Як жа я трапіў у сутарэнні?
У краіне існуе адзіны спелеялагічны клуб - Гелектыт у Менску. Так склалася, што сярод знаёмых знайшліся пачынаючыя і ня вельмі спелеёлагі. І даволі нечакана атрымаў прапанову выправіцца з імі на вучэбны выезд для пачаткоўцаў. Гучыць цікава, але ў той момант былі і сумневы. Ці патрэбна яно мне? Складаныя зборы, шмат незнаёмых людзей, аб’ект падобны я ўжо бачыў…
Успамінаючы, разумею, што адмаўляцца было б памылкай. Бо ўражанняў і досведу засталося шмат.
Па-першае, наколькі сур’ёзны падыход. Гэтыя людзі ладзяць сапраўдныя экспедыцыі ў складаныя пячоры і даследуюць яшчэ невядомае. У пячорах шмат смяротна небяспечных фактараў. І каб мінімізаваць рызыкі, падрыхтоўка павінна быць адпаведнай. І адносіны да справы. У клуба ёсць базавы двухгадовы курс навучання, які кожны можа паспрабаваць засвоіць у тэорыі ды на практыцы.
Па-другое, рады і ўдзячны камандзе, што далі магчымасць паспрабаваць тое, чаму новыя сябры арганізацыі вучыліся больш за месяц. І ведаеце, ня блага атрымалася для першага разу. Нават не апошняе месца ў спаборніцтвах заняў. Гэта вельмі цікавыя выпрабаванні.
Па-трэцяе, уразіла месца правядзення. Ня думаў, што ў Беларусі можна знайсці такі палігон, што так добра імітуе знаходжанне ў пячоры. Паўзці па сутарэннях даволі прышпільна. Але разумею, што гэта вельмі спрошчаны варыянт магчымых лакацый. Нават ня ведаю, ці не здарылася б у мяне паніка, калі апынуўся ў позе супермэна ў маленькім пралазе далёкім ад сонечнага святла. Але жадаю па магчымасці наведаць заняткі ў клубе. І хто ведае, куды гэта прывядзе?
Працяг будзе пра лакацыю. Месца з гісторыяй. Мо нехта і здагадаўся, што гэта?

#гара_цэгла #sacral_fortificatio
Апошні допіс з выезду. Непасрэдна пра лакацыю.
Пачну здалёк.
Бастыённыя замкі на тэрыторыі Беларусі пачынаюць з’яўляцца з XVI ст. Ня мала з іх можна назіраць і сёння. Але толькі з вышыні ці ў гугл-мапах. Напрыклад, у Высокім, Заслаўі ды нават Міры. Пасля падзелаў Рэчы Паспалітай, у складзе Расійскай імперыі адбылося дзьве вялікія дзярж-будоўлі па стварэнні фартыфікацый: у Бабруйску ды Берасці. Гэта першая палова ХІХ ст.
Тады для будаўніцтва ўлады знішчылі гістарычныя цэнтры гэтых гарадоў.
Такі ж лёс мог наспаткаць і Горадню. Але ж дзякуй усім багам і сусвету, што пакуль у іхных уладных кулуарах марудзіліся, падобныя фартэцыі састарэлі і сэнсу будаваць, як у Берасці, ужо не было. І вось зараз мы падыходзім да нашага аб’екта.
У канцы ХІХ-пачатку ХХ ст. у абарончым трэндзе былі крэпасці фартовыя - шэраг (а лепш не адзін) бетонных фартоў вакол гарадоў. Калі спрасціць розныя этапы, тое, што стала Гарадзенскай крэпасцю, пачалі будаваць у 1912 годзе. Яна павінна была складацца з 13 фартоў і некалькіх дзясяткаў апорных пунктаў. Калі пачалася Першая сусветная вайна і расейскія часткі былі вымушаны адступаць у 1915-м, ні адзін з фартоў ня быў дабудаваны. А большасць з іх яшчэ і ўзарвалі пры адыходзе.
Вось перад намі форт №8. Сярод іншых ён настолькі ўдала выбухнуў, што ўтварыў будучы шыкоўны палігон для падрыхтоўкі спелеёлагаў.
Дзякуй сапёрам, чо😌

#баку #sacral_museum
Добрай раніцы вам жадаюць адкапаныя старажытныя артэфакты цюркскага свету, што зараз прыгожа адпачываюць у бакінскім археалагічным музеі.
Там, дарэчы, і будынак нічо сабе такі. Але я забыў яго зняць... Нічога. І без яго яшчэ прыгожае будзе.