مرزنشین
164 subscribers
355 photos
64 videos
29 files
430 links
یادداشت‌های نیمه کوتاه
www.88zelal.blogspot.com
Download Telegram
نگاهی به فیلم آدم‌فروش ساخته محمود کلاری

آدم‌فروش روایتی صمیمی از محمود کلاری فیلم‌بردار  نام‌آشنای سینمای ایران است. فیلم تصاویری زیبا و خیره‌کننده دارد. کلاری خودش راوی است و داستان کودکی‌اش را در سال ۱۳۳۲ روایت می‌کند. در پس‌زمینه فیلم اتقافات سیاسی آن سال کاملا در جریان است اما داستان هیچ‌گاه به صورت مستقیم به آن نمی‌پردازد. قصه از دید کودکی‌ ۵ ساله در خانه‌ای با حیاط و مطبخ روایت می‌شود.

ماجرای فیلم در روزگاری متفاوت با امروز می‌گذرد و شاید برای تماشای آن در زندگی پرشتاب امروز قدری کُند باشد اما نمی‌توان به این خاطر به آن خرده گرفت. زمینه و زمانه داستان و سرخوشی‌های کودکانه آن، جایی برای شتاب در روایت نمی‌گذارد.

راوی پنج ساله داستان بدون آنکه روحش از چیزی خبر داشته باشد سر از دیدار مهران مدیری در نقش آیینه‌بین در می‌آورد تا با استفاده از از نیروهای خارق‌العاده پسران نابالغ در رمالی و کف‌بینی، پرده از راز یک دزدی خانوادگی بردارد؛ همین‌قدر احمقانه! قهرمان داستان وقتی می‌بیند همه چیز همینقدر احمقانه است چیزی می‌گوید تا غائله را ختم کند. اما همین حرف مستمسک اتهام دزدی به پسر عمه‌اش و بعدا بازداشت و شکنجه او می‌شود. پسرعمه که جوانی پرشر و شور و خوش‌قد و بالاست و همیشه لبخندی زیبا و معصومانه به لب دارد، بعدها ساواکی می‌شود و بعد از انقلاب نیز به جرم شکنجه اعدام می‌شود.

فیلم هیچ‌گاه مستقیما به سیاست نمی‌پردازد، اما از دریچه آنچه در زندگی شخصیت‌های داستانش می‌گذرد، گاهی بی‌واسطه و ناگهان به آن نگاه می‌کند و بی‌پرده درباره‌اش سخن می‌گوید. کلاری از این منظر نگاهی هوشمندانه به موضوع دارد و سیاست را از دریچه زندگی و اخلاق نگاه می‌کند. او در آدم‌فروش به نسل‌هایی که بی‌خبر از همه جا وارد دنیاهای احمقانه جهان جدید می‌شوند، یادآور می‌شود که اینکه صرفا چیزی بگویند و بگذرند تا غائله‌ای ختم شود و دست از سرشان بردارند - بدون توجه به آنکه حقیقتی هم هست، ممکن است به چه جهنمی بینجامد.

آدم‌فروش فیلم ساده و زیبایی‌است و ارزش دیدن دارد. اما با همه این احوال، نمی‌توان از تهیه‌کنندگی آن در کنار دیگر محصولات متنوع تهیه‌کننده اظهار تعجب نکرد.

مهر ۱۴۰۴
پیشنهادهایی برای مطالعه درباره جنگ

۳۱ شهریور ۱۳۵۹ روز آغاز تجاوز عراق به ایران است. به همین مناسبت، هفته اول مهر در تقویم رسمی کشور به عنوان هفته‌ای برای گرامیداشت آن نامگذاری شده است.

مسئله جنگ، امروز یک بار دیگر ذهن افکار عمومی را در ایران به خود مشغول کرده است. بسیاری از ایرانیان امروز به این فکر می‌کنند که از تجربۀ جنگ هشت‌ساله با عراق چه درس‌هایی می‌توان برای امروز گرفت.

در سال‌های اخیر، جنگ یکی از موضوعات مورد توجه در مجله دقیقه بوده و در مطالب گوناگون به آن پرداخته شده است.

در نگاهی به آمار شهدای ایران در جنگ با عراق جنگ هشت ساله ایران و عراق، با دور تند روایت شده و تصویری کلی از جنگ با نگاهی به آمار شهدا و نقشه زمین‌های درگیر ارائه شده است. اگر دنبال مطلبی هستید تا به تصویری از کلیت جنگ دست پیدا کنید، این مقاله را مطالعه کنید.

