نکته: جامعه شناسی تجربه
764 subscribers
449 photos
32 videos
78 files
438 links
جامعه شناسی تجربه
یادداشت ها و فعالیتهای
محمد زینالی اناری:
@Mohamadzeinaliunari
(گروه بحث کانال)
@SoExperience

not for selling
Download Telegram
ط نتیجۀ دستآوردهای صنعتی تفکر شهری جهان در محیط های ما به ساختن ویلا و عکس انداختن هنر پیشه ها در روستاها بیانجامد و به جای خدمات تأمین اجتماعی و روابط عمومی، بر امور خیریه و خیرمقدم بپردازیم. 

نتیجه ی چنین اجتماع اولین از فرهنگ طبیعی در شهرها، این است که با وجود ارزش بودن فرهنگ روستایی در شهرها، همان قدر هم روستاها را تخریب کرده ایم. ارزشهای روستاها در شهرها هجوم یافته و با خودشیفتگی فضایی بازنما شده از ذاتش، در تجربه توسعۀ شهری به ضربه زدن به طبیعت روستاها منجر شده است. از این رو فرود مهاجرت در شهر با ذات خود مهاجران یعنی روستا به جنگ برخاسته و خاستگاهش را می خورد. 

این حتی در دست یافته های تفکر اداری هم موجب شده است به جای حل معضل حاشیه نشینی، این امر را تداوم بخشد. در حالی که شهر واقعی با همه ی خرد، قانون و ابهتش، خدمتگزار روستاها و بخش تولیدی است. در حالی که روستاهای ما، هویت ایلی و عشایری داشته، عمدتاً تولید کشاورزی هم در آن ها در اقلیت می باشد. از این رو به جای برنامه ریزی دقیق، گسترش شهرهای تپاله ای ما همزاد با توهم خودبسندگی غذایی شده و نتوانسته است به کارکرد مناسب شهری بیانجامد.

لذا اگر در خصوص هویت شهرها و تغییر وضعیت سازمان و اداری شان بازاندیشی صورت نگیرد،  مجمع خانه ها یا تپاله های انسانی قربانی بحران های نوخواسته شده و با " رو به زوال بودن " پیش خواهد رفت. تا قومیت و همبستگی های خویشاوندی جوهر ارزش های جدید هستند، در حال حاضر، به جای فضای شهری، قومیتی ارزش می گیرد و تضادهای محلی هم با هم به رستاخیز در می آیند. لذا برای بازگشت از چنین رشدی، باید بتوانیم ارزشهای شهری را از برادر به سمت همسایه بازگردانیم. 

در واقع در فضاهای جدید زندگی که از آن به شهر تعبیر می شود، کالبد زندگی ما دگرگون شده، اما ذهن قومیتی ما هنوز تغییری نیافته است. نمی توان از اینترنت و ابزارهای مدرن که مخلوق تفکر و ذهنیت شهری است استفاده کرده، به ذهنیت حماسی و قومی خود نازید. باید بتوانیم همچون داستان نویسی که داستان های بدش را پاره می کند، تاریخ قومیتی و ارزشهای ایلیاتی مازاد خود را از خرد شهروندی دور بریزیم. می توانیم گاهی از تاریخ همچون خاطره ای خوش یاد کنیم نه این که با هر ابزار و هنر جدیدی نوستالژی را به واقعیت تبدیل کنیم. 

http://www.anthropologyandculture.com/fa/%D8%B9%D9%84%D9%88%D9%85-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C/432-%D8%B1%D9%88%DB%8C%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D9%86%D8%A7%D9%85-%D8%B4%D9%87%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%DB%8C.html

https://telegram.me/thing
آیا در ایران اقتصاد وجود دارد؟
محمد زینالی اُناری

در سالهای نه چندان دور مدیریت اقتصادی شیوه ای از هژمونی عشایر بر همدیگر بود که عمدتاً در پنجاه سال اخیر شهری شده اند اما فرهنگ که از یاد رفتنی نیست، بازآفرینی می شود. در نتیجه اقتصادسیاسی شهر تبدیل مبادله‌های جمعه بازاری بر سر کالا و ملک شده، به دلیل غلبه جمعیتی مهاجران، گفتمان مسلط اقتصادی ما، به مبادله و مالکیت تبدیل شده است و نه تولید و خلاقیت! اقتصادی که در آن "فراغت" و "داشتن" ارزش است و نه "کار" و "تفکر". در نتیجه زد و خوردهای امروزی و پرشمار اقتصاد پولی، یادآور همان دعوای دیرین سیطره بر آب زندگی روستایی است که مجبور بود هر سکوتی را برای حفظ قلمروی معیشتی خود بشکند.

اگر ضرورت حفظ قلمروی زندگی زندگی روستایی آن هم در در زمان گذشته و در فرهنگ بومی خاصی مبادله و تملک معیشت بود، ضرورت شهرنشینی، "اقتصاد تولید" و رشد و ارتقای آن است که رو به سوی تخصصی تر شدن زندگی شهرنشینان خواهد رفت. اما متأسفانه روند شهرنشینی در ایران به جای توسعه تخصصی سیستم متکی بر تولید، با تورم مبادله و در نتیجه مصرف گرایی توأم شده است. نتیجه ان هم می شود حفظ و توسعۀ اقتصاد مالکیت و پیدا شدن طبقه‌های مسلط مردمی و شبه دولتی که روی درآمد انباشته و اجاره املاک خانه می سازند و در حال نظاره بر گرفتاری مهاجران تازه به شهر رسیده و تحقیر گروه های ضعیفی که با مزد اندکی مهارتهای خدماتی خود را برای رشد بازارهای مسلط انها ارزانی می دارند.

در چنین شوره زاری، دادوستدگران موفقتر، قدرت بزرگی در فرهنگ روزمره کسب کرده، خواسته هایشان را از طریق کنترل سیستم شهری و سامان دادن بر مطالبات عمومی حاصل میکنند. آن قدر که قدرتهای تجاری و خدماتی توانایی چانه زنی داشته اند، نیروهای فکری و صنعتی که هر روز از دانشگاه خارج می شوند، فرصت وجود و بقا پیدا نکرده اند. در نتیجه، امروز معنی کار می توان با ارجاع یافتن به داد و ستد و سوداگری تصور کرد. این مفهوم ناب که از قدیم جوهر ایرانی‌ها به شمار می رفت، در منطق مبادله و مالکیت شهری هضم گردیده، ذهنیت کنش اقتصادی ما با ایدئولوزی سوداگری اشباع شده است. از این رو به جای تفاخر قشر تولید کننده، تنوع در طراحی سرهمی کارگری و ساخته شدن شهرکهای تولیدی، طبقات ولخرج و لباسهای مهمانی تنوع یافته، آرمانشهرهای تجاری را رشد می دهند.

