AZKEN ORDUKOA | Carlos Garaikoetxea hil da, frankismoaren osteko EAEko lehen lehendakaria https://labur.eus/pqkk3fpz

Gaurko egunez duela 15 urte, 2011n, Bildu koalizioa legeztatu zuen Espainiako Auzitegi Konstituzionalak.

Tentsio politiko handiko hilabeteak ziren. Martxoan Sortu ezker abertzaleko alderdiaren legeztatzea blokeatu ostean, Auzitegi Gorenak ez zituen legeztatu EA eta Alternatibarekin batera osatutako hauteskunde koalizioaren zerrendak, eta udal eta foru hauteskundeetarako hiru asteren faltan, Konstituzio Epaitegian errekurritu zuten erabakia. Kanpaina abiatzen zen gauerdian eta zenbait hiritan mobilizazio jendetsuak egin zituzten legeztatzea exijitzeko. Jendea albistearen zain geratu zen bilduta, eta gauerdian heldu zen albistea, milaka pertsonaren zoramenerako. Hala, 2003an hasitako ilegalizazio fasea amaitu zen. Erakundeetan indar handiz sartu zen Bildu.

Gehiago:

1981: Bobby Sands hil zen gose grebaren 66. egunean, IRAko kidea https://labur.eus/h5okxnmc

1991: UEMA sortu zuten hemeretzi udalek, Udalerri Euskaldunen Mankomunitatea https://labur.eus/fri1hfli

Egun on, jarraian webgunean argitaratu ditugun zenbait albiste:

🚌 867.000 euroko zigorra jarri die Jaurlaritzak eskola publikoetan jarduten duten 31 garraio enpresari
https://shorturl.at/OeOE3

👉 Ostiralean, erbestearen biktimak omenduko dituzte Ficoban (Oarso Bidasoko Hitza) https://labur.eus/pple5wc4

📽📚‘Euskal Literatura Nafarroan’ jardunaldiak zinemaren eta literaturaren harremana jorratuko du
https://labur.eus/0dzpyufs

🖨 Goizean argi: Lerro lauak lehendakariari

Egun ona izan, lagunok.

Eguerdi on, ARGIAzaleok!

❗️Gaur Tubos Reunidos da albiste, hartzekodunen konkurtsoa aurkeztu baitu enpresak, 263 milioi euroko zorra egin ondoren https://labur.eus/1wiwnhcr

‼️Larunbatean, maiatzaren 9an, euskal gehiengo sindikalak manifestazioa deitu du euskaraz bizitzeko eta lan egiteko eskubideen alde. Steilaseko Haizea Arbiderekin hitz egin dugu: "Langileak euskalduntzeko baliabideak jarrita, hizkuntza eskubideak eta lan eskubideak bateragarriak dira" https://labur.eus/lthit1ju

🔴 Eta Nafarroan itunpeko ikastetxeen aferak bero jarraitzen du. Gimeno Hezkuntza kontseilariak gaitzetsi egin du UPNren proposamena https://labur.eus/uuurn4ik

Mikel Aramendiren analisi honekin uzten zaituztegu:

✍️ Hego Txinako itsasoko irla-jokoa nola ulertu https://labur.eus/ultfqmxg

👋🏽 Arratsaldeon, lagunok:

Hizkuntza gutxituei loturiko bi albisterekin hasiko dugu albiste buletina:

✊🏽 Desobeditu eta euskaraz erantzungo dute baxoko matematikako azterketa Seaskako ikasleek: https://labur.eus/vopd78em

🔸 Scola Corsa desagertzeko arriskuan da: https://labur.eus/6j6idzol

Horrez gain:

🔸 Gose-greba hasi du Iñaki Bilbao preso politikoak, askatasun politikoen defentsan: https://labur.eus/kxlqimsv

🎧 Kaixo lagunok! Apirilaren hasieran ilargira begira jarri gintuzten AEBk, eta batzuk agian itzuliko zineten lurrera, baina guk gora eta atzera begira jarraitzen dugu: AEB eta Sobietar Batasunaren arteko espazioko lasterketari. ⤵️

Oroimen Histerikoa 4x25: NASA, NASA, ez hadi pasa!

Gozatu!

Gizarte integratzailea, coach eta dibertsitate funtzionala duten pertsonen eskubideen aldeko aktibista da Mari Mar Gomez (Usurbil, Gipuzkoa, 1975).

