#effekt
PAPAGENO EFFEKTI
Papageno effekti-o'z joniga qasd qilish yoki o'z-o'ziga zarar yetkazish haqida gapirish, aslida uning oldini olishga yordam beradigan hodisani anglatadi. U Motsartning "Sehrli nay" operasidagi Papageno qahramoni sharafiga nomlangan, u umidsizlikdan boshqalar bilan muammolari haqida gaplashib qutqarilgan. Ushbu atama ko'pincha ruhiy salomatlik va o'z joniga qasd qilishning oldini olish sohasida o'z joniga qasd qilish fikrlari bilan kurashayotgan shaxslarga yordam berishda ochiq muloqot va yordam muhimligini ta'kidlash uchun ishlatiladi.
@toponomik
PAPAGENO EFFEKTI
Papageno effekti-o'z joniga qasd qilish yoki o'z-o'ziga zarar yetkazish haqida gapirish, aslida uning oldini olishga yordam beradigan hodisani anglatadi. U Motsartning "Sehrli nay" operasidagi Papageno qahramoni sharafiga nomlangan, u umidsizlikdan boshqalar bilan muammolari haqida gaplashib qutqarilgan. Ushbu atama ko'pincha ruhiy salomatlik va o'z joniga qasd qilishning oldini olish sohasida o'z joniga qasd qilish fikrlari bilan kurashayotgan shaxslarga yordam berishda ochiq muloqot va yordam muhimligini ta'kidlash uchun ishlatiladi.
@toponomik
#effekt
PLATO EFFEKTI
Plato effekti deganda ma'lum bir hududdagi taraqqiyot yoki yaxshilanish davom etayotgan sa'y-harakatlar va investitsiyalarga qaramay to'xtab qoladigan hodisani anglatadi. Bu hayotning turli jabhalarida, jumladan, fitnes, malaka oshirish, martaba ko'tarilishi va shaxsiy o'sishda sodir bo'lishi mumkin.
Masalan, fitnes nuqtai nazaridan, kimdir dastlab muntazam mashqlar orqali kuch yoki chidamlilik bo'yicha sezilarli yutuqlarni ko'rishi mumkin, ammo oxir-oqibat ularning taraqqiyoti to'xtab qoladigan nuqtaga etib boradi va ular hatto doimiy mashg'ulotlar bilan ham keyingi yaxshilanishlarga erisha olmaydi. Xuddi shunday, ko'nikmalarni rivojlantirishda, odam doimiy mashg'ulot va harakatlarga qaramay, o'z qobiliyatlarida sezilarli yaxshilanishni ko'rmaydigan darajaga yetishi mumkin.
Plato effekti umidsizlikka va demotivatsiyaga olib kelishi mumkin, chunki odamlar o'zlarini kerakli natijalarni ko'rmasdan ko'p kuch sarflayotgandek his qilishlari mumkin. Biroq, bu odatiy hodisa va ko'pincha o'rganish va takomillashtirish jarayonining tabiiy qismidir.
Plato effektiga hissa qo'shishi mumkin bo'lgan turli omillar mavjud, jumladan, odamning genetik potentsialining chegarasiga erishish, mashg'ulotlar yoki amaliyot tartiblarini o'zgartirmaslik, etarli darajada tiklanishning yo'qligi va motivatsiya yoki diqqatni yo'qotish kabi psixologik omillar.
Plato ta'sirini bartaraf etish uchun odamlar o'zlarining mashg'ulotlari yoki mashg'ulotlari tartiblarini o'zgartirishga, mutaxassislardan fikr-mulohaza va ko'rsatmalar olishga harakat qilishlari, yangi maqsadlar qo'yishlari va yaxshilanishi kerak bo'lgan sohalarga e'tibor berishlari mumkin.