در همین وضعیت است که محصول مبادلات اقتصادی داشتن چند فقره مغازه، اجارۀ خانه های مازاد و تلاش برای معامله زمین های شهری را به یک ارزش عمومی تبدیل کرده و با گسترش این نوع ادبیات، کلکسیونری خانه‌ و بی نیازی از کار و زجر روزانه به عرف مقبول و مشروعی تبدیل شده است. وقتي سرمايه‌هاي شهري در واردات بی رویه، خلاقیت های سوداگرانه در معاملات ملكي و هدایت عموم مردم به سمت آرمانهای مبادله و مالکیت متراکم شده باشد، كاردش به قلب طبیعت میرسد و سوداگری برای گسترش ویلا به نابود کردن زمینهای مستعد تولیدات کشاورزی که ذات هر توسعه و تحوّلی است، ميانجامد.
***
بازار و خدمات معاملاتی در ایران رونق خوبی دارند و می توان گفت حتی به رشد بی رویه و سرطانی هم گرائیده اند، اما تولید که کاری سخت و زاینده است، نتوانسته خود را در ایران به نهادی که همواره نیازمند نیروی کار باشد تبدیل کند. در شرایطی که کل کشور به شوره زاری می ماند که در آن امر تولید امکان تحقق ندارد، چگونه می توان در آن از اقتصاد و تولیدات داخلی دم زد؟ طبیعی است توجه به تولید، همزاد با بی اهمیتی به بازاری خواهد بود که در این سالها خود را با واردات همبسته کرده و سریعاً به این نفی رابطه اعتراض می کند. برای شکل گیری اقتصاد، نیروها و اندیشه ی اقتصادی نیاز به تحمل سختی هایی است تا بتوان در شوره زاری که در این سالها جز داد و ستد چیز دیگری را نپرورانده است، نهال تولید را بارور کرد.

بايد شيوه هاي كار كردن و پول در آوردن در جامعه روشن تر از پيش باشند تا به جاي اسراف و هدر شدن منابع مالي و طبيعي به فكر ساماندهي نيروي انساني و طبيعي كشور باشيم. در غير اين صورت طبيعي است پولهايي كه به صورت غير رسمي در دست مشاغل بي حساب و كتاب جمع مي شود، كار را به حمايت از تخريب نهادهاي نظارتي و منابع طبيعي هم خواهد كشاند. در چنين شرايطي بايد مهندسي مجددي در تعريف مشاغل و حتي بازسازی مفهومی "جامعه" صورت گيرد. بايد بيش از احداث مسكن به فكر احداث جامعه مبتنی بر تولید و تهيه و تنظيم سند ساماندهي مهارت و علم نوين در جامعه باشيم.

در شرايطي که دنيا با سرعت زيادي در حال حركت به سوی فتح قلمروهای خلاقیت و دانش است، در جامعۀ ما تخصصي شدن و کار بر اساس مهارتهای یادگرفته (در دانشگاه) نتوانسته است به ارزش تبديل شود و فرهنگ عمومی ما از كار مبتنی بر داد و ستد، مالکیت و نگرش "سوداگرانه" به زندگی و حفظ قلمرو پر شده و سیستمهای نظارتی و چانه زنی های عمومی را نیز تحت سیطره خود قرار داده ا
ما آینه عبرت هستیم

بعد از ۴۷ سال فعالیت ادبی تنها کسی که قدر مرا می داند فقط ملیحه* است
* نام همسر اکبر
https://telegram.me/thing
#اکبر_اکسیر: ما آیینه عبرت هستیم!

"حقیقت این است که ما آیینه عبرت روزگار هستیم. وقتی در آستانه  60 یا 70 سالگی نه دندانی در دهان و نه پولی در جیب داریم چگونه الگوی جامعه باشیم؟ اگر جامعه‌ای می‌خواهد رو به رشد و سعادت باشد باید مدیرکل‌ها، ‌رانت‌خوارها و پسرخاله‌ها را الگوی خود قرار دهد"؛ این بخشی از حرف‌های اکبر اکسیر است که یکی از دلایل افت تاثیرگذاری اهل قلم را نداشتن وضعیت مناسب آن‌ها می‌داند.

حقیقت این است که ما آیینه عبرت روزگار هستیم. وقتی در آستانه بازنشستگی و 60 یا 70 سالگی نه دندانی در دهان و نه پولی در جیب داریم چگونه الگوی جامعه باشیم؟ وقتی حساب‌های بانکی‌مان به انتظار یارانه‌ای است که هر لحظه‌ ممکن است قطع شود، هیچ‌گاه الگوی خوبی برای جامعه نخواهیم بود. اگر جامعه‌ای می‌خواهد رو به رشد و سعادت باشد باید مدیرکل‌ها، ‌رانت‌خوارها و پسرخاله‌ها را الگوی خود قرار بدهد. در ایرانِ گل و بلبل که از در و دیوارش شاعر می‌ریزد و بعد از آن شاعران اکسید شده و به نویسنده تبدیل می‌شوند و سپس منتقد می‌شوند، در این جامعه خوشا به حال کسانی که از این گروه پیروی نکنند.

چند روز پیش خبر انهدام چندین ماشین گران‌قیمت همین پسرخاله‌ها آمد. پلیس نباید چنین کاری‌ می‌کرد تا مردم این ماشین‌ها را ببینند و متوجه شوند که جوانان با مدرک فوق‌ لیسانس فلافل می‌فروشند و پسرخاله‌ها و رانت‌خوارها چگونه زندگی می‌کنند. نویسندگان هرگز الگوهای خوبی برای جامعه نبوده، نیستند و نخواهند بود. اشرف مخلوقات امثال همین شاعران، نویسندگان، هنرمندان و طنزپردازان هستند. حواس‌مان باشد اگر از امروز بخواهیم برای آبادی تلاش کنیم باید در دست خود تریبون‌ داشته باشیم. مهمترین تریبون شاعران و نویسندگان گذشته از مطبوعات نصفه و نیمه موجود، صدا و سیما است.