پرافتخارترین دوره جنگ هشت‌ساله، روزهای مقاومت و بازپس‌گیری خرمشهر است. داستان این پرده از جنگ در روایت مقاومت و آزادسازی خرمشهر با نگاهی به آمار شهدا با نگاهی نو به موضوع ارائه شده است. این مقاله با تحلیل داده‌های‌ شهدای دو سال نخست جنگ در محدودۀ خرمشهر تهیه شده و جغرافیای عملیات را با نگاهی به تغییرات روزانه آمار شهدا روایت می‌کند.

استناد به آمار شهدا برای واکاوی خونبارترین روزهای جنگ در تحلیل انتقادی عملیات کربلای ۴ و نگاهی به آمار شهدا نیز به کار گرفته شده است. در این مقاله علاوه بر بررسی آمار روزانه شهدا، تعداد گردان‌های پیاده ایران در عملیات‌های مختلف با یکدیگر مقایسه شده و شکست در عملیات کربلای ۴ به عنوان یکی از پیامدهای راهبرد کلی جنگ مورد بررسی قرار گرفته است.

تحلیل عملیات‌‌‌های مهمی مانند عملیات بیت‌المقدس برای آزادسازی خرمشهر و عملیات کربلای ۴ سبب شد تا بیش از پیش به نقش نیروی داوطلب در جبهه جنگ و تاثیر آن در روندهای تصمیمات کلان جنگ پی ببریم و این بار ماجرای جنگ را با تحلیل سهم نیروهای داوطلب در آمار شهدا روایت کنیم. نتیجه این بررسی مهم به تفصیل در مقاله بازخوانی تحولات جنگ ایران و عراق با نگاهی به نیروهای داوطلب در آمار شهدا آمده است.

تحلیل جنگ هشت‌ساله چه درس‌هایی برای امروز دارد؟

در سال‌های پس از انقلاب ۵۷، ایران یکی از مهم‌ترین شهرهایش را در پی تجاوز ارتش عراق از دست داد. اما با تلاش گسترده مردم و نیروهای نظامی، دشمنِ متجاوز از کشور بیرون شد و یکی از مهم‌ترین صفحات تاریخ معاصر ایران رقم خورد.

پس از آن، ایران تصمیم گرفت جنگ را در خاک عراق ادامه دهد. به گفته بسیاری از کارشناسان و پژوهشگران جنگ، عملکرد ایران، به ویژه در این مقطع زمانی فراتر از امکانات و توانایی‌هایش بود و علی‌رغم تصرف بخش‌های مهمی از خاک عراق در نهایت نتوانست آن‌ها را نگه دارد و جنگ با افزایش بی‌سابقه آمار شهدا به پایان رسید.

یکی از نکاتی که پس از حمله اسرائیل به ایران در خرداد و تیر ۱۴۰۴ بیش از پیش آشکار شده، عدم توجه کافی ایران به تصاویر و پازل‌های بزرگ‌تر در جنگ هشت‌ساله است. ایرانِ پس از انقلاب و عراقِ دوره صدام، هر دو مدافع فلسطین به حساب می‌آمدند. در نتیجه، طولانی شدن جنگ و فرسایش آن‌ها بیش از هر یک از طرفین، به ضرر منطقه و به سود اسرائیل بود.

اراده معطوف به جنگ در حکومت‌ها یک شبه شکل نمی‌گیرد. ممکن است دهه‌ها طول بکشد تا اراده معطوف جنگ، به پنجره فرصت مورد نظر خود دست یابد و رویایی مستقیم در میدان نبرد آغاز شود.

با توجه به سابقه رویارویی نظامی اسرائیل با بسیاری از کشورهای منطقه در یک قرن اخیر، دست کم از نخستین سال‌های پس از انقلاب - به ویژه پس از شروع جنگ هشت ساله و سرمایه‌گذاری ایران برای تاسیس نیروی شبه نظامی در لبنان و همچنین پشتیبانی همه‌جانبه غرب از عراق - علی‌رغم نزدیکی عراق به بلوک شرق در آن زمان، نشانه‌های اراده معطوف به جنگ در ایران و اسرائیل، کاملاً مشهود است.

