🗣«Можна хаця б мінімальна паўплываць на змяненне сітуацыі», — былы палітвязень магілёўскай калоніі

Праваабаронцы працягваюць дакументаваць умовы ўтрымання і факты парушэння правоў чалавека ў беларускіх пенітэнцыярных установах. Былы палітзняволены на ўмовах ананімнасці падзяліўся з «Вясной» падрабязнасцямі пра знаходжанне ў магілёўскай калоніі № 15 (Вейна).

Мужчына распавёў пра псіхалагічны ціск, самаўладства асобных супрацоўнікаў, праблемы з медыцынскім забеспячэннем і ўплыў санкцый на здароўе вязняў, а таксама патлумачыў, чаму публічнасць на волі застаецца важнай зброяй супраць сістэмы.

«У розных калоніях па-рознаму, але ў ПК-15 у ШІЗА амаль заўсёды “аншлаг”: у камерах сядзяць звычайна па некалькі чалавек. Але гэта было пэўным плюсам, бо калі ў ШІЗА змяшчаюць некалькі чалавек, то хоць цяплей у камеры, ды і час ляціць хутчэй, чым ў "адзіночцы"».

Чытаць па спасылцы 👉 https://spring96.org/be/news/120706

🌿Чытаць з Беларусі праз сайт-люстэрка

⚠️Шукаем людзей, якія за апошнія паўгода прайшлі праз допыты і затрыманні па палітычных матывах на мяжы з Беларуссю

Калі гэта вы ці вашыя блізкія, калі ласка, напішыце праваабаронцам на @Viasnainfo

❗️У мэтах бяспекі раім звязвацца з намі праз людзей, што знаходзяцца за мяжой.

На Беларускім радыё раптоўна спынілі трансляцыі каталіцкай імшы

Першы нацыянальны канал беларускага дзяржаўнага радыё ўжо на працягу трох тыдняў не вядзе трансляцыю святой Імшы з мінскага архікатэдральнага касцёла. Раней такая трансляцыя адбывалася кожную нядзелю ў 8.15.

Пра гэта распавялі ў сацсетках вернікі напярэдадні мінулай нядзелі – паводле іх, трансляцыі не было ўжо два тыдні. @katolik_life праверылі: у нядзелю 12 ліпеня ў эфіры радыё Імша зноў не гучала, замест яе грала класічная музыка.

Вернікі паспрабавалі даведацца прычыну, па якой Імша перастала гучаць у эфіры. Але на сайце радыё не знайшлося ніякіх тэлефонных нумароў рэдакцыі. На званкі па нумарах, пазначаных у Інтэрнэт-даведніках, ніхто не адказаў. Таму некаторыя вернікі напісалі ў сацсеткі радыёстанцыі, але на паведамленні таксама адказаў пакуль не атрымалі.

⚡️У Беларусі прызналі «экстрэмісцкай» кнігу Шушкевіча, цытаты Алексіевіч і песні на вершы Геніюш

Суд Заводскага раёну Мінска прызнаў «экстрэмісцкімі» шэраг друкаваных выданняў.

Гаворка пра кнігі:

• «Сьвятлана Алексіевіч. 100 цытатаў на Свабодзе»
• «Белым белы прастор замарожаны. Зборнік песняў на вершы Ларысы Геніюш i Пётры Русава»
• «Менская вясна. - Наша Ніва, 1996»
• «Не сьмяшыце мае прыназоўнікі» (Вінцук Вячорка)
• «Народная праграма "Вольная Беларусь". - Варшава - Нью-Ёрк - Менск»
• «Неокоммунизм в Беларуси: идеология, практика, перспективы» (Станіслаў Шушкевіч)
• «Беларуская палітычная сістэма i прэзідэнцкія выбары 2001 году. - Менск. Аналітычная група. Варшава. Цэнтар дэмакратыі ўва Усходняй Эўропе»
• «Лёс ліцэя. Аўтабіяграфічныя запісы» (Уладзімір Колас)
• «Праграма канстытуцыйных пераўтварэнняў» (Міхаіл Пастухоў).

Адзначым, што супрацоўнікі Мінінфармацыі, верагодна, не ведаюць, як паставіць на працоўных кампутарах беларускую раскладку — ва ўсіх назвах кніг замест «ў» яны пішуць «у».