رادیو و تلویزیون هر کشوری الگوی سعادت جامعه است.  وقتی قشر مهمی از جامعه از این نعمت خدادادی بی‌بهره مانده‌اند نمی‌توان شعار داد که بزرگان اهل قلم می‌توانند کار کنند و بر جامعه تاثیر بگذارند. باید در تقسیم تریبون انصاف را رعایت کنیم و به سراغ شاعرانی که عمری کار کرده‌اند برویم و از آن‌ها رونمایی کنیم. مسئولان صداوسیما باید پشت میکروفون از کلیه شاعران و نویسندگان و هنرمندانی که در طول سال‌ها خاموش مانده‌اند اعاده حیثیت کنند.  مگر ایران چند کیارستمی دارد؟

جامعه‌ای می‌تواند به سعادت واقعی برسد که به بزرگان ادبی خود احترام بگذارد. من خودم  را مثال می‌زنم. بعد از 47 سال فعالیت ادبی تنها کسی که قدر مرا می‌داند فقط ملیحه (همسرم) است. اگر دولت، مسئولان و نهادهای هنری دنبال خادمین ادبی بروند در ارتقای جامعه مثمرثمر خواهند بود. ما بدون وضعیت مناسب نمی‌توانیم جامعه ادبی سرشار از شور و شعف داشته باشم. رسیدن به جامعه آرمانی نیازمند رسیدگی به زندگی معنوی و مادی هنرمندان است.برخی تغییر و اصلاح جامعه را وظیفه هنرمندان می‌دانند؛ وقتی از هنرمندان صحبت می‌کنیم باید در نظر داشته باشیم که اصلا برای اصلاح جامعه آمده‌اند  نه در هیبت یک پیامبر یا مصلح اجتماعی، این افراد قلمی در دست و هنری در اندیشه آمده‌اند تا زندگی اصولی و اصلی را برای انسان‌ها بازگو کنند.

«هنرمندان بهترین گزینه برای اصلاح جامعه، الگو بودن برای مردم  و رشد و تعالی هستند»، اگر نویسنده و شاعر به کمال دلخواه نرسیده باشند  هرگز نمی‌توانند جامعه را به سمت سعادت موعود هدایت کنند. نویسندگان و هنرمندان با خلق آثار هنری و نوشتن شعر، داستان و مقالات می‌توانند در جامعه امروز مفید واقع شوند. جامعه بیشتر دنباله‌رو هنرمند است اما زمانی که هنرمند را بعد از عمری آفرینش هنری در فقر و فلاکت می‌بیند متوجه بزرگ‌ترین عبرت می‌شود. وقتی می‌بیند نویسنده بزرگ‌شان می‌میرد و پیکرش از خانه اجاره‌ای بیرون می‌آید، بهترین الگو و آیینه عبرت است که دنبال هنر و نویسندگی نرود. اما در مقابل اگر ببیند در جامعه بالاترین رفاه،‌ حقوق و زندگی انسانی را هنرمندان دارند آن وقت از آن‌ها تاثیر می‌گیرد.
http://www.isna.ir/news/95050116823/

https://telegram.me/thing
ماهیچ، ما نگاه: در باب پساسیاست ناشی از هنرمندان سیاسی شده

محمد زینالی اُناری، محقق فرهنگ عامه
سیاست یک حرفه است، حرفه ای مهم و مترقی که به خاطر ایده ها و ارزش های سازمان یافته ای شکل گرفته و سامانه های بزرگی برای ورود مردم به این حوزه خلق کرده است. به این صورت حرفه سیاست ابزاری است که توسط آرمان ها و ایده ها ایجاد می شود تا افرادی با این نوع فعالیت ابزار توسعه و گسترش ارزش هایی شوند که از سوی متفکران این ایده ها هدایت میشوند. به این صورت سیاست ورزی که خود سرشار از ابزارهای تبلیغاتی، زبانی و حتی هنری است، به حرفه یا هنری تبدیل می شود که موجب توسعه و گسترش یک اندیشه در راستای زمان و با انجام فعالیتهای مختلف سیاسی می شود. 

به این صورت خود سیاست یک علم ابزاری اخلاقی و حتی هنری است و از اندیشه ای الهام می گیرد که او را در راه  خود می آفریند و به میادین سیاست ورزی و فعالیت های مختلف نهادینه شده هدیت می کند. سیاست مدار، در دنیای عجیب و غریب سیاسی با هزاران نماد و نشانه سیاسی پرت می شود و در آن همچون یک سرباز یا مهاجر نبرد می کند تا با موفقیت خود، اندیشه را نیز به سرمنزل مقصود برساند. ابزارها و وسایل هجرت و نبرد سیاستمدار، زبان و نمادهای مختلف کلامی است و با تبیین سخنان و تثبیت کلام های مختلف می تواند به توسعه ی یک اندیشه کمک کند. 

اما سیاستمداران همواره برای توسعه کلام و سخن خود، از افراد دیگر نیز کمک می گیرند. میدان سیاست و قواعد سیاست ورزی همچون یک سری برنامه های طاقت فرسا بسط یافته و آنها برای موفقیت و تثبیت خود، انسان های دیگر را به استخدام در می آورند. در سالهای گذشته، سیاستمداران از هنرمندان برای افزودن هژمونی خود استفاده کرده و با بازی گردانی انسان های نیازمند به تجلی و ظهور، خود را همچون یک اندیشه در میدان سیاسی جا زدند. به این صورت سیاست ورزی خود را همچون یک اندیشه جا زد و همانند بلایی که بر سر خودش می آید، انسان های دیگر را به میدان رزم آورد. هنرمندان به به میدان آورد و یا انسان های با نفوذ و سران قبایل و گروه های اجتماعی را. 