از سوی دیگر، حکومت ایران در دهه ۶۰ شمسی حکومتی نوپاست و جایگاه روشنی در معادلات بین‌المللی پیدا نکرده و زیرساخت اقتصادی قدرتمندی برای پشتیبانی از یک جنگ طولانی‌مدت ندارد.

توجه همه‌جانبه به‌ موضوع جنگ و عوامل کلان‌تری مانند فرسایش رابطه حکومت با مردم در کنار توجه ویژه به امکانات اقتصادی کشور و در پیش گرفتن راهبردی متناسب با آن، مهم‌ترین درس‌هایی است که می‌توان از جنگ هشت ساله‌ برای جنگ امروز گرفت و آن را در شرایط پیچیده و دشوار کنونی برای دفاع از کیان کشور به کار بست.

تجربه آزادسازی خرمشهر نشان می‌دهد ایرانیان برای رویارویی با دشمن متجاوز و حفظ سرزمین خود، حتی در پیچیده‌ترین شرایط نیز همچنان با تمام قوا وارد میدان می‌شوند.

برای مطالعه بیشتر درباره ابعاد گوناگون جنگ کنونی به ضرورت احیای بازدارندگی مردمی و آتش در خانه: بازخوانی جنگ ۱۲ روزه اسرائیل علیه ایران با نگاهی به آمار شهدا مراجعه کنید.

@dmag_ir
Forwarded from استاد میرحسین خوشنویس (©Amir Sadeghzadeh Shirazi)
تبسم گل

وقتی ایده نوشتن این ابیات حافظ در سرم می‌چرخید، به نستعلیقی کم‌وبیش به شیوه قدما و فرم کلاسیک فکر کردم.

انتخاب خط نستعلیق در فرم کلاسیک یعنی باید جای همه چیز معلوم باشد: اندازه‌ها، فاصله‌ها، فرم‌ها و ترکیب‌‌بندی؛ با این‌حال همیشه می‌توان راهی برای غافلگیری و آشنایی‌زدایی پیدا کرد. تصمیم گرفتم خطوط زمینه را به هم ببافم تا شمه‌ای از خورشید در میانه سطور هویدا شود.

تو را ز کنگره عرش می‌زنند صفیر
ندانمت که در این دامگه چه افتادست

نشان عهد و وفا نیست در تبسم گل
بنال بلبل بیدل که جای فریاد است

#حافظ

الهام‌بخش خلق این اثر نوشته‌ای از کارل ارنست بود که در آن ابیاتی از این غزل زیبا را آورده بود.

خط: ۱۴۰۱
آیین دلبری

کرشمه‌ای کن و بازار ساحری بشکن
به غمزه رونق و ناموس سامری بشکن
به باد ده سر و دستار عالمی یعنی
کلاه گوشه به آیین سروری بشکن
#حافظ

یادگار سال ۱۳۹۸
‌‌پدیده پیروزی ‌‌زهران ممدانی در انتخابات شهرداری نیویورک را می‌توان با نگاه به کارزار انتخاباتی‌اش هم توضیح داد، ویدئو پیوست را ببینید.

ممدانی مهاجر غیر سفید مسلمان جوان، نه با تاکید بر سیاست هویت که با شعار زیست پذیر و ارزان کردن شهر نیویورک برای ساکنانش پیروز انتخابات شد، به این جهت کارزار او هم واجد عناصری مشترک با کارزار ترامپ برای یقه آبی‌ها بود.

جامعه فارسی زبان ایرانی به ویژه دیاسپورا در شبکه‌های اجتماعی با مقایسه تصاویر او با تجربیات خودشان او را از منظر سیاست هویت با نگاهی تنگ نظرانه می‌فهمند.
برای همین شرکت او در راهپیمایی حمایت از فلسطین را می‌بینند اما نشست او با یهودیان نیویورک را نمی‌بینند، شرکت او در مجلس روضه امام سوم شیعیان در مسجد را می‌بینند اما همسر هنرمند بدون حجاب او را ندیده می‌گیرند، او وعده داده تورم غذای حلال در شهر کمتر شود، همچنان که شهر برای هم جنس‌خواهان امن تر شود... پس گرانیگاه وعده‌های او زیست پذیر کردن شهر برای شهروندان است نه تشدید شکافها.