❗️У Беларусі +7 новых палітвязняў

Гэта Алена Свірыдзенка, Ігар Свырідзенка, Павел Кучэрын, Аляксандр Пелеш, Аляксей Ігнаценка, Яўген Цімашук, Аляксей Рамасюк.

Хто гэтыя людзі і чаму праваабаронцы лічаць іх справы палітычна матываванымі 👉 spring96.org/be/news/120710

Спіс усіх палітвязняў Беларусі 👉 prisoners.spring96.org

❗️У Дзярэчыне затрымалі каталіцкага святара — яму прызначылі 15 сутак арышту

«Гарадзенскай Праваабароне» стала вядома, што днямі ў вобласці затрымалі каталіцкага святара Юрыя Грыцко. Здарылася гэта ў мястэчку Дзярэчын (Зэльвенскі раён), у парафіі якой служыць ксёндз.

Мясцовыя ўлады патэлефанавалі святару ў чацвер, 9 ліпеня, і сказалі прыехаць у сельсавет. Калі ксёндз прыехаў туды на 17-ю гадзіну, там яго чакалі міліцыянты. Святар быў затрыманы, а рукі яму зашчапілі кайданкамі. Святара павезлі ў пастарунак, а машына яго засталася стаяць пры сельсавеце.

На наступны дзень, у пятніцу 10 ліпеня, Грыцко асудзілі да арышту на 15 сутак. Паводле якой справы затрыманы святар – пакуль невядома.

Cтаронкі NAVIBAND у сацсетках прызналі «экстрэмісцкімі»

Адпаведнае рашэнне было прынятае судом Докшыцкага раёну 30 чэрвеня.

Таксама «экстрэмісцкі спіс» папоўнілі:

📍Telegram-каналы і чаты «Скин Хеды», «Belultras.cоm/Ультрас Беларуси и мира»;
📍Instagram старонкі «natagarl», «instbelknihi», «Sciahupolscy», «daliya57», «bottchergalina»;
📍Сацсеткі «Библiятэка Kamunikat – Камунiкат», а таксама «Беларусы Дзеяньня» і «Юрась Зянковіч»;
📍Сайт «Voice of Belarus»;
📍YouTube-канал «Партизан Белорусский»;
📍YouTube-відэа «Этого нет в учебниках: Кровавая история Беларуси»;
📍Старонкі ў Threads «i.m._yan_belarus», «oscarbarsuk», «listy.warszawa», «awsienwiadka», «Artsiom», «Hanna», «Anna Krasulina»;
📍Старонка ў «Аднакласніках» «Алесь СЛАВЬяньин»;
📍Facebook старонкі «Dan Trubkin», «Свабодныя беларусы ў Варшаве», «Byaction», «РУХ»;
📍Старонкі ў TikTok «Alena», «美羅», «Жыве Беларусь!», «GRAY_L1BERAL», «А._._._._».

🔎Шукаем людзей, якія перасякаліся за кратамі з палітзняволеным Аляксандрам Гардзеенкам

Аляксандр — адміністратар дарожных Viber-чатаў аб дарожнай абстаноўцы ў Рэчыцы і Гомелі. Яго затрымалі накпрыканцы сакавіка 2025 года. Ён працаваў на «Беларуснафта».

✍️Калі вы перасякаліся з Аляксандрам, калі ласка, напішыце праваабаронцам на @Viasnainfo

🔗Сёння спаўняецца роўна 5 гадоў з дня арышту праваабаронцаў «Вясны»

Роўна пяць гадоў таму — 14 ліпеня 2021 года — у Беларусі адбылася хваля жорсткіх ператрусаў, у выніку якой за кратамі апынуліся Алесь Бяляцкі, Валянцін Стэфановіч, Уладзімір Лабковіч і іншыя «вясноўцы». Пазней Алеся, Валянціна і Уладзя абвінавацілі ў «кантрабандзе» і «фінансаванні групавых дзеянняў, якія груба парушаюць грамадскі парадак». Ні па адным з артыкулаў «вясноўцы» сваёй віны не прызналі.

У сакавіку 2023 года суддзя Марына Запаснік прысудзіла праваабаронцам суровыя тэрміны: Уладзіміру — 7 гадоў калоніі, Валянціну — 9 гадоў калоніі, Алесю — 10 гадоў калоніі.

