2/6 Бюджет

Ұлттық қорды қай өңір толтыруда?

🇰🇿Бас банктің мәліметінше қазан айында 💳Ұлттық қордың активі.– $63,4 млрд долларға жеткен.

Былтыр әдеттегідей қордың кірісін ірі үш өңір қамтамасыз етіп келеді.

Ескерту бұл тек ҰҚ-ға түсетін кіріс.

3/6 Бюджет

💳Республикалық бюджетті кім толтыруда?


НЕГЕ ҮШ ӨҢІР БЮДЖЕТТІ «СҮЙРЕП» ЖҮР?
Үшеуі бірге 🪙8,4 трлн теңге береді. Бұл барлық облыстардың жиынтығынан да көп.

Себебі бәрі қарапайым:

Алматы — елдің қаржы және сервистік жүрегі. Бизнес сонда, банктер сонда, сатып алу қабілеті жоғары.

Астана — саяси және әкімшілік орталық. Ірі компаниялар мен салық төлеушілердің бас кеңселері осында.

Атырау — мұнай. Басқа өңірмен салыстыруға келмейтін экспорт кірісі бар.

Алдыңғы постта мұнайлы өңірлердің орталық бюжеттен бөлек Ұлттық қорға салықтық аударымдарын көрсетілген

Бюджет 5/6

Жергілікті бюджеттің 🤷‍♀️жан басына шаққандағы көрсеткіші

Өңірлердің max & min алшақтығы 2,2 есе.

Бюджет 6/6

2026 жылға субвенциялы өңір мен донор өңірлер жоспары.

🟢беретін
🔴алатын

Осымен бюджет туралы сериялық пост бітті. Жалпы айтқанда, елімздегі 🇰🇿 20 өңірдің тек 3 өңірі өз-өзін бюджетпен қамтамамсыз етуден бөлек, өзгеге көмегін беруде.

Осы санатқа алдағы жылдары Павлодар облысы да қосыламақ, мүмкін бесінші болып Маңғыстау да қосылар.

Батыс Қазақстандағы көптеген компаниялар және олардың бек офистік филиалдары Астанада тіркелген. Қара жұмыс батыста атқарылып, салық бас қалада қалуда. Алматыда қаржы секторы (банк, сақтандыру, қор нарығы т.б) барлығы оңтүстік астанада қалуда.

Билік Ұлттық банкті Астанаға кеш көшірді, кейіннен банк секторын бас офистерін бас қалаға көшірмек болып, уақыт өте келе тек Форте мен Отбасы ғана көшті.

Алматы "қаржылық астана" статусын сақтап қалды. Банк секторы Алматы экономикасындағы үлесін ешкім білмейді және зерттеулер де жүргізілмеген. Қазіргі банк секторы үлкен экожүйелік бизнес секторына айналған.

Қазақстандағы ең ірі салық төлеуші компания

Салық төлеу бойынша 🛢️ТШО-ны әлі ешкім екінші орынға сырғытқан емес.

NBK-ның мәліметінше 🔍Qazaq Stroy желтоқсанда 🔍ҚазақМысты $3,9 млрд долларға сатып алмақшы.
Осыдан бір ай бұрын “жаңа есім” туралы жазған болатынбыз. Мында-> пост

Бұл қаңтардан кейін жоғарғы лигаға жаңа элиталардың қалыптасуы.

🌾Қазақ бидайын импорттаушы елдер арасында С5 елдері өз орнын сақтаған.

Ал 🇨🇳қытай үздік импорттаушы бестігінен түсті. Керісінше жаңа нарық 🇮🇹Италия елі он ай ішінде бізден 100 млн доллардың бидайын сатып алған.
Толығырақ - Kursiv Research те

🏠Алматы мен Астанада пәтер бағаларының орташа бағасы бір шаршы метрдің құны -700 мыңнан асты.

🏘 Алматы қаласында қазан айындағы мәлімет бойынша 1 ш/м үшін прайс -731 500 теңге. Былтыр дәл осы аймен салыстырсақ +22,02 пайызға қымбаттаған.

Келесі жылдан бастап жаңа тұрғын үй нарығы ҚҚС салығымен дос болады

🔍Қазақмыс ресми растады.

Бұл соңғы он жылдағы ең ірі келісім-шарт болуы мүмкін

Жыл соңына қарай M&A, сатып алу келісімдері артып келеді

⚡️⚡️⚡️⚡️⚡️⚡️⚡️⚡️

🇰🇿БЖЗҚ шекті мөлшерді күрт көтерді. Жыл сайын бұлай көтермеген, кейбір жылдар тіпті шекті мөлшерлеме өзгеріссіз қалып отырды.
Мына инфографикада бір жылда лимитті қалай көтергенін көруге болады.


🔍: кеше президент 👤Тоқаев Ақордада 👤Ұлттық банк төрағасын қабылдап, инфляцияны ауыздықтау туралы тапсырма берді.

Ал бүгін 2026 жылға шектік мөлшерлеме туралы қаулы шықты. Бас банк 2026 жылға Инфляцияға әсер ететін әрбір тетікті бекітуге көшкен сияқты.

3 сағаттан кейін 👤ФРЖ базалық ставка бойынша шешімін шығарады.

🏹Нарық (89%) ставканың -0,25 п.т түсетініне сенімді.

🔍 Теңге бесінші күн қатарынан құлдырап келеді.

Доллар құны нарықта 1/520 дәлізінен сенімді түрде өтті.
Кешегі ФРЖ базалық ставканы нарық күткендей түсірді (-0,25 бп).
Бұл да теңгенің құлдырауына жанама фактор ретінде ықпал етуде.

🏦Халық банктың ТОП-10 институционалдық инвесторлары
(2025 жыл)

🚀ҚазАтомПром

Коперниктің иелігінде шамамен 1,5 млн дана акция бар екен.

Банк секторы

🏦Халық жыл басынан бері депозит базасын 2,4 млрд долларға арттырған. 🏛️Қызылдар жеке тұлғалардан $1 млрд жуық салымдары көбейсе, 🏛️ OTBASY, 🏛️Forte, 🏛️BCC жақсы өсім бар. Үлкен бестік плюсте.

🏛️Eurasia мен 🏛️ Alatau ситиде депозиттер қашуда. Әсіресе Еуразиялықтар 200 млрд депозит минуста тұр. Бұл екеуінде еще несиелік портыелінде просрочка көп. NPL 90 days (үмітсіз несиелер он пайыздан асып кеткен)

Орта ойыншылардан 🏛️Bereke, 🏛️Freedom, 🏛️RBK үштігінде жеке/заңды тұлға депозиттері бойынша жақсы өсім бар.


🏛️ Ситиден компаниялар депопозиттерін шешіп алғанын көруге болады. Минус 231 млрд теңге.

Қытайлық үштік (🏛️🏛️🏦) заңды тұлғалардың депозиттерін арттырған. Қытай бизнесі біздің нарыққа сенімді кіріп жатыр.

🏛️Нұрбанк физиктерден юриктерге көшіп жатқан сияқты)

Ислам банкіндегі үштік 🏛️🏛️/ABCD жеке тұлға депозиттерін жақсы тартуда.

Үздік бестіктің банк секторындағы үлесі

Биыл банк секторында қандай есте қаларлық өзгерістер орын алды?

- Ортақ QR жүйесі
- Банктердің сатылуы/жұтылуы
-Жаңа ойыншылар (жаңа банк)
-Дроперлік заң
-несие берудегі өзгерістер
-2026 жылдан басталатын банк секторы үшін жаңа өзгерістер


Банк секторы туралы 🔍Kursiv Research те аналитикалық материал жарияладым.