🙃Шетелдік инвестиция

Нидерланды – Қазақстанға капитал құятын №1 шлюз

Соңғы 10 жылдағыдай, Қазақстанға келген шетелдік капиталдың ең ірі бөлігі Нидерланды арқылы тартылған. Бұл ел көбіне холдингтік жұмсалымдар мен үлкен халықаралық корпорациялардың қаржылық хабына айналғандықтан алдыңғы орында. Яғни, бұл голландиялық компаниялардың өз ақшасы емес, түрлі трансұлттық компаниялардың Қазақстанға бағытталған инвестициясының «заңды кіру нүктесі».

Қытай, Қатар және БАӘ – жылдам өсіп келе жатқан жаңа инвестор топтары

Соңғы 3 жылда Қазақстанның шығыс және араб капиталымен серіктестігі айтарлықтай күшейді.
Қытай Транскаспий дәлізін дамыту, «жасыл энергетика», өнеркәсіп және мұнай-химия жобаларына белсенді қаржы құюда.
БАӘ мен Қатар – қаржы, мұнай-химия, көлік-логистика, банк секторлары және цифрландыру жобаларына стратегиялық инвестиция салуда.

Ресей инвестициясының өсуі – ерекше феномен

Ресейден келген ШТИ көлемі 1,14 млрд доллар болды. Соңғы жылдары геосаяси ахуалға байланысты көптеген ресейлік бизнестің Қазақстанға көшуі, жаңа өндіріс пен сервис компаниялардың ашылуы бұл динамиканы күшейтті

Ертең С5+ пен 🇺🇸 президенттерінің кездесуі өтеді. Біздің президент ☺️ бүгінде АҚШ-қа іс сапарын бастады.

Орталық Азия мен АҚШ арасындағы сауда байланыста Қазақстанның үлесі айтарлықтай жоғары.

Жыл басынан бері акция бағаларының өзгерісі (YTD)

Екі есе өсім
🙃БЦК 10 айда 2,2 есе, ал 🙃 Форте 2,1 есе өскен.

Тамаша өсім
🙃КМГ жыл басынан 51,5 пайызға, уран бағасы 🚀ҚазАтомПромды 43,4 пайызға өсірді. Екеуі де акция бағасы бойынша рекордттарды жаңартты. Ал KZAP биыл алғаш мәрте екінші қымбат компанияға айналды (бұл туралы жаздық)

Оң қапталда (плюста)
🙃Фридом он айда он пайызға өссе, ✈️Эйр Астана мен 🙃ҚазТрансОйл символикалық өсімді көрсетіп, жасылға боялыр тұр әйтеуір

Қызыл алаңдағылар (минуста)
Байланыс операторлары 😄 жыл басынан бері -2,3 пайызға, ал дивиденд чемпионы 😉 KZTK -12,0 пайызға арзандаған. Энергия операторы (монополист) 🙃 Кегок шамамен 8 пайызға құлдырады

А вот биыл қызылдардың жылы емес сияқты. 🙃Каспидің акция бағасы -25 пайзға түсіп кетті. Қазіргі прайс 40 мың теңгенің шамасында

Форте банкінің акциясының шынайы құны: Нарық бағасынан арзан ба?

Форте банкінің акциясы қазір қор нарығында қандай бағаға сатылып жатыр және оның шынайы құны қанша?
Себебі прайс тым құбылмалы, кейде көп күмән туғызатыны жасырын емес.

🙃: форте банктің жартыжылдық есебін қарап шығып, бұл сұраққа жауап іздеп көрейік

Қаржылық көрсеткіштерге талдау:

P/E коэффициенті: шамамен 9.6×-10×
P/B коэффициенті: шамамен 3.7× 🤔


Шынайы құнды анықтау үшін:
Баланстық құн бізде ⬇️
497 млрд KZT

Бұл банктың шынайы құны (меншікті капиталы) осы көлемде. Ал енді акцияның нарықтағы бағасын қарастырайық!

P/E коэффициенті 9.6×-10× аралығында. Бұл 🙃Фортенің табысына қатысты салыстырмалы түрде арзан бағалануын көрсетеді. Бірақта…

P/B коэффициенті 3.7× — бұл акциясының кітаптық құннан жоғары бағаланып жатқанын білдіреді. Банк нарықта өсу әлеуетіне сенім артылып отырғанын көрсетеді. ( әлде ұсақ акционерлердің ішіндегі ірілер ойыны)

Назар аудару керек!

P/B коэффициенті 3.7× деңгейінде тұр, яғни акциялардың бағасы өз кітаптық құнынан шамамен 3-4 есе жоғары бағаланған.
Егер калькуляторға салсақ 5,48 теңге. Шамамен фортенің баланстық құны 5-7 теңге аралығында

P/E коэффициенті төмен болса да, бұл табысқа қатысты арзан бағалау дегенді білдіруі мүмкін. Бірақ ұзақ мерзімді өсімнің болуы керек, әйтпесе акция бағасы түзетілуі (коррекция) мүмкін.