Horrez gain, INDAR (Inklusioa, Nahikariak, Dibertsitatea, Askatasuna eta eRrespetua) elkartearen sortzailea da. Bi urterekin artritis erreumatoidea diagnostikatu zioten. Artritisak gorputzeko artikulazio guztiei eta ikusmenari eragin die; hori dela eta, %95eko desgaitasun gradua eman diote.

✍️ Olaia L. Garaialde izan da berarekin solasean

“Laneko baja hartzen nuen gehienetan kaleratzea zetorren ostean” https://www.argia.eus/argia-astekaria/2961/mari-mar-gomez

Gaurko egunez duela 95 urte, 1931n, kanakiarrak giza-zoo batean ikusgai jarri zituzten Parisen.

Nazioarteko Erakusketa Kolonialaren parte zen, Europako potentzia kolonialak sustatzeko, eta azarora arte egon zen irekita. Kolonietatik engainatuta eramandako herritar “basati” horiek frantziar “zibilizatuak” entretenitu behar izan zituzten. Kanak herritar horiek etengabeko umiliazioak pairatu behar izan zituzten, bizi-baldintza negargarrietan zeuzkaten bitartean. Horren erakusle, hainbat kanakiar hil egin zirela Parisen ziren bitartean.

Gehiago:

1610: Hondarribian lau emakume deserriratu zituzten sorginkeria egotzita https://labur.eus/1zrmpov6

1968: Parisen '68ko maiatzeko' lehen istiluak hasi ziren https://labur.eus/arn5jyvc

1969: Deustuko Unibertsitateko ikasleek boikota egin zioten AEBen armadako musika-bandari https://labur.eus/efyhho4m

1972: Zeanuriko abadeari 150.000 pezetako isuna jarri zioten hildako frankisten omenezko oroitarria kentzeagatik https://labur.eus/yxsodcq4

👋🏽 Asteazken on, ARGIAzale:

🛶 ✊🏽Ikurrinak gondoletan: artistek Venezian amnistia aldarrikatu zutenekoa: https://labur.eus/hneyiyzn

👧🏽👮🏻‍♂️ Eskoletako gatazken eztabaida erdigunera ekarri du Kataluniako ikastetxeetan Polizia sartzeak: https://labur.eus/asympl5y

🏭 Tubos Reunidos: “Soilik greba deitu dutenek utz dezakete greba bertan behera” (Aiaraldea): https://labur.eus/isoabunn

7️⃣0️⃣0️⃣0️⃣ euro baino gehiagoko isunak Gasteizko Korda espazioa defendatzegatik: https://labur.eus/4zad1t2k

🖨 Goizean argi: Zer eskatzen du herriak?

📬 ARGIA 2.962 | Administrazioan hizkuntza eskubideak blindatzeko ordua

Onintza Iruretaren erreportajea, EAJren eta EH Bilduren hizkuntza eskubideen proposamenez. Horrez gain: Denon Bizitzak Erdigunean plataformaren jardunaldiak, Txernobylgo istriputik 40 urte, ‘Ategorrietan Fisterra’ ARGIAren komiki berria... ⤵️

Azala: Dani Blanco

WEB | https://labur.eus/hfoyssys

PDF | Hemen aldizkaria osorik eta libre

Kaixo, lagunok!

⛔️ Ehunka historialarik salatu dute Espainiako Barne Ministerioak errepresio frankistaren dokumentuak zentsuratzen dituela oraindik https://labur.eus/tboalv2l

🇪🇺 Europar Batasunean nahasmena da nagusi, “historiako energia-krisirik larrienaren” atarian https://labur.eus/riz7bsti

✊ Carlos Gimenoren kargugabetzea eskatzeko LABek manifestaziora deitu du maiatzaren 16an https://labur.eus/nqzjktzk

🗣 Euskaltzale oro Iruñeko martxara deitu du Euskalgintzaren Kontseiluak ekainaren 13an https://labur.eus/dzmhzxo9

Gero arte!

Gabon!

🟣 2023ko greba feminista orokorrean argi eta garbi jendarteratu zuten mezua: zaintza sistema iraultzea lehentasunezko auzia da, eta gizarte guztiaren inplikazioa behar da. Maiatzaren 10eko jardunaldietan beste mugarri bat jarri nahi dute, eta erronka nagusia izango da Herri Akordioa sinatu zuten eragileek konpromiso zehatz batzuk hartzea. Denon Bizitzak Erdigunean plataformako hiru kidek azaldu dizkigute asmoak.

Greba feminista orokorrean aldarrikatutakoak indarrean jartzeko unea https://labur.eus/ts2ygczq

✍️ Leire Artola Arin
📸 Pello Maudo Herrero / ARGIA CC BY SA

Gaurko egunez 1922an, Emakume Abertzale Batza eratu zuten, EAJko emakumeen antolakundea.