او برای موفقیت کار بسیار سختی دارد به ویژه برای تامین بودجه و موفقیت اقتصادی طرح هایش، اگر شکست بخورد عجیب نیست، اما اگر موفق شود اقبال به گفتمان سوسیال دموکراسی در مدیریت شهری آمریکا میان جوانان بیشتر خواهد شد.

موفقیت ممدانی قطعا جریان‌های رقیب سرسختی را بیدار خواهد کرد و می تواند فضای سیاست را رادیکال کند، از این جهت که او به بخش‌هایی از پایگاه رای اوباما و ترامپ دسترسی دارد، کار آقای شهردار برای منحرف نشدن از مسیرش در آغاز بسیار سخت است،  تاپایان دوره چهارساله او عملکردش چه اثری گذاشته باشد.

بخشی از جامعه ایرانی زخم خورده از حکومت دینی تمایل به جریان‌های ضد مهاجر و اسلام هراس پیدا کرده و هر نوع برابری طلبی در سپهر سیاسی را با انگ چپ‌گرایی طرد می‌کند.اما  برای فهم و نقد پدیده‌ها لازم است به دور از خود محوری یعنی ارجاع بیش از حد به تجربیات محدود شخصی یا جمعی خودمان، روندها را دنبال کنیم

م.م.

@BBtoday
سنجش ملی- 1400.pdf
66.5 MB
فایل گزارش «سنجش ملی کیفیت یادگیری دانش‌آموزان پایۀ ششم ابتدایی» است که در سال ۱۴۰۰ توسط وزارت آموزش‌وپرورش در سطح کشور و در سه درس ریاضی، علوم، و خواندن انجام شده و حاوی یافته‌هایی دربارۀ کیفیت یادگیری، عدالت آموزشی، بافت خانوادگی دانش‌آموزان، شرایط مدارس، کنشگران آموزشی و وضعیت تدریس به تفکیک استان، مدرسه، جنسیت، و شهری/روستایی است.

براساس یافته‌های این سنجش، در هر سه درس، حدود یک‌سوم دانش‌آموزان به حدنصاب پایین نرسیده‌اند. به‌طور میانگین عملکرد دانش‌آموزان در درس علوم ضعیف‌تر از ریاضی و خواندن است، اما به‌لحاظ شکاف بین استان‌ها، بیشترین اختلاف نمره در درس خواندن است؛ ۱۴۰ نمره اختلاف بین بالاترین و پایین‌ترین استان. در درس ریاضی عملکرد دختران و پسران به هم نزدیک است، اما در خواندن عملکرد دختران به‌طور میانگین حدود ۵۰ نمره بالاتر از پسران بوده است.

اجرای منظم چنین سنجش‌های تفصیلی می‌تواند به تمرکزدادن نظام آموزشی بر یادگیری کمک کند و چه‌بسا بتوان به‌تدریج بسیاری از آزمون‌های مدارس را کم و یا حذف کرد.

وزارت آموزش‌وپرورش فایل‌های SPSS سنجش را در اختیار پژوهشگران قرار داده است: دانلود فایل‌ها
@omidi_reza
رونمایی کتاب صداخانه
جلد اول، همراه با دو آلبوم موسیقی

🗓 جمعه ۲۳ آبان، ساعت ۱۷ تا ۲۱
📍خیابان انقلاب، نبش پورموسی، پلاک ۶۸۷، واحد ۲، آرشیو صداخانه

از شما دعوت می‌شود به حضور در شب رونمایی نخستین کتاب صداخانه در فضای آرشیو موسیقی‌های مردمی. این کتاب، در قالب مجموعه‌ای از تصاویر، مقالات و دو آلبوم موسیقی، روایت می‌کند که آرشیو صداخانه، شامل چند هزار صفحه گرام و نوار کاست، چگونه به‌تدریج گردآوری شد، از چه مسیر تاریخی به دست ما رسید و چرا تا امروز کمتر شناخته شده است.

موضوع ویژه‌ این جلد، صفحه‌های گرامِ ترکی‌آذربایجانی است؛ که یکی از رنگارنگ‌ترین و شنیدنی‌ترین بخش‌های این آرشیو است.

کتاب اول صداخانه چهار زبانه است و تمامی متن‌های آن به زبان‌های فارسی، ترکی آذربایجانی، عربی و انگلیسی در کنار هم ارائه شده‌اند.