@toponomik
PLATO EFFEKTI
Plato effekti deganda ma'lum bir hududdagi taraqqiyot yoki yaxshilanish davom etayotgan sa'y-harakatlar va investitsiyalarga qaramay to'xtab qoladigan hodisani anglatadi. Bu hayotning turli jabhalarida, jumladan, fitnes, malaka oshirish, martaba ko'tarilishi va shaxsiy o'sishda sodir bo'lishi mumkin.
Masalan, fitnes nuqtai nazaridan, kimdir dastlab muntazam mashqlar orqali kuch yoki chidamlilik bo'yicha sezilarli yutuqlarni ko'rishi mumkin, ammo oxir-oqibat ularning taraqqiyoti to'xtab qoladigan nuqtaga etib boradi va ular hatto doimiy mashg'ulotlar bilan ham keyingi yaxshilanishlarga erisha olmaydi. Xuddi shunday, ko'nikmalarni rivojlantirishda, odam doimiy mashg'ulot va harakatlarga qaramay, o'z qobiliyatlarida sezilarli yaxshilanishni ko'rmaydigan darajaga yetishi mumkin.
Plato effekti umidsizlikka va demotivatsiyaga olib kelishi mumkin, chunki odamlar o'zlarini kerakli natijalarni ko'rmasdan ko'p kuch sarflayotgandek his qilishlari mumkin. Biroq, bu odatiy hodisa va ko'pincha o'rganish va takomillashtirish jarayonining tabiiy qismidir.
Plato effektiga hissa qo'shishi mumkin bo'lgan turli omillar mavjud, jumladan, odamning genetik potentsialining chegarasiga erishish, mashg'ulotlar yoki amaliyot tartiblarini o'zgartirmaslik, etarli darajada tiklanishning yo'qligi va motivatsiya yoki diqqatni yo'qotish kabi psixologik omillar.
Plato ta'sirini bartaraf etish uchun odamlar o'zlarining mashg'ulotlari yoki mashg'ulotlari tartiblarini o'zgartirishga, mutaxassislardan fikr-mulohaza va ko'rsatmalar olishga harakat qilishlari, yangi maqsadlar qo'yishlari va yaxshilanishi kerak bo'lgan sohalarga e'tibor berishlari mumkin.
@toponomik
#effekt
Baader-Meynhof fenomeni
Chastota illyuziyasi yoki yangilik illyuziyasi sifatida ham tanilgan, yangi o'rganilgan yoki sezilgan narsa to'satdan "hamma joyda" paydo bo'ladigan kognitiv moyillikdir.
Jarayon odatda siz xabardor bo'lmagan mavzu, so'z yoki g'oyaning dastlabki ta'siridan boshlanadi.
Dastlabki ma‘lumotdan so'ng, siz ko'p o'tmay bir xil narsaga qayta-qayta duch kela boshlaysiz, bu tez-tez uchraydigan tuyg'uga olib keladi.
Sizning miyangiz ma'lum bir daqiqada siz uchun muhim yoki tegishli bo'lgan narsalarga ko'proq e'tibor qaratishga intiladi.
Yangi narsani payqaganingizdan so'ng, siz ongsiz ravishda uning ahamiyatini tasdiqlashga miya diqqatini qaratganligi sababli uni tez-tez qidirasiz va payqaysiz
Fenomenga misol:
Siz yangi mashina sotib oldingiz, keyin yo'lda, hamma joyda mashinanggiz markasi va modeliga e'tibor qarata boshlaysiz, garchi ular siz mashina xarid qilishingizdan oldin ham ko‘p tarqalgan bo'lsa ham.
Do‘stlaringziga ham ulashing:
@toponomik
Baader-Meynhof fenomeni
Chastota illyuziyasi yoki yangilik illyuziyasi sifatida ham tanilgan, yangi o'rganilgan yoki sezilgan narsa to'satdan "hamma joyda" paydo bo'ladigan kognitiv moyillikdir.
Jarayon odatda siz xabardor bo'lmagan mavzu, so'z yoki g'oyaning dastlabki ta'siridan boshlanadi.