Қорытынды:

Форте банкісінің акциясы қазіргі уақытта өзінің шынайы құнынан жоғары бағаланып тұр. Недегенмен осы айда форте бізге (көптен күткен) үлкен жаңалықпен бөлісуі мүмкін.

🇺🇸🇮🇱🇰🇿 [Дональд Трамп]
😃:

Мен Израиль премьер-министрі Биньямин Нетаньяху мен Қазақстан президенті Қасым-Жомарт Тоқаевпен тамаша телефон арқылы сөйлестім.

😃

Қазақстан менің екінші президенттік мерзімімде Авраам келісімдеріне қосылған алғашқы ел болды және бұл тек бастамасы.

Бұл – әлем елдері арасындағы көпірлерді нығайту жолындағы маңызды қадам. Бүгінде барған сайын көп мемлекеттер менің Авраам келісімдерім арқылы бейбітшілік пен өркендеуге ұмтылуда.

Жақында бұл шешімді ресми ету үшін қол қою рәсімін жариялаймыз, және басқа да көптеген елдер осы КҮШ клубына қосылуға талпынып жатыр. Алда елдерді тұрақтылық пен өсім үшін біріктіру жолында үлкен істер күтіп тұр бұл нақты жетістіктер, нақты нәтижелер.

Келесі жылы Самрұқ Қазына
🚆ҚТЖ-ны (IPO) ұзатпақшы. Компания қарызға батқан, таза табыс деген сөзді де ұмытқан шығар. Қаржылық аудиттен кейін бас аудитордың сыны бәрінің есінде шығар. Компания орта мерзім ішінде поезд құрамын жаңартуға тағы 10 млрд доллар қарыз тартпақ жоспары бар.

Иә, компанияның қаржылық жағдайы мәз емес. Критика жетеді. Алайда бұл тасымалдаушы компания - монополист. Оның бәсекелесі жоқ. Кең даламыздағы ұзын рельсті бір өзі басып жүр. Қазақстанның өңірдегі логистикалық хабқа айналып келе жатқанын, орта дәліздегі динамика, қытай тауарының батысқа негізгі жеткізуші осы -🚆ҚТЖ. Компания жүк тасымалдаушы ретінде рөлін одан сайын арттырса, қаржылық жағдайын жасарта алады.

▪▪▪▪
Қарашаның бірінші аптасы қалай өтті?


🙃Kaspi осы апта 40 мың теңгеден төмен бағаны тестілеп көрді. Аптаны (39 899 тг) жапты. Бұл 2023 жылдың маусымынан бергі минимум. Немесе насдактан бергі тарихи минимум. Инвесторлар үшінші тоқсанның есебін күтуде.

🙃ҚМГ 40 күн бойы 21-22 мың дәлізінде сенімді тұр.

🙃Кегок бейсенбіде 1402 теңгеге дейін құлады. Егер келесі апта осы теріс динамикада қалса, 2018 жылдың минимумына бірақ түседі.

🙃БЦК психологиялық сызықта (5000) тұр. Не түспейді, не сызықты сенімді асып өтпейді.

🙃Халық апта басталғалы 4 күн қатарынан қызылға боялды. Соңғы екі күн акция құны 340 теңгеден сәл көтерілді-ау


✈️Эйр Астана үшін 2025 жыл жағымды

🙃 Фридом акциясына прайс тамызда 200 ге долларға жақын еді бүгінде 139 долларға дейін түсті

S&P 500
▪▪▪▪

Апта басынан бері S&P 500 индексінің фьючерстері 2,12%-ға түсіп, 6 728,81 пунктке жетті. Соңғы жеті сауда күнінің тек екеуінде бенчмарк оң нәтижемен жабылды, қалғандары теріс болды. Тарихи максимумнан 6922 пункттен рынок 2,7%-ға төмендеді. Ең төменгі көрсеткіш 3,1%-ға дейін жеткен. Егер тағы 1,9% төмендесе, стандартты коррекцияның мақсатты деңгейі орындалады.

Қазір бенчмарк үшін қайта қалпына келу үшін ешқандай себеп жоқ. Керісінше, оған көбірек қиындықтар артылып жатыр. Қазір бенчмарк үшін қалпына келу үшін себептер аз.
Сейсенбіден бастап АҚШ нарығында ИИ секторындағы "пузырь" туралы әңгіме көтерілді. Алдымен банктер оны артық бағаланған деп атады, содан кейін сол бағы Майкл Бьюрридің аты шықты. Оның Scion қоры NVIDIA (NVDA) және Palantir (PLTR) акцияларының құлдырауына ставка жасады.

📈АҚШ экономикасын салқындату идеясы қайтадан пайда болды. Сауда қатысушылары 2025 жылды 2009 жылдан кейін ең жоғары жұмыссыздық жылына айналуы мүмкін деп болжайды. Бұл қорқынышты естілгенімен, ФРС ставкасының төмендеу ықтималдығы желтоқсан айына 62%-дан 68,9%-ға дейін өсті. Осыған орай ИИ секторында да теріс пікірлер пайда болды.
😃Дональд Трамптың әкімшілігінде ИИ және криптовалюталар бөліміне жетекшілік ететін Дэвид Сакс ИИ индустриясы федералдық қолдау алмайды деп мәлімдеді. Бұған дейін ▪OpenAI қаржы директоры Сара Фрайар мемлекеттік субсидиялар туралы мәлімдеме жасаған еді. Соңында компанияның бас директоры 🔎Сэм Альтман өз сөздерінен шегініп, компанияның мемлекеттік қолдауды сұрамайтынын айтты.