Алесь Бяляцкі і Уладзімір Лабковіч выйшлі на волю 13 снежня 2025 года ў межах вызвалення 123 палітвязняў і былі прымусова вывезеныя з краіны. Валянцін Стэфановіч атрымаў доўгачаканую волю 19 сакавіка 2026 года падчас чарговага маштабнага вызвалення і таксама быў неадкладна дэпартаваны ў Літву. Сёння ўсе яны ў бяспецы і працягваюць сваю справу.

Шматдзетную маці з-пад Мінска, якая ладзіла дзіцячыя святы, асудзілі па палітычнай справе

На 33‑гадовую Эльвіру Ільіну, маці трох дачок і ўладальніцу івэнт-агенцтва, завялі крымінальную справу за «садзейнічанне экстрэмісцкай дзейнасці». Верагодна, ёй прысудзілі «хатнюю хімію», піша «Наша Ніва».

Эльвіра Ільіна нарадзілася ў 1992 годзе, жыве ў аграгарадку Самахвалавічы Мінскага раёна. Як мінімум з 2018 года жанчына працавала як індывідуальная прадпрымальніца і вяла ўласны бізнэс. Эльвіра кіравала Event Agency Imbir: займалася арганізацыяй і дэкорам святаў любой складанасці, стварэннем фотазон і кэндзі-бараў, а таксама вітрыністыкай. Паводле адкрытых даных, яе асноўным відам дзейнасці быў інтэрнэт-гандаль, таксама яна здавала ў арэнду памяшканні пад мерапрыемствы.

🧩 Крохкая сувязь: як аднавіць кантакт з дзецьмі пасля вяртання з-за кратаў. Частка другая

«Вясна» працягвае цыкл матэрыялаў аб тым, як палітвязням ды іх блізкім адаптавацца да жыцця пасля несвабоды. Гэты шлях заўсёды пачынаецца з выкліку. Чалавеку трэба перажыць наступствы турэмнага кантролю і справіцца з сацыяльным шокам ад сустрэчы з рэальнасцю, якая за гады стала зусім іншай.

Гэты матэрыял нашага цыклу прысвечаны самаму далікатнаму — адносінам з дзецьмі. За гады расстання яны могуць ператварыцца ў людзей, з якімі трэба знаёміцца нанова. Мы разбяром, як знайсці да іх падыход, улічваючы іх узрост, і чаму сумленнасць заўсёды лепш выдуманых легенд. Таксама мы абмяркуем, як навакольным і дзецям, якія ўжо выраслі, мець зносіны з бацькамі, што вярнуліся. Каб аднавіць блізкасць і не парушыць межы адно аднаго.

Для гэтага мы пагаварылі з дзвюма псіхалагінямі, у якіх ёсць досвед працы з дзецьмі.

Чытаць па спасылцы 👉 https://spring96.org/be/news/120716

🌿Чытаць з Беларусі праз сайт-люстэрка

❗️«Гэта чарговы крок па русіфікацыі Беларусі»: адзін за адным зачыняюцца культавыя беларускія праекты

У ліпені тры вядомыя брэнды адзення і этна-тавараў — «Honar», LSTR Adzenne і «Ragna» — амаль адначасова абвясцілі пра спыненне працы. Афіцыйна прычыны не каментаваліся, аднак незалежныя СМІ звязваюць гэта з ціскам на бізнес, звязаны з нацыянальнай ідэнтычнасцю.

Праваабаронцам «Вясны» стала вядома, што ўладальнік адной з крамаў быў затрыманы сілавікамі для допыту наконт ягоных сацсетак і кантактаў. Пасля патрабавання закрыць бізнес яго адпусцілі.

Старшыня «Вясны» і нобелеўскі лаўрэат Алесь Бяляцкі назваў знішчэнне праектаў «чарговым крокам па русіфікацыі Беларусі»:

«Гэта сумныя і трывожныя звесткі, якія паказваюць, што наступ на беларускую культуру працягваецца ва ўсіх праяўленнях».

Чытаць па спасылцы 👉 https://spring96.org/be/news/120715

🌿Чытаць з Беларусі праз сайт-люстэрка

Сілавікі правялі ператрус у мінскай кватэры вядомага даследчыка сталінскіх рэпрэсій Ігара Станкевіча

Пра ператрус ён даведаўся ад сваёй былой жонкі, з якой ён у разводзе ўжо 18 гадоў. З яе тэлефона да Станкевіча патэлефанаваў невядомы, які вырашыў паразмаўляць з грамадскім актывістам, які зараз знаходзіцца ў вымушанай эміграцыі. Але на патрабаванне Ігара Станкевіча ён не назваў сябе, толькі выказаў меркаванне, што даследчык «вярбуе сабе людзей, каб атрымліваць пад гэта гранты».