در این شب رونمایی، صداهای کتاب در فضای آرشیو می‌پیچد و حین تورق کتاب باهم به نغمه‌هایی که روایتگر تاریخی تازه از موسیقی‌های مردمی‌اند، گوش خواهیم سپرد.
آوازه‌خوان و آواز

یک موزیسین ایرانی به نام محسن نامجو، نامه‌ای سرگشاده به یک موزیسین ایرانی دیگر به نام همایون شجریان نوشته و بعد از چند فقره چاپلوسی فنی و معرفی خود به عنوان کارشناس آواز و هیت‌شناس زمانه گفته حاضر است قطعاتش را همراه با یک چک سفید امضا تقدیم کند تا اگر مخاطب گسترده نگرفت و در خاطره‌ها ماندگار نشد ضرر جبران شود.

از این که همکاری دو موزیسین چرا باید نامه سرگشاده لازم داشته باشد بگذریم. از نوشته‌ای که در آن غایت هنر چیزی فراتر از مخاطب‌گرفتن و هیت‌شدن نیست انتظار دیگری نمی‌توان داشت. با این حال بخشی از نامه قدم را حتی از این هم فراتر می‌گذارد.

در متن نامه به صورت زیر از محمدرضا شجریان و نصرت فتح‌علی‌خان خوانندگان بی‌بدیل ایران و پاکستان یاد شده است:

«آواز تنها عرصه‌ای است که از ۱۲ سالگی در آن استخوان خرد کرده‌ام. به راحتی می‌توانم ضعف و قوت همه خوانندگان را تحلیل کنم اما همایون شجریان ورای تحلیل است. اگر همایون و محمدرضا در سالهای اواخر ۴۰ و دهه ۵۰ دو رقیب چهل ساله بودند، از من قبول کنید که محمدرضا حذف می‌شد. همایون نت ر تا سل بالا را در چند کنسرت یک تور، بعضی اوقات ۳-۴ بار درهفته اجرا می‌کند، در حالیکه استاد شجریان فقط دوبار و فقط در ضبط استودیو به آن نت‌ها دست انداخته. یک بار در مناجات ربنا، و یک بار در تصنیف “صبح است ساقیا” در آلبوم دستان. من و امثال من سیصد سال هم عمر کنیم به پای حنجره همایون نمی‌رسیم. در قطعه‌ای که بر اساس “نصرت فاتیح علیخان” خوانده — ایده از سهراب پورناظری— یک بار دیگر دقیق شوید. مهمترین خواننده جنوب شرقی آسیا را مثل یک مار قورت می‌دهد. با آوازش در زیر و بالای آن اواز معروف، حرکت می‌کند طوریکه آدم حسرت می‌خورد که همه آن غربی‌ها که از استاد هندی اسطوره ساختند، چرا نسخه همایون را نشنیده‌اند؟»

حتی خوانندگان نه‌چندان باکیفیت نیز گاهی قطعات محبوب و پرمخاطب (هیت) دارند. با جذب مخاطب و هیت می‌توان امرار معاش کرد و موزیسین بود اما هنرمند بودن نیازمندی دیگری دارد. هنرمند انگیزه‌ای فراتر از درآمدزایی و توجه دارد.

شجریان و نصرت از این هم فراتر بودند. آن‌ها به بخشی از سنت موسیقیایی سرزمین خود تبدیل شدند و یک عمر آن را آبیاری کردند تا آنجا که سنت‌‌های موسیقی سرزمینشان نیز در سایه آن‌ها قد کشید.

در بلندای درخت تناور موسیقی شرق، نصرت فتح‌علی‌خان، همین بس که سی سال پس مرگش هنوز بسیاری با او هم‌خوانی می‌کنند بلکه در سایه سخاوتمندش آن‌ها نیز جهانی شوند و گوهری تازه در خود کشف کنند. فکر می‌کنی آبرو و اعتبار بازار هنر از کجا می‌آید؟

کدام مار یارای بلعیدن بودای آوازه‌خوان را دارد؟ او هنوز در بهشت برین مشغول تولید و انتشار موسیقی است و از قضا بعضی از آن‌ها همچنان هیت می‌شود.