Банк секторы біртіндеп депозит ставкаларын көтеріп жатыр. Өткен аптада үлкен бестік және 🙃 мен 🙃 да өз сыйақыларын көтерді. 🙃Фридом пайызды өсіріп, шамасы екі ірі банктен депозиттерді “пылесосить» себебі өтімділік керек.

⬇️part 2

Бұл номиналды ставка бойынша рейтинг
(Номиналды ставка маңызды, себебі:)

1⃣ГЭСВ бойынша пайыздар жоғары болады. Бірақ халықтың басым бөлігі “салу/шешу” мүмкіндігін таңдайды.
Ал ГЭСВ бойынша кейбір банктер 6 айлық депозитке ақша салсаң, келесі 7 ай болып саналады. Сонымен қатар оны шешу үшін бір ай бұрын өтініш тастауың керек.

2⃣Екіншіден ГЭСВ бойынша алдын ала шешу керек болса пайздардың жойылуы бар.

3⃣Үшіншіден толтыру құқығы мен капитализация бойынша кері тұстары бар.

Сондықтан кез келген уақытта толтырып, шешіп және пайызды жоғалтпайтын депозиттер бойынша талдау

🙃 Kaspi таза табыс.
Каспиліктер 9 айда 1,5 млрд долларға жуық таза табысқа қол жеткізді. Бұл 9М2024 салыстырғанда +7% пайызға жоғары. Алайда тоқсанды салыстырсақ өсім небәрі 1 пайызды құрап отыр. Себебі түркиядағы еншілес маркетплейс каспиге салмақ салуда.

Компания 🇹🇷Түркия нарығына инвестиция салуда, Каспи бұл лонг мерзімде оң ықпал ететіне сенімді.

Тоқсандық есепте не қызықты?
Қызылдар тіпті жарнама нарығында ірі ойыншыға айналып келе жатыр. Қарқын ->жылдам

1⃣Travel-де бәсекелес байқалады.
2⃣ Ортақ QR жүйесінде каспидің асығы түгел. Қызылдар ұтылмайтынын түсінген сияқты, себебі барлық банкпен осы жүйеге көшуге дайын
3⃣ Смартфондар сатылымы айтарлықтай азайған (IMEI жүйесі)

4⃣ клиенттік база азаймаған. Тіпті активті қолданушылар артып келеді. Бәсекелестік әлі де сезілмейтін сияқты)

🙃Орташа мен шындықтың айырмасы

🙃Мысалы, 2025жылдың III тоқсанында Қазақстандағы жалақының медианалық мәні – 302 584теңге болды. Бұл не деген сөз? Яғни елдегі жұмысшылардың жартысы 302 мың теңгеден аз, ал қалған жартысы көбірек табады. Осы аралықта 127 мың теңгенің айырмашылығы жатыр - дәл сол “әдемі орташа” мен “реал өмір” арасындағы шекара.


Бірақ статистика мұнымен тоқтамайды. Елде 9,7 миллионнан астам экономикалық белсенді халық бар болса, жалақы статистикасын есептегенде ресми есептеулерге жалақы алатын бар болғаны 3,9 миллион адам ғана кірген. Методология бойынша бұл масса- қызметкерлер деп аталады.

Қалғандары ше? Олар мына есепке кірмейді!
Олар:
1) өзін-өзі жұмыспен қамтығандар

2) жеке кәсіпкерлер (ИП-ның басым бөлігі - 85 мың)

3) фрилансерлер немесе көлеңкелі секторда істейтіндер.

Басқаша айтқанда, орташа жалақы туралы есеп халықтың жартысына да жетпейтін тобының табысына сүйеніп жасалады. Олар есепке кірмейді, себебі халықаралық методика осындай

PART II

🙃Өңірдегі дисбаланс

Аймақтардағы айырмашылық: "Алматы мен Маңғыстау –басқа әлем"

Қазақстан картасына көз жүгіртсеңіз, жалақыдағы алшақтық көзге ұрады. Мәселен, Маңғыстау облысы - ел бойынша ең жоғары жалақы төленетін өңір. Мұнда орташа айлық 606 125 теңге, ал көрші Атырауда – 602 752 теңге. Мұның себебі түсінікті: мұнай мен газ секторлары, жоғары тәуекел мен ауыр еңбек.Ал ең төменгі көрсеткіш Түркістан облысында - 288 690 теңге. Яғни Маңғыстау тұрғынының табысы Түркістан тұрғынынан екі есеге жуық жоғары. Бұл – елдің экономикалық теңсіздігінің айқын көрінісі.
Жалақы статистикасы туралы 🙃 Kursiv аналитикалық мақалам шықты, қызық болса оқып шығыңыз.