Як адзначае сам Ігар Станкевіч, ягоныя сваякі ўвесь час адчуваюць ціск з боку сілавікоў: у кагосьці з родных бралі аналіз ДНК, у кагосьці перыядычна праводзяць ператрусы і распытваюць, чым і дзе займаецца іх сваяк, піша @vicspring.

Ігар Станкевіч мусіў выехаць з Беларусі пад пагрозай палітычнага пераследу, сацыяльныя сеткі ягонай ініцыятывы «Кабылякі. Расстраляныя ў Оршы» прызнаны «экстрэмісцкай інфармацыйнай прадукцыяй», імя і прозвішча даследчыка ўнесена ў агульную базу вышуку на тэрыторыі Беларусі і Расіі.

🔎Шукаем людзей, якія перасякаліся за кратамі з палітзняволеным Аляксандрам Яворскім

Аляксандр — прадпрымальнік з Петрыкава, якога асудзілі за «распальванне варожасці» і «абразу Лукашэнкі».

✍️Калі вы перасякаліся з Аляксандрам, калі ласка, напішыце праваабаронцам на @Viasnainfo

«Гэта чарговы крок па русіфікацыі Беларусі» — Алесь Бяляцкі пра закрыццё культавых беларускіх праектаў

«Гэта сумныя і трывожныя звесткі, якія паказваюць, што наступ на беларускую культуру працягваецца ва ўсіх праяўленнях. Гэтым разам чарга дайшла да нацыянальнага адзення і сімволікі. У гэты ж час працягваюць знішчацца беларускія кнігарні і выдавецтвы, беларускія кніжкі пастаянна ўносяцца ў экстрэмісцкія спісы — яны фактычна забароненыя на тэрыторыі Беларусі. Цяпер справа дайшла да адзення і прыкладнога мастацтва.

Гэта чарговы крок па русіфікацыі Беларусі, які праводзіцца рукамі беларускіх уладаў. Вядома, гэта праграма знішчэння ўсяго беларускага, якая працягваецца больш за 200 гадоў. Так рэжым паказвае сваю несамастойнасць і поўную залежнасць ад імперскіх наратываў, як у галіне прыкладнога мастацтва, так і ўсяго, што звязана з візуалізацыяй беларускай культуры.

У такіх умовах варта супраціўляцца гэтаму і бараніць сваё ўсімі магчымымі формамі».

Чытаць па спасылцы 👉 https://spring96.org/be/news/120715

🌿«"Вясна" засталася верная сваёй місіі». Пяць гадоў са дня арышту вясноўцаў

Роўна 5 гадоў таму — 14 ліпеня 2021 года — у Беларусі адбылася хваля жорсткіх ператрусаў, у выніку якой за кратамі апынуліся Алесь Бяляцкі, Валянцін Стэфановіч, Уладзімір Лабковіч і іншыя вясноўцы. Пазней Алеся, Валянціна і Уладзя асудзілі ў межах крымінальнай справы. Па выстаўленых абвінавачваннях у «кандрабандзе» і «фінансаванні групавых дзеянняў, якія груба парушаюць грамадскі парадак» вясноўцы сваёй віны не прызналі.

Сёння, калі ўсе яны нарэшце знаходзяцца ў бяспецы і працягваюць сваю дзейнасць, мы публікуем унікальны дакумент — вытрымкі з ліста Валянціна, які па яго просьбе быў вынесены іншым вязнем з «Валадаркі» ў снежні 2022 года і перададзены паплечнікам-вясноўцам.

«Нашыя гады зняволення — сумны перыяд нашага жыцця, але мы вытрымалі тыя выпрабаваннні, якія выпалі на нашую долю. Цяпер мы крочым наперад».