Dastlabki ma‘lumotdan so'ng, siz ko'p o'tmay bir xil narsaga qayta-qayta duch kela boshlaysiz, bu tez-tez uchraydigan tuyg'uga olib keladi.
Sizning miyangiz ma'lum bir daqiqada siz uchun muhim yoki tegishli bo'lgan narsalarga ko'proq e'tibor qaratishga intiladi.
Yangi narsani payqaganingizdan so'ng, siz ongsiz ravishda uning ahamiyatini tasdiqlashga miya diqqatini qaratganligi sababli uni tez-tez qidirasiz va payqaysiz
Fenomenga misol:
Siz yangi mashina sotib oldingiz, keyin yo'lda, hamma joyda mashinanggiz markasi va modeliga e'tibor qarata boshlaysiz, garchi ular siz mashina xarid qilishingizdan oldin ham ko‘p tarqalgan bo'lsa ham.
Do‘stlaringziga ham ulashing:
@toponomik
🔥2👍1
#shunchaki #effekt
Tuya burni idiomasi 🐪
“Tuya burni idiomasi” kichik, zararsizdek tuyuladigan iltimos yoki harakatga ruxsat berilgan vaziyatni tasvirlash uchun qo‘llaniladigan majoziy ibora bo‘lib, faqat keyingi, muhimroq so‘rov yoki harakatlarga sabab bo‘ladi.
Bu atama tuya va chodir haqidagi eski afsonadan kelib chiqqan bo'lib, u yerda tuya o'z egasidan isinish uchun chodirga burnini tiqib kirgizishi mumkinligini so'raydi. Egasi bunga ruxsat bergandan so'ng, tuya asta-sekin ichkariga kirib, butun chodirni egallab oladi.
Zamonaviy qo'llanishda "Tuya burni idiomasi" ko'pincha siyosat va qaror qabul qilish jarayonlari haqidagi munozaralarda qo'llaniladi. Bu kichik talabga rozi bo'lish yoki kichik murosaga kelish, oxir-oqibatda, dastlab ko'zda tutilmagan kattaroq imtiyozlar yoki o'zgarishlarga olib kelishi mumkinligini anglatadi.
Do‘stlaringizga ham ulashing:
@toponomik
Tuya burni idiomasi 🐪
“Tuya burni idiomasi” kichik, zararsizdek tuyuladigan iltimos yoki harakatga ruxsat berilgan vaziyatni tasvirlash uchun qo‘llaniladigan majoziy ibora bo‘lib, faqat keyingi, muhimroq so‘rov yoki harakatlarga sabab bo‘ladi.
Bu atama tuya va chodir haqidagi eski afsonadan kelib chiqqan bo'lib, u yerda tuya o'z egasidan isinish uchun chodirga burnini tiqib kirgizishi mumkinligini so'raydi. Egasi bunga ruxsat bergandan so'ng, tuya asta-sekin ichkariga kirib, butun chodirni egallab oladi.
Zamonaviy qo'llanishda "Tuya burni idiomasi" ko'pincha siyosat va qaror qabul qilish jarayonlari haqidagi munozaralarda qo'llaniladi. Bu kichik talabga rozi bo'lish yoki kichik murosaga kelish, oxir-oqibatda, dastlab ko'zda tutilmagan kattaroq imtiyozlar yoki o'zgarishlarga olib kelishi mumkinligini anglatadi.
Do‘stlaringizga ham ulashing:
@toponomik
👍1
#effekt
FLORENS NAYTINGEYL - EFFEKTI
Florens Naytingeyl effekti - bu hamshira yoki tibbiyot xodimi bemorga nisbatan romantik his-tuyg'ularni keltirib chiqaradigan vaziyatni tasvirlash uchun ishlatiladigan atama.
Bu hodisa 19-asrda Qrim urushi paytida yaralangan askarlarga rahm-shafqat va fidoyilik bilan g'amxo'rlik qilgan mashhur hamshira "Chiroqli xonim" nomini olgan Florens Naytingeyl sharafiga nomlangan.