نه هر که چهره برافروخت دلبری داند
نه هر که آینه سازد سِکندری داند

نه هر که طَرْفِ کُلَه کج نهاد و تُند نشست
کلاه‌داری و آیینِ سروری داند

تو بندگی چو گدایان به شرطِ مزد مکن
که دوست خود روشِ بنده‌پروری داند

وفا و عهد نکو باشد ار بیاموزی
وگرنه هر که تو بینی ستمگری داند

هزار نکتهٔ باریک‌تر ز مو این‌جاست
نه هر که سر بتراشد قلندری داند

تهران، آبان ۱۴۰۴
در زمان وفور درآمدهای حاصل از منابع طبیعی، دور از ذهن نیست ستون مخارج کشور به‌ شکلی بی‌ضابطه، طولانی‌ و طولانی‌تر شود. چنانکه هم در دوره پهلوی دوم و هم در سال‌های پس از انقلاب، خاصه در بازه ۱۳۸۴ تا ۱۳۹۲، شاهد اختصاص و توزیع بودجه بدون اولویت در حوزه‌های مختلف بودیم. این وضعیت تا بدان‌جا رسوب‌ کرده است که اکنون قوه مجریه، به‌واسطه فقدان اقتدار و همچنین نداشتن الگوی توسعه، ساحت «عدالت» را رها کرده است.

اولاً، پیوسته شاهد چکاچک شمشیرهای آزادسازی اقتصادی هستیم بی‌آنکه درباره دو پایه دیگر آن، یعنی «انضباط مالی» و «الگوی بازتوزیع»، که اولی برآمده از اقتدار دولت و حاکمیت قانون، و دیگری محصول تئوری منسجم عدالت است، تأملی شده باشد. ثانیاً، با نوعی رهاشدگی در حوزه‌های اساسی مانند درمان و آموزش دست‌به‌گریبان هستیم.

حد اعلای این وضعیت نقطه‌ای است که افراد/مؤسسات تأمین‌کننده امنیت خصوصی از سوی ساخت قدرت به‌رسمیت شناخته شوند، و حتی در چارچوب منطق اقتصاد سیاسی حاکمیت ترویج و تبلیغ شوند. و اینجاست که هر تقلای معطوف به توسعه و عدالت محکوم به شکست می‌شود و همه‌چیز بر پایه نوعی انباشت ثروت جدید ذیل گروه‌های تأمین‌کننده امنیت خصوصی، یا همان ذی‌نفعان نظم جدید، بازآرایی خواهد شد.


از یادداشت غیابِ دولت، نوشته سعید حجاریان منتشر شده در مشق نو:

t.me/mashghenowofficial/957
روشنفکران ایران و مسئله فلسطین

منصور‎السلطنه استاد دانشگاه تهران و از مبرزترین حقوقدانان ایران، در سال ۱۳۱۶ که نماینده ایران در مجمع اتفاق ملل بود به ریاست یکصدمین دوره اجلاسیه شورای جامعه برگزیده شد و در سپتامبر ۱۹۴۷ که گزارش‌های کمیسیون فلسطین در مجمع عمومی مطرح شد، منصور‌السلطنه به ریاست هیئتی از ایران برای تشکیل مجمع عمومی سازمان ملل متحد آمده بود، وی مخالفت صریح ایران با تقسیم فلسطین را اعلام کرد و در نطق متین و مختصری گفت:

" ... با قبول راه‌حلی که اکثریت کمیسیون مخصوص پیشنهاد کرده است، شما، دو دولت جدید به وجود خواهید آورد که حتماً هیچ‌یک قابل زندگی نبوده و شاید هر دو مولود مرده خواهند بود. با اقدام این امر، اجاق ملی برای یهودی‌ها درست نخواهید کرد، بلکه اجاقی به وجود خواهید آورد که زیر خاکستر آن همیشه آتشی روشن خواهد بود که نه‌تنها خاورمیانه، بلکه صلح عالم را تهدید می‌کند.

پس باید طالب حقیقت بود و مردمانِ با عمل باشیم و خیالاتی نپرورانیم که شاید از جهت کمال مطلوب قابل تمجید باشد ولی قطعاً از حیث راه‌حل مسئله فلسطین پر از مخاطره است."


محمدعلی فروغی آخرین نخست‌وزیر ایران در دوره پهلوی اول وقتی در آخرین روزهای ریاستش بر شورای جامعه ملل در ژنو، در سال ۱۳۲۱، به‌طور ناگهانی با طرح قضایای فلسطین و دعوای عرب و یهود از سوی رئیس‌الوزرای انگلیس مواجه می‌شود در چند نوبت درباره آن اظهار نظر می‌کند.