Чытаць па спасылцы 👉 https://spring96.org/be/news/120718

🌿Чытаць з Беларусі праз сайт-люстэрка

ШІЗА ў ПК-15: халодная плітка і «віды выхавання» адміністрацыі

Палітвязня ў ПК-15 неаднаразова змяшчаюць у ШІЗА. Фармальныя прычыны часта адрозніваліся ад рэальных:

«Вядома, што ў калоніях распаўсюджаная практыка змяшчэння ў ШІЗА праз публікацыю ў інтэрнэце, але фармальна ў рапарце звычайна пішуць іншую падставу —  даклад па форме, ці “неахайны знешні выгляд”, ці незашпілены верхні гузік».

Умовы ў самім ізалятары мужчына апісвае як вельмі цяжкія для здароўя праз холад і вільгаць:

«У ШІЗА на падлозе, часам і на сценах, была плітка — гэта праблема, бо плітка ў любы сезон вельмі халодная. Праз плітачную падлогу таксама ў камеры з'яўляецца вільгаць. Камеры з драўлянымі падлогамі, лічацца "элітнымі", бо ў іх цяплей, і за кошт гіграскапічнасці дрэва ствараецца лепшы мікраклімат у камеры. Але ў Беларусі амаль ва ўсіх установах пенетэнцыярнай сістэмы, дзе робяцца рамонты, дрэва на падлозе замяняецца пліткай».

🔹«Можна хаця б мінімальна паўплываць на змяненне сітуацыі», — былы палітвязень магілёўскай калоніі

❗️ «Рэпрэсіі ў Беларусі спыніліся або аціхлі» — чаму гэта не так?

Апошнім часам усё часцей гучаць думкі, нібыта хваля рэпрэсій у краіне пайшла на спад. Але гэта ілюзія. Ціск на палітычных апанентаў, грамадзянскую супольнасць і ўсё беларускае не супыняецца ні на дзень.

Вось толькі некалькі фактаў і навін літаральна за апошнія 5 дзён, якія паказваюць рэальны стан рэчаў у Беларусі:

📌 Палітзняволеную Таццяну Корсакаву, якая мае дыябет, у СІЗА КДБ змяшчалі ў «мяккі пакой», прымушалі стаяць па 12 гадзін і пакідалі без пітной вады.

📌 За «абразу Лукашэнкі» асудзілі 70-гадовую жанчыну.

📌 У Дзярэчыне затрымалі каталіцкага святара — яму прызначылі 15 сутак арышту.

📌 Сілавікі прыходзілі дадому да пісьменніка Сашы Філіпенкі па «справе ЕГУ», а таксама правялі ператрус у кватэры даследчыка сталінскіх рэпрэсій Ігара Станкевіча.

📌 Адзін за адным у краіне зачыняюцца культавыя нацыянальныя праекты (крамы «Honar», «LSTR Adziennie», «Rаgnа»), а таксама ліквідавалі «Школу стылю Святланы Буцькавец», якая працавала каля 15 гадоў.

📌 У Беларусі адмянілі найстарэйшы фэст гістарычнай рэканструкцыі «Наш Грунвальд», а пад Віцебскам нават забаранілі святкаваць Купалле.

📌 Экстрэмісцкай прызналі кнігу Станіслава Шушкевіча, цытаты Святланы Алексіевіч і песні на вершы Ларысы Геніюш. Таксама гэты «статус» атрымалі сацсеткі гурта NAVIBAND.

✍️Паведаміць праваабаронцам пра палітычны пераслед 👉 @ViasnaSOS

Алесь Бяляцкі і Святлана Алексіевіч сустрэліся ў Варшаве

Сумесны здымак двух нобелеўскіх лаўрэатаў апублікаваў Алесь на сваёй старонцы ў Facebook.

«14 ліпеня. Варшава. Ле-шана хабаа бі Мінск!!» — падпісаў фота праваабаронца.

У перакладзе з іўрыта: «У наступным годзе ў Мінску». Гэта адсылка да традыцыйнага яўрэйскага тоста «У наступным годзе ў Іерусаліме».

❗️Зноў затрымлівалі Ніну Багінскую

Вядомую грамадскую актывістку Ніну Багінскую сілавікі затрымалі на вуліцы. Без усялякіх тлумачэнняў яны правялі дагляд асабістых рэчаў жанчыны і забралі з яе сумкі кніжку.

Пра гэта паведамілі «Белсату» відавочцы інцыдэнту. Невядома, якая менавіта кніжка была ў сумцы Багінскай. Гэтым разам абышлося без дастаўкі пенсіянеркі ў дзяжурную частку РУУС, але кніжку міліцыянты вярнуць адмовіліся.