Bu atama Florens Naytingeylning bemorlar bilan munosabatlari haqidagi tarixiy maʼlumotlardan kelib chiqqan.Naytingeyl bemorlarga chuqur hamdardligi va gʻamxoʻrlik koʻrsatishi bilan ajralib turardi.
Albert Finni 1982-yilda bergan intervyusida bu ta'sirni "Florens Naytingeyl sindromi" deb atagan va bu ibora ilgari o'z martabalarida moddiy bo'lmagan mukofotlarga intilayotgan tibbiyot xodimlariga nisbatan ishlatilgan
Do‘stlaringizga ham ulashing:
@toponomik
FLORENS NAYTINGEYL - EFFEKTI
Florens Naytingeyl effekti - bu hamshira yoki tibbiyot xodimi bemorga nisbatan romantik his-tuyg'ularni keltirib chiqaradigan vaziyatni tasvirlash uchun ishlatiladigan atama.
Bu hodisa 19-asrda Qrim urushi paytida yaralangan askarlarga rahm-shafqat va fidoyilik bilan g'amxo'rlik qilgan mashhur hamshira "Chiroqli xonim" nomini olgan Florens Naytingeyl sharafiga nomlangan.
Bu atama Florens Naytingeylning bemorlar bilan munosabatlari haqidagi tarixiy maʼlumotlardan kelib chiqqan.Naytingeyl bemorlarga chuqur hamdardligi va gʻamxoʻrlik koʻrsatishi bilan ajralib turardi.
Albert Finni 1982-yilda bergan intervyusida bu ta'sirni "Florens Naytingeyl sindromi" deb atagan va bu ibora ilgari o'z martabalarida moddiy bo'lmagan mukofotlarga intilayotgan tibbiyot xodimlariga nisbatan ishlatilgan
Do‘stlaringizga ham ulashing:
@toponomik
👍3🔥1
#effekt
Verter effekti
Verter sindromi - televideniya yoki boshqa ommaviy axborot vositalarida keng yoritilgan yoki mashhur badiiy adabiyot yoki kino asarlarida tasvirlangan o'z joniga qasd qilishdan so'ng sodir bo'luvchi taqlid qilish natijasida kelib chiqadigan o'z joniga qasd qilishning ommaviy to'lqinidir.
Mazkur effekt 1974-1975-yillarda sotsiolog Devid Fillips tomonidan aniqlangan. Devid Filips XVIII asr oxirida butun Yevropani qamrab olgan o'z joniga qasd qilish to'lqinini o'rgangan.
O'z davri uchun mashhur Gyotening"Yosh Verterning iztiroblari" romanidan so'ng (shu yerdan fenomen nomi kelib chiqqan) ushbu hodisa kuzatilgani aniqlangan. Romanda bosh qahramon Verter muvaffaqiyatsiz ishqiy munosabatdan keyin o'z joniga qasd qiladi.
Do'stlaringizga ham ualshing:
@toponomik
Verter effekti
Verter sindromi - televideniya yoki boshqa ommaviy axborot vositalarida keng yoritilgan yoki mashhur badiiy adabiyot yoki kino asarlarida tasvirlangan o'z joniga qasd qilishdan so'ng sodir bo'luvchi taqlid qilish natijasida kelib chiqadigan o'z joniga qasd qilishning ommaviy to'lqinidir.
Mazkur effekt 1974-1975-yillarda sotsiolog Devid Fillips tomonidan aniqlangan. Devid Filips XVIII asr oxirida butun Yevropani qamrab olgan o'z joniga qasd qilish to'lqinini o'rgangan.
O'z davri uchun mashhur Gyotening"Yosh Verterning iztiroblari" romanidan so'ng (shu yerdan fenomen nomi kelib chiqqan) ushbu hodisa kuzatilgani aniqlangan. Romanda bosh qahramon Verter muvaffaqiyatsiz ishqiy munosabatdan keyin o'z joniga qasd qiladi.
Do'stlaringizga ham ualshing:
@toponomik
👍1🔥1