حال که نوبت این گروه های جدید است، آن ها نیز روشن شده اند و به ماهیت ابزاری خود پی برده اند. هنرمندان میدان سیاسی را به دست آورده و تنها بازیگر آن شده اند و این بار با سیطره خود بر این میدان گوی رزم را از سیاستمداران گرفته اند. هنرمندانی که تا دیروز بازیگر و سخن پراکن سیاستمداران بودند، این بار از ابزار بودن به سوی بازیگردانی پیش می روند تا خود برای خود بازی کنند. به این صورت میدان سیاست، در دست فعالان هنری می افتد و این آن ها هستند که دیگر قرار است بازیگر و بازیگردان خود باشند. 

به این صورت دنیای سیاست، با سیاستمدارانی که به خاطر خودآگاهی از ماهیت ابزاری خودشان، دیگران را به استخدام در می آوردند، خداحافظی می کند و بازی به طور مستقیم به دست هنرمندانی می افتد که می خواهند بازیگری برای ترویج ارزشها و اندیشه ها باشند. این منتج از روح بازیگر سیاستی است که فاقد اندیشه بوده و همواره اسیر بازیگری و بازیگردانی بوده است و حال، این میدان را بازیگرانی به دست می گیرند که اگر فقط به بازی کردن باشد، انصافاً آن ها بهتر بازی می کنند. در این میان مردم، صاحبان نگاه هایی هستند که همواره قرار است به این دنیاهای سرشار از بازی سیاسی نگاه کنند و تشویق کنند.
http://kelidemelli.com/fa/news/2183/ماهیچ-ما-نگاه-در-باب-پساسیاست-ناشی-از-هنرمندان-سیاسی-شده
https://telegram.me/thing
دل من گَردی است
پرواز می کند ...

تو! تنها نشیمن این گردی

محمد زینالی اُناری
https://telegram.me/thing
بازنشر رویای به نام شهروندی در ستون یاداشت خبرگزاری تحلیلی "خبرآنلاین"
http://www.khabaronline.ir/detail/568327/weblog/zeynali

https://telegram.me/thing
انگشت کیمیا برای همه اوناییه که چراغها رو خاموش می کنند میگه که این سکوها و مدال ها مال همه است

https://telegram.me/thing
مقاله دکتر بشیری گیوی درباره عوامل فرهنگي و اجتماعي مرثر بر ازخودبيگانگي شهرنشيان شهر گيوي را در لینک زیر مطالعه فرمائید.

http://jisds.srbiau.ac.ir/article_1866_0.html

https://telegram.me/thing
آموزش تحلیلی جامعه شناسی (4)

#زبان
دست آوردهای نمادین انسان است که در طول زندگی او تکامل یافته و به سازمانی از نمادهای ساده (حرف) و مرکب(واژه) تبدیل شده اند. بسته به هر گروه قومی کوچک و بزرگ، زبان های متنوعی شکل گرفته که با ادغام گروه های مختلف در هم به زبان های پراستفاده و کم استفاده تبدیل شده است. حتی امروز میبینیم که زبان انگلیسی به زبان غالب علمی این روزگار تبدیل شده است. در گذشته زبان عربی در ایران نفوذ بیشتری داشته و اینک احتمالا به جهت داشتن مهارت های بیشتر این میدان در دست زبان انگلیسی می باشد.

#گفتگو

انسان ها از طریق چیدن واژه ها در کنار هم توانسته اند جملاتی بسازند که بتوانند با آن نیازها و حتی یافته های خود را به هم نوع شان بگویند. در نتیجه آنها جملات خود را به همدیگر ارائه و در قبال ان جملاتی که در نفی یا تأئید سخن خودشان باشد دریافت می کنند. گفتگو اساس تعامل و ارتباط می باشد و از جملاتی که می تواند راست و یا غلط باشد تشکیل می شود. اما قبول و فهمیدن صحیح سخنان طرف مقابل، ان چنان که منظور وی است، بسیار دشوار بوده و بسته به تجربه و زمینه فرهنگی هر فردی احتمال تفاوت با مقصود گوینده وجود دارد.

#معنا

هر واژه و هر جمله ای مفهومی دارد و در سطح واژه، به تداعی تصویری از واژه یا نشانه معنا یا مدلول می گویند. جمله نیز تصویری از حقیقت برای هر فردی ترسیم می کند. به علاوه این که هر واژه ای در جمله معنایی در خورد واژه های همجوار می یابد. به این وسیله جملات شامل واژگان و معناهایی هستند که در کنار هم یک معنای کلی را می سازند که به تصویر عمل، توصیف یا تأویل آن منتهی می شود. از آن جا که هر واژه ای می تواند دارای معانی متعددی در فرهنگ های متفاوت باشد، می توان گفت هر جمله ای روی ذهن گوینده یا شنونده سیالیت داشته و یک جمله ساده در جامعه به صورتهای متعددی برداشت می شود.

#تحلیل_جامعه_شناختی

زبان از ابزارهای اولیه بشر برای توعه زندکی او بوده است. مردم از طریق زبان با هم گفتگو کرده و به تفاهم دست یافتند تا به صورت گروه های انسانی زندگی کنند. از مشکلات هم با خبر شوند. احتمالا آن ها در فهم شان از جملاتی که به هم می گویند، معناهای یکسانی را می فهمند که تفاهم دارند. اما وقتی فردی از یک قبیله با فردی از قبیله دیگر گفتگو کنند، ممکن است معنایی که از آن جمله می کنند متفاوت و بر حسب تجربه های پیشین شان از فرهنگ بومی معنا شود. ماجرای دعوا بر سر وازه انگور که مولوی گفته همین است. بسیاری از دعواهای رسم و رسوم میان گروه های مختلف احتمالا به خاطر برداشت های متفاوت از یک جمله می باشد.

در دنیای کنونی، گفتگو از ارزش و اعتبار بالایی برخوردار است. البته دانستن زبان های بین المللی و فرهنگ های بومی دیگر هم مهم است. بسیاری از کشورها برای دانستن فرهنگ کشورهای همسایه یا رقیب محققلانی را می گمارند که در ان فرهنگ تحصیل کرده و بشناسند. بسیاری از ایران شناسان مشهور مانند 1هانری کربن و 2آنه ماری شیمل که روی تفکر 1شیعه و 2مولوی مهارت داشتند، عمرشان را بر این گذاشتند که ایران را بشناسند. برخی از کتابهای تاریخ باستان ایرانی را جهانگردان و محققان خارجی نوشته اند. در ایران نیز علاقمندانی وجود دارند که روی فرهنگ آمریکا، آفریقا و آسیای شرق مطالعه می کنند. با این حساب زبان و گفتگو موجب شده است که فرهنگ های جهانی از هم مطلع شده و در تفاهم بکوشند. یونسکو هم سعی کرده است مانع از بین رفتن زبان های نادر شود چرا که هر زبانی یک فرهنگ و تاریخ دارد که ممکن است با از دست رفتن آن منابع ارزنده تاریخی جهان کم شود.