Aurreko hilabetean Bilbon Sinn Féineneko emakumeen erakunde Cumann na mBan-i buruzko azalpenak entzun ostean hasi ziren bertaratutako emakumeak Euskal Herrian halako erakunde baten sorrera prestatzen. 300 bat emakume batu ziren, eta emakume abertzaleak politikan integratzea sustatu zuten, emakumeen rol tradizionalak baztertu gabe egin bazuten ere.

Kide ezagunenen artean zeuden Elbira Zipitria, Tene Mujika zein Jule Gabilondo.

Gehiago:

1978: Donibane Lohizuneko Donibane Hotela kiskali zuen Euskal Zuzentasuna izeneko erakunde armatuak https://labur.eus/prgc1kcz

1988: Espainiako poliziak Irunen atzemandako 150 kilo kokaina "desagertu" ziren https://labur.eus/otzdpcd7

1994: Iruñeko Euskal Jai gaztetxea okupatu zuen gazte talde batek https://labur.eus/8u25wqiw

2009: Patxi Lopezek EAEko lehendakari kargua eskuratu zuen, ezker abertzalea legez kanporatu zutela baliatuta https://labur.eus/ds8tdclx

Egun on!

❗Zaharrak berri Ipar Euskal Herrian: Frantziako Gobernuak ikastolak itotzen jarraitzen du.

Parisek “Seaskaren garapena gelditu” nahia salatu du ikastolen federazioak https://labur.eus/86slu9jy

👉🏻 1.800 euroko isunak Iruñean, sanferminetan jota aldarrikatzaile bat abesteagatik https://labur.eus/swtjnihw (Gedar)

👮🏼 Azken urtean muga gurutzatu duten migratzaile kopurua %50 apaldu dela ospatu du prefetak https://labur.eus/p4dte31x (Antxeta Irratia)

⚖️ Langile baten heriotzagatik zigortu du epaitegiak Sakanako Mankomunitatea https://labur.eus/rtjdk25p (Euskalerria Irratia)

✍🏻 Eta amaitzeko, Juanan Legorbururen iritzi artikulua: Reala eta euskara https://labur.eus/gm3hs8xz

🖨 Goizean argi: Galtzak jaitsi eta mehatxu

Ondo izan!

EGONARRIA
Basoetako suteak: mitoak eta benetako arriskuak

Markel Arriolabengoa Tantai baso jabe kooperatibako kidea da.
🔥 Baso suteei buruzko mitoak deseraiki ditu elkarrizketa honetan, eta suteak zergatik gertatu ohi diren azaldu du, baita horiei aurre egiteko basoa nola kudeatu daitekeen ere.
🔥 Euskal Herriko hainbat zonalde suteekiko zaurgarri direla ohartarazi du.

🎥 Elkarrizketa osorik ikusi.
📗 Markel Arriolabengoa da Zuhaitzak eta arbolak Euskal Herrian liburu berriaren egileetako bat, Jakoba Errekondorekin eta Iñaki Etxebesterekin batera.

👋🏽 Eguerdion, lagunok:

🏭 Tubos Reunidoseko langileen laurdenak bozkatu du grebaren aurka, grebalarien protesta eta iruzur salaketa artean: https://labur.eus/42rltu3d

👄 Ostegun arrats honetan Ziburun (Lapurdi) izango den Robin Farrar, galesaren aldeko aktibistari elkarrizketa egin diogu: https://labur.eus/h7lrp9zi

Horrez gain, Palestinaren aldeko Global Sumud Flotillako euskal partaideen bi eduki mamitsu:

🇮🇱 Sonia Begoren lekukotasuna erasoaz eta bahiketaz: "“Kontainer batera sartzeko agindu zidaten; hori zen barkuko kartzelarako sarbidea”: https://labur.eus/qsegeu0l

🇵🇸 ⛵️Hegoa Bengoaren iritzi artikulua Greziatik, besteak beste jakinaraziz Flotillak aurrrera jarraituko duela: "Gazako etxe hori helburu, Flotillan aurrera jarraitzen dugu": https://labur.eus/d8el6mcf

Erreportaje honetan EAJk eta EH Bilduk EAEko administrazio publikoko euskara eskakizunei begira eginak dituzten lege proposamenak eta haien zuzenketak azaldu ditugu. Bi alderdien asmoa da segurtasun juridikoa lortzea.

Hauek dira EAJren eta EH Bilduren lege proposamenak
https://labur.eus/ttng8f0p