استاندارد، فرهنگستان در تدوین استانداردهای بین‌المللی و ملی زبان فارسی با این سازمان همکاری می‌کند. تدوین استاندارد بین‌المللی واج‌نویسی زبان فارسی نیز در فرهنگستان به‌زودی آغاز خواهد شد.
پیوند خبر در وبگاه فرهنگستان زبان و ادب فارسی:
https://apll.ir/?p=9621
yun.ir/smkw89
@theapll
فرهنگستان، میزبان سفیر بنگلادش در ایران
دوشنبه، سیزدهم بهمن‌ماه ۱۳۹۹، فرهنگستان زبان و ادب فارسی میزبان آقای گوسال اعظم سارکار، سفیر بنگلادش در ایران بود.
در ابتدای این نشست دکتر غلامعلی حداد عادل، رئیس فرهنگستان، پس از خیرمقدم و معرفی فعالیت‌های فرهنگستان در حوزۀ شبه‌قارّه، در خصوص همکاری‌های آموزشی، ترجمۀ آثار، تبادل دانشجو، گسترش و نفوذ زبان فارسی در بنگلادش و دیگر زمینه‌های همکاری‌های فرهنگی بین دو کشور سخن گفت.
دیگر حاضران این نشست عبارت بودند از: دکتر محمدرضا نصیری، عضو وابسته و مدیر گروه دانشنامۀ زبان و ادب فارسی در شبه‌قاره، حسن قریبی، مدیر روابط بین‌الملل فرهنگستان، شهروز فلاحت‌پیشه، معاون بین‌الملل بنیاد سعدی، و آقای یکدله، نمایندۀ وزارت امور خارجه.
پیوند خبر در وبگاه فرهنگستان:
https://apll.ir/?p=9623
yun.ir/mmgbna
فرهنگستان، میزبان سفیر بنگلادش در ایران
دوشنبه، سیزدهم بهمن‌ماه ۱۳۹۹، فرهنگستان زبان و ادب فارسی میزبان آقای گوسال اعظم سارکار، سفیر بنگلادش در ایران بود.
در ابتدای این نشست دکتر غلامعلی حداد عادل، رئیس فرهنگستان، پس از خیرمقدم و معرفی فعالیت‌های فرهنگستان در حوزۀ شبه‌قارّه، در خصوص همکاری‌های آموزشی، ترجمۀ آثار، تبادل دانشجو، گسترش و نفوذ زبان فارسی در بنگلادش و دیگر زمینه‌های همکاری‌های فرهنگی بین دو کشور سخن گفت.
دیگر حاضران این نشست عبارت بودند از: دکتر محمدرضا نصیری، عضو وابسته و مدیر گروه دانشنامۀ زبان و ادب فارسی در شبه‌قاره، حسن قریبی، مدیر روابط بین‌الملل فرهنگستان، شهروز فلاحت‌پیشه، معاون بین‌الملل بنیاد سعدی، و آقای یکدله، نمایندۀ وزارت امور خارجه.
پیوند خبر در وبگاه فرهنگستان:
https://apll.ir/?p=9623
yun.ir/mmgbna