در آستانه قرن بیستم، زبان از نقطه نظر تحقیق درباره معنا و بررسی صدق و کذب جملات، مورد توجه منطق ریاضی قرار گرفت تا جایی که پس از سالها تحقیق و نظریه پردازی درباره نظریه زبان ها و ماشین ها، این پیشرفت فلسفی- ریاضی، منتهی به ساخته شدن رایانه و توسعه آن شد. همین رایانه گفتگوهای امروزی را توسعه داده و باعث شده است که مردم جهان به هم نزدیک تر شده، برای گفتگوهای عمومی در دسترس هم باشند. دانشمندان نیز در تشخیص آزمایشهای نوین از این وسایل ارتباطی ان لاین استفاده می کنند. اگرچه در ایران هم از این تکنیک در تلفن های جدید استفاده می کنیم اما گاه در معرفی خود از حقیقت استفاده نکرده و گاه هم ضرورتی در صدق جملات نمی بینیم، در حالی که فهم صدق و کذب جملات معجزاتی چون کامپیوتر برای بشر به ارمغان داشته است.

https://telegram.me/thing
مصاحبه با همشهری اردبیل، در خصوص پژوهش درباره فرهنگ و توسعه

https://telegram.me/thing
پیشگیری از هرج و مرج فرهنگی

حضور وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در اردبیل بهانه‌ای است که مشکلات و مسائل فرهنگ در اردبیل بیشتر مورد توجه قرار گیرد و یقینا بعد از سفر ایشان اتفاقاتی خواهد افتاد که حاصل بررسی‌های محلی شان از این حضور می باشد.

به گزارش ایسنا منطقه اردبیل، محمد زینالی اُناری، پژوهشگر فرهنگ عامه در یاداشت خود آورده است، هر سفری، دست آوری دارد و هر دست آوردی می‌تواند شرایط را نسبت به قبل تغییر دهد. حضور وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در اردبیل بهانه‌ای است که مشکلات و مسائل فرهنگ در اردبیل بیشتر مورد توجه قرار گیرد و یقینا بعد از سفر ایشان اتفاقاتی خواهد افتاد که حاصل بررسی‌های محلی شان از این حضور می باشد. البته این به شرطی صورت خواهد گرفت که ایشان بیش از گفتن، گوش شنیدن داشته باشند. چرا که سخنرانی و خطابه همواره زیبا و هیجان برانگیز است، اما مهم تر از آن، مراقبه و شنیدن است که می تواند سلامتی و نشاط به ارمغان بیاورد. امید است وزیر محترم ضمن بهره مند ساختن میزبانان از نقطه نظرات خود، فرصتی را برای اظهارات کارشناسان محلی نیز بگذارد.

اردبیل مانند بسیاری از شهرهای دیگر ایران دارای یک سابقه و تاریخ است و امروز همگان می خواهند این شهر بتواند در هویت بزرگ جهانی نقشی داشته باشد. اگر اصفهان امروز به دنبال بیان هنر خود در جهان است و مشهد به بیانی رضوی تکیه می کند، اردبیل هم لابد سرنوشت خود را از صفحات تاریخ می‌جوید. به نظر می‌رسد این نوع خیزش‌های محلی همچون اتفاقات مشهد، تأثیراتی در جریانهای فرهنگی و سیاسی کشور خواهد گذاشت.
 اما باید دانست که رویکردهای وزارت فرهنگ در دادن سهم‌های موثر و مناسب و سازنده به خواست‌های بومی باید مدبرانه و مسئولانه پیگیری شود تا خدای نکرده، رشته کار از دست وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در نرفته، هر کسی از هر نقطه ای کلید دیپلماسی فرهنگی را در دست نگیرد. در این خصوص پیشنهاداتی به این ترتیب تقدیم وزیر فرهنگ می گردد:

۱- مطبوعات محلی، ذخیره ی بیان و خلاقیت فکری را باید در هر منطقه‌ای به دست گیرند. برای داشتن فرهنگ‌های متنوع و حوزه‌های سیاست محلی ضرورت دارد مطبوعاتی پویا در استان‌ها وجود داشته باشند. در اردبیل به لطف شما امروز تعدد مطبوعات وجود دارد، اما عدم فروش آن در گیشه به این دلیل است که انتظار مردم را برای سبد خرید فرهنگی شان برآورده نمی کنند. اتفاقا جشنواره‌های مطبوعاتی باعث شده است که فعالیت روزمره اصلاً مورد توجه قرارنگیرد. در این خصوص می توانید بعد از ارزیابی، برنامه ریزی سازنده‌ای صورت دهید.

۲- امروز میراث فرهنگی، رشته خود را از دست داده و نیاز به روشنگری و نخبگی دارد. اگر این حوزه در دست افراد بی سواد و اهل شعار بیفتد، تبدیل به تحجر شده، در هر منطقه‌ای داعیه‌ای سر خواهد شد. جمهوری اسلامی باید نگذارد در حوزه فرهنگ پلورالیسم تاریخگرا به حدی باشد که هرج و مرج و خدای نکرده جدایی طلبی فرهنگی صورت گرفته، اصل دولت و اقدامات سازنده آن در جهت پاسخگویی به مطالبات مردمی را زیر سوال ببرد. حال از این بگذریم که این نوع زیر سوال بردن دولتها رفته رفته تبدیل به سنتی خواهد شد که در آینده به خطری برای ذات دولت و دموکراسی تبدیل شود. کاردار ارشد فرهنگ بایستی برای نخبگی و روشنگری در استان‌ها از طریق حوزه‌های ذیربط اقدامی سازنده انجام دهد.