"امید است دولت انگلیس، که در اداره کردن مردم تجربه کامل دارد، برای آن مملکت به فکر رژیمی باشد که موجب امنیت و صلح و وفاق باشد. در هر حال تفتیشاتی که در این قضایا به عمل می‌آید باید از روی عدالت باشد و رعایت مساوات بشود و نگذارند حقوق حقه یک طرف را طرف دیگر پایمال کند."

"من نسبت به هم‎کیشان خود اظهار دلسوزی کرده و مطالبه تفتیش عادلانه، که یک طرف، طرف دیگر را خفه نکند، نموده… رژیمی را برای فلسطین که موجب امنیت و وفاق آن ناحیه شود لازم دانسته بودم."

"یهودیان نباید با هوچی‌گری مسلمانان را خفه کنند؛ ... برای فلسطین رژیمی باید پیدا کرد که موجب آسایش و وفاق باشد، هیچ چیز بهتر از این نیست که از اعلامیه بالفور و مسئله کانون یهود صرف‌نظر شود."

"مسلمین به زرنگی یهود نیستند. اسباب بهره‌برداری برای خود فراهم نمی‌کنند، اسبابی هم که به دستشان می‌دهی نمی‌توانند به کار ببرند و اگر کارها بر همین قیاس باشد، یهودی‌ها از هر امری استفاده می‌کنند و مسلمین چیزی به عقلشان نمی‌رسد و در مقابل آن‌ها عاجز خواهند شد."


در زمان نخست‌وزیری ساعد مراغه‌ای در اسفند ۱۳۲۸، حکومت ایران موجودیت اسرائیل را به‌صورت «دوفاکتو-بالفعل» پذیرفت و دفاتر نمایندگی غیررسمی دایر شد.

اما این مقدار شناسایی نیز در دولت محمد مصدق (از ۱۳۳۰ تا ۱۳۳۲)، ایران این مقدار شناسایی را عملاً پس گرفت و وزیر خارجه، سرکنسولگری ایران در سرزمین اشغالی را به بهانه مشکلات مالی تعطیل کرد و اظهار داشت ما تصمیم نداریم در مورد شناسایی رسمی اسرائیل اقدام دیگری بکنیم و نماینده آن دولت را هم در ایران نه تا کنون پذیرفته‌ایم و نه بعداً می‌پذیریم.


از مقاله‌ روشنفکران ایران و مسئله فلسطین نوشته اکبر ثبوت، مجله چشم‌انداز ایران، آبان ۱۴۰۴
🧮 سایه ورشکستگی سیاسی بر بحران‌های کشور

📍 نگاهی دوباره به اعتراضات ‌اجتماعی ایران در سال‌های اخیر و پیامدهای امنیت ملی غیبت پویایی سیاسی

قرن ۱۵ هجری شمسی در ایران با یک اتفاق سیاسی‌اجتماعی بزرگ شروع شد و شهرهای مختلف را به صحنه اعتراضات فروخفته مردم تبدیل کرد.

اگرچه با سوءاستفادۀ تهدیدهای خارجی از شکاف‌های موجود در ایران، برخی تلاش کردند تا با نسبت دادن منشأ اعتراضات به بیرون مرزها، آن را به تحریکات رسانه‌ای تقلیل دهند، نشانه‌های زیادی وجود دارد که اعتراضات ۱۴۰۱ ریشه‌های تاریخی عمیقی دارد و پرونده‌های قدیم و جدید بسیاری را در قرنِ پیشِ رو برای ایرانیان باز کرده است؛ پرسش‌هایی که بعد از جنایات گسترده اسرائیل در منطقه و تجاوز مستقیم به خاک ایران در جنگ ۱۲ روزه، نه تنها از اهمیت‌شان کم نشده بلکه ابعادی تازه‌ و سرنوشت‌ساز پیدا کرده‌اند.

اعتراضات ‌اجتماعی ایران در سال‌های اخیر یکی از موضوعات مورد توجه در مجله دقیقه بوده و مطالب گوناگونی درباره آن تهیه شده که در این یادداشت در خلال نگاهی به مسائل موجود مورد بررسی و مرور قرار می‌گیرند.

📝 متن کامل:

🔗 d-mag.ir/p22481

@dmag_ir