۳- کتاب و دنیای آن، سازنده زبان اجتماعی جامعه امروزی و قلب ارتباطات و پیشرفت است. کتاب بهترین وسیله برای ارتقای سرمایه فرهنگی و شعور اجتماعی است. اما اردبیل از نداشتن مراکز متعدد برگزاری مراسم‌ها ترویج کتاب و ساختمان‌های زیبایی که کتاب را از طریق معماری در زندگی مردم جاودان کند رنج می برد. در این جا به جای کتاب و دانش نمادهای متنوعی از تجارت و سنت وجود دارد که شاید بدون کتاب و خردورزی تبدیل به سم مهلکی شوند. در این خصوص اردبیل نیازمند  اقدامی سازنده است.

۴- فرم‌های زندگی شهری مانند ریش، زیبایی، مدل و حتی معماری داخلی خانه نیازمند هدایت و حمایت خردورزانه است، وگرنه تبدیل به مصرف گرایی خواهد شد. آیا در وزارت ارشاد برای چنین مسائلی معاونتی وجود دارد؟ چقدر می‌توان از توان اساتید نخبه‌ای که در دانشگاه‌ها تنها درس می دهند در وزارتخانه شما برای ساختن فرهنگ روزمره جدید سود جست؟ آیا دانشگاه و نخبگان برای ورود به عرصه فرهنگ نیازمند تعبیه معاونت در آن وزارتخانه هستند؟ چنین به نظر می رسد که اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی می تواند از مرحلهصدور مجوز به مرحله دیپلماسی محلی وارد شود. طرح ذهنی شما چیست؟

۵- کالبد شهری اردبیل مانند بسیاری از شهرهای شلوغ  یا پست مدرن ایران به هم ریخته و فاقد برنامه‌های سازنده شهری بوده است. به نظر شما دیپلماسی فرهنگی چه برنامه‌ای برای شهرسازی خواهد داشت تا به جای ظهور شهرهای مملو از بازاری که کمی بهتر از دستفروشی‌های قدیمی هستند، شهرهایی چون اصفهان قدیم را به خ
اطر مردم جهان بیاورد؟ با این روندی که میرود، گمان بر این است که فئودالیسمی از معاملات مسکن شهری شکل بگیرد و آن ها هیچ وقت به فکر فرهنگ نخواهند بود و از سود برای سود پله درست خواهد کرد. آن وقت دیگر به جای شهر، فقط بازار خواهیم داشت.

۶-همه می دانیم دست آورد فرهنگ، توسعه، آرامش و خردورزی است و اگر فرهنگی را نتوانیم بسازیم، دقیقا ضد فرهنگ ها موجب تخریب جامعه، اخلاق و انسانیت آن هم به اسم و عنوان ارزش و اخلاق خواهد شد. از این رو بایستی برای قشرهای فرهنگی که می‌توانند در این خصوص کمک حال شما باشند، پارلمان یا کرسی‌های موثری از طریق مطبوعات محلی، موسسات غیر دولتی محققین و فعالان مردمی شکل گیرد تا فرهنگ به نحو دموکراتیزه‌ای صاحب داشته باشد. لزوم شکل گیری این فرصت آن گاه خواهد بود که در شاکله سیستم فرهنگ، شایسته سالاری و جریان فکری رشد داشته باشد. این مورد نیز نیاز به دقت نظر شما دارد.

 در خاتمه امید است سایر صاحبنظران فرهنگی اردبیل نیز بتوانند فرصتی برای اندیشه ورزی و ارائه نظرات خود برای شما داشته و سفر شما را سرشار از سوغاتی‌های فرهنگی کنند.

http://ardabil.isna.ir/Default.aspx?NSID=5&SSLID=46&NID=18493

https://telegram.me/thing
تهدید ارباب رجوع!!
ابراهیم پورحسین فر/مدرس حوزه و دانشگاه

در مراکز درمانی استان اردبیل و بیمارستانهای دانشگاه علوم پزشکی اردبیل اطلاعیه هایی نصب شده که به مراجعه کنندگان اعم از بیمار و همراهان بیمار هشدار می دهد که از راه انداختن هیاهو و بی احترامی به پزشکان و کادر بیمارستان به شدت پرهیز کنند. "طبق قانون ۶۰۸، ۶۰۹ و ۶۱۸ قانون مجازات اسلامی، هرگونه هیاهو و اخلال در نظم و آسایش عمومی و توهین به افراد، مسئولین و کارکنان دولت از قبیل فحّاشی و استعمال الفاظ رکیک، جرم محسوب شده و مجازات آن به شرح زیر است:
_مجازات شلاق تا ۷۴ ضربه
_ سه تا شش ماه حبس"

نفس اطلاع رسانی درباره قانون و مواد قانونی عملی شایسته و پسندیده است اما درباره این اطلاع رسانی نکاتی قابل تامل به نظر می رسد:

۱) مراجعه کنندگان بیمارستان نوعاً بخاطر شرایطی که برای جسم و یا روانشان پیش آمده است در وضعیت نرمال و ایده آلی قرار ندارند.  حتی همراهان بیمار نیز دارای وضعیت مطلوبی نیستند. در موارد بسیاری این وضعیت غیر معمول و آنرمال بیمار و همراهانشان توسط متصدیان مراکز درمانی در نظر گرفته نمی شود. به عبارت دیگر از سویی بیمار توقع دارد از آنجا که سلامتی او به مخاطره افتاده است از طرف سایرین مورد ملاحظه و مدارا واقع شود و از سویی  متصدیان بیمارستان نمی خواهند یک بیمار و یا همراه او شان اجتماعی جایگاه شغلی آنها را با اهانت  و فحاشی تهدید کند.
این اطلاعیه نشان می دهد که متصدیان بیمارستان در این کشمکش حیثیتی خود را ذی حق می دانند و حاضر به تحمل وضعیت نابسامان روحی مراجعه کنندگان خود نیستند.

۲. در کشور ما و بخاطر هنجارهای فرهنگی ما فرآیند درمان یک پروسه جسمی روانی است. و شرایط روانی نقش بسزایی در موفقیت فرآیند درمان ایفا می کند. بسیارند کسانی که به محض مراجعه به پزشک و معاینه اولیه بهبود نسبی حاصل می کنند و یا کسانی که وقتی پاسخ مطلوبی از آزمایشات پزشکی به دست می آورند احساس بهبودی و درمان می کنند.  باید اذعان بکنیم اگرچه در کشور ما جامعه پزشکی قشری زحمت کش و کوشا هستند اما هنوز با نقطه آرمانی فاصله بسیار است و سیستم پزشکی در جامعه ما شرایط روحی مناسبی را  که بتواند به بهبودی کمک کند نتوانسته است مهیا کند و اینگونه اطلاعیه ها گواه بر این ادعاست.

۳. شبکه پزشکی ما در ابتدای ورود بیمار و همراهشان  به مرکز درمانی به او هشدار می دهد که اینکه از سلامتی خود نگرانی. اینکه الان زجر می کشی و درد را تحمل می کنی به خودت مربوط است فقط مواظب باش که اگر دست از پا خطا کنی و بخواهی هیاهو کنی شلاق و حبس در انتظار توست. این اطلاعیه  بیشتر از آنکه اطلاع رسانی در حوزه قوانین باشد به نظر می رسد یک تهدید است. تهدید کسانی که بخاطر مریضی و کم حوصلگی مستعدّ هیاهو براه انداختن و فحاشی هستند. درواقع سیستم درمان در جامعه ما بجای تکریم ارباب رجوع، به تهدید ارباب رجوع خود می پردازد و این بسیار جای تامل و نگرانی است.

۴. در حالات ابن سینا بزرگ فیلسوف و پزشک ایرانی که سالمرگ او هرساله با عنوان روز پزشک بزرگ داشته می شود آمده است که یکی از شیوه های درمان او چشیدن ادرار مریضان خود بود. او قطره ای از ادرار بیماران خود را می چشید و از مزه آنها بیماری مریض خود را به درستی و با دقت تشخیص می داد. شاید این کار برای همه ما چندش آور و تصور آن حال بر هم زن باشد و حتی از نظر شرعی هم بدون اشکال نباشد اما این کار سترگ او _ که به روایتی یکی از دلایل جوانمرگی او بود_  حاکی از روح بزرگ او و کاشف از روحیه جوانمردی و فداکاری این فیلسوف ایرانی بود که امید است منش او سرلوحه کار پزشکان و متصدیان درمان جامعه ما باشد.

https://telegram.me/thing
مانده ام خیره به راه نه مرا پای گریز نه مرا تاب نگاه

فریدون مشیری
@thing
مغرور میرزا
حماسه کویر، محمدابراهیم باستانی باریزی، انتشارات امیرکبیر، ۱۳۵۷، چاپ دوم، ص ۶۶۲

https://telegram.me/thing
باستانی باریزی در ادامه می نویسه:
اگر قرار بود تغییری یا اصلاحی هم انجام شود، این بود که منصب نظارت خاصه شاهی را از مهدیقلی قاجار مجد الدوله می گرفتند و به مغرور میرزا موثق الدوله می دادند (همان)
@thing
سواد دیجیتال و گسترش بی‌سوادی

خبرآنلاین > وبلاگ > زینالی اوناری، محمد - اگر یادمان بیاید، زمانی درس و مشق به بازار آمد و با شعار علم بهتر است یا ثروت مدارس رونق گرفتند. آن هایی که یاد گرفتند، ولو اندک، توانستند امورات زندگی جاری را بفهمند و گلیم خود را از آب بکشند. اینک درس و مشق جدیدی به نام اینترنت، دیجیتال و ... پیش روی ما قرار گرفته است. آن هایی که یاد می گیرند، با سرعت تحولات تطبیق پیدا می کنند و آن هایی که نه، می شوند همان کسانی که قبلا به آن ها می گفتیم بی سواد یا ناتوان.

هنگامی که شیوۀ فوردیستی "کار" رواج پیدا می کرد، چارلی چاپلین "عصر جدید" را می ساخت و هربرت مارکوزه "انسان تک ساحته" را می نوشت. همه بر این ادعا بودند که انسان جدید، فقط یک کاربرد دارد و آن هم متأسفانه، پیچ و مهره شدن برای صنعت است؛ اما صنعت چه بود؟ صنعت تنوعی از مولودهای مدرن ابزاری، و در واقع وسیله ای برای رفع نیازهای انسان بود. بعد از نقدهای زیاد، مردم قرن بیست متوجه شدند ابزارها جای بسیاری از عواطف و سادگی های زندگی را گرفته، آن را تک بعدی کرده اند. هنگامی که فضای اجتماعی داشت متحول می شد و به این شیوه کارگران یقه آبی و کارمندان یقه سفید در شرکت ها ایجاد می شدند، فوائد سواد روز به روز خود را پشت سر حرفه های جدید نشان و ارزشهای تربیتی جدید را شکل می داد. اما در جوامع ما، نه آن کارخانه های فوردیستی وجود دارد و نه یقه های سفیدمان به آن صورت برق می زند؛ به جان رنجور کارگران فصلی حاشیه نشین و کارمندانی که پیراهن های نایلونی برای اتو نگه داشتن دارند، قسم! 

صنایع کم جثّۀ ما، ورودی کارگری خود را از حاشیه شهرها و روستائیان مهاجر جمع می کردند و اینان همان هایی بودند که امکان و توان آن را نداشتند که خوب بخوانند و دکتر- مهندس شوند تا بتوانند بر دیگران حکم برانند. چون نمی توانستند بنویسند و مسلط بر ابزارهایی شوند که روز به روز گسترش می یافت، آدم های ساده¬ای می شدند که منتظر امر و نهی همشهری های مدرن خود باشند. با مهاجرتی بیش از استقبال صنعت، انقلاب شهری این قبیلۀ ساده روز به روز حاشیه ها را گسترش داد. از طرف دیگر هم سوادهای جدید فزونی گرفتند و حتی آن ها نیز نتوانستند چندان که باید سروری کنند. با این حال، امروزه دیگر سواد داشتن عرصه های متنوع و پردامنه ای دارد و برای کسانی که نتوانسته اند در زمان خود آن را یاد گیرند، روز به روز فاصله ی میان باسوادی و بی سوادی افزون تر می شود. 

آدم بی سواد قدرت دریافت استدلال های پیچیده ی شهرنشینی و یادیگری اقتصادی هزار توی زندگی را نداشته، به خاطر همین، نمی تواند علم روز و قواعد آن را درک کند. لاجرم در زندگی ساده و خمودی روزگار خود را در حواشی شهرها و کنج و کوچه ی کارخانه ها و بازارها سپری می کنند. به خاطر همین پرده ای ضخیم میان باسوادها و بی سوادها در شهرها کشیده شد و رفته رفته فاصله طبقاتی نمود بیشتری در سطح شهر به رخ کشید. از طرفی هم فرهنگ جدید با الگوهای خردورزانه اش، زندگی سامان یافته تری به خود دیده، روز به روز مدرن تر و شیک تر شد. به این ترتیب روز به روز طبقه فلاکت زده در گوشه شهر و به فرهنگ فقر شکی داده و به طور غیر رسمی بر حواشی شهرها اندود شدند تا که این مسئله موجب ایجاد مشکلاتی چون بیکاری، ساده کاری و ناتوانی در ورود کارگران، طبقات مهاجر و حاشیه نشین ها به دنیای مدرن شد. 

در این حال این گروه با غرق شدن در آسیبهای اجتماعی، بر نهادسازی هایی که فرهنگ مدرن آن را آسیبهای اجتماعی می داند نیز موثر شد و روز به روز دامنه ی آسیبهای اجتماعی را گسترش داد. از طرف دیگر، گروه های حاشیه ای به هم پیوسته و با فرهنگ مقاومت خود اعمال نفوذهایی چون سیاست های خیابانی و رونق بازارهای مبادله ای مانند دستفروشی، گسترش بازارهای توزیعی و حتی نفوذ در فرهنگ های رسمی اداری- تجاری شهرها، به همراه باسوادهای بیکاری که سوادشان کاربردی نشده و از یاد رفت، بر فرهنگ با سوادی مسلط شده، آن را در جان خود بلعیدند. رفته رفته فرهنگ مبادله و آسیبهای اجتماعی وارد خود علم شد و این نهاد با ابهت نیز تحت تأثیر آن قرار گرفته و منتهی به ساخته شدن نهاد فاسدی چون بازارهای خرید و فروش علم شد. با این حال این وضعیت، ناشی از تفاوت سنخ بندی های اساسی انسانی از جهت فهم نوشتار یا شیوه ی فعالیت و زندگی، در این دو نوع حاشیه نشینی و تضادهای آن مشهود بود. 

اما در حال حاضر نسلی در حال پرورش هستند که با زبان تازه تری آشنا می شوند و این زبان تازه تر، شاید در آینده دردسرهای تصاعدی با خود به همراه داشته باشد. آن هم این است که آدم بی سواد جدید دیگر کسی است که قدرت فهم دیجیتال را نداشته و فاصله ای با کسانی که می توانند از کامپیوتر و ابزارهای دیجیتال استفاده کنند تفاوت می یابد. آنها علاوه بر این که نمی توانند این ابزار را مورد استفاده قرار داده و از رفتار جدید ارتباطی بهره مند شون
د، آن را مورد نکوهش و طرد قرار می دهند، چه این که نمی توانند به راحتی بر آن فائق آیند. به خاطر این که ارتباطات روز و فرهنگ آن که در شبکه های دیجیتال در حال شکل گیری است درک نمی شود، گاه نوع جدیدی از اعتیاد و دربه دری تلقی می شود. استفادۀ بهنجار از این شبکه ها، همان چیزی است که سواد جدید انسان ها بوده و بسیاری از مردم که نتوانسته اند سواد ابتدایی زندگی را یاد بگیرند، در آینده نخواهند توانست از این موهبت نیز به درستی استفاده کنند. 
با تجربه ای که به خاطر بی سوادی و تخریب ذات سواد طی شده است، کناره گیری و خشونت علیه سواد جدید، همچون فلسفه تاریخ، در خصوص دنیای دیجیتال در حال تکرار است. در حال حاضر نهادهای ضد فرهنگی و آسیب زا مانند قاچاق، نشئگی، طبقاتی و ... در فرهنگ شهروندی شکل گرفته و با رواج فاصله های ادراکی جدیدتر، آسیبهای اجتماعی پیچیده تری نیز ایجاد خواهد شد که طبیعتاً از ناتوانی در فهم ابزارها و شیوه های تربیت جدید بر می خیزد. نمونۀ این آسیب ها یا نشانه های مخرب استفادۀ به شدت مفرح و جمعه بازاری از این فضا است، چرا که گروه هایی که نتوانسته اند با رسیدن به منزلت فرهنگی متناسب، از چنین ابزارهایی ارتباطی استفاده کنند، طبقه ی فرودست فرهنگی ای هستند که در این شبکه ها به مانند طبقه مسلطی ابزار را به دست گرفته اند. تا جایی که امروزه ورود به شبکه های اجتماعی و کار با اینترنت می تواند ناهنجاری محض تلقی گردد؛ حال این یک خرده فرهنگ از دنیای دیجیتال است که امروز با آن همراه هستیم.
 
تجربه ی نوشتار مدرن و دیجیتالی که فراتر از آن است، تجربه ای است که همواره تسلهای جدیدتر، امکان کارآمدی بر آن را داشته و می توانند با آن همچون ابزاری که وسیلۀ کار، سودآوری و جامعه سازی است، به ساختن فرهنگ و تمدنی نوین دست بزنند. اما همان طور که اشاره شد ناتوانی بخشی از مردم در دست یازیدن به نوشتار و هضم آن در تعاملات خود، امروز با ناتوانی در سواد دیجیتال و تخریب آن تکرار می شود. حال که ما به جهت تخریب بازارهای تجاری به سبب غلبه طبقات بی سواد از اقتصاد کالایی عقب مانده ایم، در اقتصاد ارتباطی تیز تجربه ای تکراری و شرم آلود را تکرار می کنیم و چه بسا به خاطر فاصله ای که بی سوادها، باسوادنماها، بی سوادنماها، ... و باسوادها در خیابانهای جدید شهرهای الکترونیکی شان خواهند داشت، شاید نهادهای مجدد ضدفرهنگی و آسیبهایی اجتماعی داشته باشیم که هیچ مأموری نتواند آن ها را جمع و جور کند.

http://www.khabaronline.ir/detail/572258/weblog/zeynali

https://telegram.me/thing